Cần hỗ trợ cho nền kinh tế dựa trên tri thức

GS John Vu23/06/2024 12:00
Cần hỗ trợ cho nền kinh tế dựa trên tri thức

Khi thế giới bước vào thế kỉ 21, nền kinh tế toàn cầu trở thành nền kinh tế dựa trên tri thức.

Điều mà việc này ngụ ý là ở chỗ “nội dung” của sản phẩm công nghệ cao là trí tuệ thay vì vật lí. Phần lớn các khảo cứu thị trường trong mười năm qua đã kết luận rằng trong tương lai gần trên 70% việc làm yêu cầu hoặc người tốt nghiệp đại học hoặc có bằng thạc sĩ. (Văn phòng thống kê lao động Mĩ dẫn con số cao hơn ở mức 76% đối với Mĩ trong khi Uỷ ban kinh tế châu Âu lên tới 68% cho các nước châu Âu).

Nền kinh tế dựa trên tri thức sử dụng người có miền giáo dục rộng, một số là kĩ thuật và một số không kĩ thuật. Tuy nhiên trong số đó, công nghệ thông tin (CNTT) được coi là tăng trưởng nhanh nhất và việc làm tốt nhất cho những người chỉ muốn đầu tư không quá bốn năm vào giáo dục. Các nghề khác như bác sĩ y tế, dược sĩ, y tá có đăng kí và chuyên viên chăm sóc sức khoẻ yêu cầu đầu tư nhiều hơn bốn năm.

Trong công nghiệp công nghệ thông tin, kĩ nghệ phần mềm, khoa học máy tính, và quản lí hệ thông tin là nghề được trả lương cao nhất. Sinh viên tốt nghiệp từ các khu vực này có thể làm việc như người phát triển phần mềm, kĩ sư lãnh đạo, người quản lí dự án, quản trị cơ sở dữ liệu, quản  trị mạng, quản trị hệ thống, kiến trúc sư hệ thống, giám đốc hệ thông tin, và ngay cả giám đốc thông tin (CIO) v.v. Ngày nay con số sinh viên đăng kí học trong các lĩnh vực này thấp hơn nhiều so với nhu cầu cho nên thế giới đang trong thiếu hụt trầm trọng những công nhân có kĩ năng này.

Nếu các khu vực này hứa hẹn thế thì sao sinh viên không học chúng? Giải thích phổ biến là ở chỗ trong mười năm qua, phần lớn sinh viên đại học ưa chuộng xin học trong các ngành tài chính, kinh doanh, ngân hàng đầu tư, và thương mại thị trường chứng khoán với hi vọng làm được nhiều tiền hơn. Lí thuyết này dẫn báo cáo của Văn phòng khoa học và công nghệ Mĩ rằng mỗi năm, Mĩ cấp trên 300,000 bằng đại học trong kinh doanh nhưng chỉ cấp 20,000 trong khoa học máy tính. Ở mức tốt nghiệp đại học, Mĩ tạo ra trên 40,000 luật sư, nhưng không tới 800 nhà khoa học máy tính có bằng tiến sĩ.

Một lí thuyết khác đổ lỗi cho niềm tin rằng nhiều việc làm công nghệ cao sẽ được khoán ngoài cho các nước có chi phí thấp hơn như Ấn Độ và Trung Quốc cho nên hầu hết sinh viên không muốn học CNTT vì họ sợ họ có thể không có việc làm khi tốt nghiệp.

Tuy nhiên, tôi tin lí do cho việc ít sinh viên học công nghệ cao là vì họ không được chuẩn bị  sớm hơn. Để khuyến khích nhiều sinh viên theo đuổi nghề công nghệ cao, chúng ta phải bắt đầu từ trường phổ thông. Chính trong trường phổ thông mà học sinh xây dựng nền tảng cho khoa học và công nghệ. Không có giáo dục mạnh về toán và khoa học, nhiều sinh viên sẽ thấy khu vực công nghệ là khó và không có khả năng giải quyết các công trình khoa học. Sự kiện là xấp xỉ 40% sinh viên đại học chuyển từ khu vực công nghệ cao sang lĩnh vực học tập khác là bằng chứng hiển nhiên rằng nhiều sinh viên không có đủ nền tảng cơ bản để theo đuổi nghề công nghệ. Nếu chúng ta không làm mạnh cho giáo dục phổ thông hiện thời, chúng ta đang phủ nhận cơ hội cho con cái chúng ta và tương lai của chúng ta.

Sự kiện là có những nước không có thiếu hụt trầm trọng công nhân kĩ thuật. Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, và Đài Loan tất cả đều có nhiều tài năng để hỗ trợ cho công nghiệp công nghệ cao của họ. Một giáo sư ở Hàn Quốc bảo tôi rằng họ thậm chí có dư thừa công nhân có bằng đại học trong điện tử và máy tính mặc dầu công nghiệp công nghệ cao của họ vẫn tăng trưởng nhanh. Hàn Quốc được biết là “nước kết nối dây nhiều nhất trên thế giới” nơi 95% của tất cả các hộ gia đình đều có truy nhập internet. Băng rộng kết nối mọi trường học, thể chế giáo dục, văn phòng chính phủ, bệnh viện và doanh nghiệp và gần như mọi thứ khác.

Tôi ngạc nhiên thấy rằng một số trường trung học ở Hàn Quốc đã học các ngôn ngữ lập trình khi họ mới ở lớp 10. Hơn nữa, họ có chương trình toán và khoa học rất mạnh ở trường phổ thông. Quãng hai phần ba đào tạo của họ là hội tụ vào toán và khoa học. Đó là lí do tại sao họ có số lớn các sinh viên đăng tuyển vào khu vực công nghệ. Nó cũng giải thích tại sao các công ti rất lớn và nhỏ đang xuất hiện trên khắp cả nước này.

Để hỗ trợ cho nền kinh tế dựa trên tri thức, chúng ta cần hệ thống giáo dục tốt hơn từ phổ thông tới đại học cũng như việc học cả đời. Một số phụ huynh hỏi tôi: “Việc chuẩn bị tốt nhất cho nghề nghiệp trong công nghệ thông tin là gì?” Tôi bảo họ: “Bắt đầu sớm trong toán học và khoa học.” Ngày nay mọi sinh viên, để có tính cạnh tranh, đều phải là người dùng có hiểu biết về công nghệ thông tin và cách tốt nhất là để cho họ bắt đầu sớm.

English version

The knowledge-​based economy

As the world enters the 21st century, the global economy is becoming a knowledge-based economy. What this means is that the “content” of high-tech products is intellectual rather than physical. Most market studies in the past ten years concluded that in the near future over 70% of jobs require either a bachelor’s or a master’s degree. (The U.S Bureau of Labor Statistics cites a higher figure at 76% for the U.S when the European Economic Council comes up with 68% for European countries).

The knowledge-based economy employs people with a wide range of educational, some are technical and some are not. However among them, Information technology (IT) is considered the fastest growing and the best jobs for people who only want to invest no more than four years of education. The other careers such as Medical doctor, Pharmacist, Registered Nurse and Healthcare specialist require an investment of more than four years.

Within the information technology industry, software engineering, computer science, and information system management are highest paid careers. Graduates from these areas can work as software developers, lead engineers, project managers, database administration, network administration, system administration, system architects, information system director, and even Chief Information Officer (CIO) etc. Today the number of students enroll in these fields are much lower than demand so the world is in serious shortage of these skilled workers.

If these areas are so promising why don’t students study them? The popular explanation is that in the past ten years, most college students prefer to enroll in finance, business, investment banking, and stock market trading with the hope of making more money. This theory cites the U.S Office of Science and Technology reports that each year, the U.S granted over 300,000 bachelor’s degrees in business but only 20,000 in computer science. At the graduate level, the U.S produced over 40,000 lawyers, but less than 800 Ph.D computer scientists. Another theory blames on the belief that many high tech jobs will be outsource to lower cost countries such as India and China so most students do not want to study IT because they afraid that they may not have jobs when graduate.

However, I believe the reason fewer students study high technology because they are not being prepared earlier. To encourage more students to pursue high tech career, we must start in high school. It is in high school that students build the foundation for science and technology. Without a strong education in math and science, many students will find technology areas difficult and not be able to handle scientific works. The fact that approximately 40% of college students switch from high tech areas to other field of study is clear evidence that many students do not have enough basic foundation to pursue technology careers. If we do not strengthen the current high school education, we are denying opportunity for our children and our future.

The fact is there are countries that do not have critical shortage of high tech workers. Japan, S. Korea, Singapore, and Taiwan all have plenty of talents to support their high tech industry. A professor in S. Korea told me that they even have surplus of bachelor’s degree workers in electronics, and computer although their high tech industry is still growing fast. S. Korea is known as “the most wired country in the world” where 95% of all household have access to the internet. Broadband connect all schools, education institutions, government offices, hospital, and business and almost everything else. I was surprised to find out that some high school students in S. Korea are already learning programming languages when they are in 10th grade. Furthermore, they have a very strong math and science program in high school. About two third of their training are focusing on math and science. That is why they have high number of college students enrolling in technology areas. It also explains why large and small technology companies are springing up all over this country.

To support a knowledge-based economy, we need better education system from high school to college as well as lifelong learning. Some parents asked me: “What is the best preparation for a career in Information technology?” I told them: “Start early in math and science.”. Every student today, in order to be competitive, must be a knowledgeable user of information technology and the best way is to have them start early.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Phần mềm di động

Phát triển ứng dụng di động là qui trình qua đó phần mềm được phát triển cho điện thoại di động hay thiết bị cầm tay tương tự.
2

Nhu cầu cấp bách

Tuần trước, tôi đã viết về vài “khu vực nóng” trong thị trường công nghệ và tôi tin nền di động sẽ là một trong chúng trong vài năm tới.
3

Hệ thống giáo dục mới

Tôi để ba tuần giảng dạy ở Trung Quốc.
4

Kinh nghiệm của kỹ sư phần mềm

“Em đã làm năm việc trong ba năm. Chẳng có gì để tự hào nhưng hồi tưởng lại, em đã học được bài học tốt và đó là lí do tại sao em quay lại thăm thầy.”
5

Lời khuyên từ bạn bè

Năm ngoái, một sinh viên năm thứ nhất nói với tôi trong ngày đầu tiên lên lớp: “Thầy nói cứ như là bố mẹ em nói, học, học và học nữa. Cuộc sống KHÔNG chỉ là học tập và là sinh viên đại học, em KHÔNG cần những lời khuyên có vẻ như của bố mẹ thế.”

Nền kinh tế dựa trên tri thức

Có một báo cáo đại học nói rằng 34% thanh niên giữa độ tuổi 18 tới 32 đang hoặc lập kế hoạch để khởi đầu doanh nghiệp hay đã làm việc đó rồi.

Nền kinh tế tri thức-5

Ngày nay, dẫn lái chính cho tăng trưởng kinh tế là trong miền công nghệ cao.

Nền kinh tế tri thức-4

Là một giáo sư lịch sử, bạn tôi rất tò mò về điều đã xảy ra ở Ấn Độ cho nên ông ấy hỏi: “Theo quan điểm của ông thì Ấn Độ rất thành công trong việc xây dựng xã hội tri thức bằng việc bỏ qua pha công nghiệp nhưng tại sao họ đã làm loại quyết định đó?”

Nền kinh tế tri thức-3

Ngày nay xã hội tri thức không còn là tầm nhìn về tương lai mà là thực tại. Phát triển kinh tế được xác định phần lớn bởi tri thức, do đó giáo dục là điều kiện tiên quyết bản chất cho cải tiến kinh tế và giảm nghèo.

Nền kinh tế tri thức-2

Thế giới trong thế kỉ 21 được đặc trưng bởi quan hệ thành công giữa phát triển khoa học, công nghệ và kinh tế.

Nền kinh tế tri thức-1

Theo định nghĩa, nền kinh tế tri thức dựa trên việc dùng ý tưởng thay vì những khả năng vật lí và dựa trên ứng dụng của công nghệ chứ không khai thác lao động rẻ.

Mối quan tâm khác với CMMI

Một người quản lí dự án viết cho tôi: “Tôi không biết gì về CMMI, tôi lo lắng rằng chúng tôi có thể không đạt tới Mức 3. Xin thầy lời khuyên.”

Cải tiến qui trình với CMMI

Làm sao để bắt đầu cải tiến qui trình dùng CMMI? Phải mất bao lâu để chuyển lên một mức CMMI? Xin thầy lời khuyên.”

Minh triết từ nỗi bất an - Khi chúng ta không sống trong hiện tại

Có lẽ không ít người cảm nhận rằng chúng ta đang sống giữa thời đại đầy lo lắng. Tại sao con người luôn lo lắng, bất an? Nỗi bất an đến từ đâu?  Làm sao tìm được sự an ổn?. “Minh triết từ nỗi bất an” của Alan Watts là quyển sách sẽ chia sẻ với chúng ta thông điệp mang đến sự bình an giữa thời đại đầy lo lắng này.

Giáo dục và toàn cầu hoá

Blog GS John VU - GS John Vu - 02/06/2026 12:00
Trong năm mươi năm qua, các nước đã phát triển chi phối kinh tế thế giới, đóng góp quãng hai phần ba GDP toàn cầu nhưng ngày nay nó tụt xuống còn một nửa.

1% người dùng biết quy tắc ngầm này để biến AI thành siêu trợ lý toàn năng

Kỹ năng - Lê Thảo - 02/06/2026 11:00
Phía sau hậu trường, các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) đã âm thầm chèn thêm hàng nghìn từ hướng dẫn vào mỗi cuộc hội thoại để điều hướng hành vi của chatbot.

Kiểu tình bạn rất phổ biến sau tuổi 25: Không xuất hiện thường xuyên nhưng vẫn luôn có mặt khi cần

Suy ngẫm - S.A - 02/06/2026 10:00
Tình bạn của người trưởng thành có thể mang nhiều hình dạng khác nhau.

Céline Nhã Nguyễn: Từ những cuộc đấu trí trong nghề luật đến trở thành người phụ nữ Việt đầu tiên chinh phục Everest

Truyền cảm hứng - Yên Yên - 02/06/2026 09:00
Céline Nhã Nguyễn là người phụ nữ mà bạn không bao giờ đoán được sẽ xuất hiện ở đâu tiếp theo.

Minh triết từ nỗi bất an - Khi chúng ta không sống trong hiện tại

Từ sách - Phim - Thu An - 02/06/2026 08:00
Có lẽ không ít người cảm nhận rằng chúng ta đang sống giữa thời đại đầy lo lắng. Tại sao con người luôn lo lắng, bất an? Nỗi bất an đến từ đâu?  Làm sao tìm được sự an ổn?. “Minh triết từ nỗi bất an” của Alan Watts là quyển sách sẽ chia sẻ với chúng ta thông điệp mang đến sự bình an giữa thời đại đầy lo lắng này.

Bài học từ khoán ngoài

Blog GS John VU - GS John Vu - 01/06/2026 12:00
Khi tôi ở Trung Quốc tháng trước, tôi thấy điều gì đó mà tôi chưa bao giờ trông chờ: Việc đóng cửa một số nơi chế tạo ở Thượng Hải và Shenzheng.

Zalo ra mắt tính năng phụ đề cuộc gọi video

Kỹ năng - Nhật Hạ - 01/06/2026 11:00
Zalo vừa tung ra một tính năng AI mới vô cùng hữu ích giúp người dùng chuyển lời nói thành chữ theo thời gian thực ngay trên màn hình.

12 triệu người nghe Võ Hà Linh nói về điều hối hận nhất tuổi 34

Phong cách sống - Nguyễn Phượng - 01/06/2026 09:00
"Stress thì mua matcha latte, socola đá xay mà uống cho mát ruột chứ đi xăm gì cho cực", Võ Hà Linh nói.

Làm chủ AI - 90.000 giờ lao động và cỗ máy vô hình: Giữ lại phẩm giá trong đời đi làm

Từ sách - Phim - Quang Anh - 01/06/2026 08:00
Sau giai đoạn hào hứng ban đầu với AI tạo sinh, nhiều người bắt đầu nhìn thấy một mặt khác của nó. Công việc không hẳn nhẹ đi. Áp lực cũng chưa chắc giảm xuống. Có khi, mọi thứ còn trở nên dày hơn.

Thị trường việc làm ngày nay

Blog GS John VU - GS John Vu - 31/05/2026 12:00
Theo tin tức mới nhất, phần lớn các công ti đều tin tưởng về phục hồi kinh tế và bắt đầu thuê người.

Giờ tôi mới phát hiện Google Maps có tính năng chỉ đường hay đến vậy

Kỹ năng - Quốc Vinh - 31/05/2026 11:00
Google Maps không chỉ là xem bản đồ mà có vô vàn các tính năng hữu ích giúp bạn tiết kiệm được thời gian.

Cú điện thoại theo hướng dẫn của ChatGPT và sự nghiệp đổ sập của huyền thoại bóng chày Nhật Bản

Suy ngẫm - Đồng An - 31/05/2026 10:00
Một cuộc cãi vã trong bữa tối, một cú nhấc cổ áo, một câu hỏi gõ vội cho ChatGPT - và 25 năm sự nghiệp của Shinnosuke Abe, huyền thoại đội Yomiuri Giants, kết thúc trong nước mắt giữa buổi họp báo từ chức. Cô con gái 18 tuổi, người đã vô tình kích hoạt chuỗi sự kiện đó, sau này thú nhận: "Người sốc nhất khi cảnh sát đến chính là tôi."

Trào lưu Birdwatching khiến giới trẻ Trung Quốc dõi theo, kéo cả các thương hiệu lớn vào cuộc

Phong cách sống - Yên Yên - 31/05/2026 09:00
Từ một trào lưu 820 triệu lượt xem trên Xiaohongshu, birdwatching (ngắm chim) đang đặt ra câu hỏi thực sự cho các thương hiệu: Làm sao tiếp cận một thế hệ chủ động thoát khỏi vòng lặp nội dung?

“Sách xa hoa” trở thành cơn sốt mới: Khi độc giả chi hàng nghìn USD để săn các ấn bản đặc biệt

Từ sách - Phim - TĐ - 31/05/2026 08:00
Những cuốn sách với cạnh in màu, bìa dập nổi, minh họa độc quyền và thiết kế cầu kỳ đang tạo nên một cơn sốt mới trong cộng đồng yêu sách toàn cầu. Từ một thị trường ngách dành cho người sưu tầm, các “special edition” (ấn bản đặc biệt) giờ đây đã trở thành xu hướng bùng nổ, đặc biệt trong dòng sách romance và fantasy.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS