Nội lực - Khi não bộ là kẻ thù của chúng ta

TRẦN MẶC26/12/2023 08:00
Nội lực - Khi não bộ là kẻ thù của chúng ta

Trong cuộc sống, đôi khi chúng ta oán trách về sự xui rủi của bản thân, nhưng ít ai biết được, chính não bộ mới là “thủ phạm” khiến ta vô tình không đạt đến cuộc sống mà mình mong muốn.

Trong cuốn sách “Nội lực”, Tara Swart cho biết não bộ giữ vai trò rất lớn trong cuộc đời mỗi người. Nó kiểm soát cuộc đời chúng ta, từ sự tự tin, các mối quan hệ, lòng tự trọng, cho đến lòng kiên trì, óc sáng tạo và nhiều thứ nữa.

Mỗi phần ngàn giây, 89 tỷ tế bào thần kinh của chúng ta đều đang lý giải và phản ứng với nguồn thông tin khổng lồ. Các tế bào thần kinh hoạt động liên tục, tạo kết nối, xây dựng những đường dẫn thần kinh khi chúng tổ hợp các cảm xúc, hành động, ký ức và các kết nối. 

Điều này xảy ra phần lớn ở cấp độ tiềm thức và chúng ta luôn hành động dựa trên cái được gọi là “vòng lặp phản hồi” này. Chúng ta liên tục điều chỉnh và tái điều chỉnh phản ứng của mình trước một kích thích được ghi nhận bởi não. Khi các thông tin từ thế giới bên ngoài thâm nhập vào não, chúng ta sẽ phản hồi chúng dựa trên những khuôn mẫu nhận thức. Dần dần chúng khắc sâu vào não bộ khi chúng ta trưởng thành, và ta sẽ càng trở nên cứng nhắc và tù túng hơn trong cách hành xử.

Từ việc ngày nào cũng đi theo một lộ trình đến nơi làm việc (thậm chí gần như không thèm để ý đến khung cảnh xung quanh) cho đến việc cứ đâm đầu vào những mối quan hệ giống hệt nhau (mà chẳng đem lại hạnh phúc), chúng ta cứ sống phần lớn đời mình theo cơ chế “tự vận hành” này. Chúng ta làm như vậy mà không chút nghi ngờ, bởi vì qua sự lặp lại, điều này trở thành lối tư duy mặc định trong bộ não. Tara Swart nhấn mạnh: “Ta làm một việc gì đó càng lâu thì lại càng ít đặt nghi vấn về nó, dù cho đó là màu sắc yêu thích hay người bạn đời mà mình chọn.”

Cứ theo cơ chế tự vận hành như thế nghĩa là cuộc sống của bạn cứ tiếp diễn theo những khuôn mẫu giống nhau, điều này được coi là hiệu quả đối với bộ não, vì nó cần tiêu tốn ít năng lượng hơn. Tương tự, não bộ được thiết lập theo hướng né tránh những thay đổi bị nó xem là “mối đe dọa”, đồng thời tạo ra một phản ứng căng thẳng trước mối đe dọa đó để ngăn chặn ta mạo hiểm. Nó chọn sự hài lòng tức thời và phương cách ít trở ngại nhất, bất chấp ta có muốn nó làm vậy hay không.

Trong cơ chế tự vận hành, chúng ta không thắc mắc những thói quen nền tảng và cố hữu này xuất phát từ đâu và liệu chúng có còn hữu ích nữa hay không. Ta cũng không suy nghĩ nhiều và cứ để cuộc sống xảy đến với mình, mặc định rằng có nhiều thứ vượt ngoài tầm kiểm soát. Nhưng mỗi một việc chúng ta làm lại gia cố các khuôn mẫu và đường dẫn trong bộ não, qua đó củng cố các hành vi mang tính tự động. Khi làm vậy, chúng lại càng thuyết phục ta tin rằng cuộc đời cứ thế trôi qua và con người gần như bất lực, không kiểm soát được nó.

Tuy nhiên, dựa trên những kiến thức về khoa học thần kinh, Tara Swart cho thấy ta hoàn toàn có thể chiếm lại quyền kiểm soát tâm trí của mình bằng cách tái thiết những đường dẫn của não bộ để tạo ra những thay đổi tích cực và lâu dài cho cuộc sống. Đây được gọi là Nội lực.

Theo Tara Swart, Nội lực là một thứ tinh vi, phức tạp và đáng kinh ngạc, nó là toàn thể bộ não của chúng ta – chứ không chỉ có phần vỏ não hay khả năng lập kế hoạch và ra quyết định dựa trên dữ liệu.

Trọng tâm của Nội lực là giúp phát triển nhận thức về hoạt động của những đường dẫn thần kinh và khuôn mẫu quyết định nên phản ứng vô thức của con người trước các nguy cơ hay tình huống trong đời sống. Việc nhận thức rõ hơn những phản ứng và hành vi của bản thân có thể giúp ta định hình cách đối phó với những thử thách mà mình gặp phải trong cuộc sống.

Bởi lẽ, cuộc sống đâu nhất thiết chỉ bao gồm sợ hãi, tiếc nuối hay âu lo về được mất. Mỗi người chúng ta đều có khả năng tận dụng não bộ của mình để sống một cuộc đời trọn vẹn, mạnh mẽ và không có sự tủi thẹn hay buồn phiền. Thông qua sự kết hợp giữa những di sản văn hóa của mình với lĩnh vực khoa học thần kinh và y học hiện đại, Tara Swart sẽ dẫn dắt bạn đọc tiếp cận trọn vẹn tiềm năng của bộ não để có thể sống một cuộc đời vô cùng khác biệt so với cách mình vẫn sống bấy lâu nay.


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

‘Minh triết từ nỗi bất an’ - Vì sao con người dễ lo âu và nghiện 'chất kích thích'?

Ta làm việc cật lực để kiếm nhiều tiền hơn, mua sắm không ngừng để bớt thấy thiếu thốn, lên kế hoạch để yên tâm về ngày mai. Nhưng càng cố kiểm soát đời sống, nhiều người lại càng cảm thấy bất an.
2

‘Vui với việc mình làm’ - Giải mã bí mật của tối ưu năng suất

Nhiều người vẫn tin rằng chỉ có “cày cuốc” chăm chỉ thì mới có thể đạt được thành công. Ali Abdaal đã bác bỏ quan điểm lỗi thời này trong cuốn sách “Vui với việc mình làm”, giải thích cách giúp sự tò mò và niềm vui giúp não bộ vượt qua các rào cản để hoạt động sáng tạo và hiệu quả hơn.
3

Minh triết từ nỗi bất an: Cái nhìn sáng suốt về sự bất định của đời sống

Giữa một thế giới đầy rẫy những biến động khó lường, "Minh triết từ nỗi bất an" nhắc nhở chúng ta rằng điểm tựa vững chắc, kiên cố nhất của một con người không bao giờ nằm ở một thế giới vật chất bên ngoài, mà ở ngay khả năng dũng cảm hòa mình vào dòng chảy của hiện tại, bởi vì ngay trong chính sự vô định đó, bạn sẽ tìm thấy sự tự do đích thực của tâm hồn.
4

Minh triết từ nỗi bất an - Thông điệp mang đến sự bình an giữa thời đại âu lo

Quy luật nỗ lực đảo ngược (hay còn gọi là nghịch lý nỗ lực) là một quy luật luôn làm tôi hứng thú. Đôi khi, tôi gọi nó là “định luật đảo”.
5

Làm chủ AI - Ôn tập và chuẩn bị cho kỳ thi

Nếu bạn là sinh viên đang chuẩn bị cho một kỳ thi sắp tới, các công cụ AI có thể đóng vai trò như một người “bạn học” luôn tập trung và nghiêm túc.

Bản giao hưởng cuộc sống - Tìm lại niềm vui ngày Giáng sinh

“Món quà tuyệt vời nhất bạn có thể trao tặng người khác là hạnh phúc của chính bạn.” - Abraham Hicks

Gia Định là nhớ Sài Gòn là thương 2 – ‘Kỳ quan’ Caravelle từ văn phòng kiến trúc bậc nhất Sài Gòn trước 1975

Đêm trước Giáng sinh 1959, một khối nhà “lạ”, cao sừng sững mọc lên không giống bất kỳ một kiến trúc nào xung quanh nó, đó là khách sạn Caravelle mười tầng, cao nhất Sài Gòn thời điểm đó.

Bản giao hưởng cuộc sống - Những thiên thần Giáng sinh

“Chúa đã gửi những đứa trẻ xuống trần gian để mở rộng trái tim mỗi người, giảm bớt sự ích kỷ và vun đắp thêm tình yêu thương.” - Mary Howitt

Gia Định là nhớ Sài Gòn là thương 2 - Lò kẹo một thời cưu mang “đám anh em văn nghệ sĩ mạt lộ”

Nhà thơ Bùi Chí Vinh vốn dân xóm Lách nổi tiếng trên đường Yên Đổ (nay là Lý Chính Thắng). Xóm này không ít bà con gốc Bắc, trong đó có gia đình anh Bùi Chí Vinh và trùm du đãng Sơn Đảo.

‘Lẽ sống’ - Nếu như cuộc đời có ý nghĩa thì nỗi thống khổ cũng có ý nghĩa

Viktor Frankl cho rằng chúng ta trao ý nghĩa cho cuộc đời không chỉ thông qua hành động mà còn thông qua tình yêu, và cuối cùng là thông qua đau khổ.

Nhà văn Di Li nói về tật xấu của người Việt

Cuốn sách “Tật xấu người Việt” nằm trong bộ đôi sách khảo cứu về tính cách người Việt hiện đại của nữ nhà văn Di Li.

Bản giao hưởng cuộc sống - Điều ước Giáng sinh

Một tháng trước khi qua đời, Brenda đã làm một việc khiến hai năm sau đó, người dân thành phố Des Moines, bang Iowa, Mỹ phải rơi nước mắt vì xúc động.

Thực phẩm khéo dùng nên thuốc - Những thói quen lành mạnh cần thực hiện ngay

Ăn nhiều loại thực phẩm với thành phần dinh dưỡng đa dạng không chỉ giúp kiểm soát cân nặng, giảm lượng cholesterol, điều trị các chứng nhiễm trùng mà còn đảm bảo cung cấp cho cơ thể vitamin và khoáng chất thiết yếu.

Làm chủ AI - Chatbot viết CV ứng tuyển việc làm

Khi để AI đồng hành trong hành trình phát triển sự nghiệp, bạn sẽ học được cách điều hướng tinh tế trong môi trường làm việc, từ đó từng bước thăng tiến trên nấc thang nghề nghiệp, bất kể bạn đang làm việc trong lĩnh vực nào hay giữ vai trò gì.

Làm chủ AI - Chatbot viết CV ứng tuyển việc làm

Từ sách - Phim - FN - 04/06/2026 08:00
Khi để AI đồng hành trong hành trình phát triển sự nghiệp, bạn sẽ học được cách điều hướng tinh tế trong môi trường làm việc, từ đó từng bước thăng tiến trên nấc thang nghề nghiệp, bất kể bạn đang làm việc trong lĩnh vực nào hay giữ vai trò gì.

Cuộc chiến về tài năng

Blog GS John VU - GS John Vu - 03/06/2026 12:00
Các công ty ở Thung lũng Silicon (San Jose) đang cạnh tranh về những kỹ sư phần mềm có kỹ năng với lương cao đáng kể và nhiều thưởng lớn.

Cảnh báo cho những ai thích nhắn tin "trêu lại lừa đảo": Tưởng vui nhưng sau đó phải hối hận

Kỹ năng - Quốc Vinh - 03/06/2026 11:00
Trông thì có vẻ vô hại, nhưng bạn không thể biết điều gì đang diễn ra ở phía sau hậu trường đâu.

Cha đẻ của bài kiểm tra IQ đầu tiên đã đúng

Suy ngẫm - Thiên An - 03/06/2026 10:00
Thay vì đóng khung năng lực của con bằng những điểm số ngắn hạn, cha mẹ cần nuôi dưỡng tư duy phát triển để giúp những đứa trẻ "nở muộn" có cơ hội bứt phá.

Dịch giả Nhật Bản thông thạo 8 ngoại ngữ dù mới học từ tuổi 49, sở hữu 5 bằng đại học

Truyền cảm hứng - Nhật Linh - 03/06/2026 09:00
Bắt đầu học ngoại ngữ ở tuổi gần 50, một dịch giả người Nhật đã chinh phục tới 8 ngoại ngữ, chứng minh rằng việc học không bị giới hạn bởi tuổi tác.

Làm chủ AI - Khi AI gánh giùm sự mệt mỏi của con người

Từ sách - Phim - Linh Chi - 03/06/2026 08:00
"Làm chủ AI” không dạy bạn cách dùng AI để nhào nặn cơ thể cho khớp với những tiêu chuẩn hoàn hảo mà giúp chúng ta cởi bỏ cái vỏ bọc tháo vát hàng ngày, được phép lười biếng, hoang mang và cả ốm yếu.

Giáo dục và toàn cầu hoá

Blog GS John VU - GS John Vu - 02/06/2026 12:00
Trong năm mươi năm qua, các nước đã phát triển chi phối kinh tế thế giới, đóng góp quãng hai phần ba GDP toàn cầu nhưng ngày nay nó tụt xuống còn một nửa.

1% người dùng biết quy tắc ngầm này để biến AI thành siêu trợ lý toàn năng

Kỹ năng - Lê Thảo - 02/06/2026 11:00
Phía sau hậu trường, các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) đã âm thầm chèn thêm hàng nghìn từ hướng dẫn vào mỗi cuộc hội thoại để điều hướng hành vi của chatbot.

Kiểu tình bạn rất phổ biến sau tuổi 25: Không xuất hiện thường xuyên nhưng vẫn luôn có mặt khi cần

Suy ngẫm - S.A - 02/06/2026 10:00
Tình bạn của người trưởng thành có thể mang nhiều hình dạng khác nhau.

Céline Nhã Nguyễn: Từ những cuộc đấu trí trong nghề luật đến trở thành người phụ nữ Việt đầu tiên chinh phục Everest

Truyền cảm hứng - Yên Yên - 02/06/2026 09:00
Céline Nhã Nguyễn là người phụ nữ mà bạn không bao giờ đoán được sẽ xuất hiện ở đâu tiếp theo.

Minh triết từ nỗi bất an - Khi chúng ta không sống trong hiện tại

Từ sách - Phim - Thu An - 02/06/2026 08:00
Có lẽ không ít người cảm nhận rằng chúng ta đang sống giữa thời đại đầy lo lắng. Tại sao con người luôn lo lắng, bất an? Nỗi bất an đến từ đâu?  Làm sao tìm được sự an ổn?. “Minh triết từ nỗi bất an” của Alan Watts là quyển sách sẽ chia sẻ với chúng ta thông điệp mang đến sự bình an giữa thời đại đầy lo lắng này.

Bài học từ khoán ngoài

Blog GS John VU - GS John Vu - 01/06/2026 12:00
Khi tôi ở Trung Quốc tháng trước, tôi thấy điều gì đó mà tôi chưa bao giờ trông chờ: Việc đóng cửa một số nơi chế tạo ở Thượng Hải và Shenzheng.

Zalo ra mắt tính năng phụ đề cuộc gọi video

Kỹ năng - Nhật Hạ - 01/06/2026 11:00
Zalo vừa tung ra một tính năng AI mới vô cùng hữu ích giúp người dùng chuyển lời nói thành chữ theo thời gian thực ngay trên màn hình.

12 triệu người nghe Võ Hà Linh nói về điều hối hận nhất tuổi 34

Phong cách sống - Nguyễn Phượng - 01/06/2026 09:00
"Stress thì mua matcha latte, socola đá xay mà uống cho mát ruột chứ đi xăm gì cho cực", Võ Hà Linh nói.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS