Việc làm: việc nóng, việc lạnh

GS John Vu12/08/2025 13:00
Việc làm: việc nóng, việc lạnh

Tôi đã nhận được nhiều email về cách kiếm việc trong thời buổi khó khăn này, đặc biệt từ các sinh viên mới tốt nghiệp trong lĩnh vực nghiên cứu khó tìm việc.

Một số người hỏi tôi về cách kiếm việc trong khu vực “NÓNG” như kĩ nghệ phần mềm, Công nghệ thông tin, Chăm sóc sức khoẻ và một số thậm chí còn hỏi cách kiếm việc với các công ti toàn cầu.

Là một giáo sư, tôi bao giờ cũng hỏi sinh viên năm thứ nhất khi họ vào đại học “Các bạn định làm gì với lĩnh vực nghiên cứu của mình?” Sự kiện là nhiều người trong số họ KHÔNG biết. Một số bảo tôi rằng họ đã lựa lĩnh vực này bởi vì họ học giỏi về lĩnh vực đó ở trường trung học. Số khác bảo tôi rằng họ chọn nó bởi vì bạn bè họ đã chọn nó hay đôi khi cha mẹ họ muốn họ nghiên cứu về nó. Chỉ vài sinh viên mới biết đích xác điều họ muốn làm với lĩnh vực nghiên cứu của họ. Việc lựa chọn một “lĩnh vực nghiên cứu” thích hợp sẽ giúp cho bạn chuẩn bị nghề nghiệp trong một khu vực đặc biệt và làm cực đại việc đầu tư giáo dục của bạn. Tất nhiên bạn KHÔNG nên lựa lĩnh vực nghiên cứu mà bạn KHÔNG thích hay lựa một lĩnh vực bởi vì ai đó muốn bạn nghiên cứu nó hay bởi vì bạn bè bạn lựa chọn chúng. Bạn phải quyết định dựa trên MỐI QUAN TÂM RIÊNG của bạn sau khi đánh giá cẩn thận ưu điểm và nhược điểm của lĩnh vực đó. Tuy nhiên, bạn cũng nên xem xét tới “Nhân tố thực hành” vì nó có tác động có ý nghĩa lên bạn và tương lai của bạn.

Có thể là bạn có thể đổi ý sau vài tháng ở đại học như nhiều sinh viên vẫn làm. Tuy nhiên bạn không nên đổi ý thường xuyên vì “thời gian và chi phí” là gay cấn trong đầu tư của bạn bởi vì giáo dục là đầu tư nghiêm chỉnh nhất mà bạn làm trong đời mình. Không khó đổi lĩnh vực nghiên cứu trong năm thứ nhất hay năm thứ hai nhưng đến lúc bạn lên năm thứ ba, điều đó có thể quá chậm rồi. Tuy nhiên, có thể lấy các môn học phụ để có nhiều tri thức hơn cho việc theo đuổi lĩnh vực nghiên cứu mới. Một sinh viên tốt nghiệp về lịch sử có thể làm việc cho chính phủ, báo chí với đào tạo tối thiểu, nhưng sẽ cần đào tạo thêm để làm việc trong các lĩnh vực kinh doanh, khoa học hay phần mềm. Trước khi bạn nghĩ về điều mình sẽ làm với lĩnh vực nghiên cứu của mình, bạn cần biết bạn có thể làm gì với lĩnh vực nghiên cứu của mình.

Với các sinh viên ở lĩnh vực Kinh doanh, cách tốt nhất để kiếm việc trong công nghiệp phần mềm là lấy các lớp học thêm về Quản lí hệ thông tin bởi vì lĩnh vực này là cây cầu giữa kĩ nghệ phần mềm và kinh doanh. Lĩnh vực này không hội tụ quá nhiều vào khía cạnh kĩ thuật như kĩ nghệ phần mềm mà nó cho đủ đào tạo về cách quản lí công nghệ thông tin trong môi trường kinh doanh. Người tốt nghiệp trong lĩnh vực này sẽ làm việc như người quản lí hệ thông tin và đây là một trong những việc làm NÓNG hàng đầu với nhu cầu cao ngày nay.

Với sinh viên về khu vực Sinh học hay Khoa học Sự sống, cách tốt nhất để có việc tốt là hội tụ vào các khu vực điều dưỡng, công nghệ y học, và quản trị y tế. Bằng dưới đại học của bạn có thể chuẩn bị cho bạn một nghề trong công nghiệp chăm sóc sức khoẻ đang phát triển nhanh chóng, nó cũng cho bạn đủ tư cách để làm việc như người trợ lí phòng thí nghiệm, nhân viên kĩ thuậy Y học, nhà công nghệ khoa học sự sống hay người trợ lí nghiên cứu.

Với sinh viên trong khu vực ngoại ngữ: Việc làm tốt là phiên dịch viên cho các công ti nước ngoài cần người có kĩ năng đa ngôn ngữ; làm việc ở bảo tàng, lữ hành và công nghiệp du lịch, dạy ngoại ngữ cũng là chọn lựa phổ biến cho người tốt nghiệp ngoại ngữ.

Dù lĩnh vực nghiên cứu của bạn là bất kì cái gì, hãy để các tuỳ chọn của bạn vẫn còn mở bằng việc học thêm các môn phụ trong các khu vực khác để mở rộng tri thức và kĩ năng của bạn, làm công việc bán thời trong khu vực mình quan tâm và giữ cho mình theo sát thông tin mới nhất về xu hướng công nghiệp. Tự mình tham gia vào các biến cố công nghiệp và làm quen với các nhà chuyên môn khác, người có thể cho bạn lời khuyên và tham khảo. Và khi ai đó hỏi bạn về điều bạn định làm với lĩnh vực nghiên cứu, đừng trả lời rằng bạn sẽ ở lại trong khu vực đó mà thay vì vậy, bảo họ có đa dạng tuỳ chọn để theo đuổi, và bạn không muốn làm hẹp lại họ. Giữ chọn lựa được linh hoạt và tiếp tục thám hiểu các tuỳ chọn khác.

English version

Hot Jobs, Cold jobs

I have received several emails about how to get jobs in this difficult time, especially from students who graduated in fields of study that are difficult to find works. Some asked me about how to get jobs in the “HOT” area such as software engineering, Information Technology, Healthcare and some even asked how to get jobs with global companies.

As a professor, I always ask first year students when they arrive at universities “What are you going to do with your field of study?” The fact is many of them do NOT know. Some told me that they selected a field because they did well in that field in high school. Other told me that they choose it because their friends choose it or sometime their parents want them to study it. Only few students know exactly what they want to do with their field of study. Selecting an appropriate “field of study” will help you to prepare for a career in a specific area and maximize your education investment. Of course you should NOT select a field of study that you do NOT like or select a field because somebody wants you to study it or because your friends select them. You must make the decision based on YOUR OWN INTEREST after carefully evaluate the advantages and disadvantages of that field. However, you also should consider the “Practical factor” as it will have significant impact on you and your future.

It is possible that you may change your mind after a few months in university as many students do. However you should not change your mind often since “time and costs” are critical in your investment because education is the most serious investment that you made in your life. It is not difficult to change study field in the first or second year but by the time you go to third year, it maybe too late. However, it is possible to take additional courses to get more knowledge for pursuing a new field of study. A student graduated in history can work for government, journalism with minimum training but it will take additional trainings to work in business, scientific, or software fields. Before you think about what you’re going to do with your field of study, you need to know what you can do with your field of studies.

For students in Business area, the best way to get jobs in software industry is to take additional classes in Information System Management because this field is the bridge between software engineering and business. This field does not focus too much on technical aspect like software engineering but it gives enough training on how to manage information technology in a business environment. Graduate in this field will work as information system manager and this is one of the top HOT jobs with high demand today.

For students in Biological or Life Sciences area, the best way to get good jobs is to focus on Nursing, Medical technology, and Medical administration areas. Your undergraduate degree can prepare you for a career in the rapidly-growing healthcare industry, it also qualifies you to work as a laboratory assistant, Medical technician, Life Science technologist or research assistant.

For students in Foreign Language area: The good jobs are translators working for foreign companies that need people with multiple foreign languages skills; Working at museums, travel and tourism industry, teaching foreign languages is also a popular choice for foreign language graduates.

Whatever your field of study, keep your options open by taking additional courses in other areas to broaden your knowledge and skills, doing part-time work in the area of interest and keep up with the latest information on industry trends. Involve yourself in industry events and get to know other professionals who can give you advice and references. And when someone asks you about what you’re going to do with your field of study, do not answer that you are going to stay in that area but instead, tell them that you have a variety of options to pursue, and you don’t want to narrow them down quite yet. Keep it flexible and continue to explore other options.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Phần mềm di động

Phát triển ứng dụng di động là qui trình qua đó phần mềm được phát triển cho điện thoại di động hay thiết bị cầm tay tương tự.
2

Nhu cầu cấp bách

Tuần trước, tôi đã viết về vài “khu vực nóng” trong thị trường công nghệ và tôi tin nền di động sẽ là một trong chúng trong vài năm tới.
3

Hệ thống giáo dục mới

Tôi để ba tuần giảng dạy ở Trung Quốc.
4

Kinh nghiệm của kỹ sư phần mềm

“Em đã làm năm việc trong ba năm. Chẳng có gì để tự hào nhưng hồi tưởng lại, em đã học được bài học tốt và đó là lí do tại sao em quay lại thăm thầy.”
5

Lời khuyên từ bạn bè

Năm ngoái, một sinh viên năm thứ nhất nói với tôi trong ngày đầu tiên lên lớp: “Thầy nói cứ như là bố mẹ em nói, học, học và học nữa. Cuộc sống KHÔNG chỉ là học tập và là sinh viên đại học, em KHÔNG cần những lời khuyên có vẻ như của bố mẹ thế.”

Làm khoán ngoài ở Trung Quốc

Tháng mười một năm ngoài, tôi tham dự Cuộc họp thượng đỉnh khoán ngoài toàn cầu lần thứ ba ở Đại Liên, Trung Quốc.

Phía bên kia của công nghệ

Một giáo sư về xã hội học bảo tôi: “Trong cuộc khủng hoảng tài chính, nhiều người mất việc ở mức cao nhất trong nhiều năm. Nếu mọi sự không cải thiện sớm, họ sẽ không bao giờ có khả năng phục hồi khi việc làm của họ sẽ bị những người trẻ hơn sớm chiếm mất.”

Phỏng vấn xin việc các công ty toàn cầu

Tôi đã nhận được nhiều email hỏi về “việc làm với các công ti toàn cầu” mà tôi đã viết vài tuần trước đây. Nhiều người hỏi về cách qua được cuộc phỏng vấn với họ, cho nên sau đây là vài lời khuyên:

Công nghiệp phần mềm ở Ấn Độ

Trong cuộc viếng thăm của tôi ở Ấn Độ, Ts. Prasad một giáo sư về kĩ nghệ phần mềm đã chia sẻ với tôi một cuộc điều tra ông ấy đã tiến hành tháng trước.

Thái độ xấu

Ớ Ấn Độ, nhiều người lập trình đi làm với thái độ xấu bởi vì họ biết rằng họ có thể dễ dàng kiếm được việc làm với các công ti khác vì tình trạng thiếu hụt công nhân phần mềm.

Quản lý dự án

Quản lí dự án phần mềm là khó bởi vì yêu cầu và công nghệ bao giờ cũng thay đổi và phần lớn những người quản lí không được đào tạo chính thức nào về cách quản lí dự án phần mềm.

Chảy não

Với toàn cầu hoá hiện tượng “chảy não” kéo tới.

Nghề phần mềm

Nhiều sinh viên đã hỏi tôi họ có thể làm gì sau khi làm việc như người phát triển phần mềm trong nhiều năm. Có nhiều con đường nghề nghiệp mà người phát triển có kinh nghiệm có thể lựa chọn. Sau đây là một số con đường:

Làm chủ AI - Khi AI gánh giùm sự mệt mỏi của con người

"Làm chủ AI” không dạy bạn cách dùng AI để nhào nặn cơ thể cho khớp với những tiêu chuẩn hoàn hảo mà giúp chúng ta cởi bỏ cái vỏ bọc tháo vát hàng ngày, được phép lười biếng, hoang mang và cả ốm yếu.

Cuộc chiến về tài năng

Blog GS John VU - GS John Vu - 03/06/2026 12:00
Các công ty ở Thung lũng Silicon (San Jose) đang cạnh tranh về những kỹ sư phần mềm có kỹ năng với lương cao đáng kể và nhiều thưởng lớn.

Cảnh báo cho những ai thích nhắn tin "trêu lại lừa đảo": Tưởng vui nhưng sau đó phải hối hận

Kỹ năng - Quốc Vinh - 03/06/2026 11:00
Trông thì có vẻ vô hại, nhưng bạn không thể biết điều gì đang diễn ra ở phía sau hậu trường đâu.

Cha đẻ của bài kiểm tra IQ đầu tiên đã đúng

Suy ngẫm - Thiên An - 03/06/2026 10:00
Thay vì đóng khung năng lực của con bằng những điểm số ngắn hạn, cha mẹ cần nuôi dưỡng tư duy phát triển để giúp những đứa trẻ "nở muộn" có cơ hội bứt phá.

Dịch giả Nhật Bản thông thạo 8 ngoại ngữ dù mới học từ tuổi 49, sở hữu 5 bằng đại học

Truyền cảm hứng - Nhật Linh - 03/06/2026 09:00
Bắt đầu học ngoại ngữ ở tuổi gần 50, một dịch giả người Nhật đã chinh phục tới 8 ngoại ngữ, chứng minh rằng việc học không bị giới hạn bởi tuổi tác.

Làm chủ AI - Khi AI gánh giùm sự mệt mỏi của con người

Từ sách - Phim - Linh Chi - 03/06/2026 08:00
"Làm chủ AI” không dạy bạn cách dùng AI để nhào nặn cơ thể cho khớp với những tiêu chuẩn hoàn hảo mà giúp chúng ta cởi bỏ cái vỏ bọc tháo vát hàng ngày, được phép lười biếng, hoang mang và cả ốm yếu.

Giáo dục và toàn cầu hoá

Blog GS John VU - GS John Vu - 02/06/2026 12:00
Trong năm mươi năm qua, các nước đã phát triển chi phối kinh tế thế giới, đóng góp quãng hai phần ba GDP toàn cầu nhưng ngày nay nó tụt xuống còn một nửa.

1% người dùng biết quy tắc ngầm này để biến AI thành siêu trợ lý toàn năng

Kỹ năng - Lê Thảo - 02/06/2026 11:00
Phía sau hậu trường, các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) đã âm thầm chèn thêm hàng nghìn từ hướng dẫn vào mỗi cuộc hội thoại để điều hướng hành vi của chatbot.

Kiểu tình bạn rất phổ biến sau tuổi 25: Không xuất hiện thường xuyên nhưng vẫn luôn có mặt khi cần

Suy ngẫm - S.A - 02/06/2026 10:00
Tình bạn của người trưởng thành có thể mang nhiều hình dạng khác nhau.

Céline Nhã Nguyễn: Từ những cuộc đấu trí trong nghề luật đến trở thành người phụ nữ Việt đầu tiên chinh phục Everest

Truyền cảm hứng - Yên Yên - 02/06/2026 09:00
Céline Nhã Nguyễn là người phụ nữ mà bạn không bao giờ đoán được sẽ xuất hiện ở đâu tiếp theo.

Minh triết từ nỗi bất an - Khi chúng ta không sống trong hiện tại

Từ sách - Phim - Thu An - 02/06/2026 08:00
Có lẽ không ít người cảm nhận rằng chúng ta đang sống giữa thời đại đầy lo lắng. Tại sao con người luôn lo lắng, bất an? Nỗi bất an đến từ đâu?  Làm sao tìm được sự an ổn?. “Minh triết từ nỗi bất an” của Alan Watts là quyển sách sẽ chia sẻ với chúng ta thông điệp mang đến sự bình an giữa thời đại đầy lo lắng này.

Bài học từ khoán ngoài

Blog GS John VU - GS John Vu - 01/06/2026 12:00
Khi tôi ở Trung Quốc tháng trước, tôi thấy điều gì đó mà tôi chưa bao giờ trông chờ: Việc đóng cửa một số nơi chế tạo ở Thượng Hải và Shenzheng.

Zalo ra mắt tính năng phụ đề cuộc gọi video

Kỹ năng - Nhật Hạ - 01/06/2026 11:00
Zalo vừa tung ra một tính năng AI mới vô cùng hữu ích giúp người dùng chuyển lời nói thành chữ theo thời gian thực ngay trên màn hình.

12 triệu người nghe Võ Hà Linh nói về điều hối hận nhất tuổi 34

Phong cách sống - Nguyễn Phượng - 01/06/2026 09:00
"Stress thì mua matcha latte, socola đá xay mà uống cho mát ruột chứ đi xăm gì cho cực", Võ Hà Linh nói.

Làm chủ AI - 90.000 giờ lao động và cỗ máy vô hình: Giữ lại phẩm giá trong đời đi làm

Từ sách - Phim - Quang Anh - 01/06/2026 08:00
Sau giai đoạn hào hứng ban đầu với AI tạo sinh, nhiều người bắt đầu nhìn thấy một mặt khác của nó. Công việc không hẳn nhẹ đi. Áp lực cũng chưa chắc giảm xuống. Có khi, mọi thứ còn trở nên dày hơn.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS