Big Data: biên giới mới

GS John Vu07/04/2023 11:00
Big Data: biên giới mới

Big Data có thể được mô tả là “Công nghệ mới được thiết kế để trích rút giá trị từ khối lượng rất lớn của đa dạng rộng các dữ liệu bằng việc tạo khả năng nắm bắt gia tốc cao, khám phá và phân tích.”

Các ứng dụng tiềm năng của phân tích big data vẫn còn đang tăng trưởng với các ý tưởng mới, ứng dụng mới và giá trị mới. Một nhà phân tích công nghiệp viết: “Big data rất tương tự như Internet hai mươi năm trước. Khi internet được phát minh ra, chỉ vài người biết nó có thể làm được gì hay cái gì có thể xảy ra. 

Ngày nay Big data đang bắt đầu tác động tới nhiều thứ, khi nhiều công ti đang nhận ra tiềm năng này và nhanh chóng thực hiện phân tích Big data trong tiếp thị, bán hàng và vận hành. Chẳng hạn, cửa hàng bán lẻ lớn Target dùng phân tích big data này để thâu tóm thị trường sinh lời: các bố mẹ mới. Họ biết rằng các bố mẹ mới bao giờ cũng chi nhiều tiền mua sắm hơn cho đứa con mới sinh cho nên họ thu thập dữ liệu từ khách hàng những người mua vitamins, thuốc xoa da, quần áo, khăn, và các thứ phụ nữ mang thai thường mua và dùng các thuật toán đặc biệt để xác định khả năng những khách hàng nào đó có thể mang thai.

Khi Target nhận diện khách hàng, họ gửi cho khách hàng những phiếu mua đặc biệt và giảm giá ngay trước khi những người này có con. (Chẳng hạn, giảm giá 20% về quần áo trẻ con, đồ đạc trẻ con, đồ chơi v.v.) Điều này giúp phát triển mối quan hệ tốt với các bố mẹ mới để cho họ sẽ mua bán tại Target chứ không tại các cửa hàng khác. Bằng việc dùng phân tích Big data, ngày nay Target thâu tóm thị trường sinh lời cực kì vì phần lớn các bố mẹ mới đều ưa thích đi mua sắm tại Target.

Best Buy, một cửa hàng bán lẻ đồ điện tử khác cũng dùng phân tích big data để làm tăng số bán. Best Buy dùng một app di động đặc biệt có tên là “ShopSavvy” để trao đổi với khách hàng khi họ quan tâm tới việc mua cái gì đó. App này cho phép khách hàng so sánh giá của Best Buy với các cửa hàng của đối thủ cạnh tranh. Khi khách hàng bắt đầu so sánh giá, phần mềm lập tức theo dõi những đường khách hàng của cửa hàng đang đi, nhận diện họ muốn mua gì, và kiểm căn cước, con số tín dụng tài chính, và các thông tin khác để xác định liệu khách hàng có thể mua được hàng hoá không. Nếu họ có tín dụng tốt, Best Buy lập tức đưa ra đối sánh giá hay giảm giá đặc biệt để chắc khách hàng không mua từ các cửa hàng khác.

Big Data tại Best Buy được xây dựng trên cụm Hadoop được cài đặt với phần mềm đặc biệt để quét giá của mọi đối thủ cạnh tranh trong thời gian thực để chắc rằng nó bao giờ cũng có giá tốt nhất có thể. Best Buy cũng thu thập thông tin về bao nhiêu cửa hàng đang bán cùng sản phẩm, và cách họ đặt giá cho sản phẩn của họ. Mọi lần, một khách hàng được nhận diện, người quản lí cửa hàng phải có hành động để chắc rằng khách hàng không bỏ sang mua ở cửa hàng khác bằng việc đối sánh giá của đối thủ cạnh tranh hay đề nghị các khuyến khích khác như chuyển giao và lắp đặt chúng tại nhà khách hàng mà không thêm phí phụ v.v.

Google dùng phân tích big data để nhận diện bùng phát dịch cúm ở Mĩ khi nó lần đầu tiên xảy ra vì Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa thảm hoạ (CDC) cần quãng hai tuần để làm điều đó vì nó dựa trên các báo cáo từ các miền nào đó trước khi làm quyết định. Google có thể làm điều đó nhanh hơn vì mỗi ngày nó nhận được hơn ba tỉ câu hỏi tìm kiếm. Bằng việc dùng phân tích dữ liệu lớn, Google có thể nhận diện một miền đặc biệt nơi nhiều người đang tìm từ “cúm” và dùng các thuật toán phức tạp để chỉ ra mối tương quan mạnh giữa số tìm kiếm và việc bùng phát cúm thực tại.

Công ti trực tuyến eBay dùng phân tích Big data để nhận diện việc mất tài năng để ngăn ngừa công nhân khỏi rời bỏ công ti. Phần mềm phân tích big data của họ quét qua hồ sơ nhân viên của công ti để tìm các công nhân đã từng ở trong việc làm hơn ba năm nhưng chưa được cất nhắc, đổi vai trò, hay tăng lương để kết luận rằng có xác suất lớn hơn về việc họ có thể bỏ sang công ti khác.

Vì có thiếu hụt công nhân có kĩ năng trong công nghiệp và chi phí tìm và thuê công nhân là đắt, eBay phải giữ những công nhân này hài lòng. Khi một danh sách nhân viên tiềm năng những người có thể rời bỏ được nhận diện, người quản lí phải hành động nhanh chóng để kiểm điểm và làm bất kì cái gì họ có thể làm để ngăn cản điều đó khỏi xảy ra.

Vì phân tích Big data là lĩnh vực mới, nhiều sinh viên đang hỏi làm sao họ có thể có được việc làm nhu cầu cao này. Để làm việc trong khu vực này, bạn cần có ít nhất là bằng thạc sĩ trong Khoa học dữ liệu hay tương đương như thạc sĩ trong Kĩ nghệ phần mềm hay thạc sĩ trong Quản lí hệ thông tin.

Nhà khoa học Big Data phải là chuyên gia chuyên lĩnh vực người có khả năng giải thích cách phân tích thông tin có thể giúp cho người lãnh đạo doanh nghiệp làm quyết định thích hợp trong thời gian thực. Do đó, nhà khoa học Big data phải hiểu các qui trình doanh nghiệp trong toàn công ti, từ tiếp thị, bán hàng, phân phối, vận hành, làm giá, sản phẩm, tài chính, rủi ro v.v. Nhà khoa học Big data phải là một chuyên gia về cơ sở dữ liệu người có hiểu biết tốt về các nguồn dữ liệu bên ngoài và bên trong, cách chúng được thu thập và lưu giữ. (Đó là lí do tại sao sinh viên trong Quản lí hệ thông tin là khớp hơn trong lĩnh vực này.)

Nhà khoa học Big data phải có khả năng trích rút, biến đổi và tải các kho dữ liệu này từ các nguồn nội bộ cũng như truy lục dữ liệu từ các nguồn ngoài như internet, phương tiện xã hội hay các nguồn khác rồi thao tác chúng bằng việc dùng Hadoop, Hive, Pig, MapReduce, Mahoot v.v. để phân tích dữ liệu và phát sinh các báo cáo đặc biệt nơi các giá trị nhìn sâu đặc biệt được nhận diện. Điều này KHÔNG tương tự như các kĩ thuật cơ sở dữ liệu và trinh sát doanh nghiệp truyền thống  vì nó giải quyết với khối lượng rất lớn  dữ liệu từ nhiều nguồn trong đó dữ liệu là có cấu trúc và phi cấu trúc. (Lưu ý: Trinh sát doanh nghiệp truyền thống chỉ giải quyết với các dữ liệu có cấu trúc xác định được lưu trong cơ sở dữ liệu và hội tụ vào dữ liệu quá khứ). Vì Big data đang giải quyết với dự báo theo thời gian thực hay tương lai, nhà khoa học Big data phải có khả năng xác định các kĩ thuật thống kế thích hợp nhất cho việc đề cập tới khả năng này. Nhà khoa học Big data phải có khả năng áp dụng các kĩ thuật liên quan, và dịch thành kết quả và phát sinh ra “báo cáo nhìn sâu” theo cách người lãnh đạo công ti có thể hiểu và hành động rất nhanh để nắm bắt được giá trị. Điều này yêu cầu nhà khoa học Big data phải có hiểu biết kĩ lưỡng về các kĩ thuật thống kê (như, phân tích hồi qui, phân tích cụm, và kĩ thuật tối ưu) và các công cụ và ngôn ngữ được dùng để cho chạy việc phân tích như “SAS” hay “R”. Để làm điều đó nhà khoa học Big data phải có khả năng viết phần mềm đặc biệt thực hiện các kĩ thuật tính toán như học máy, xử lí ngôn ngữ tự nhiên, phân tích mạng đồ thị/xã hội, lưới thần kinh, và mô hình hoá mô phỏng. Phần lớn những ứng dụng này đều được viết trong đa dạng ngôn ngữ như Java, Python, C++, Math lab và R. (Đó là lí do tại sao sinh viên Kĩ nghệ phần mềm là khớp tốt hơn trong lĩnh vực này.)


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Lời khuyên về giáo dục

Theo một nghiên cứu toàn cầu mới, năm nay các công ti sẽ thuê nhiều sinh viên tốt nghiệp đại học hơn năm ngoái nhưng chỉ với những bằng cấp nào đó. Khoa học máy tính, kĩ nghệ phần mềm, y học và chăm sóc sức khoẻ là NÓNG.
2

Vấn đề với cách tiếp cận Agile

Một người phát triển phần mềm hỏi tôi: “Người quản lí của tôi nói rằng hoạt động chính của Agile chỉ là viết mã và kiểm thử. Bạn không cần tài liệu cho nên chúng tôi có thể hoàn thanh nhanh và đó là lí do tại sao cái tên “Agile – mau lẹ” tới. Điều đó có đúng không?”
3

Công nhân có kỹ năng cho công việc dự án

Mục tiêu then chốt của mọi dự án phần mềm là đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Điều khách hàng muốn là tổ dự án chuyển giao sản phẩm tương ứng theo lịch biểu, trong chi phí, và có chất lượng cao. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất với nhiều người quản lí dự án là lịch biểu dự án.
4

Chương trình bằng cấp chuyên sâu

Có vài lí do mà sinh viên muốn tiếp tục theo đuổi các bằng cấp chuyên sâu như Thạc sĩ hay Tiến sĩ. Nhiều người muốn chuyên sâu tri thức của họ và đẩy mạnh giáo dục của họ nhưng một số người không biết làm cái gì, cho nên họ quyết định ở lại trường.

Dạy và học

Một thầy giáo trẻ nói với tôi: “Tôi muốn là thầy giáo giỏi nhất và tôi đã dành nhiều thời gian học cách nói lưu loát để cho tôi có thể là giảng viên giỏi nhất cho sinh viên.”

Big Data và tác động của nó

Một sinh viên Kĩ nghệ phần mềm viết cho tôi: “Công nghệ thay đổi nhanh và khó học được mọi thứ. Theo ý thầy, cái nào là công nghệ quan trọng nhất? Nếu em có thể đưa nỗ lực vào học một hay hai công nghệ, chúng sẽ là cái gì? Xin thầy lời khuyên.”

Dạy Công nghệ thông tin

Trên khắp thế giới, từ châu Á tới châu Phi, từ châu Âu tới Australia, mọi trường đang xô vào chấp nhận Công nghệ thông tin (CNTT) trong chương trình của họ.

Học Big Data ở đâu?

Nếu Big data là quan trọng như thầy đã viết, em học nó ở đâu?

Nhu cầu về Big data

Trong sáu tháng qua, nhiều công ti tới CMU để tìm người tốt nghiệp Big data vì thiếu hụt kĩ năng này đang tới lúc gay cấn.

Điện thoại thông minh

“Chúng em thảo luận về công nghệ và em trích dẫn blog của thầy về điện thoại thông minh sẽ thay thế cho máy tính cá nhân. Phần lớn sinh viên trong lớp không tin điều đó. Họ nói điện thoại là thiết bị liên lạc và không thể thay thế cho máy tính được.”

Thế giới được công nghệ dẫn lái

Chúng ta hiện thời đang trong “Thời đại tri thức” nơi công nghệ đang làm thay đổi nhiều điều và tạo ra những cơ hội mới cho các doanh nghiệp nếu họ biết cách nắm lấy chúng.

Các trang web học Big data

Nhiều sinh viên viết cho tôi hỏi lời khuyên về các công vụ và kĩ thuật Hadoop và MapReduce mà họ muốn học. Sau đây là những bài học nhanh về Hadoop mà bạn có thể dễ dàng học:

Thần đồng 15 tuổi đỗ đại học, trở thành thiên tài thi ca nhưng cuộc đời khép lại ở tuổi 25

Phong cách sống - Thiên An - 15/08/2026 10:00
Cuộc đời của một trong những nhà thơ tài hoa nhưng đoản mệnh nhất Trung Quốc hiện đại vẫn còn để lại nhiều suy ngẫm cho đến tận ngày nay.

Chia sẻ từ trái tim - Mùa Vu Lan: Đứa con liệt sanh

Từ sách - Phim - FN - 15/08/2026 09:00
Bây giờ đến dạng con thứ ba. Nếu cha mẹ tu hành, làm thiện, làm lành mà đứa con lại không thiện, không lành thì đứa con đó, đức Phật gọi là liệt sanh.

Vấn đề với cách tiếp cận Agile

Blog GS John VU - GS John Vu - 14/08/2026 11:00
Một người phát triển phần mềm hỏi tôi: “Người quản lí của tôi nói rằng hoạt động chính của Agile chỉ là viết mã và kiểm thử. Bạn không cần tài liệu cho nên chúng tôi có thể hoàn thanh nhanh và đó là lí do tại sao cái tên “Agile – mau lẹ” tới. Điều đó có đúng không?”

Tâm lý học: Tài sản quý giá nhất của người phụ nữ

Suy ngẫm - Tr. Quang - 14/08/2026 10:00
Tài sản quý giá nhất của người phụ nữ không bao giờ là tuổi trẻ hay sắc đẹp, mà chính là hai khả năng tưởng chừng như trái ngược nhau này. 

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung miễn tác quyền trong 7 trường hợp, người sử dụng không cần xin phép

Phong cách sống - Minh Ngọc - 14/08/2026 09:00
Nhạc sĩ cho biết sẵn sàng cho phép sử dụng và miễn tác quyền đối với nhiều hoạt động giáo dục, cộng đồng, tôn giáo hay mục đích cá nhân không tạo ra doanh thu. Thậm chí, với những trường hợp nằm trong danh sách này, mọi người không cần mất công nhắn tin xin phép anh trước khi sử dụng các ca khúc.

Chia sẻ từ trái tim - Mùa Vu Lan: Những đứa con tùy sanh

Từ sách - Phim - FN - 14/08/2026 08:00
Hồi nhỏ Pháp Hòa có một thú chơi mà nhiều người không thích: Pháp Hòa đi tìm con gián, con dế, con thằn lằn, v.v…, con nào chết, Pháp Hòa làm đám tang cho nó đàng hoàng.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS