Ẩn ý của Thi Nại Am xuyên suốt Thủy Hử không phải ai cũng biết

Trang Ly24/05/2024 11:00
Ẩn ý của Thi Nại Am xuyên suốt Thủy Hử không phải ai cũng biết

Cái tài của Thi Nại Am được thể hiện rất độc đáo qua từng biệt danh của 108 anh hùng Lương Sơn Bạc. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu được ẩn ý trong từng câu chữ của ông.

Không ngẫu nhiên mà Thủy Hử của Thi Nại Am nằm trong "Tứ đại danh tác" nổi tiếng của văn học Trung Quốc.

Để tạo nên 108 anh hùng Lương Sơn Bạc, Thi Nại Am không những "họa" nên chân dung, tính cách của từng hảo hán cùng những mối lương duyên đặc biệt đưa họ tụ nghĩa trên Lương Sơn, đồng lòng "thế thiên hành đạo", mà còn làm sao đặt cho từng người từng cái tên cùng những biệt danh thể hiện cốt cách, sức mạnh của họ tại Lương Sơn.

Mỗi biệt danh trong 108 cái tên của các anh hùng Lương Sơn Bạc đều rất đặc biệt. Ví như Tống Giang - thủ lĩnh của Lương Sơn - có đến hai biệt danh là Hô Bảo Nghĩa và Cập Thời Vũ.

Ẩn ý của Thi Nại Am xuyên suốt Thủy Hử không phải ai cũng biết: Có cái tên liên quan đến gia tộc Quan Vũ- Ảnh 1.

Tống Giang - Thủ lĩnh 108 anh hùng Lương Sơn Bạc.

Hai biệt danh này đều phần nào toát lên binh nghiệp và cốt cách của Tống huynh khi luôn dùng những lý lẽ vì dân để chiêu mộ anh tài, kêu gọi chính nghĩa (Hô Bảo Nghĩa). Lòng tốt nổi danh khắp chốn của Tống Giang cùng tinh thần trượng nghĩa, sẵn lòng giúp đỡ kẻ yếu thế của người này được ví như cơn mưa rào sau một đợt hạn hán kéo dài (Cập Thời Vũ) khiến vạn vật xanh tốt, bừng sức sống.

Dưới ngòi bút của Thi Nại Am, còn rất nhiều biệt danh làm nổi bật hình ảnh từng hảo hán Lương Sơn một cách rất sinh động. 

Hỗn Long Giang (Rồng quấy sông) của Lý Tuấn vừa thể hiện tài năng sông nước, bơi lội cực giỏi của vị Thủy quân Đầu Lĩnh này, vừa "tiên đoán" hậu vận tốt đẹp của một vị vua (sau này Lý Tuấn làm vua của Xiêm La) khi Lương Sơn toàn thắng trở về.

Là người thông minh, tinh thông Đạo giáo nhất Lương Sơn Bạc, Công Tôn Thắng được tác giả Thi Nại Am đặt cho biệt danh là Nhập Vân Long (Rồng luồn mây). Đúng như biệt danh, Công Tôn Thắng được xem là "bậc thầy phép thuật Đạo giáo", có thể hô mưa, gọi gió, đạp mây, cưỡi sóng. 

Biệt danh này cũng nói lên đoạn đường của Công Tôn Thắng với nghĩa quân Lương Sơn. Giữa lúc nghĩa quân đỉnh cao nhất, Công Tôn Thắng chọn cho mình con đường lui về cố hương ở ẩn, hàng ngày luyện Đạo, thưởng trà, ngắm mây, tránh xa những ồn ào của chốn giang hồ lắm thị phi. Cuối cùng, ông đắc đạo và được dân chúng tôn là "Thần sống".

Nếu như Hô Bảo Nghĩa, Hỗn Long Giang hay Nhập Vân Long đều dễ hiểu và hiểu đúng khi gắn với từng vị anh hùng, thì Thủy Hử cũng có những biệt danh khiến nhiều người hiểu sai, hiểu lầm ngữ nghĩa của nó.

1. Từ "Bệnh" trong các biệt danh Bệnh Quan Sách, Bệnh Uất Trì, Bệnh Đại Trùng

Trong Thủy Hử có 3 hảo hán có biệt danh dùng chữ "bệnh", đó là: "Bệnh Quan Sách" Dương Hùng; "Bệnh Uất Trì" Tôn Lập; và "Bệnh Đại Trùng" Tiết Vĩnh.

Từ "bệnh" dễ bị hiểu lầm là ốm yếu, bệnh tật. Thực chất, không phải vậy. Từ "病" hàm nghĩa sâu xa là "giống với".

Ví dụ, biệt danh "Bệnh Quan Sách" của Dương Hùng (Bộ quân Đầu lĩnh, xếp thứ 32) có nghĩa là người này có nét giống với vị tướng Quan Sách - một nhân vật hư cấu trong Tam Quốc Diễn Nghĩa, là con trai của Quan Vũ.

Ẩn ý của Thi Nại Am xuyên suốt Thủy Hử không phải ai cũng biết: Có cái tên liên quan đến gia tộc Quan Vũ- Ảnh 2.

Quan Sách là con trai thứ 3 của Quan Vũ trong Tam Quốc Diễn Nghĩa.

Quan Sách có tướng mạo tuấn tú, đào hoa nên được gọi là "Hoa Quan Sách". Tuy không quá xuất sắc trên chiến trường như hai huynh trưởng nhưng dưới quyền của Gia Cát Lượng, Quan Sách là một vị tướng mẫn cán, trung thành, đóng góp nhiều công giúp cho nhà Thục Hán bình phương Nam.

Từ nguyên mẫu Quan Sách, Dương Hùng trong Thủy Hử cũng được mô tả tương tự như vậy. Tuy nhiên, trong Thủy Hử, nhân vật này thể hiện tính cách và tài năng phong phú hơn. Từ việc xả thân vì nghĩa đến chuyện tả xung hữu đột trong các cuộc chiến bình Liêu của nghĩa quân Lương Sơn, Dương Hùng đều thể hiện rất tốt, lập đại công.

Tuy nhiên, Dương Hùng không may mắn khi không nằm trong số ít những anh hùng sống sót trở về. Sau trận đánh với quân Liêu, Dương Hùng ốm nặng và qua đời khi trên đường về.

Cũng mang biệt danh có chữ "bệnh", nhưng "Bệnh Uất Trì" Tôn Lập lại là một trong số ít các đầu lĩnh Lương Sơn Bạc sống sót trở về từ chiến dịch bình Phương Lạp. Cả quãng đời còn lại sống yên bình ở Đông Châu.

Ẩn ý của Thi Nại Am xuyên suốt Thủy Hử không phải ai cũng biết: Có cái tên liên quan đến gia tộc Quan Vũ- Ảnh 3.

Chân dung Uất Trì Kính Đức (585 – 658). Nguồn: Baidu

Lý giải về biệt danh của Tôn Lập: Bệnh Uất Trì. Tương tự như Dương Hùng, Thi Nại Am sử dụng biệt danh Bệnh Uất Trì nhằm ngầm so sánh Tôn Lạp với Uất Trì Kính Đức (585 – 658) - một võ tướng và công thần khai quốc có thật thời nhà Đường trong lịch sử Trung Quốc; và là một trong Nhị thập tứ công thần đồ (24 bức vẽ công thần) tại Lăng Yên các được Đường Thái Tông Lý Thế Dân vô cùng coi trọng.

Trở lại với Thủy Hử, Tôn Lập sau khi tụ nghĩa Lương Sơn Bạc được đứng ở vị trí 39, giữ chức Viễn thám Xuất tiêu Đầu Lĩnh. Vì lấy Uất Trì Kính Đức làm nguyên mẫu nên tướng mạo của Tôn Lập rất giống với danh tướng thời Đường: Cao lớn, râu ria xồm xoàm, võ nghệ cao cường, tinh thông nhiều binh khí. Đặc biệt, tính tình của Tôn Lập khá nóng nảy. 

Dẫu vậy, vì là đầu lĩnh do thám và cai quản binh mã nên thân thủ của Tôn Lập rất nhanh nhẹn, khéo léo. Tụ nghĩa cùng Lương Sơn, Tôn Lập lập được rất nhiều công trạng cho nghĩa quân trong các chiến dịch bình Liêu, đánh Phương Lạp. 

2. "Hắc Toàn Phong" Lý Quỳ

Để lột tả tính cách lỗ mãng, nóng nảy, hung hăng của nhân vật Lý Quỳ, Thi Nại Am dùng biệt hiệu Hắc Toàn Phong (Cơn lốc đen).

Nhiều người khi nghe thấy Cơn lốc đen thì hiểu sai và cho rằng đó là tên một loại pháo mạnh thời nhà Tống, có tính sát thương cực lớn. Tuy nhiên, vũ khí ruột của Lý Quỳ là hai cây rìu - loại "vũ khí lạnh", không phải "vũ khí nóng" như pháo binh.

3. "Thuyền Hỏa Nhi" Trương Hoành

Biệt danh của Trương Hoành nghe qua có vẻ liên quan đến lửa trên thuyền. Thực chất, Thuyền Hỏa Nhi ẩn ý về thủ lĩnh sông nước, dùng thuyền tuyệt đỉnh của Trương Hoành - Thủy quân Đầu lĩnh xếp hạng khá cao (thứ 28) trong 108 anh hùng Lương Sơn Bạc.

Ẩn ý của Thi Nại Am xuyên suốt Thủy Hử không phải ai cũng biết: Có cái tên liên quan đến gia tộc Quan Vũ- Ảnh 6.

Hình ảnh Trương Hoành trên phim ảnh. Nguồn: Sina

Đúng như biệt hiệu của mình, Trương Hoành là một chàng trai cường tráng, khỏe mạnh, quen thuộc sông nước và bơi lội cực giỏi. 

Người này chính là đầu lĩnh được quân sư Ngô Dụng tin tưởng giao cho vị trí dẫn đầu nhóm thủy quân phá giá pháo của Lăng Chấn (lúc này chưa gia nhập Lương Sơn), gián tiếp giúp Tống Giang thu phục được "chuyên gia pháo binh giỏi nhất thời Tống" Lăng Chấn.

4. "Hạn Địa Hốt Luật" Chu Quý

Nếu không được giải nghĩa, biệt hiêu của Chu Quý khá khó hiểu. Nghĩa đen của Hạn Địa Hốt Luật chính là Cá sấu trên cạn.

Ẩn ý của Thi Nại Am xuyên suốt Thủy Hử không phải ai cũng biết: Có cái tên liên quan đến gia tộc Quan Vũ- Ảnh 7.

Chân dung Chu Quý - chuyên gia ngụy trang, do thám của Lương Sơn Bạc.

Biệt danh này nói lên thân thủ nhanh nhẹn, uy lực của Chu Quý. Nắm trong tay chức vụ Đầu lĩnh Do thám, Chu Quý giỏi nhất là trà trộn vào lòng địch để do thám và làm gián điệp. Hình ảnh của người này giống như con cá sấu, hung dữ, giỏi ngụy trang nhưng vô cùng kiên nhẫn, tĩnh lặng để chờ đợi thời cơ tung đòn quyết định.

Khi cùng Tống Giang bình Liêu, đánh Phương Lạp, Chu Quý giống như "tai mắt" của nghĩa quân, không ngại ngần nguy hiểm, lẻn vào lòng địch để thám thính, giúp nghĩa quân nhiều phen thắng lớn. Tiếc thay, nhân tài giỏi ngụy trang như Chu Quý không được cùng những anh hùng hảo hán khác ăn mừng khúc ca khải hoàn.

Về sau, người này được truy tặng danh hiệu Tiết nghĩa lang vì sự dũng cảm của mình. 

Tham khảo: Sohu, Baidu, Zhihu


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Bài trắc nghiệm tâm lý của Nhật Bản! Một bức tranh nhìn ra "điều bạn ít bận tâm nhất"

Bức tranh có phần trừu tượng dưới đây sẽ phản ánh chính xác thứ tự ưu tiên trong tâm trí bạn, từ đó gọi tên điều mà bạn ít để ý hay đặt nặng nhất.

Nữ sinh 20 tuổi bị chọc cười vẫn chiến thắng cuộc thi "ngủ ngon"

Là đất nước đối mặt với vấn đề thiếu ngủ, Hàn Quốc mới đây tổ chức cuộc thi "ngủ ngon" tại công viên Yeouido với sự tham gia của 100 thí sinh.

5 mỹ nhân sở hữu võ công tuyệt đỉnh của Kim Dung

Thế giới kiếm hiệp của nhà văn Kim Dung có không ít mỹ nhân không chỉ sở hữu dung mạo tuyệt trần mà còn có võ công vô cùng thâm hậu.

Mối nguy cho xã hội khi AI biết cách lừa dối con người

Trí tuệ nhân tạo (AI) có thể cải thiện năng suất làm việc và học tập bằng cách giúp chúng ta lập trình, viết và tổng hợp lượng dữ liệu khổng lồ. Giờ đây, nó cũng có thể đánh lừa chúng ta.

Cuộc thi "ngồi đờ đẫn" tại Hàn Quốc khiến nhiều người cười ra nước mắt, suốt 10 năm vẫn gây sốt vì một lý do

"Tôi cần một chút thời gian để nghỉ ngơi" là khẩu hiệu được cuộc thi này trưng phía bên ngoài khu vực thi đấu.

GPT-4o khiến ChatGPT trở nên giống con người hơn và các đối thủ của OpenAI tụt lại phía sau

GPT-4o, mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới của OpenAI, giúp ChatGPT trở nên giống con người hơn và khiến các đối thủ phải lo lắng.

GPT-4o có khả năng nói chuyện và trả lời theo thời gian thực như phim khoa học viễn tưởng

Rạng sáng hôm 14.5 (giờ Việt Nam), OpenAI thông báo phát hành mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới mang tên GPT-4o, có khả năng trò chuyện bằng giọng nói thực tế và tương tác qua văn bản lẫn hình ảnh.

Thái hậu Triệu Cơ 'đòi' lấy trứng gà trống, cậu bé 12 tuổi đáp một câu khiến bà ngỡ ngàng

Màn đối đáp của Thái hậu Triệu Cơ (mẹ đẻ Tần Thủy Hoàng) và cậu bé 12 tuổi khiến ai nấy đều kinh ngạc.

Ai đã "phát minh" ra stress: Tác nhân của 80% bệnh tật trên đời, bao gồm cả ung thư?

Người ta nói đùa rằng, trước khi Isaac Newton phát minh ra lực hấp dẫn, những quả táo đã không rơi xuống đất, còn con người thì có thể bay.

Kỹ năng của nhà doanh nghiệp

Blog GS John VU - GS John Vu - 14/07/2026 11:00
Tuần trước trong lớp, một sinh viên đã hỏi tôi: “Em muốn là một nhà doanh nghiệp như Steve Jobs hay Bill Gates và bắt đầu công ti riêng của em. Em cần làm gì để biết trước khi em tốt nghiệp?” Đột nhiên, vài sinh viên cũng muốn biết cách bắt đầu công ti riêng của họ. Dường như là mọi người đều muốn là ông chủ riêng của họ thay vì làm việc cho ai đó khác.

Những cải tiến quan trọng về AI và đồng bộ dữ liệu

Kỹ năng - 14/07/2026 10:00
Theo Zalo, các tính năng Dịch AI, AI Agent, đồng bộ dữ liệu hiện đang mở thử nghiệm cho người dùng từ tháng 7 và sẽ sớm được phổ biến đến toàn bộ người dùng.

AI tranh việc, đất sống nào cho người làm nghề thiết kế?

Phong cách sống - Đoàn Thủy - Việt Anh - 14/07/2026 09:00
Mất dự án vì khách chọn AI, bị khách dùng AI nhận xét sản phẩm, đó là những gì người làm thiết kế đang đối mặt. Trước làn sóng công nghệ, người làm nghề phải tìm lời giải cho giá trị của chính mình.

Không khóc giữa nhân gian - Khổ đau chỉ là ảo tưởng do chính mình tạo

Từ sách - Phim - PV - 14/07/2026 08:00
Tất cả chúng ta, không ngoại trừ bất kỳ ai trong đời này, đều đang bước vào một kỳ thi tâm linh.

Ưu tiên cho người quản lý dự án phần mềm

Blog GS John VU - GS John Vu - 13/07/2026 11:00
Phần lớn những người quản lí dự án được đào tạo để hội tụ vào lịch biểu nhưng theo kinh nghiệm của tôi, có lẽ điều quan trọng nhất là về đặt ưu tiên dự án.

10 câu trích dẫn ý nghĩa dành cho những ai đang cảm thấy lạc lối

Suy ngẫm - Trinh Quang - 13/07/2026 10:00
Khi bạn không thích những người xung quanh, cách tốt nhất để thể hiện sự không thích đó không phải là tranh cãi với họ, mà là chủ động rời bỏ họ.

Bức ảnh bữa cơm gia đình của tỷ phú Jensen Huang khiến nhiều người suy ngẫm

Truyền cảm hứng - Mi Vân - 13/07/2026 09:00
Một bữa cơm gia đình giản dị của Jensen Huang - CEO Nvidia và là một trong những tỷ phú giàu nhất thế giới - đang khiến nhiều người suy ngẫm về giá trị của gia đình giữa cuộc sống hiện đại.

Không khóc giữa nhân gian: Gặp lại chính mình trong vô lượng khổ đau

Từ sách - Phim - TĐ - 13/07/2026 08:00
"Không khóc giữa Nhân gian" không phải là một quyển sách chữa lành, mà là lời nhắn nhủ chánh niệm rằng chúng ta đừng sợ nỗi buồn. Nỗi buồn không đáng sợ, cái đáng sợ là hiểu sai và có thái độ chưa đúng với nỗi buồn mình đang trải qua.

Một dòng mã

Blog GS John VU - GS John Vu - 12/07/2026 10:00
Khi tôi là sinh viên khoa học máy tính, tôi chưa bao giờ học về Quản lí cấu hình phần mềm Software Configuration Management (SCM).

10 câu trích dẫn giúp bạn khi lạc lối

Suy ngẫm - Trinh Quang - 12/07/2026 09:00
Một khi đã đánh mất điều gì đó, bạn sẽ không bao giờ có thể lấy lại được. Có những việc, nếu bạn không làm ngay bây giờ, bạn sẽ không bao giờ làm lại được nữa.

Không khóc giữa nhân gian - Làm sao để hết khổ?

Từ sách - Phim - FN - 12/07/2026 08:00
Đau khổ vốn không trừ một ai, và nó có trăm hình vạn trạng: một sự mất mát, cảm giác cô độc giữa đám đông, hay đơn giản là nỗi thất vọng khi không đạt được thứ mà mình mong chờ. Vậy phải làm sao để ta hết khổ? Đau khổ có thực sự đáng sợ như người ta vẫn nghĩ? Hay chúng ta vẫn có thể nhìn đau khổ dưới một góc độ bao dung hơn?

Cách đo và độ đo

Blog GS John VU - GS John Vu - 11/07/2026 11:00
Tôi nhận được một email người gửi viết: “Cái gì là khác biệt giữa cách đo và độ đo và có bao nhiêu cách đo hay độ đo phần mềm?”

Không thích ai đó, cách khéo léo để xử lý việc này là thông qua "Phương pháp Sedona"

Suy ngẫm - PV - 11/07/2026 10:00
Trong cuộc sống, chúng ta sẽ luôn gặp những người mình không thích: đó có thể là một đồng nghiệp luôn nhắm vào bạn ở nơi làm việc, một người quen giả tạo và hay buôn chuyện, hoặc một người lạ có giá trị sống trái ngược với bạn và bạn không thể hòa hợp.

Mẹ tỷ phú Elon Musk chỉ cách nuôi dạy con thành tài: điều tuyệt đối không nên làm

Phong cách sống - Hân Ly - 11/07/2026 09:00
Mẹ của người giàu nhất thế giới cho rằng việc nuôi dạy con không nằm ở sự áp đặt, mà ở điều này cực kỳ quan trọng và cần thiết.

Sắp phát hành: Hồi ký của hy vọng

Tủ sách - PV - 11/07/2026 08:00
Hồi ký của hy vọng (Saving Five: A Memoir of Hope) thu hút sự chú ý của truyền thông quốc tế không chỉ bởi câu chuyện có thật của Amanda Ngọc Nguyễn, mà còn bởi cách cô kể lại cuộc đời mình vượt ra ngoài khuôn mẫu của một hồi ký về sang chấn.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS