Khi công nghệ thay đổi

Linh Bích29/12/2022 11:00
Khi công nghệ thay đổi

Ngày nay chúng ta đang sống trong một thế giới được dẫn lái bởi công nghệ và khi công nghệ thay đổi, nhiều thứ cũng sẽ thay đổi. Không thích nghi được với thay đổi sẽ có hiệu quả phá huỷ cho công ti.

Nếu bạn nhìn vào 100 công ti thành công nhất trong các năm 1940 tới 1950, chỉ 7 công ti trong số chúng vẫn tồn tại tới ngày nay. Điều gì đã xảy ra cho 93 công ti kia? Họ đã phá sản. Tại sao các công ti thành công lại phá sản? Họ không thể điều chỉnh được theo thay đổi vì họ đã dùng phương pháp quản lí cổ khi thế giới đã thay đổi.

Lí thuyết quản lí truyền thống được tạo ra trong thế kỉ 19 là dành cho thời đại công nghiệp. Nó được thiết kế để quản lí “công nhân không kĩ năng” để làm việc trong các cơ xưởng nơi họ phải tuân theo các qui trình của dây chuyền lắp ráp để tạo ra sản phẩm một cách hiệu quả. Bằng việc có hệ thống quản lí này, người quản lí công ti có thể phối hợp nỗ lực công việc để chuyển giao sản phẩm theo số lượng lớn một cách nhất quán. Hệ thống này dựa trên một nguyên lí đơn giản “Công nhân làm bất kì cái gì người quản lí bảo họ làm.” Người quản lí giám sát công nhân tương ứng theo hệ thống quan liêu nơi các chỉ đạo được tạo ra từ trên đỉnh.

Việc của người quản lí là chắc rằng công nhân tuân theo các qui trình và báo cáo điều đó cho mức tiếp. Vì có nhiều mức quản lí, thông tin được gửi lên tới đỉnh nơi người chủ công ti làm mọi quyết định và đặt chỉ đạo đi xuống. Phải mất vài ngày hay tuần để thông tin lên tới đỉnh rồi nhiều ngày hay tuần để cho các mệnh lệnh từ đỉnh đi xuống mức công nhân. Nhưng vào thời đó, điều đó là đủ.

Ngày nay thị trường thay đổi nhanh chóng và cạnh tranh giữa các công ti là dữ dội cho nên quyết định phải được làm nhanh chóng bằng không công ti có thể mất cơ hội tốt. Tuy nhiên nhiều người quản lí vẫn còn theo hệ thống quản lí truyền thống, không ai muốn làm quyết định vì họ được huấn luyện đợi ai đó cho mệnh lệnh. Ngay cả ngày nay, các trường kinh doanh vẫn còn dạy cùng lí thuyết này như không cái gì đã xảy ra. Khi người quản lí không thể làm quyết định mà chờ đợi chỉ đạo từ trên đỉnh, mọi sự bị chậm lại và cho phép đối thủ cạnh tranh nắm lấy cơ hội. Mất cơ hội trong thế giới cạnh tranh này có nghĩa là mất kinh doanh và khách hàng và đó là lí do tại sao nhiều công ti đã thất bại.

Ngày nay công nhân có giáo dục cao. Họ KHÔNG phải là “công nhân không kĩ năng” của thế kỉ 19 và họ KHÔNG được đào tạo để tuân theo mệnh lệnh vì họ có kĩ năng để làm việc của họ. Thay vì ra lệnh cho công nhân làm cái gì, vai trò của người quản lí cũng đã đổi thành “vai trò hỗ trợ” bằng việc tạo ra môi trường nơi công nhân có thể làm xuất sắc trong công việc của họ với giám sát tối thiểu. Công nhân tri thức không muốn chỉ làm một việc mà là làm việc có nghĩa nơi họ được coi là có giá trị. Họ muốn đóng góp cho công ti theo cách tích cực và sẽ không khớp với hệ thống quan liêu đó là lí do tại sao công ti phải thay đổi nhanh chóng để thích nghi với kiểu công nhân này.

Ngày nay chu kì kinh doanh ngắn hơn nhiều so với quá khứ và mọi thứ thay đổi nhanh chóng cho nên công ti cần phản hồi thường xuyên từ thị trường. Họ cần sự linh hoạt để thay đổi điều họ đang làm một cách nhanh chóng. Thay vì chờ đợi các báo cáo chi tiết được người quản lí cung cấp, người chủ công ti phải có mọi thông tin cần thiết một cách nhanh chóng để làm quyết định và điều chỉnh theo thay đổi thị trường. Người chủ giỏi sẽ dự đoán thay đổi thị trường và lãnh đạo thay đổi thay vì phản ứng với nó.

Đó là lí do tại sao điều đầu tiên họ làm là giảm quan liêu bằng cách “làm phẳng” tổ chức để có tính linh hoạt và cho phép người quản lí ở mọi mức có thẩm quyền nào đó để làm quyết định. Nhưng vấn đề là làm sao để cho người quản lí, người chưa bao giờ làm quyết định trước đây, nay làm quyết định? Giải pháp là đào tạo lại họ hay để họ ra đi. Phần lớn các công ti lựa chọn tuỳ chọn thứ hai thay vì đào tạo lại họ và đó là lí do tại sao hơn nửa số người bị sa thải trong ba mươi năm qua phần lớn là người quản lí.

Ngày nay qui tắc của kinh doanh là “Linh hoạt và mau lẹ” nơi “tốc độ” và “tăng trưởng” là mục đích, điều khác hoàn toàn với hệ thống quản lí cũ hội tụ vào “ổn định và tránh rủi ro.” Điều được nghĩ tới là trong vòng vài năm nữa, nhiều công ti sẽ phá sản, nhiều người quản lí sẽ bị sa thải bởi vì họ không thể điều chỉnh được theo thay đổi nhưng điều đó cũng tạo ra cơ hội mới cho các công ti trẻ hơn, năng nổ hơn với phong cách quản lí mới và công nhân tri thức tiếp quản. Nếu bạn nhìn vào mười năm qua, các công ti tăng trưởng nhanh nhất đều là những công ti khởi nghiệp với lực lượng lao động trẻ hơn, đầy công nhân tri thức và họ sẽ làm thay đổi thế giới kinh doanh.


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Công nghệ cao

Trong bài diễn văn hàng năm với quốc hội Mĩ để báo cáo về hoàn cảnh quốc qua và nêu đại cương kế hoạch mà chính phủ Mĩ muốn theo đuổi trong tương lai, tổng thống Barack Obama đã làm nổi bật tiềm năng cho tạo việc làm trong các lĩnh vực công nghệ sinh học và công nghệ thông tin.
2

Thiếu hụt kỹ năng công nghệ thông tin

Trong vài năm qua, vấn đề thiếu hụt kĩ năng CNTT thường được nhắc tới ở Mĩ và nó làm khuấy động nhiều cuộc tranh cãi.
3

Đối thoại với sinh viên ở Nam Kinh, Trung Quốc

Tháng trước khi tôi đọc bài giảng ở Nam Kinh, Trung Quốc, tôi có cơ hội nói chuyện với sinh viên đại học và họ hỏi tôi nhiều câu hỏi. Một sinh viên ghi lại nó và công bố nó trong báo trường như sau:
4

Lập kế hoạch dự án phần mềm

Một người phát triển phần mềm tới gặp tôi: “Tôi được đề bạt làm quản lí một dự án nhỏ. Ông chủ của tôi bảo tôi hội tụ vào viết mã chứ KHÔNG lập kế hoạch bởi vì lập kế hoạch là phí thời gian. Viết mã sẽ cho tổ nhiều thời gian hơn để hoàn thành dự án. Câu hỏi của tôi là làm sao lập kế hoạch cho dự án mà không phí thời gian và vẫn đạt tới thành công?”
5

Tại sao học công nghệ tính toán?

Một người mẹ hỏi tôi: “Tại sao thầy cổ vũ học công nghệ tính toán? Con gái tôi sẽ tốt nghiệp phổ thông năm nay và nó quan tâm tới khu vực công nghệ. Chọn lựa của nó là gì?”

Việc làm ngành công nghệ

Nhiều người hi vọng rằng có tấm bằng đại học sẽ cho họ việc làm tốt, nhưng bao nhiêu người trong số họ biết rằng bằng đại học KHÔNG đảm bảo cái gì trừ phi người tốt nghiệp có tri thức và kĩ năng mà thị trường việc làm cần.

Cải tiến việc học của sinh viên

Bạn đã bao giờ tự hỏi mình liệu sinh viên của bạn có học được cái gì đó từ tài liệu môn học của bạn không? Sự kiện là sinh viên sẽ chăm chú hơn tới lớp của bạn nếu họ nghĩ chúng có liên quan tới mối quan tâm của họ.

Triệu chứng “Biết rồi”

Nhiều lãnh đạo công ti quá bận rộn không học được những điều mới nhưng họ không muốn thừa nhận điều đó cho nên họ thường nói “Biết rồi” để tránh nói về cái gì đó họ KHÔNG biết.

Tương lai là Big Data

Hiểu công ti vận hành tốt thế nào bằng việc dùng big data có thể dẫn tới hiệu quả nhiều hơn, giảm chi phí, ít rủi ro, chuyển giao nhanh hơn và lợi nhuận cao hơn.

Làm sao để có việc làm tốt?

Tương lai người tốt nghiệp đại học trong Khoa học, Công nghệ, Kĩ nghệ và Toán học (STEM) là rất sáng sủa vì họ sẽ có những cơ hội việc làm gấp đôi gấp ba những người tốt nghiệp phi -STEM.

Cải thiện việc dự lớp của sinh viên

“Tôi có vấn đề với việc dự lớp của sinh viên trong lớp của tôi. Một số em thường tới trễ và một số bỏ lớp thường xuyên. Tôi có thể làm gì để cải thiện sự tham dự của các em?”

Phát triển thói quen học tập

Năm thứ nhất ở đại học bao giờ cũng là thách thức với sinh viên, bởi phần lớn sinh viên không có khả năng thay đổi thói quen học tập từ trung học của họ và chưa biết cách học ở đại học.

Xu hướng tính toán mây

Ngày nay việc dùng tính toán mây đang tăng lên nhanh chóng với nhiều công ti thích nghi nó như cách mới để giảm chi phí công nghệ thông tin (CNTT). Theo một cuộc điều tra công nghiệp mới, nó cũng tác động lên khu vực công nghiệp khoán ngoài với 25-32% thương vụ khoán ngoài trong năm 2013-2014 liên quan tới chuyển sang mây. Tính toán mây nói tới việc cất giữ, truy nhập dữ liệu và chương trình qua mạng (tức là, internet), thay vì mua kết cấu nền như máy phục vụ và ổ đĩa cứng, các công ti có thể thuê chúng qu

Con đường chuyển hóa - Nói nhiều không bằng nói đúng

Ngày xưa, đức Phật ở trong rừng với các thầy đệ tử. Một hôm, Phật cầm một nắm lá lên và hỏi các thầy: “Nắm lá trong tay tôi nhiều, hay nắm lá trong rừng này nhiều?”. Các vị trả lời: “Nắm lá trong tay của đức Thế Tôn so với nắm lá trong rừng thì chẳng là bao nhiêu hết”.

Apple lưu ý người dùng không nên lạm dụng một nút bấm trên iPhone

Kỹ năng - Huỳnh Duy - 03/08/2026 11:00
Thao tác tưởng chừng vô hại này có thể khiến iPhone đối mặt với nguy cơ hư hỏng.

Bạn có đang mắc phải tình trạng “Rumination” - Càng nghĩ càng mắc kẹt?

Suy ngẫm - TĐ - 03/08/2026 10:00
Có lẽ ai cũng từng trải qua những đêm nằm thao thức vì một cuộc tranh cãi chưa có hồi kết, một quyết định sai lầm trong quá khứ hay nỗi lo về tương lai. Chúng ta tin rằng nếu tiếp tục suy nghĩ thêm một chút nữa, câu trả lời sẽ xuất hiện. Nhưng thực tế, điều xảy ra thường là ngược lại.

Khi "văn hóa đọc" không chỉ dừng lại ở việc “đọc”: Công nghệ đang định nghĩa lại cách con người tiếp nhận tri thức?

Phong cách sống - Minh Ngọc - 03/08/2026 09:00
Không còn chỉ gói gọn trong những trang sách, tri thức ngày nay được tiếp nhận qua video, podcast, AI và nhiều nền tảng số khác, đặt ra câu hỏi liệu công nghệ đang làm phai nhạt văn hóa đọc hay mở ra một "văn hóa tiếp nhận thông tin" mới.

Con đường chuyển hóa - Nói nhiều không bằng nói đúng

Từ sách - Phim - FN - 03/08/2026 08:00
Ngày xưa, đức Phật ở trong rừng với các thầy đệ tử. Một hôm, Phật cầm một nắm lá lên và hỏi các thầy: “Nắm lá trong tay tôi nhiều, hay nắm lá trong rừng này nhiều?”. Các vị trả lời: “Nắm lá trong tay của đức Thế Tôn so với nắm lá trong rừng thì chẳng là bao nhiêu hết”.

Vi công nhân: Xu hướng khoán ngoài toàn cầu mới

Blog GS John VU - GS John Vu - 02/08/2026 11:00
Thiếu hụt kĩ năng CNTT toàn cần đã đạt tới điểm găng vào lúc nền kinh tế toàn cầu đang phục hồi chậm chạp.

Bức ảnh này có bao nhiêu khuôn mặt?

Thư giãn - PV - 02/08/2026 10:00
Bức ảnh này có bốn khuôn mặt, và sau nhiều ngày tìm kiếm, tôi chỉ tìm thấy ba khuôn mặt. Tôi sẽ rất ấn tượng nếu bạn có thể tìm thấy cả bốn khuôn mặt.

TP.HCM, vợ chồng mang "nhà di động" 1,5 tỷ đồng đưa bố mẹ phượt 2.000km

Phong cách sống - Mộc Khải - 02/08/2026 09:00
Mong muốn đưa bố mẹ đi khám phá những vùng đất mới, gia đình chị Đoàn Thanh Giang đã huy động hai chiếc ô tô, trong đó có một "nhà di động", đưa 3 thế hệ rong ruổi hơn 2.000km xuyên miền Bắc.

Tiệm bánh nửa đêm

Tủ sách - FN - 02/08/2026 08:00
Ở Hwawoldang, mỗi món bánh sẽ giúp người đã khuất tìm lại ký ức, nói lời còn dang dở trước khi đi qua thế giới bên kia. Đó là Tiệm bánh nửa đêm.

Đối thoại với sinh viên ở Nam Kinh, Trung Quốc

Blog GS John VU - GS John Vu - 01/08/2026 11:00
Tháng trước khi tôi đọc bài giảng ở Nam Kinh, Trung Quốc, tôi có cơ hội nói chuyện với sinh viên đại học và họ hỏi tôi nhiều câu hỏi. Một sinh viên ghi lại nó và công bố nó trong báo trường như sau:

Sự im lặng là hình thức bác bỏ cao nhất

Suy ngẫm - Tr. Quang - 01/08/2026 10:00
Trong các mối quan hệ giữa người với người, khi đối mặt với mưu mô và những lời vu khống vô căn cứ, phản ứng đầu tiên của hầu hết mọi người là tranh cãi, phản bác và đối đầu trực diện.

Cứ 10 người trẻ Hàn Quốc thì 9 người sợ gặp bạn bè, khi các mối quan hệ thành khoản chi tiêu bị cắt giảm

Phong cách sống - Dun - 01/08/2026 09:00
Khi giá một bữa ăn tăng nhanh hơn thu nhập, thứ bị cắt không phải là món ăn mà là chính cuộc hẹn. Từ Seoul đến New York và Tokyo, "friendflation" đang cho thấy lạm phát không chỉ làm nhẹ giỏ hàng đi chợ mà còn làm nguội đi các mối quan hệ, và với nền kinh tế, đó là cú đòn giáng thẳng vào sức cầu nội địa.

‘Sức mạnh của Đạo’ - Nghệ thuật sống trong dòng chảy của Đạo

Từ sách - Phim - FN - 01/08/2026 08:00
​​​​​​​Trong nhịp sống hiện đại, hội chứng cuồng công việc (workaholism) hay kiệt sức (burnout) đang dần trở thành “căn bệnh thời đại”. Con người bận rộn theo đuổi thành công, không ngừng tối ưu hiệu suất và lấp kín từng khoảng thời gian trong ngày, nhưng lại hiếm khi cảm thấy viên mãn, hạnh phúc trong việc mình làm.

Công nghệ cao

Blog GS John VU - GS John Vu - 31/07/2026 11:00
Trong bài diễn văn hàng năm với quốc hội Mĩ để báo cáo về hoàn cảnh quốc qua và nêu đại cương kế hoạch mà chính phủ Mĩ muốn theo đuổi trong tương lai, tổng thống Barack Obama đã làm nổi bật tiềm năng cho tạo việc làm trong các lĩnh vực công nghệ sinh học và công nghệ thông tin.

Giới khoa học chụp não người đang toan tính trả thù và phát hiện ra thứ đáng sợ hơn cả ma túy

Suy ngẫm - Long Vân - 31/07/2026 10:00
"Quân tử trả thù mười năm chưa muộn", câu nói cửa miệng quen thuộc hóa ra không chỉ đơn thuần là một triết lý sống. Dưới lăng kính của thần kinh học hiện đại, nó là mô tả chính xác về một chu kỳ gây nghiện đáng sợ.

Nhạc sĩ Trần Tiến đi xe ôm lên tận đỉnh núi, ước mơ bỏ hết thế gian

Phong cách sống - Tùng Ninh - 31/07/2026 09:00
"Tôi đi 43 nước, không nước nào thân yêu bằng Việt Nam" – nhạc sĩ Trần Tiến nói.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS