Người lập trình hay người phát triển

GS John Vu25/09/2025 13:00
Người lập trình hay người phát triển

Tuần trước tôi nhận được một email hỏi: “Khác biệt giữa người lập trình và người phát triển phần mềm là gì? Người lập trình có thể trở thành người phát triển được không?

Theo “quan điểm thuần tuý”, “người lập trình” là ai đó chỉ viết mã và kiểm thử mã riêng của họ để sửa lỗi. Người lập trình KHÔNG làm việc với khách hàng hay người dùng để viết yêu cầu. Người lập trình KHÔNG giúp kiểm thử hay các trường hợp kiểm thử tự động cho hệ thống. Người lập trình KHÔNG xây dựng hệ thống hay cập nhật hệ thống. Người lập trình KHÔNG viết tài liệu. Mọi điều họ làm là viết mã. Nhiều người lập trình có thể có hay KHÔNG có bằng cử nhân: một số người có thể học vài lớp lập trình ở trường đào tạo đặc biệt. Một số công ti sẽ thuê loại người lập trình này để viết mã bởi vì họ không yêu cầu lương cao và họ không thể đổi việc thường xuyên vì việc làm của họ rất bị giới hạn. Theo ý kiến tôi, người lập trình KHÔNG phải là chọn lựa tốt vì triển vọng tương lai là rất hạn hẹp.

“Người phát triển phần mềm” là ai đó đóng góp theo nhiều cách để làm cho sản phẩm phần mềm thành công. Người phát triển PHẢI LÀ người lập trình trước hết nhưng cũng còn dính dáng tới các khu vực khác như làm việc với khách hàng và người dùng để viết yêu cầu, viết trường hợp kiểm thử cho hệ thống phần mềm, kiểm điểm mã từ người khác, hỗ trợ viết tài liệu, kiểm soát thay đổi với phần mềm bằng việc làm quản lí cấu hình, và nhiều điều nữa. Người phát triển phần mềm có cảnh quan rộng hơn nhiều và có khả năng nhìn bức tranh lớn hơn của toàn thể dự án khi người lập trình chỉ viết mã. Phần lớn việc làm đối với người phát triển phần mềm ở Mĩ và châu Âu đều yêu cầu bằng cử nhân từ đại học được công nhận chính thức.

Tôi KHÔNG tin vào quyết định cô lập người lập trình với mọi thứ mà chỉ có viết mã. Người lập trình phải KHÔNG có cảnh quan hẹp.  Họ CẦN đào tạo để làm cho họ thấy cảnh quan lớn hơn của hệ thống phần mềm. Họ NÊN làm việc với khách hàng và người dùng và đóng góp nhiều hơn cho dự án. Tôi tin người lập trình nên lấy nhiều đào tạo hơn để LÀ người phát triển phần mềm. Có hai lí do mà người lập trình vẫn còn chỉ viết mã: Họ thích viết mã và không muốn làm cái gì khác – đó là chọn lựa của họ. Họ KHÔNG nhận giáo dục và đào tạo đúng vì công ti muốn lấy ưu thế của những người không có giáo dục chính thức hay bằng cấp cho nên công ti có thể trả lương thấp cho họ.

Trong cuộc thăm viếng Ấn Độ năm ngoái, một người quản lí nói với tôi: “Những người lập trình của chúng tôi không biết cách làm các thứ khác và đó là lí do tại sao họ chỉ viết mã.” Tôi hỏi ông ấy: “Ông có chắc đó là điều họ muốn không, nếu họ không biết cách làm các khía cạnh phi mã thì sao ông không dạy cho họ?” Người quản lí này giải thích: “Tại chúng tôi đào tạo cho họ thì họ có thể tìm được việc tốt hơn sao? Với đào tạo hạn chế, họ phải ở lại đây chứ” Tôi không muốn nói gì hơn nữa bởi vì tôi biết rằng công ti này đã trả lương rất thấp cho những người không có giáo dục đại học và đó là lí do tại sao phần lớn người lập trình chỉ viết mã và không làm gì khác. KHÔNG phải là họ không thể làm được gì khác. Chính “kinh doanh tốt” là giữ họ theo cách đó.

Trên khắp Ấn Độ, có hàng nghìn trường đào tạo đặc biệt dạy ngôn ngữ lập trình hay vài chứng chỉ trong các hệ thống đặc biệt, họ KHÔNG yêu cầu bất kì giáo dục nào cho nên họ làm tiền bằng việc tạo ra hàng trăm nghìn người lập trình chỉ có tri thức giới hạn về phần mềm. Những người này KHÔNG có mấy tương lai vì các ngôn ngữ lập trình sẽ thay đổi khi kĩ năng của họ bị giới hạn. Vài năm trước, COBOL và ngôn ngữ Pascal là nóng, nhưng thế rồi tới C và C++, và ngày nay có Java, C#, Ruby và nhiều nữa. Nếu kĩ năng của bạn là trong COBOL và bạn có thể thấy rằng nó không còn được cần tới nữa và bạn có thể không có khả năng tìm ra việc làm. Tất nhiên, có một số người lập trình không muốn làm các thứ khác. Họ chỉ muốn viết mã và hạnh phúc với nghề của mình. Tuy nhiên, tôi tin nếu họ biết rõ hơn, nếu họ có thể thấy mọi khả năng, họ có thể đổi ý.

Đào tạo chính thức ở đại học là rất quan trọng cho những người muốn có nghề nghiệp tốt. Người phát triển tốt có kĩ năng giỏi là quí giá. Với việc thiếu hụt trầm trọng hiện thời về kĩ năng phần mềm trên khắp thế giới, triển vọng là rất tốt để kiếm việc tốt với lương tốt. Nếu bạn là người lập trình và muốn là người phát triển, bạn có thể cần một số tri thức và đào tạo về kĩ nghệ yêu cầu, làm tài liệu yêu cầu, quản lí cấu hình, kiểm điểm mã, kiểm thử, kiểm thử tự động, kiểm thử tích hợp, và hiểu vòng đời phần mềm và một số phương pháp như Agile (Scrum hay lập trình cực đoan) cũng như quen thuộc với một số công cụ phần mềm.

English version

Programmer or Developer

Last week, I received an email asking: “What is the different between a programmer and a software developer? Can a programmer become a developer?

From the “Pure view”, “programmer” is someone who only code and tests their own code to fix defects. Programmer does NOT work with customers or users to write requirements. Programmer does NOT help with testing or write automated test cases for the system. Programmer does NOT build system or update system. Programmer does NOT write documentation. All they do is write code. Many programmers may or may NOT have Bachelor degree; some may only take few programming classes in special training schools. Some companies would hire this kind of programmer to code because they do not require higher salary and they can not change jobs often as their job is very limited. In my opinion, programmer is NOT a good choice as the future prospect is very narrow.

A “Software Developer” is someone who contributes in many ways to make the software product successful. A developer MUST BE a programmer first but also involve in other areas such as working with customers and users to write requirements, write test cases for the software system, review code from others, support documentation, control changes to software by working as configuration management, and many more. Software developer has a much larger perspective and an ability to see the bigger picture of the entire project when the programmer only writes code. Most jobs for software developers in the U.S and Europe require Bachelor degree from an accredited university.

I do NOT believe in the decision to insulate programmers from everything but only code.  Programmers should NOT have a narrow perspective.  They NEED training to make them see the bigger perspective of software system. They SHOULD work with customers and users and contribute more to the project. I believe programmer should take more training TO BE software developer. There are two reasons that programmer stay in coding only: They love to code and do not want to do anything else – that is their choice. They do NOT receive proper education and training as company wants to take advantage of people without formal education or degree so the company can pay them lower salary.

During a visit in India last year, a manager told me: “Our programmers don’t know how to do other things and that is why they only code”. I asked him: “Are you sure that is what they want, if they don’t know how to do the non-coding aspects why don’t you teach them? The manager explained: “Why do we train them then they can find better jobs? With limited training, they have to stay here” I did not want to say anything more because I know that the company paid a very low salary to people without college education and that is why most programmers only code and not doing anything else. It is NOT that they can not do anything else. It is “good business” to keep them that way. All over India, there are thousand special training schools that teach programming language or few certificates in special systems, they do NOT require any education so they make money by produce hundred thousand programmers who only have limited knowledge of software. These people do NOT have much future as programming languages will change as their skills are limited. Few years ago, COBOL and Pascal language were hot, but then come C and C++, and today there are Java, C#, Ruby and many more. If your skill is in COBOL and Pascal, you may find that it is no longer needed and you may not be able to find a job. Of course, there are some programmers don’t want to do other things. They only want to code and happy with their career. However, I believe if they know better, if they can see the potential and all the possibilities, they may change their minds.

Formal training in college is very important to people who want to have a good careers. A good developer with strong skills is precious. With current critical shortage of software skills all over the world, the prospect is very good for getting good jobs with good salaries. If you are a programmer and want to be a developer, you may need some knowledge and trainings on requirements engineering, requirement documentation, configuration management, code reviews, testing, automate testing, integration testing, and understand software life cycle and some methods such as Agile (Scrum or extreme programming) as well as familiar with some software tools.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Làm việc hay không làm việc

Tuần trước tôi nhận được một email: “Dường như là thầy đang khuyến khích sinh viên đi làm trong khi vẫn đang học đại học nhưng bố mẹ em bảo em rằng em phải tập trung vào học tập vì họ có thể chăm lo cho em. Đi làm sẽ làm phân tán học tập của em và em KHÔNG nên làm hai điều đồng thời thì sẽ không thành công trong cái nào. Thầy nghĩ thế nào?”
2

Phần mềm mã nguồn mở

Phần mềm “nguồn mở” là phần mềm được viết theo cách mã nguồn để mở, sẵn có cho mọi người dùng, thay đổi, cải tiến và tự do phân phối lại nó.
3

Tính toán mây

Một người quản lí hỏi: “Tác động của tính toán mây là gì? Công ti tôi được coi như dùng dịch vụ tính toán mây từ Microsoft. Điều gì sẽ xảy ra cho những người làm việc trong nhóm công nghệ thông tin hỗ trợ cho công ti?”
4

Lập mục đích

Bạn có biết thuyền trưởng dẫn hướng con thuyền của mình trên đại dương thế nào không?
5

Tri thức và kỹ năng

Tuần trước, tôi đã thảo luận với sinh viên về kĩ năng mà công nghiệp phần mềm cần. Khi tôi bảo họ rằng có nhiều việc làm cho xây dựng ứng dụng di động và làm việc với các ứng dụng bán sẵn trên thị trường Commercial Off The Shelf (COTS) như SAP và PeopleSoft, một sinh viên lập tức lên tiếng lo ngại rằng những điều đó không được dạy trong trường.

Không đảm đương được nếu không kiểm thử phần mềm

Kiểm thử là cần thiết cho mọi dự án phần mềm.

Quản lý hệ thông tin

Ngày nay Công nghệ thông tin có ở mọi nơi và kiểm soát nhiều thứ, từ doanh nghiệp chế tạo lớn tới doanh nghiệp nhỏ, từ các hệ thống của chính phủ cho tới các hệ thống doanh nghiệp tư.

Thành đạt và tận hưởng

Nhiều sinh viên thường hỏi tôi: em cần thời gian học tập, em cần thời gian với bạn bè, em cần thời gian cho bản thân mình, em cần thời gian với gia đình, em cần thời gian để ngủ. Em tìm đâu ra thời gian để làm mọi việc đó? Làm sao em có thể tạo ra lịch biểu cho mọi hoạt động?

Kiểm thử tích hợp

Ngày nay, các hệ thông tin như lập kế hoạch, quản lý... đều rất lớn và phức tạp nên phải được kiểm thứ cẩn thận.

An ninh tính toán

Không may an ninh thông tin vẫn không được nhiều người phát triển phần mềm xem xét một cách nghiêm chỉnh, hay không được dạy như một môn yêu cầu ở hầu hết các đại học. Khi công nghệ phát triển phổ biến hơn, việc lạm dụng nó trở nên ngày một nghiêm trọng hơn.

Dự báo thị trường khoán ngoài

Theo nhiều nghiên cứu mới, một số địa chỉ khoán ngoài ở Trung và Đông Âu đang có vấn đề khi họ phải cạnh tranh với những địa chỉ mới ở châu Phi, Trung Đông và Đông Nam Á. Lí do đơn giản: Chi phí làm kinh doanh tăng lên.

Đảm bảo chất lượng phần mềm

Khi dự án phần mềm trở nên lớn hơn và phức tạp hơn, vai trò của Đảm bảo chất lượng phần mềm – Software Quality Assurance (SQA) trở nên gay gắt hơn.

Việc làm công nghệ

Với tất cả những không chắc chắn của thị trường việc làm ngày nay, phần lớn các trường của Mĩ đều khuyên sinh viên sắp vào của họ: “Nếu bạn muốn có việc làm được trả lương cao khi bạn tốt nghiệp, hãy học các khu vực công nghệ như kĩ sư phần mềm, khoa học máy tính hay quản lí hệ thông tin.”

Nghề nghiệp và việc làm

Blog GS John VU - GS John Vu - 23/06/2026 12:00
"Em hiểu rằng giáo dục đại học là quan trọng nhưng em vẫn bị lẫn lộn về chọn lựa của em khi kết thúc giáo dục bậc đại học rồi đi làm cùng việc làm như mọi người có sáu tháng đào tạo lập trình..."

Điều doanh nghiệp cần biết về GPT - “bộ não” phía sau chatbot AI

Kỹ năng - Vân Anh - 23/06/2026 11:00
GPT, viết tắt của Generative Pre-trained Transformer, là một lớp mô hình trí tuệ nhân tạo tạo sinh có khả năng tạo ra văn bản, tóm tắt tài liệu, viết email, trả lời câu hỏi, hỗ trợ lập trình hoặc phân tích dữ liệu theo yêu cầu bằng ngôn ngữ tự nhiên. Nói đơn giản, GPT giống như “bộ não ngôn ngữ” đứng sau nhiều chatbot AI nổi tiếng hiện nay, bao gồm Chat GPT.

Không phải nghèo hay xấu xí: 3 kiểu đàn ông này mới là “án tử xã hội”

Suy ngẫm - Ứng Hà Chi - 23/06/2026 10:00
Đàn ông có những vấn đề này không chỉ là lỗi hành vi, mà phản ánh sự rối loạn ở tầng nhận thức, khả năng tự kiểm soát và phán đoán cốt lõi.

Việt Nam có một nhà văn sở hữu tác phẩm được dịch ra ít nhất 3 thứ tiếng, là tài liệu nghiên cứu, giảng dạy tại Havard, Stanford, Oxford

Phong cách sống - Nhật Linh - 23/06/2026 09:00
Không chỉ là cây bút lớn của văn học Việt Nam hiện đại, nhà văn này còn là tác giả sở hữu tác phẩm có sức sống vượt ra khỏi biên giới quốc gia.

 'Để hiểu một người' - Chúng ta đang sống trong thời đại khủng hoảng kết nối 

Từ sách - Phim - TĐ - 23/06/2026 08:00
Thứ chúng ta cần nhất là các mối quan hệ, và thứ mà chúng ta xử lý vụng về nhất dường như cũng là các mối quan hệ.

Tính toán mây

Blog GS John VU - GS John Vu - 22/06/2026 12:00
Một người quản lí hỏi: “Tác động của tính toán mây là gì? Công ti tôi được coi như dùng dịch vụ tính toán mây từ Microsoft. Điều gì sẽ xảy ra cho những người làm việc trong nhóm công nghệ thông tin hỗ trợ cho công ti?”

Thất nghiệp đừng vội hoảng: 5 kỹ năng "hái ra tiền" tự học miễn phí giúp bạn lật ngược thế cờ

Kỹ năng - Kiều Dương - 22/06/2026 11:00
Thay vì lo âu khi CV gửi đi chưa có phản hồi, hãy tận dụng khoảng thời gian này để trang bị 5 kỹ năng hữu ích hoàn toàn miễn phí trên mạng.

Tỷ phú Elon Musk và 5 lời khuyên: Chỉ cần làm được 1 điều, cơ hội thành công sẽ tăng vọt

Suy ngẫm - Phương Anh - 22/06/2026 10:00
Vị tỷ phú này cho rằng, để đạt được thành công, mỗi người cần phải mạnh mẽ và nỗ lực thực hiện những điều sau.

Câu chuyện đằng sau tấm ảnh sét đánh đỉnh Landmark 81 thu hút "bão like"

Phong cách sống - Vũ Thanh Bình - 22/06/2026 09:00
Sau 7 năm theo dõi hiện tượng giông sét, tác giả bức ảnh đã ghi lại được khoảnh khắc sét đánh trúng đỉnh tòa nhà Landmark 81 trong cơn mưa lớn tại TPHCM.

Biến tiềm năng thành tài năng - Chúng ta đang sống trong một nền văn hóa tôn thờ tài năng thiên bẩm

Từ sách - Phim - TĐ - 22/06/2026 08:00
 Adam Grant cho rằng tiềm năng không nằm ở nơi bạn bắt đầu, mà nằm ở quãng đường bạn có thể đi được.

Công nghiệp công nghệ thông tin ở Nga

Blog GS John VU - GS John Vu - 21/06/2026 12:00
Khi lần đầu tiên tôi tới thăm Nga năm 1996 để tiến hành nghiên cứu về xu hướng phần mềm, tôi đã bị ấn tượng về lực lượng lao động kĩ năng cao quãng vài nghìn người phát triển phần mềm, nhiều người có bằng tiến sĩ và thạc sĩ với đào tạo chuyên sâu về toán học và vật lí.

Vì sao quẹt thẻ ngân hàng thanh toán đúng chỗ nhưng bạn không được hoàn tiền như quảng cáo?

Kỹ năng - Thu Thủy - 21/06/2026 11:00
Bạn nghĩ mình đã quẹt thẻ tại đúng nhà hàng, đúng chương trình ưu đãi nhưng vẫn không nhận được hoàn tiền như kỳ vọng. Trong khi đó, người khác chi tiêu tương tự lại được hưởng đầy đủ. Sự khác biệt nằm một mã 4 chữ số ít ai để ý.

Sau 30 tuổi, bạn biết mình có thể làm khác đi, nhưng chưa dám

Suy ngẫm - Hà Nguyên - 21/06/2026 10:00
Không phải không muốn cố gắng, mà là không biết cố vào lúc nào.

Từng bị smartphone "khai tử", Gen Z bất ngờ hồi sinh dòng máy ảnh 20 năm tuổi

Phong cách sống - Minh Ngọc - 21/06/2026 09:00
Bị smartphone 'khai tử' suốt hơn 10 năm, máy ảnh compact bất ngờ hồi sinh: Gen Z đang săn lùng thứ công nghệ lỗi thời này vì điều gì?

Cô đơn ở đỉnh cao

Từ sách - Phim - Minh Nguyệt - 21/06/2026 08:00
Có một câu hỏi mà nhiều lãnh đạo tự hỏi mình sau một cuộc họp dài, khi căn phòng đã vắng hết người: tại sao mình lại cô đơn đến vậy?
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS