Nỗi sợ sự hối tiếc ảnh hưởng đến quyết định của chúng ta như thế nào

​​​​​​​Theo Big Think03/04/2024 10:00
Nỗi sợ sự hối tiếc ảnh hưởng đến quyết định của chúng ta như thế nào

Tránh sự hối tiếc là một trong những động lực chính của hành vi con người.

Trước khi các nhà kinh tế học hành vi huyền thoại Daniel Kahneman và Amos Tversky chính thức hóa lý thuyết triển vọng và ác cảm mất mát, họ tin rằng việc tránh hối tiếc là gốc rễ của những hành vi con người mà họ đang nghiên cứu. Tuy nhiên, họ biết được việc né tránh sự hối tiếc cũng không thể lý giải được nhiều hành vi và điều này dẫn đến một bức tranh lớn hơn. 

Hãy cùng xem xét một trò chơi đơn giản giúp làm sáng tỏ hơn một chút về tâm lý hối tiếc. 

Có hai viên xúc xắc - một màu đỏ và một màu trắng - và hai chiếc cốc giống hệt nhau. Một con xúc xắc được đặt dưới mỗi chiếc cốc, xáo trộn chúng và bạn được yêu cầu chọn đâu là chiếc cốc có xúc xắc màu đỏ. Vì không thấy được quá trình xúc xắc được đặt dưới chiếc cốc nên bạn hoàn toàn không có thông tin gì để làm cơ sở cho quyết định của mình. Nếu lựa chọn đúng, bạn sẽ nhận được một khoản tiền. Nếu không, bạn không nhận được gì cả. 

Hãy tiếp tục trò chơi. Giả sử, bạn chọn chiếc cốc bên phải và nó được trượt về phía bạn nhưng bạn không được phép nhìn vào bên dưới. Sau đó, người quản trò sẽ hỏi bạn có muốn chuyển sang chiếc cốc bên trái hay không. 

Lúc này, bạn có muốn đổi không? 

Phần lớn mọi người sẽ không đổi, trong các nghiên cứu, có đến khoảng 90% mọi người không đổi sự lựa chọn. 

Tại sao vậy? Tỷ lệ đúng là 50-50, vậy tại sao không đổi?

Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra hai lý do. Đầu tiên là hiệu ứng sở hữu, giả định rằng một khi bạn nhận thức được quyền sở hữu một món đồ, nó sẽ trở thành của bạn và nó có giá trị hơn đối với bạn so với món đồ tương đương mà bạn không sở hữu. Khi bạn chọn một chiếc cốc, nó sẽ trở thành của bạn và nó trở nên có giá trị hơn đối với bạn so với chiếc cốc kia. Khi chiếc cốc được chọn được trượt về phía bạn, nó di chuyển vào không gian cá nhân của bạn thì hiệu ứng sở hữu này càng lớn hơn. 

Lý do thứ hai, một trong những động lực thúc đẩy hành động của chúng ta là nỗ lực giảm thiểu sự hối tiếc. Nếu chúng ta đưa ra một lựa chọn và nó trở thành sai lầm, chúng ta cảm thấy tồi tệ. Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta đưa ra một lựa chọn, thay đổi rồi sau đó phát hiện ra quyết định đầu tiên của mình thực sự đúng? Chúng ta cảm thấy tệ hơn nữa. Vì vậy, khi lời mời thay đổi lựa chọn được đưa ra, bạn thấy nó không hấp dẫn mình. 

Chúng ta có thể khám phá chính xác mình cảm thấy tồi tệ đến mức nào nếu thay đổi và sai thông qua một thử nghiệm đơn giản.

Trong trò chơi trên, nếu bạn chọn được chiếc cốc có xúc xắc màu đỏ, bạn sẽ thắng được 5 đô la. Bây giờ, giả sử quy tắc được thay đổi một chút. Sau khi bạn lựa chọn xong cốc, bạn vẫn có thể chọn chuyển sang cốc khác, nhưng bây giờ, nếu bạn đổi và đúng thì bạn sẽ nhận được 6 đô la. Nếu bạn vẫn giữ nguyên lựa chọn ban đầu và đúng, bạn vẫn chỉ nhận được 5 đô la thôi. Vậy bạn có muốn đổi không?

Một lần nữa, hầu hết mọi người sẽ không đổi. 

Điều gì sẽ xảy ra nếu lời đề nghị tăng lên 10 đô la nếu bạn đổi và đúng? Thậm chí, tăng lên 15 đô la thì sao?

Các nhà nghiên cứu đã thực hiện những thí nghiệm này và kết quả rất rõ ràng. Với giá trị gấp ba lần, 50% số người thay đổi. Giá trị cần tăng gấp 10 lần thì 90% mọi người mới thay đổi. 

Những thí nghiệm như thế này là một trong những phương pháp mà các nhà nghiên cứu sử dụng để tìm hiểu xem cảm giác ác cảm về sự mất mát khiến mọi thứ trở nên tồi tệ hơn đến mức nào. Điều này khiến nó tệ hơn khoảng ba lần, các thí nghiệm khác cũng cho ra kết quả tương tự.

Khi còn đi học và làm bài thi trắc nghiệm, bạn thường được khuyên là “hãy nghe theo bản năng ban đầu” hơn là đổi sang đáp án khác. Bây giờ, lời khuyên này có lẽ không mang đến cho bạn cơ hội tốt hơn để có được câu trả lời đúng, nhưng nó khiến bạn cảm thấy tốt hơn. Bởi bạn thà nhận sai ngay từ đầu còn hơn là thay đổi và nhận ra lựa chọn ban đầu của mình là đúng.


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Sự thật ngã ngửa câu chuyện Bill Gates tặng nữ MC tờ séc trắng ghi số tiền tùy thích

Video đoạn phỏng vấn cho thấy một sự thực khác xa lời đồn.
2

Người thông minh thích "một mình một cõi", không thấy cô đơn mà ngược lại còn hạnh phúc nhờ 3 điều này

Thay vì lãng phí thời gian và sức lực vào những mối quan hệ vô nghĩa, chi bằng học cách tận dụng những lúc ở một mình làm phong phú cuộc sống.
3

4 kiểu người đừng bỏ lỡ, đồng hành với họ, sớm muộn bạn sẽ phát đạt

Đừng bỏ lỡ 4 kiểu người sẽ giúp bạn phát đạt khi họ xuất hiện sau đây.
4

Những câu nói ‘để đời’ của CEO Apple Tim Cook: Nhiều khi trong cuộc sống, thà dựa vào trực giác!

Nhiều khi trong cuộc sống, việc dựa vào trực giác sẽ phù hợp hơn. Điều thú vị là tôi thấy rằng trực giác đóng vai trò quan trọng khi đưa ra những quyết định quan trọng nhất", năm 2010, Tim Cook có bài phát biểu tốt nghiệp tại Đại học Auburn.
5

Giai đoạn 20 - 35 tuổi phải chuẩn bị 3 điều nếu muốn sống sung túc

Thành Rome không được xây dựng trong một ngày, và Kim Tự Tháp cũng phải được xây từ những viên gạch nhỏ.

Hai chữ không thể thiếu trong cuộc sống của đàn ông tài trí sau tuổi 40: chậm và tĩnh

Trong nửa đầu của cuộc đời, chúng ta bước đi trong vội vã. Trong nửa sau của cuộc đời, đã đến lúc sống chậm lại.

Tỷ phú Lý Gia Thành: Nếu không muốn đến 40 tuổi vẫn nghèo kiết xác thì ghi nhớ 20 câu này

20 câu nói, trở thành kim chỉ nam cho bất cứ ai muốn có trở nên giàu có, thành đạt hơn.

Đặng Lê Nguyên Vũ: Lãnh đạo giỏi là người ít can thiệp, nói 1 câu mà người bên dưới hiểu hết

Nếu ở đâu cũng có mặt thì đó không phải nhà lãnh đạo giỏi", ông "vua" cà phê Việt nhấn mạnh.

Lý thuyết ‘3 con cá’ - Đàn ông bản lĩnh hay không, nằm ở cách suy nghĩ

Khi con đường phía trước bị chặn lại, bạn cũng có thể lùi lại một bước và thường, bạn sẽ gặp được một bước ngoặt.

Muốn con thành công, Đặng Lê Nguyên Vũ, Bill Gates, Rockefeller áp dụng 3 điều mà ai cũng nên tham khảo

Đây đều là những phương pháp giáo dục con cái mà các bậc cha mẹ nên tham khảo để giúp con cái thành công, hạnh phúc trên đường đời.

50 tư duy của tỷ phú Jeff Bezos đế chế Amazon, ai cũng có thể học lỏm

Tỷ phú Jeff Bezos đã áp dụng một số nguyên tắc nhất định trong cuộc sống, công việc để đạt được kết quả tốt.

Cô Văn Thùy Dương dặn dò con gái chuyện làm vợ làm dâu

Con gái cưng đi lấy chồng, cô Văn Thuỳ Dương viết tâm thư dặn dò con gái, gửi con rể và thông gia khiến nhiều người xúc động.

40% lao động sẽ bị ảnh hưởng bởi AI và người máy, sếp Hoàng Nam Tiến: Học 2 kỹ năng này để không bị thay thế!

Việc trang bị 2 kỹ năng này đã trở thành chìa khóa giúp mọi người thích nghi với thời cuộc.

'Từ bỏ' để thành công

Từ bỏ - một ai đó, một điều gì đó, một thương hiệu đã dày công xây dựng, một doanh nghiệp đã miệt mài vun đắp, một danh tiếng đã kỳ công tạo dựng… luôn là một quyết định rất khó khăn, thậm chí cực kỳ khó khăn, của nhiều người.

Kỹ nghệ phần mềm

Blog GS John VU - GS John Vu - 19/04/2024 13:00
Kĩ nghệ phần mềm là bộ môn mà trong đó các kĩ sư tuân theo một qui trình xác định rõ để làm công việc của họ.

Cô gái học hết tiểu học được mời về làm việc vươn lên trở thành "nữ tướng" của Haidilao

Phong cách sống - Minh Hằng - 19/04/2024 12:00
Dù chỉ mới học hết tiểu học, nhưng cô gái này khiến nhiều người khâm phục khi vươn lên trở thành "nữ tướng" của Haidilao và là tỷ phú sở hữu khối tài sản hơn 42.000 tỷ đồng.

Kịch ‘Tiếng chim vườn ngọc’: Áp lực trên vai diễn viên trẻ

Giải trí - Nguyễn Huy - 19/04/2024 11:00
"Tiếng chim vườn ngọc" là tên mới của vở "Tiếng chim vườn ngọc lan" - vở kịch từng thành công vang dội tại sân khấu 5B Võ Văn Tần (TP.HCM) cách đây 25 năm.

4 kiểu người đừng bỏ lỡ, đồng hành với họ, sớm muộn bạn sẽ phát đạt

Suy ngẫm - Ngọc Tú - 19/04/2024 10:00
Đừng bỏ lỡ 4 kiểu người sẽ giúp bạn phát đạt khi họ xuất hiện sau đây.

'Từ bỏ' để thành công

Từ sách - Phim - Thu An - 19/04/2024 09:00
Từ bỏ - một ai đó, một điều gì đó, một thương hiệu đã dày công xây dựng, một doanh nghiệp đã miệt mài vun đắp, một danh tiếng đã kỳ công tạo dựng… luôn là một quyết định rất khó khăn, thậm chí cực kỳ khó khăn, của nhiều người.

Minh đạo nhân sinh - Luôn sẵn sàng chờ đợi và học cách xử lý bất cứ điều gì xảy ra

Từ sách - Phim - Quìn - 19/04/2024 08:00
Chúng ta không thể kiểm soát mọi việc xảy ra, nhưng chúng ta có một lựa chọn để hành động: tránh xa bức tường sắp đổ, để phản ứng với mệnh của chúng ta và định hình tương lai của chúng ta theo đó.

Top 5 vũ khí vô địch thiên hạ trong kiếm hiệp Kim Dung: Món thứ 3 là "hóa thân" của số 2

Thư giãn - Nguyệt Phạm - 18/04/2024 13:00
Một trong số những món vũ khí này có quyền hiệu lệnh thiên hạ, người sở hữu là minh chủ võ lâm.

Vợ chồng son - Vì lý do này, bác sĩ pháp y người Pháp quyết tâm sang Việt Nam cưới vợ

Truyền hình - Lam Phương - 18/04/2024 12:00
Sau hơn một năm nhắn tin, Benjamin Bernardo quyết định bay từ Pháp đến Việt Nam để gặp mặt Thu Trang.

Dung nhan các thí sinh tại cuộc cuộc thi hoa hậu AI chưa từng có trong lịch sử ra sao?

Thư giãn - Băng Băng - 18/04/2024 11:00
Với khả năng của mình, AI sẽ tạo ra một hoa hậu trong trí tưởng tượng như thế nào?

Tại sao có 18 vị vua Hùng nhưng chỉ có một ngày Giỗ Tổ Hùng Vương?

Văn hóa - Diệu Đan - 18/04/2024 10:00
Theo truyền thuyết, các vua Hùng nối nhau trị vì nước Văn Lang trong 18 đời. Vậy 18 đời vua Hùng gồm những ai? Giỗ Tổ Hùng Vương là giỗ vị vua nào? Và tại sao chọn ngày 10/3 là ngày giỗ Tổ?

Sát-na này là thiên thu - 15 kỹ năng sinh tồn giúp bạn vượt qua đau khổ (Kỳ 2)

Từ sách - Phim - Quang Thanh - 18/04/2024 09:00
Khổ đau có thể được ví như trận cuồng phong, địa chấn, cơn sóng thần hay như biển lửa. Sức tàn phá bên trong của nó rất khủng khiếp. Nếu không thể quản lý khổ đau, chúng có thể phá hủy cả cuộc đời bạn và người thương của bạn.

Từ bỏ - Chúng ta thích ảo tưởng về sự tiến triển hơn là từ bỏ khi thất bại

Từ sách - Phim - YÊN VŨ - 18/04/2024 08:00
Trong nhiều tình huống, khi gặp một trở ngại khó giải quyết, mọi người thường có xu hướng chuyển sang một hành động dễ dàng khác và nghĩ rằng mình đang tiến triển, dù sự thật là chúng ta đang lãng phí thời gian và tiền bạc cho những nỗ lực vô ích.

Người quản lý dự án

Blog GS John VU - GS John Vu - 17/04/2024 12:00
Tôi có một người bạn vừa được đề bạt làm người quản lí dự án phần mềm. Anh ấy sung sướng bởi vì sau nhiều năm làm người lập trình, cuối cùng anh ấy cũng đạt được chức vụ mà anh ấy hằng mong muốn.

Cách giải tỏa cơn giận hiệu quả

Kỹ năng - Cẩm Bình - 17/04/2024 11:00
Hãng tin AFP dẫn một nghiên cứu mới của Nhật Bản chỉ ra khi giận dữ không nên quát mắng đồng nghiệp hay hét với gối, mà hãy viết cảm xúc ra giấy rồi xé nhỏ hoặc vứt đi để bình tĩnh lại.

Những câu nói ‘để đời’ của CEO Apple Tim Cook: Nhiều khi trong cuộc sống, thà dựa vào trực giác!

Suy ngẫm - Ứng Hà Chi - 17/04/2024 10:00
Nhiều khi trong cuộc sống, việc dựa vào trực giác sẽ phù hợp hơn. Điều thú vị là tôi thấy rằng trực giác đóng vai trò quan trọng khi đưa ra những quyết định quan trọng nhất", năm 2010, Tim Cook có bài phát biểu tốt nghiệp tại Đại học Auburn.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS
Thứ 6, 19/04/2024