Carl Jung - nhà tâm lý học nổi tiếng thế giới cho rằng để hiểu rõ bản thân, mỗi người cần quan sát những mô thức trong đời sống, từ thói quen hằng ngày, cách lựa chọn mối quan hệ đến cả những hành vi vô thức.
Ông được đánh giá là một trong những người có ảnh hưởng sâu rộng trong lĩnh vực tâm lý học, khi lý giải vì sao con người hành động như vậy và vì sao những sự kiện nhất định xảy ra trong cuộc đời. Theo Jung, phần lớn nguyên nhân bắt nguồn từ chính hành động của mỗi cá nhân, dù không phải ai cũng nhận ra.
Carl Jung chỉ ra rằng mỗi người đều mang trong mình những “hành trang” cảm xúc và vấn đề chưa được giải quyết, thể hiện qua cách suy nghĩ và hành xử thường ngày.
Và theo ông, có một số kiểu người mà bạn nhất định nên tránh xa. Vì sao? Bởi họ không đáng tin cậy, và sẽ âm thầm rút cạn năng lượng của bạn. Cho đến khi họ thật sự ý thức được hành động của mình và chịu thay đổi, bạn nên giữ khoảng cách.
5 kiểu người nguy hiểm mà Carl Jung khuyên nên tránh:
Chắc hẳn ai cũng từng gặp kiểu người lúc nào cũng thấy mình là nạn nhân của cuộc đời. Với họ, mọi thứ đều bất công, ai cũng làm hại họ, và họ chưa bao giờ sai. Trong mắt họ, mọi chuyện đều do người khác gây ra, còn bản thân thì chỉ “chịu trận”. Họ không nhận ra rằng phần lớn những gì họ than phiền thực chất bắt nguồn từ chính quyết định, hành vi trước đó của họ.
Tất nhiên, ai cũng có lúc gặp khó khăn ngoài tầm kiểm soát. Nhưng nếu một người lúc nào cũng than trách đời bất công, thì tốt hơn hết là bạn nên giữ khoảng cách. Ở cạnh họ quá lâu dễ khiến bạn mất năng lượng và trở nên tiêu cực.
Kiểu người này thường rất cứng nhắc và không bỏ lỡ cơ hội để phán xét người khác. Họ nói thẳng, thậm chí gay gắt, nhưng luôn núp sau tấm màn “dạy dỗ vì đạo đức”. Trong mắt họ, họ không phê phán bạn, mà đang “giáo dục” bạn. Ít nhất, họ nghĩ vậy.
Khi bạn làm điều gì đó mà họ cho là sai (mà “sai” ở đây chỉ đơn giản là khác với quan điểm của họ), họ không quát mắng, mà tỏ ra thất vọng, không hài lòng với hành động của bạn, và cả với chính con người bạn.
Điều này khiến bạn rơi vào vòng luẩn quẩn: luôn tìm kiếm sự công nhận từ họ. Nhưng thực chất, đó là một hình thức thao túng. Họ không hề muốn truyền động lực hay giúp bạn tốt hơn; họ chỉ xem bạn thấp kém hơn mình, và cần phải kiểm soát hành vi, cách ứng xử, thậm chí cả con người bạn.
Họ không tìm kiếm sự kết nối chân thành, mà chỉ tìm kiếm sự kiểm soát. Ở cạnh những người như vậy quá lâu sẽ gây hại cho sức khỏe tinh thần và cảm xúc của bạn.
Jung thường nói về những người từ chối trưởng thành và chỉ biết bám víu vào người khác. Họ luôn tìm kiếm lời khuyên, tình yêu thương và sự an ủi, nhưng hầu như chẳng bao giờ đáp lại. Đó không phải là một mối quan hệ, mà chỉ là con đường một chiều. Họ cứ liên tục tìm đến bạn với những vấn đề cũ lặp đi lặp lại, than phiền mãi nhưng không bao giờ chịu thay đổi.
Dù bạn có cố gắng thế nào, bạn cũng không thể làm thay phần việc của họ.
Bạn có biết những người lúc nào cũng gò bó, luôn muốn tỏ ra hoàn hảo và sợ sự tự nhiên? Jung cho rằng ai cũng có một “mặt nạ” để đảm nhận các vai trò xã hội, điều này vốn không xấu. Nhưng một số người lại đánh đồng chiếc mặt nạ với bản thân thật. Họ chỉ chăm giữ hình ảnh, nói những điều người khác muốn nghe, kìm nén cảm xúc. Khi tiếp xúc, bạn sẽ thấy họ thiếu chiều sâu, như đang diễn trong một vở kịch có sẵn kịch bản.
Jung cảnh báo rằng sống chỉ để được chấp nhận và khen ngợi sẽ khiến con người ngột ngạt. Những cảm xúc bị kìm nén không biến mất mà tích tụ thành “bóng tối”. Tiếp xúc lâu ngày, bạn cũng dễ bị cuốn vào vòng lặp ấy và không còn là chính mình.
Đó là những người dễ nổi nóng nhưng lại chê bai người khác nóng tính; keo kiệt nhưng lại chỉ trích người khác bủn xỉn; hay phán xét điều mà chính họ cũng làm.
Họ không ý thức được mình đang hành xử đúng như những gì họ chê trách. Thực ra, phần lớn lời chỉ trích của họ bắt nguồn từ sự ghen tỵ và bất an. Họ chê bai những gì họ khao khát nhưng không dám bộc lộ. Họ chê bai những phần của bản thân mà họ xấu hổ hoặc không chấp nhận được.
Ở gần kiểu người này, bạn sẽ bị hút cạn năng lượng và cảm thấy bức bối.
Không hẳn. Nhất là khi họ là người thân hay người bạn trân quý. Tuy nhiên, điều quan trọng là lắng nghe cảm xúc của chính mình. Nếu sau khi ở cạnh họ, bạn thường thấy mệt mỏi, căng thẳng hoặc bi quan, có lẽ đã đến lúc cân nhắc việc giới hạn mức độ tương tác.
Thực tế, bạn khó có thể thay đổi một người khi họ chưa sẵn sàng. Điều tốt nhất có thể làm là khuyến khích họ nhìn lại bản thân, tìm hiểu và học hỏi thêm. Nhưng không nên dành cả đời để chờ đợi sự thay đổi đó.
Hãy chủ động đặt ra ranh giới phù hợp.
