Khu nghĩa trang làng An Bằng, rộng khoảng 60ha, nằm trên địa giới hành chính của 3 thôn Bắc Thượng, Trung Định Hải và An Mỹ, thuộc xã Vinh An cũ (nay là xã Phú Vinh, thành phố Huế).
Nghĩa trang ở làng quê ven biển này trở nên nổi tiếng khi người dân đổ tiền tỷ để xây dựng những khu lăng mộ đồ sộ, trang trí cầu kỳ, dành cho cả người cõi âm lẫn cõi dương.
"Thành phố ma" hay "thành phố lăng mộ" là những tên gọi được nhiều người nhắc đến khi nói về khu nghĩa trang An Bằng.
Một trong những công trình xa xỉ, có kiến trúc cầu kỳ, được nhiều người tìm đến chiêm ngưỡng là khu lăng mộ của vợ chồng ông Hồ Văn Thiết (88 tuổi) và vợ Văn Thị Thuận (87 tuổi), ở thôn Bắc Thượng.
Theo ông Thiết, gia đình đã chi hơn 3 tỷ đồng để xây dựng công trình này. Họ đã mua khoảng 19 tấn sành sứ để khảm các hình linh vật, trang trí toàn bộ các hạng mục của lăng.
Công trình lăng mộ dành cho người còn sống của vợ chồng ông Thiết được trang trí nhiều màu sắc bắt mắt.
Theo bà Thuận, vợ chồng bà có 9 người con. Trước đây gia đình làm nghề chài lưới nên điều kiện kinh tế thuộc diện khó khăn. Sau này, con của ông bà sang Mỹ định cư, làm việc, có tiền gửi về phụng dưỡng cha mẹ.
Nhiều lăng mộ tại làng An Bằng được xây dựng nguy nga, đồ sộ như cung điện. Theo người dân địa phương, phong trào xây dựng lăng mộ to lớn, bề thế tại An Bằng bắt đầu nở rộ từ đầu thập niên 90, thế kỷ XX. Người dân đua nhau xây dựng, cái sau to hơn cái trước.
Trước đó, hầu hết người dân An Bằng là lao động nghèo, làm nghề chài lưới nhỏ, thậm chí có nhiều gia đình phải dắt díu nhau đi ăn xin, làm thuê trong những mùa giáp hạt. Sau khi ra nước ngoài định cư, nhiều người có tiền, gửi về quê xây nhà thờ họ, mồ mả tổ tiên.
Nét độc đáo ở "thành phố lăng mộ" An Bằng là sự đan xen, giao thoa giữa nhiều trường phái kiến trúc khác nhau. Các lăng mộ ở đây được xây dựng theo nhiều quy mô, màu sắc khác biệt, tùy theo điều kiện và sở thích của mỗi gia đình.
Lăng mộ cũng không theo bất kỳ hàng lối nào mà quay ngược, cắt chéo lẫn nhau.
Nhiều khu lăng mộ xây sát nhau, không một kẽ hở, tạo cảm giác ngột ngạt.
Một lăng mộ đang được xây dựng tại khu nghĩa trang làng An Bằng, với các trụ biểu phía trước được sử dụng vật liệu chính là đá khối và đá viên, chi phí không dưới 1,5 tỷ đồng.
Ông Dũng theo nghề xây lăng mộ lâu năm tại khu nghĩa trang này cho biết dù có nhiều tốp thợ làm việc ở đây nhưng họ không bao giờ lo thất nghiệp.
Những người có nhiều kinh nghiệm cho biết, thời gian hoàn thành một khu lăng mộ ở An Bằng hiện nay ít nhất phải 2 năm, lâu nhất là công đoạn trang trí.
Ngày nay, có nhiều người dân An Bằng hoặc gốc gác tại đây nhưng định cư ở ngoài, bỏ ra tiền tỷ để xây dựng nơi an nghỉ cho chính bản thân hoặc cha mẹ.
Những người thợ chúng tôi tiếp xúc tại "thành phố ma" tiết lộ, một gia đình có người sống ở Mỹ đang lên kế hoạch xây dựng khu lăng mộ, với diện tích đất lên đến 1.000m2.
Ngoài lăng mộ, người dân ở An Bằng còn đầu tư tiền của để trùng tu, xây mới đình làng, nhà thờ họ. Người dân không tiếc tiền đầu tư để biến công trình tâm linh trở nên sống động, oai nghiêm.
Theo chính quyền địa phương, việc người dân xây dựng khu lăng mộ gia đình, dòng tộc là do yếu tố lịch sử để lại, trên phần diện tích mà cha mẹ, ông bà, tổ tiên đã canh tác từ trước đây.
Bên cạnh đó, khắp các khu dân cư trong làng An Bằng ngày càng "mọc lên" nhiều khu biệt thự sang trọng, hiện đại, mang phong cách nước ngoài.
Vị trí của làng An Bằng trên bản đồ (Ảnh: Google Maps).
