Trước khi học trường Nghệ thuật Sân khấu 2 (nay là Đại học Sân khấu Điện ảnh TPHCM), Hoàng Mập từng làm rất nhiều công việc: phụ hồ, trông coi công trình xây dựng, bán sắt và... trợ lý cho danh hài Hữu Nghĩa, mà như cách nói của anh là "ở đợ, sai vặt".
"Thời buổi văn minh nên nghệ sĩ phải giới thiệu "trợ lý", vì nói là "người ở" thì nghe kỳ. Thực chất, nghề nghiệp của trợ lý chính là ở đợ, sai vặt. Hôm nay nghệ sĩ đi đâu, quay gì, cần bao nhiêu bộ đồ, ăn bánh mì có ớt hay không có ớt, uống cà phê nhiều sữa hay ít sữa... là họ lo", Hoàng Mập nói.
Sau hơn 2 năm làm trợ lý cho Hữu Nghĩa, Hoàng Mập thi vào trường Sân khấu. Từ người giúp việc, anh leo dần lên diễn viên quần chúng, diễn lót đến diễn viên chính thức. Và toàn bộ quá trình ấy, đều có sự giúp đỡ của đàn anh Hữu Nghĩa.
"Chôm đồ", bị phát hiện, được Hữu Nghĩa cho luôn
"Ngày xưa anh Hữu Nghĩa nổi tiếng lắm. Thập niên 90, anh Nghĩa giống như ngôi sao hài. Anh Nghĩa nổi tiếng thật chứ không phải kiểu bây giờ, chỉ cần tuyên bố sốc, ăn mặc hở hang là hôm sau rần rần.
Mỗi lần anh Nghĩa đi tỉnh là khán giả xếp hàng dài xin chữ ký, xin hình. Chính tôi là người từng giữ cả bao tải hình của anh Nghĩa đem đi tặng. Hình nhiều đến mức, anh Nghĩa ký không xuể phải đóng mộc dòng chữ "Hữu Nghĩa thân tặng" và chính tôi là người đóng mộc.
Nghệ sĩ Hữu Nghĩa - ngôi sao hài lừng lẫy thập niên 90 với hàng loạt phim điện ảnh và hài kịch
Có những lúc buồn ngủ quá, đóng mộc đầy lên mặt anh Nghĩa. Sợ anh Nghĩa la, tôi canh lúc anh ấy không có mặt đem hình đó tặng hết cho khán giả. Nào ngờ, tối anh Nghĩa diễn xong, khán giả bu lại khách sạn mắng vốn, đòi đổi hình khác.
Từ ngày bước chân đi theo anh Nghĩa xách giỏ, giữ đồ, chạy xe, cuộc sống của tôi bước lên một bước, không đi bụi như trước, được ăn chỗ ngon, ngủ khách sạn sang trọng.
Quần áo của anh Nghĩa tôi là người giặt ủi, sắp xếp nên biết hết anh có bao nhiêu bộ. Có lần anh Nghĩa đi Hà Nội diễn, tôi ở nhà lấy 7 bộ đồ của anh đi quay karaoke, xong về giặt ủi cất gọn gàng vào tủ. Thời đó không có điện thoại chụp ảnh, cũng không có facebook, zalo như bây giờ nên tôi chôm đồ anh Nghĩa mà không bị phát giác.
Tới lúc anh Nghĩa đi quay, lôi đồ đó ra mặc bị đạo diễn chọc "mày là ngôi sao mà mặc đồ của đệ tử hả Nghĩa". Anh Nghĩa về cho tôi 7 bộ đồ đó luôn.
Đi theo anh Nghĩa được hơn 2 năm, anh hỏi tôi có muốn theo nghề không thì thi vào trường sân khấu. Không biết anh Nghĩa có gởi không vì ban giám khảo toàn bạn anh Nghĩa. Kết quả, thủ khoa 26 điểm thì tôi 25.
Bênh vực, bảo vệ đàn em
Anh Nghĩa thương em út lắm, không riêng gì tôi, anh Nghĩa thương cả anh Trung Dân, Kiều Oanh, Phú Hải và lứa học trò sau anh ấy trực tiếp đứng lớp giảng dạy như Trấn Thành. Ai cũng thế, đều có một giai đoạn khởi đầu khó khăn. Nếu ngày xưa anh Nghĩa không thương em út thì có một số cái tên không được lên ngôi sao đâu.
Hồi đó, chẳng ai biết tôi là ai. Đóng vai quần chúng đi qua đi lại, không thoại cũng phải anh Nghĩa đứng ra xin và bảo lãnh thì mới được cho vô.
Hoàng Mập và Hữu Nghĩa. Đàn em, học trò của Hữu Nghĩa được anh thương rất nhiều, như Trung Dân, Kiều Oanh, Phú Hải, Hoàng Mập và đặc biệt là Trấn Thành. Họ đều là những ngôi sao trong nghề.
Vì giúp đàn em nên anh Nghĩa hay bị kẹt. Anh giới thiệu tôi đi diễn nên không có người chở đi chạy show. Vai của tôi chỉ là vai quần chúng đi qua đi lại, ai thay cũng được nhưng anh Nghĩa không làm thế.
Người là anh Nghĩa đưa vô, bảo lãnh nên không thể kéo ra để chạy show với mình được, vì làm vậy sẽ mất uy tín, sau này khó xin vai cho em út. Thế là anh Nghĩa tự lo.
Nhóm anh Nghĩa có 5 người một đêm diễn 6,7 tụ điểm. Các thành viên trong nhóm mỗi người diễn 2, 3 suất riêng anh Nghĩa chạy đủ 6,7 suất nhưng khi trả lương, anh vẫn trả cho mọi người đủ 6,7 suất của tối đó. Ai có mặt tối đó là có tiền nên mọi người rất nể anh Nghĩa chuyện đó.
Anh Nghĩa cũng bênh vực bảo vệ đàn em lắm. Tôi nhớ Tết năm đó, tôi còn là diễn viên diễn lót trong nhóm. Tức là ai kẹt show, không về kịp thì tôi được lên thế.
Trong nhóm có 1 cô bạn. Cô ấy hỏi anh Nghĩa tối nay diễn với ai. Anh Nghĩa nói mọi người kẹt show hết nên diễn với Minh Hoàng (tên thật của Hoàng Mập - PV). Cô ấy bảo "em không diễn với nó đâu". Anh Nghĩa la thì cô ấy nói "em giỡn thôi" rồi chạy xe đi luôn.
Tôi không trách móc gì cô ấy, tôi xem câu nói đó là động lực cho mình cố gắng làm việc. Chuyện cũng qua rồi nhưng tôi nhắc lại vì, nếu ngày xưa không có anh Nghĩa đứng ra bênh vực, lo cho thì sẽ không có tôi ngày hôm nay.
"Vui cũng anh Nghĩa, buồn cũng anh Nghĩa, bị ức hiếp cũng anh Nghĩa"
Ngày đó, vui cũng gọi anh Nghĩa, buồn cũng gọi anh Nghĩa, bị ai ăn hiếp cũng gọi anh Nghĩa. Anh Nghĩa giống như cái phao cầu cứu của tôi.
Nhớ có lần tôi đóng một vở kịch cho đài Bình Dương. Tôi được giao vai A, nghệ sĩ ngôi sao kia được giao vai B. Ngày lên tập tuồng, thấy vai A hay quá, nghệ sĩ ngôi sao đòi đổi vai, tôi đóng vai B, người ta đóng vai A.
Hữu Nghĩa (áo vàng) cùng Hoàng Mập (đứng giữa có râu), đạo diễn - diễn viên Trung Lùn và một số anh chị em nghệ sĩ khác.
Mọi người tập 7 ngày, nghệ sĩ ngôi sao chỉ đến tập 1 ngày, tới hồi ráp tuồng bị lớ ngớ. Tôi tập luyện, nghiên cứu tìm tòi mới phá đường dây và mảng miếng cho vai B đâu vào đấy thì nghệ sĩ ngôi sao lại đòi lấy lại vai B.
Ngày hôm sau ghi hình, thì đêm đó, đạo diễn gọi cho tôi nói khó "bây giờ người đó bỏ vai thì đài không cho quay, vở này quay vì cái tên người đó". Tôi đi diễn mà buồn lắm.
Đóng xong, nhận tiền, tôi đi ra Vũng Tàu, mướn khách sạn ở. Tôi thuê phòng ở lầu 5, mua rượu về uống. Tới lúc sỉn, tôi gọi cho anh Hữu Nghĩa khóc, đòi tự tử.
Nước mắt nước mũi chảy đầy xuống điện thoại rồi tôi ngủ lúc nào không hay. Cả đêm hôm đó, anh Nghĩa lo, gọi điện nát cả Vũng Tàu nhờ người đi tìm tôi.
Hồi đó, tôi và anh Nghĩa vóc dáng khuôn mặt từa tựa nhau. Thời đó chưa có youtube, mạng xã hội như bây giờ để xem đi xem lại các tiểu phẩm nên khán giả không nhìn rõ mặt nghệ sĩ. Bởi thế ra ngoài, khán giả nhầm tôi với anh Nghĩa hoài.
Tôi hay "chôm" đồ của anh Nghĩa mặc. Dù tôi chỉ là "ở đợ, sai vặt" nhưng mỗi lần anh Nghĩa may đồ thường may luôn cho tôi, đồ cũng y chang: áo thun, quần sọc đen, giày đá trắng.
Khác chăng là lúc ra đường, anh Nghĩa đi người không còn tôi xách cái túi màu vàng của anh ấy.
Tới mức, tôi và anh Nghĩa bị đồn là bê đê, một cặp yêu nhau. Thật sự, anh Nghĩa là tượng đài của tôi trong nghề cũng như trong cuộc sống.
"Showbiz đâu đó vẫn có tình bạn đẹp tới già"
Thập niên 90, ở Sài Gòn nhiếp ảnh gia Nguyễn Á nổi tiếng lắm. Khi vợ chồng tôi làm đám cưới, anh Nghĩa bảo qua đó chụp ảnh, tiền bạc anh lo. Thời đó, được Nguyễn Á chụp hình cưới cho là phải VIP và con nhà giàu. Bộ ảnh đó đến giờ, hơn 20 năm vẫn rất thời trang.
Vợ chồng tôi đi làm, dành dụm bao nhiêu năm mới được 600.000 đồng về quê làm đám cưới. Trước khi về, anh Nghĩa nói chuyện với tôi và cho bao thơ. Tôi không mở ra coi liền, về tới quê, tôi giở ra xem thì hết hồn. Anh Nghĩa cho 1 triệu.
Vợ chồng Hoàng Mập cùng nhóm Tam Tấu Trẻ (gồm cố nghệ sĩ Hữu Lộc, Hà Linh con trai cố nghệ sĩ Thanh Nga và Hữu Tâm, em trai nghệ sĩ Hữu Nghĩa) đại diện Hữu Nghĩa về dự đám cưới Hoàng Mập tại quê.
Anh Nghĩa rất bận nên không về dự được. Nhưng anh sống rất tình nghĩa, đúng với cái tên của anh. Tôi nhớ hôm đó, nhóm Tam Tấu trẻ gồm Hữu Lộc, Hà Linh con cô Thanh Nga và Hữu Tâm em trai anh Nghĩa về Long Xuyên diễn. Anh Nghĩa nói gì đó với họ nên sau khi diễn, họ đại diện anh Nghĩa đi đám cưới vợ chồng tôi.
Ngày xưa anh Nghĩa cho tôi 1 triệu đồng làm đám cưới, giờ tôi có cầm 100 triệu hay 1 tỉ đem qua cũng không có giá trị bằng 1 triệu đó. Và những người giúp tôi như anh Nghĩa, anh ấy đâu cần tôi giúp lại vì anh ấy quá giàu và nổi tiếng.
Thật sự, trong showbiz đâu đó vẫn có tình bạn đẹp, có mối thân quen tới già, dù con số đó rất ít. Chẳng hạn, hai người cùng học một lớp, cùng đi làm nhưng 1 đứa nổi tiếng 1 đứa không là đã mất bạn rồi.
Người ta nổi tiếng thì kiếm người nổi tiếng để chơi. Vô tình, người kia mặc cảm sẽ tự xa dần, ít tâm sự. Đường lâu không đi thì cỏ mọc, dần sẽ hết đường. Người thân quen mà lâu không gặp cũng thành người dưng.
Tôi chứng kiến nhiều tình bạn keo sơn từ thời học trường sân khấu nhưng theo thời gian, năm tháng, họ không còn giữ được tình bạn đó. Có những người rất thân, khi không còn chơi với nhau nữa thì bơi móc cái xấu trong quá khứ ra nói.
Tuy tình bạn chân thật trong showbiz rất ít, rất khó tồn tại nhưng nếu đã có rồi, đã sâu sắc rồi thì không thể phai nhoà".
Cao Thanh Hương/Tri Thức Trẻ
