Quản lý công ty, một xu hướng mới?

GS John Vu05/01/2024 11:00
Quản lý công ty, một xu hướng mới?

Phải đến thế kỉ 20, khi độ phức tạp của các công ti hiện đại mới đòi hỏi người quản lí phải được đào tạo để tuân theo một số chuẩn và thủ tục để quản lí các công ti lớn.

Trong hàng trăm năm, mọi người bắt đầu các công ti; xây dựng chúng mà không có đào tạo chính thức nào. Đến thế kỉ 20, độ phức tạp của các công ti hiện đại đòi hỏi rằng người quản lí phải được đào tạo để tuân theo một số chuẩn và thủ tục để quản lí các công ti lớn. Năm 1908, Đại học Harvard tạo ra Thạc sĩ quản trị kinh doanh (MBA) đầu tiên để đáp ứng cho nhu cầu đưa giáo dục chuyên nghiệp vào các công ti lớn. Chương trình MBA chuẩn hoá lại mọi phần tử bản chất của vận hành một công ti mà người quản lí cần biết như quản lí chi phí, thu nhập, kế toán, tài chính, chiến lược, vận hành và nhân sự v.v.

Trong nhiều năm, Thạc sĩ quản trị kinh doanh (MBA) là “bằng cấp mơ ước” cho các sinh viên vì nó mở ra cơ hội cho những người muốn đi vào trong các vị trí quản lí. Tuy nhiên ngày nay với nhiều người tốt nghiệp kinh doanh thế mà không thể tìm được việc làm và tương lai của công nghiệp tài chính và ngân hàng là bất định, một xu hướng mới là đào tạo sinh viên để tạo ra doanh nghiệp riêng của họ thay vào đó. Theo một khảo cứu bởi Hiệp hội toàn cầu các trường kinh doanh, nhiều sinh viên đã từ bỏ hi vọng có được việc làm quản lí với các công ti lớn và quan tâm tới việc trở thành nhà doanh nghiệp cho nên chương trình MBA đang chuyển từ hội tụ vào quản lí sang hội tụ vào khởi nghiệp.

Theo Hiệp hội toàn cầu các trường kinh doanh, môn khởi nghiệp đã trở thành phổ biến hơn trong chương trình MBA gần đây và nhiều trường kinh doanh đang giảm các lớp tài chính và quản lí và thay thế chúng bằng các lớp khởi nghiệp. Một giáo sư kinh doanh than: “Với khủng hoảng tài chính, bằng cấp về ngân hàng và tài chính không còn hấp dẫn sinh viên nữa, đặc biệt khi có nhiều người tốt nghiệp bị thất nghiệp thế.

Ngày nay phần lớn các sinh viên đều muốn là ông chủ riêng của họ bằng việc khởi đầu công ti riêng của họ.” Tuy nhiên, nhiều chương trình khởi nghiệp vẫn còn theo phương pháp truyền thống về đọc bài giảng, xây dựng kế hoạch kinh doanh, và các lí thuyết kinh tế thay vì thực hành thực tại nơi sinh viên giải quyết tình huống thực. Nhiều chương trình MBA hiện tại đang thêm các lớp kĩ năng mềm như trao đổi, xây dựng tổ, và tiếp thị bán hàng vào chương trình đào tạo của họ.

Tuy nhiên, có nhiều chỉ trích về thay đổi này vì nhà doanh nghiệp không phải là lí thuyết để được dạy mà là thực hành thực tế phát triển tập các kĩ năng, như nhận diện cơ hội, kiểm thử thị trường, phát triển khách hàng, và khởi đầu kinh doanh. Để làm điều đó, kĩ năng doanh nghiệp là không đủ mà nó phải được tổ hợp với các kĩ năng khác trong khoa học và công nghệ để phát triển các công ti khởi nghiệp. Cách tiếp cận đa ngành này đã được dùng thành công tại CMU và Stanford nơi nhóm sinh viên từ các khu vực khác nhau như kĩ nghệ, khoa học, công nghệ và doanh nghiệp làm việc cùng nhau để đi tới ý tưởng mới và bắt đầu công ti riêng của họ.

Trong vài thập kỉ, hai lớp phổ biến nhất tại Harvard là “Kinh tế học nhập môn” và “Quản lí tài chính” nhưng từ 2009, môn “Nhập môn khoa học máy tính” đã trở thành môn phổ biến nhất trong sinh viên. Dường như là mọi sinh viên đều học môn này. Mặc dầu “Kinh tế học nhập môn” vẫn phổ biến và được xếp hạng thứ hai nhưng “Quản lí tài chính” đang bị thay thế bởi môn khác. Một giáo sư nói: “Tôi không ngạc nhiên tại sao nhiều sinh viên quan tâm tới lớp máy tính vì công nghệ là nơi có việc làm và nơi có tương lai. Nhưng tôi ngạc nhiên là “Lí thuyết về đạo đức Trung Quốc cổ điển và chính trị” đang trở thành lớp phổ biến thứ ba tại Harvard. Tại sao nhiều sinh viên muốn học về Khổng Tử, Lão Tử, Mạnh Tử, Trang Tử và Tôn Tử và cách họ giải quyết vấn đề của Trung Quốc từ hàng nghìn năm trước?”

Một sinh viên giải thích: “Môn học này cho chúng em cái gì đó mới, nó là tài liệu “thay đổi cuộc sống” mà chúng em chưa bao giờ được giới thiệu với. Chúng em cảm thấy rằng sau nhiều thập kỉ tham lam, nhồi nhét, không trung thực đem chúng ta tới khủng hoảng tài chính, mọi người đang nhận ra rằng chúng ta cần đạo đức, chúng ta cần cái gì đó để sống, và chúng ta cần quay lại với công bằng, luân lí và đạo đức.”

Điều quan trọng cần lưu ý là điều xảy ra ở Harvard thường ảnh hưởng tới các đại học khác vì trường hàng đầu này thường đặt ra các xu hướng. Dường như là có việc nhận ra ngày càng tăng trong các sinh viên, cả ở Harvard và các đại học khác, rằng đào tạo MBA đã đặt chú ý quá nhiều vào tài chính, lợi nhuận nhưng quên mất về đạo đức và các khía cạnh luân lí khác, điều làm nảy sinh một thế hệ những cấp quản lí tham lam, các chủ ngân hàng và nhà tài chính bất lương. Họ đã tạo ra thảm hoạ như sụp đổ thị trường nhà đất, khủng hoảng tài chính mà bây giờ đang lan rộng và tạo ra suy thoái kinh tế trên khắp thế giới. Đó là lí do tại sao chương trình đào tạo phải quay lại và chú ý tới điều tốt cho toàn thể xã hội thay vì của cải của vài người và xu hướng hiện tại chỉ phản ánh điều các thế hệ trẻ hơn đang suy nghĩ.”

Câu hỏi là khoa học máy tính và đạo đức cổ điển sẽ đem lại cái gì cho thế hệ tương lai? Làm sao cái gì đó rất cổ như sách kinh điển của Khổng Tử và Lão Tử có thể được dạy cùng với cái gì đó mới như Big Data và Tính toán mây? Khi chương trình MBA di chuyển tới khởi nghiệp, những nhà doanh nghiệp tương lai này sẽ làm gì? Một sinh viên giải thích: “Chúng em muốn trở thành ai đó như Bill Gates và cúng tặng tiền của chúng m cho từ thiện giống như điều ông ấy đã làm. Trong nhiều năm chúng em đã quan sát thế hệ già hơn hội tụ chỉ vào tham lam và làm giầu bằng việc làm nhiều điều xấu cho mọi người và chúng em không muốn theo dấu chân đó. Chúng em muốn khác đi, chúng em muốn làm cái gì đó hữu dụng, và chúng em muốn thay đổi thế giới cho tốt hơn bằng việc áp dụng công nghệ như một giải pháp cho các vấn đề của xã hội thay vì kiếm cách làm giầu.”

English version

A new trend?

For hundreds years, people start companies; build them without any formal training. By the 20th century, the complexity of modern companies demanded that managers must be trained to follow a number of standards and procedures to manage large companies. In 1908, HarvardUniversity created the first Master of Business Administration (MBA) to fill the need to bring professional education to big companies. The MBA program standardized all essential elements of operating a company that managers needed to know such as cost, revenue, accounting, finance, strategy, operations and personnel management etc.

For years, the Master of Business Administration (MBA) is the “Dream degree” for students as it opens opportunities for people who want to go into management positions. However today with so many business graduates could not find work and the future of finance and banking industry is uncertain, the new trend is to train students to create their own business instead. According to a study by the Global Association of Business Schools, more business students are given up the hope of getting management job with big company and interest in becoming an entrepreneur so MBA programs are switching from management focus to entrepreneurship focus.

According to the Global Association of Business School, entrepreneurship has become more popular in MBA programs recently and many business schools are reducing finance and management classes and replace them with entrepreneurship classes. A business professor lamented: “With the financial crisis, banking and finance degrees are no longer attracted students, especially when there are so many unemployed graduates. Today most students want to be their own boss by starting their own company.” However, many entrepreneurship programs are still following the traditional method of lecturing, develop business plan, and economic theories rather than actual practice where students solve real situation. Many existing MBA programs are adding soft skills classes such as communication, team building, and sales marketing to the training programs.

However, there are many critics of this change as entrepreneurs is not a theory to be taught but an actual practice of developing skills sets, such as opportunity recognition, market testing, customers development, and venture startup. To do that, business skills are not enough but it must be combined with other skills in science and technology to develop technology startups. This multidisciplinary approach has been used successful at CMU and Stanford where group of students from different areas such as engineering, sciences, technology, and business work together to come up with new ideas and start their own company.

For several decades, the two most popular classes at Harvard are “Introductory Economics” and “Financial management” but since 2009, the “Introductory computer science” has become the most popular among students. It seemed that every student is taking this course. Although “Introductory economics” is still popular and ranked second but “Financial management” is being replaced by another course. A professor said: “I am not surprised why many students are interested in computer class because technology is where the jobs are and where future opportunities are. But I am surprised that “Classical Chinese Ethical and political theory” is becoming the third popular class at Harvard. Why more students want to learn about Confucius, Lao Tzu, Meng Tzu, Chang Tzu, and Sun Tzu and how they solve problems of China thousand years ago?” A student explained: “This course give us something new, it is a “life changing” materials that we never been exposed to. We feel that after decades of greed, scams, dishonesty that brings us the financial crisis, people is realizing that we need ethics, we need something to live by, and we need to go back to justice, moral and ethics.”

It is important to note that what happen at Harvard often influences other universities as this top school often sets the trends. It seems that there is an increasing realization among students, both at Harvard and other universities, that the MBA trainings have placed so much attention to finance, profits but forget about ethics and other moral aspects which resulted in a generation of greedy managements, dishonest bankers and financiers. They have created disasters such as the collapsing of the housing market, the financial crisis that is now spreading and creates economic recessions all over the world. That is why training programs must go back and pay attention to the good of the entire society instead of the wealth of a few and the current trend only reflect what the younger generations are thinking.”

The question is what computer science and classical ethics will bring to future generation? How does something very old like classical books of Confucius and Lao Tzu can be taught with something new such as Big Data and Cloud computing? As MBA program is moving toward entrepreneurship, what are these future entrepreneurs will do? A student explained: “We want to become someone like Bill Gates and donate our money to charity just like what he did. For years we watched the older generation focused on greed and getting rich by doing many bad things to people and we do not want to follow that foot step. We want to be difference, we want to do something useful, and we want to change the world to be better by applying technology as a solution to society’s problems rather than to get rich.”


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Phần mềm di động

Phát triển ứng dụng di động là qui trình qua đó phần mềm được phát triển cho điện thoại di động hay thiết bị cầm tay tương tự.
2

Nhu cầu cấp bách

Tuần trước, tôi đã viết về vài “khu vực nóng” trong thị trường công nghệ và tôi tin nền di động sẽ là một trong chúng trong vài năm tới.
3

Hệ thống giáo dục mới

Tôi để ba tuần giảng dạy ở Trung Quốc.
4

Kinh nghiệm của kỹ sư phần mềm

“Em đã làm năm việc trong ba năm. Chẳng có gì để tự hào nhưng hồi tưởng lại, em đã học được bài học tốt và đó là lí do tại sao em quay lại thăm thầy.”
5

Lời khuyên từ bạn bè

Năm ngoái, một sinh viên năm thứ nhất nói với tôi trong ngày đầu tiên lên lớp: “Thầy nói cứ như là bố mẹ em nói, học, học và học nữa. Cuộc sống KHÔNG chỉ là học tập và là sinh viên đại học, em KHÔNG cần những lời khuyên có vẻ như của bố mẹ thế.”

Hệ thống giáo dục mới phần 2

Với một số người, Môn học trực tuyến mở cho đại chúng – Massive Open Online Courses (MOOCs) là cuộc “cách mạnh” trong giáo dục đại học mà có thế phá vỡ giáo dục truyền thống.

Hệ thống giáo dục mới phần 1

Ngày nay trên khắp thế giới, có hàng triệu cơ hội việc làm mới được tạo ra cung cấp hứa hẹn về thịnh vượng nhưng hàng triệu người không thể có được chúng vì họ không có giáo dục và kĩ năng cần thiết.

Tại sao bạn phải học?

Tại sao bạn phải học và đưa mọi nỗ lực vào việc học khi bạn vẫn còn trẻ và tràn đầy cuộc sống?

Phòng vấn việc làm: Cảnh quan khác

Thomas Lewis là một người quản lí việc thuê người cho một công ti phần mềm lớn ở Mĩ, anh thường tới CMU để tuyển sinh viên cho công ti. Tuần trước tôi đã mời anh ấy nói chuyện về kĩ thuật phỏng vấn cho sinh viên của tôi.

Đối thoại với con về nghề nghiệp

Điều quan trọng cho bố mẹ và con cái là có đối thoại về lập kế hoạch nghề nghiệp. Đối thoại nghĩa là việc trao đổi ý kiến nơi cả hai bên lắng nghe lẫn nhau và thăm dò các tuỳ chọn.

Việc học và việc làm

Nhiều thầy giáo không có ý tưởng về số phần trăm người tốt nghiệp có được việc làm có liên quan tới lĩnh vực học tập của học sinh vì ưu tiên của họ là dạy, KHÔNG phải là giúp sinh viên tìm việc làm.

Ghi danh trong lĩnh vực Công nghệ thông tin ở đại học Mỹ

Năm 2013 chương trình công nghệ thông tin (CNTT) như Khoa học máy tính, Kĩ nghệ phần mềm và Quản lí hệ thông tin đang kinh qua con số kỉ lục đơn xin học và nhiều người tốt nghiệp trung học đang ghi danh vào khu vực tăng trưởng nhanh.

Để có cuộc phỏng vấn việc làm

Có hai yếu tố quan trọng mà người tốt nghiệp đại học tìm việc làm phải chú ý: Bản lí lịch và cuộc phỏng vấn việc làm.

Làm chủ AI - Khi AI gánh giùm sự mệt mỏi của con người

"Làm chủ AI” không dạy bạn cách dùng AI để nhào nặn cơ thể cho khớp với những tiêu chuẩn hoàn hảo mà giúp chúng ta cởi bỏ cái vỏ bọc tháo vát hàng ngày, được phép lười biếng, hoang mang và cả ốm yếu.

Cuộc chiến về tài năng

Blog GS John VU - GS John Vu - 03/06/2026 12:00
Các công ty ở Thung lũng Silicon (San Jose) đang cạnh tranh về những kỹ sư phần mềm có kỹ năng với lương cao đáng kể và nhiều thưởng lớn.

Cảnh báo cho những ai thích nhắn tin "trêu lại lừa đảo": Tưởng vui nhưng sau đó phải hối hận

Kỹ năng - Quốc Vinh - 03/06/2026 11:00
Trông thì có vẻ vô hại, nhưng bạn không thể biết điều gì đang diễn ra ở phía sau hậu trường đâu.

Cha đẻ của bài kiểm tra IQ đầu tiên đã đúng

Suy ngẫm - Thiên An - 03/06/2026 10:00
Thay vì đóng khung năng lực của con bằng những điểm số ngắn hạn, cha mẹ cần nuôi dưỡng tư duy phát triển để giúp những đứa trẻ "nở muộn" có cơ hội bứt phá.

Dịch giả Nhật Bản thông thạo 8 ngoại ngữ dù mới học từ tuổi 49, sở hữu 5 bằng đại học

Truyền cảm hứng - Nhật Linh - 03/06/2026 09:00
Bắt đầu học ngoại ngữ ở tuổi gần 50, một dịch giả người Nhật đã chinh phục tới 8 ngoại ngữ, chứng minh rằng việc học không bị giới hạn bởi tuổi tác.

Làm chủ AI - Khi AI gánh giùm sự mệt mỏi của con người

Từ sách - Phim - Linh Chi - 03/06/2026 08:00
"Làm chủ AI” không dạy bạn cách dùng AI để nhào nặn cơ thể cho khớp với những tiêu chuẩn hoàn hảo mà giúp chúng ta cởi bỏ cái vỏ bọc tháo vát hàng ngày, được phép lười biếng, hoang mang và cả ốm yếu.

Giáo dục và toàn cầu hoá

Blog GS John VU - GS John Vu - 02/06/2026 12:00
Trong năm mươi năm qua, các nước đã phát triển chi phối kinh tế thế giới, đóng góp quãng hai phần ba GDP toàn cầu nhưng ngày nay nó tụt xuống còn một nửa.

1% người dùng biết quy tắc ngầm này để biến AI thành siêu trợ lý toàn năng

Kỹ năng - Lê Thảo - 02/06/2026 11:00
Phía sau hậu trường, các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) đã âm thầm chèn thêm hàng nghìn từ hướng dẫn vào mỗi cuộc hội thoại để điều hướng hành vi của chatbot.

Kiểu tình bạn rất phổ biến sau tuổi 25: Không xuất hiện thường xuyên nhưng vẫn luôn có mặt khi cần

Suy ngẫm - S.A - 02/06/2026 10:00
Tình bạn của người trưởng thành có thể mang nhiều hình dạng khác nhau.

Céline Nhã Nguyễn: Từ những cuộc đấu trí trong nghề luật đến trở thành người phụ nữ Việt đầu tiên chinh phục Everest

Truyền cảm hứng - Yên Yên - 02/06/2026 09:00
Céline Nhã Nguyễn là người phụ nữ mà bạn không bao giờ đoán được sẽ xuất hiện ở đâu tiếp theo.

Minh triết từ nỗi bất an - Khi chúng ta không sống trong hiện tại

Từ sách - Phim - Thu An - 02/06/2026 08:00
Có lẽ không ít người cảm nhận rằng chúng ta đang sống giữa thời đại đầy lo lắng. Tại sao con người luôn lo lắng, bất an? Nỗi bất an đến từ đâu?  Làm sao tìm được sự an ổn?. “Minh triết từ nỗi bất an” của Alan Watts là quyển sách sẽ chia sẻ với chúng ta thông điệp mang đến sự bình an giữa thời đại đầy lo lắng này.

Bài học từ khoán ngoài

Blog GS John VU - GS John Vu - 01/06/2026 12:00
Khi tôi ở Trung Quốc tháng trước, tôi thấy điều gì đó mà tôi chưa bao giờ trông chờ: Việc đóng cửa một số nơi chế tạo ở Thượng Hải và Shenzheng.

Zalo ra mắt tính năng phụ đề cuộc gọi video

Kỹ năng - Nhật Hạ - 01/06/2026 11:00
Zalo vừa tung ra một tính năng AI mới vô cùng hữu ích giúp người dùng chuyển lời nói thành chữ theo thời gian thực ngay trên màn hình.

12 triệu người nghe Võ Hà Linh nói về điều hối hận nhất tuổi 34

Phong cách sống - Nguyễn Phượng - 01/06/2026 09:00
"Stress thì mua matcha latte, socola đá xay mà uống cho mát ruột chứ đi xăm gì cho cực", Võ Hà Linh nói.

Làm chủ AI - 90.000 giờ lao động và cỗ máy vô hình: Giữ lại phẩm giá trong đời đi làm

Từ sách - Phim - Quang Anh - 01/06/2026 08:00
Sau giai đoạn hào hứng ban đầu với AI tạo sinh, nhiều người bắt đầu nhìn thấy một mặt khác của nó. Công việc không hẳn nhẹ đi. Áp lực cũng chưa chắc giảm xuống. Có khi, mọi thứ còn trở nên dày hơn.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS