Bà không chỉ là cựu Đệ nhất Phu nhân Hoa Kỳ mà còn là nguồn cảm hứng của hàng triệu người, là biểu tượng của sự kiên cường, trí tuệ và lòng nhân ái.
Nhiều năm về trước, tại khu phố South Side của Chicago, một cô bé được sinh ra trong một gia đình lao động gốc Phi bình thường. Cha cô là một công nhân tại nhà máy, còn mẹ cô ở nhà chăm sóc con cái. Họ đã đặt tên cho cô bé là Michelle – một cái tên khá phổ biến và quen thuộc ở Mỹ thời bấy giờ. Đó là vào năm 1964, không ai biết rằng cô bé đó sau này sẽ trở thành một trong những người phụ nữ có ảnh hưởng nhất nước Mỹ.
Tuy không nắm giữ một chức vụ chính trị chính thức nào, nhưng sức ảnh hưởng của Michelle Obama đã lan rộng trên nhiều lĩnh vực: xã hội, văn hóa, giáo dục, sức khỏe cộng đồng… Bà đã truyền cảm hứng sống tích cực cho hàng triệu người, không chỉ ở Mỹ mà còn trải rộng khắp toàn cầu, được bình chọn là “người phụ nữ được ngưỡng mộ nhất thế giới”.
Người phụ nữ không để thế giới quyết định mình là ai
Nếu phải dùng một hình ảnh để mô tả Michelle Obama, đó hẳn là một ngọn đèn rực sáng trong màn đêm. Bà không phải là người phụ nữ sinh ra để nép mình sau ánh hào quang của ai đó. Dù là khi bước vào chính trường với tư cách vợ của Barack Obama hay khi trở thành một nhà hoạt động xã hội độc lập, Michelle Obama luôn mang theo một thần thái riêng: sự tự tin, trí tuệ, lòng dũng cảm và tình yêu thương.
Khí chất ấy không phải tự nhiên mà có. Nó được hun đúc từ những tháng năm tuổi thơ lớn lên trong một gia đình lao động gốc Phi tại Chicago, nơi bà học được rằng tri thức là vũ khí, còn nỗ lực là chìa khóa. Nó được tôi luyện trong những năm tháng học tập tại Princeton và Harvard, nơi bà hiểu rằng để có chỗ đứng trong một thế giới vốn không ưu ái những người như mình, bà cần làm việc gấp đôi, thậm chí gấp ba. Và nó tiếp tục được thử thách khi bà bước chân vào Nhà Trắng, nơi mỗi hành động, mỗi lời nói của bà đều bị soi xét dưới lăng kính của định kiến và chính trị.
Nhưng dù ở đâu, Michelle Obama cũng không để thế giới này quyết định bà phải là ai. Bà không để mình bị khuất phục bởi những ánh nhìn hoài nghi hay những định kiến vô hình. Trái lại, bà dùng chính sự hiện diện của mình để chứng minh rằng phụ nữ có thể vừa mạnh mẽ vừa dịu dàng, vừa trí tuệ vừa giàu cảm xúc, vừa độc lập nhưng vẫn biết cách đồng hành và nâng đỡ người khác.
Một trong những khoảnh khắc đáng nhớ nhất của Michelle Obama là bài phát biểu nổi tiếng tại Đại hội Toàn quốc Đảng Dân chủ năm 2016, khi bà nói: “Khi người ta hạ thấp bản thân, chúng ta lại càng phải ngẩng cao đầu”. Câu nói không chỉ thể hiện tinh thần lạc quan của Michelle mà còn trở thành kim chỉ nam cho nhiều người, đặc biệt là những ai phải đối mặt với định kiến và thử thách trong cuộc sống.
Thế giới có thể nhớ đến bà như một cựu Đệ nhất Phu nhân, một nhà hoạt động xã hội, hay một diễn giả có sức ảnh hưởng. Còn với Michelle, bà không định hình mình bằng một vai trò hay danh hiệu nào, thay vào đó, bà thể hiện bản thân thông qua cách bà sống.
Bà sống với sự kiên cường nhưng không cố gồng mình mạnh mẽ. Bà sống với trí tuệ nhưng không trở nên xa cách. Bà sống với lòng nhân ái nhưng không để ai lợi dụng sự mềm yếu ấy. Và trên hết, bà sống như một con người không ngừng vươn lên, không ngừng khám phá bản thân và truyền cảm hứng cho những người khác làm điều tương tự.
Khi còn ở Nhà Trắng, Michelle Obama không để mình trở thành “cái bóng” của chồng mà là một tiếng nói độc lập. Trong suốt 8 năm ở vai trò Đệ nhất Phu nhân Hoa Kỳ, Michelle Obama đã để lại dấu ấn mạnh mẽ với những chiến dịch xã hội ý nghĩa như Let’s Move! nhằm giảm tỉ lệ béo phì ở trẻ em; xây dựng Quỹ Let Girls Learn nhằm hỗ trợ cho 62 triệu trẻ em gái trên thế giới được học hành; sáng kiến Reach Higher để khuyến khích giới trẻ tiếp tục học lên cao...
Và khi rời khỏi Nhà Trắng, Michelle Obama vẫn tiếp tục hành trình truyền cảm hứng của mình thông qua những hoạt động xã hội, làm diễn giả và thậm chí là viết sách. Cuốn hồi ký “Chất Michelle” của bà ra mắt vào năm 2018 đã trở thành hiện tượng toàn cầu với hơn 17 triệu bản được bán ra và là một trong những cuốn hồi ký bán chạy nhất lịch sử. Hay gần nhất, cuốn sách “Ánh sáng trong ta” khi ra mắt cũng được đón nhận mạnh mẽ.
Có thể nói, dù ở vai trò nào, Michelle Obama luôn nỗ lực để hoàn thành tốt nhất có thể. Cuộc đời và sự nghiệp của bà là minh chứng rõ nét cho sức mạnh của giáo dục, sự cống hiến và ý chí vươn lên không ngừng.
 |
Từ nỗi sợ “không đủ giỏi” đến biểu tượng toàn cầu
Ngay từ nhỏ, Michelle luôn băn khoăn với câu hỏi: “Mình có đủ giỏi chưa?”. Câu hỏi này theo bà từ thời thơ ấu, khi còn là một cô bé lớn lên trong khu South Side, cho đến khi bà bước vào những ngôi trường danh giá như Princeton và Harvard, thậm chí là khi trở thành Đệ nhất Phu nhân Hoa Kỳ. Bà luôn cảm thấy cần phải chứng minh bản thân, phải làm việc gấp đôi để được công nhận. Ngay cả khi thành công với cuốn sách “Chất Michelle”, Michelle vẫn có những khoảnh khắc hoài nghi và tự hỏi, mình có đang chia sẻ quá nhiều không? Liệu mọi người có thực sự muốn nghe câu chuyện của mình hay không?
Michelle là đại diện cho những người phụ nữ từng cảm thấy mình “không đủ”: không đủ giỏi, không đủ mảnh mai, không đủ hoàn hảo – nhưng vẫn đứng lên, học cách yêu thương chính mình và tiếp tục sống với nguồn ánh sáng bên trong.
Trong “Chất Michelle”, Michelle không ngại kể về những va vấp, những nỗi sợ trên hành trình trở thành “biểu tượng” Michelle Obama như hiện nay. Đó không còn là cuốn hồi ký cá nhân mà là câu chuyện về một người phụ nữ đang dần trở thành phiên bản tốt nhất của chính mình thông qua những câu hỏi: Tôi là ai? Tôi muốn trở thành người như thế nào?
Còn ở cuốn hồi ký thứ hai, “Ánh sáng trong ta”, là những chiêm nghiệm của một người đã đi qua hành trình tìm kiếm bản sắc và muốn sẻ chia những gì mình học được. Không còn là một cuốn hồi ký theo trình tự thời gian, “Ánh sáng trong ta” thiên về những bài học và trải nghiệm mang tính hướng dẫn, giúp người đọc vượt qua những thách thức trong cuộc sống.
Michelle Obama viết cuốn sách này trong bối cảnh đại dịch COVID-19 và những bất ổn chính trị, xã hội ở nước Mỹ. Bà hiểu rằng nhiều người đang cảm thấy hoang mang, mất phương hướng và cần một nguồn động viên.
Điểm đặc biệt của cuốn sách không nằm ở những câu chuyện hào nhoáng hay những triết lý xa vời mà ở sự chân thật đến giản dị. Michelle Obama là người phụ nữ từng sống ở trung tâm của quyền lực và danh vọng nhưng bà không vẽ nên một bức chân dung hào nhoáng về bản thân. Thay vào đó, bà kể chuyện bằng sự chân thành, giản dị, mang đến cảm giác gần gũi như một người bạn đang thủ thỉ tâm tình. Bà cũng sợ hãi, cũng lo được lo mất. Bà cũng có những khoảnh khắc yếu đuối của chính mình – những lần bà tự nghi ngờ giá trị của bản thân, những lúc lo lắng không biết mình có đang làm đúng hay không – và chính điều này khiến độc giả cảm thấy gần gũi. Bởi lẽ, ai trong chúng ta chưa từng hoang mang trước tương lai? Ai mà chưa từng lo sợ mình không đủ tốt?
Một trong những bài học sâu sắc nhất mà Michelle Obama mang đến trong sách là sự tự nhận thức. Bà nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hiểu rõ bản thân, tin tưởng vào giá trị cá nhân và không để những nghi ngờ làm ta chùn bước. Ai cũng có những nỗi sợ, nhưng điều quan trọng là ta chọn cách đối diện với chúng như thế nào. Thay vì cố gắng loại bỏ nỗi sợ, ta có thể học cách chung sống với nó, biến nó thành động lực để tiếp tục tiến lên. Đó là một góc nhìn thực tế và sâu sắc của Michelle, bởi không ai có thể hoàn toàn thoát khỏi sự bất an, nhưng ta có thể học cách bước tiếp dù trong lòng vẫn còn những nỗi lo.
Cuốn sách này không chỉ giúp độc giả tìm thấy sự đồng cảm và sẻ chia, mà còn có tác động đến xã hội trong việc nâng cao nhận thức cộng đồng về giáo dục, bình đẳng giới và chăm sóc sức khỏe tinh thần. Ngay khi ra mắt, “Ánh sáng trong ta” nhanh chóng lọt vào danh sách “100 cuốn sách phải đọc năm 2022” của tạp chí Time. Đến nay, cuốn sách đã được dịch ra hơn 14 ngôn ngữ và phát hành tại hơn 27 quốc gia.
Sau thời gian dài chờ đợi, “Ánh sáng trong ta” – phần tiếp theo trong bộ hồi ký của cựu Đệ nhất Phu nhân Michelle Obama – sẽ ra mắt bạn đọc Việt Nam vào tháng 4 năm nay.
.jpg "Làm chủ cuộc đời - Đi tìm ánh sáng của từ bi và trí tuệ")
