6 chiếc bẫy 'hiệu ứng' cần tránh xa

Ứng Hà Chi06/07/2024 10:00
6 chiếc bẫy 'hiệu ứng' cần tránh xa

Bộ não con người theo bản năng có xu hướng làm những việc đơn giản và thoải mái mà vô tình mắc vào những chiếc bẫy tai hại.

Bạn có phải là người thích đặt ra mục tiêu cho bản thân nhưng luôn bỏ cuộc giữa chừng? Chẳng hạn bạn dự định đi du lịch vào cuối tuần nhưng sau đó lại ở nhà để ngủ cả ngày. Bạn muốn hoàn thành công việc sớm nhưng cuối cùng trì hoãn, gần đến hạn mới "vắt chân lên cổ" để làm. Bạn định sau giờ tan làm để nâng cao bản thân bằng cách tham gia các khóa học thêm, đi tập thể dục nhưng cuối cùng lại lãng phí thời gian vào việc chơi game, lướt mạng,... 

Kết quả là bạn hối hận, rồi suy sụp một thời gian, rồi lại bắt đầu lại chu kỳ. Nhưng bạn có bao giờ nghĩ rằng tất cả những vấn đề này có thể không phải do bạn không có tính kỷ luật tự giác hoặc khả năng tự chủ yếu kém.

Daniel Kahneman, người đoạt giải Nobel về kinh tế, đã đi đến kết luận sau khi tiến hành nhiều thí nghiệm về nhận thức: Bộ não con người theo bản năng có xu hướng làm những việc đơn giản và thoải mái.

Nói cách khác, nếu bạn lười biếng và chán nản thì đó thực sự là bản chất của bạn. Chỉ bằng cách nâng cao nhận thức, chúng ta mới có thể tránh được cái bẫy của thứ hạnh phúc thấp kém, đối mặt với chính mình và đạt được kỷ luật tự giác thực sự. Dưới đây là 6 "cái bẫy" mà bạn cần phải tránh xa. 

6 CHIẾC BẪY khiến đời mạt vận, kiệt quệ cả thể chất lẫn tinh thần – Ai mắc phải dù chỉ một điều cũng phải thay đổi sớm!- Ảnh 1.
 

1. Hiệu ứng "gương chiếu hậu"

Hiệu ứng "gương chiếu hậu" là mọi người luôn nhớ lại những thất bại trong quá khứ trước khi làm nhiều việc. Nghĩ rằng bạn đã như thế nào trong quá khứ sẽ là hình ảnh của bạn trong tương lai, điều này làm hạn chế sự phát triển của bạn.

Ví dụ, nếu khi còn nhỏ bạn học không tốt, bạn sẽ cảm thấy tài năng của mình thấp kém và dù có cố gắng thế nào bạn cũng không thể theo kịp người khác; Sau khi bị tổn thương một lần trong mối quan hệ, bạn sẽ khép kín và không muốn nói chuyện với người khác. Sau khi thất bại, bạn thấy bất lực và cho rằng mình không thể vượt qua khó khăn.

Nếu bạn cứ nhìn chằm chằm vào gương chiếu hậu của cuộc đời mình, bạn sẽ luôn sống trong sự bi quan và tự nhốt mình vào một nơi nhỏ bé. Sự chán nản không thể thay đổi sự thật rằng những gì đã xảy ra, chỉ bằng cách nhìn về phía trước, bạn mới có thể thoát khỏi nỗi đau.

Bạn biết đấy, kinh nghiệm đã chết, nhưng bạn vẫn sống. 

2. Hiệu ứng "đổ xe đạp" 

Nhà sử học người Anh Cyril Parkinson đã viết một câu chuyện: Một địa phương nọ được giao nhiệm vụ xây dựng nhà máy điện hạt nhân và nhà để xe đạp cho nhân viên công ty. Kết quả là họ chỉ dành chưa đầy 3 phút để thảo luận về vấn đề trước nhưng dành tới 45 phút cho vấn đề sau.

Tại sao lại xảy ra vấn đề này? Các nhà nghiên cứu đã giải thích: Do mọi người có xu hướng tập trung vào những vấn đề tầm thường và dùng chúng để trốn tránh những lớn lao.

Nhiều người trong cuộc sống thích đối xử với bản thân theo cách này. Họ giải quyết những vấn đề tầm thường hàng ngày, khiến bản thân kiệt sức đến mức kiệt sức và cuối cùng hiệu quả đạt được rất thấp. 

6 CHIẾC BẪY khiến đời mạt vận, kiệt quệ cả thể chất lẫn tinh thần – Ai mắc phải dù chỉ một điều cũng phải thay đổi sớm!- Ảnh 2.
 

Nhà tâm lý học Zhang Defen chỉ ra, những người như vậy sẽ sống trong hỗn loạn cả đời. Dù bạn có chịu đựng bao nhiêu khó khăn, dù bạn có nỗ lực bao nhiêu đi chăng nữa thì cuộc đời bạn cũng sẽ chỉ lãng phí.

Và những người có thể đạt được những điều vĩ đại không bao giờ lãng phí bản thân vào những điều nhỏ nhặt. Như người ta thường nói: Nếu bạn không có phiền nhiễu, mọi thứ đều có thể vượt qua. Nếu muốn thay đổi tình hình hiện tại, trước tiên chúng ta phải học cách quản lý năng lượng của mình.

Khi mọi việc xảy ra, hãy chú trọng việc lớn và bỏ qua việc nhỏ, đồng thời tập trung toàn bộ sức lực vào một điểm. Bạn sẽ có thể ngừng trì hoãn và xử lý mọi việc vào lúc này.

3. Câu chuyện về quả nho chua

Có một câu chuyện như vậy trong truyện ngụ ngôn của Aesop: Một con cáo nhỏ thèm muốn những quả nho trên cây, nhưng không thể với tới được. Nó nói rằng nho có vị chua và giả vờ như không quan tâm.

Đôi khi chúng ta cũng giống như con cáo nhỏ này. Nếu không đạt được điều mình muốn, bạn không suy ngẫm về khuyết điểm mà tìm cớ để tự lừa dối mình.

Fang Hongjian trong Fortress Besieged là một ví dụ điển hình. Anh ấy du học 4 năm mà không lấy được bằng, nhưng anh nói rằng không quan tâm đến danh tiếng giả. Hay có người học Sư phạm nhưng không nói được học sinh nên tự an ủi mình rằng học sinh chỉ đang quậy phá. Có người bị mất việc vì năng lực kém nhưng cho rằng đó là do mình thiếu khéo léo.

Con người có thể lừa dối chính mình nhưng không thể lừa dối cuộc đời. Mọi lời bào chữa bạn tìm ra bây giờ sẽ trở thành đòn kép trong tương lai. Trong những ngày tới, hãy thành thật với chính mình.

Chỉ bằng cách liên tục nhận ra và sửa chữa những thất bại, chúng ta mới có thể vượt qua các vòng vây trong thực tế và đạt được thành tựu. Thay đổi thái độ là thay đổi quỹ đạo cuộc đời bạn.

6 CHIẾC BẪY khiến đời mạt vận, kiệt quệ cả thể chất lẫn tinh thần – Ai mắc phải dù chỉ một điều cũng phải thay đổi sớm!- Ảnh 3.
 

4. Hiệu ứng "thác nước"

Thác nước êm đềm và chậm rãi khi chảy nhưng khi đổ xuống hồ sẽ đục ngầu, bắn tung tóe. Thác nước giống như lời nói bình thường của người khác, bản thân nó không có gì cực đoan nhưng lại có thể khuấy động trong lòng bạn hàng ngàn con sóng. Và một người càng nhạy cảm thì hiệu ứng này sẽ xảy ra càng nhiều lần.

Russell từng kể câu chuyện của mình trong cuốn sách "Con đường dẫn đến hạnh phúc": Anh bi quan từ khi còn nhỏ, và bất kỳ sự xáo trộn nào từ thế giới bên ngoài đều có thể khiến anh khó chịu. Khi còn trẻ, anh thậm chí còn có ý định tự tử bằng cách nằm trên đường ray tàu hỏa.

Nhưng say này, anh chợt hiểu ra: Vấn đề thực sự không phải là lời bàn tán của người khác, mà là nội tâm của chính bạn. Tâm trí không ổn định và sự hỗn loạn vẫn tiếp tục. Nếu tâm trí bạn bình tĩnh, dù thế giới bên ngoài có giông bão lớn đến đâu, đối với bạn nó cũng chỉ là giọt nước rơi xuống mà thôi.

Tác giả Roy Martina cũng cho biết: "Một trong những bước đột phá lớn nhất trong cuộc đời tôi là ngừng lo lắng về việc người khác nghĩ gì về mình. Chỉ khi không cần những lời khen ngợi từ bên ngoài, chúng ta mới có thể trở nên tự do".

Ít tự phê bình hơn và hành động thiết thực hơn. Bằng cách trau dồi sức mạnh, bạn mới có thể vượt qua nỗi lo lắng và mở ra một chương mới trong cuộc đời mình.

5. Hiệu ứng "móng ngựa"

Có một câu chuyện được lưu truyền ở Châu Âu: Charles III và bá tước Henry chuẩn bị cho trận chiến quyết định, nhưng Charles vô tình đóng đinh vào móng ngựa mà không biết. Không ngờ điều này lại mang đến sự xui xẻo.

Trong trận chiến, con ngựa của Charlie bị ngã do trọng tâm không ổn định và Charles bị hất xuống đất, cuối cùng thua trận. Nguyên nhân do chiếc đinh nhỏ ở chân ngựa. 

6 CHIẾC BẪY khiến đời mạt vận, kiệt quệ cả thể chất lẫn tinh thần – Ai mắc phải dù chỉ một điều cũng phải thay đổi sớm!- Ảnh 4.
 

Đây là hiệu ứng dây chuyền khi bỏ qua một việc nhỏ. Bất kỳ sai sót nào trong các chi tiết nhỏ đều có thể gây ra những thay đổi chấn động. Nhưng nhiều khi chúng ta bỏ qua nó.

Như mọi người đều biết, những cơ hội dành cho bạn trong cuộc sống luôn có hạn. Thời gian đã lãng phí không thể lấy lại được, những sai lầm đã mắc phải không thể tránh khỏi và mọi lựa chọn bạn đưa ra bây giờ sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tương lai.

Vì vậy, đừng bao giờ đánh giá thấp sức mạnh của những điều nhỏ nhặt. Những nơi thường bị bỏ qua thường ẩn chứa những mối nguy hiểm tiềm ẩn. Xử lý đúng đắn từng chiếc "đinh" nhỏ, việc lớn làm nhỏ, việc nhỏ làm triệt để. Hãy phấn đấu để đạt được sự xuất sắc trong mọi việc, và cuộc sống sẽ tử tế với bạn.

6. Hiệu ứng "mơ mộng"

Bạn đã bao giờ có những tưởng tượng phi thực tế chưa?

Bạn đã từng nghĩ mình sẽ trúng một tờ vé số, hoặc được thăng chức và trở nên giàu có trong vài năm nữa. Nếu vậy, bạn có thể bị mắc kẹt trong "hiệu ứng mơ mộng".

Tully Sharot, Tiến sĩ tâm lý học tại Đại học New York, từng chỉ ra trong cuốn sách "Khuynh hướng lạc quan": Gần 80% mọi người có ảo tưởng về nhận thức - "Giấc mơ của tôi chắc chắn sẽ thành hiện thực".

Nhiều người có trình độ tầm thường và không chịu làm việc chăm chỉ để hoàn thiện bản thân mà thích mơ mộng về thành công trong tương lai.

Trong một chương trình tìm việc làm, có một người đàn ông rất ấn tượng. Anh ta có tham vọng cao nhưng tham vọng thấp, nói những điều lớn lao, nói về việc "trở thành nhân viên tại công ty Fortune 500" và nghĩ rằng mình có thể trở thành tỷ phú. 

Nhưng anh ấy chưa bao giờ nghiên cứu thị trường khi bắt đầu kinh doanh mà chỉ nhảy vào bất cứ thứ gì anh ấy thích. Anh ta cổ phiếu, kinh doanh, đầu cơ đồ cổ, đầu cơ bất động sản... bất cứ thứ gì kiếm được tiền, và đầu cơ bất cứ thứ gì đang là xu hướng.

Kết quả là sau vài năm, anh không kiếm được bao nhiêu tiền, thậm chí mất cả nhà, còn người cha già gần như phải nhập viện.

Một khi bạn đã bị thực tế tát vào mặt, bạn sẽ hiểu rằng không có phép màu nào có thể chạm tới bầu trời trong một bước. Tích lũy mới là ý nghĩa thực sự của thành công. Dù mục tiêu có cao cả đến đâu thì cuối cùng nó cũng sẽ được thực hiện từng chút một.

Từ hôm nay đừng ảo tưởng nữa. Hãy suy nghĩ cẩn thận về những khả năng mà bạn vẫn còn thiếu khi đạt được tầm cao mà bạn mong muốn.

Nguồn: Toutiao


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Tâm lý học: Hai lời khuyên này sẽ càng có lợi nếu bạn biết chúng càng sớm càng tốt

Nhiều người sống một cuộc đời khó khăn, thường xuyên chịu mất mát, không phải vì họ thiếu lòng tốt hay nỗ lực, mà vì họ quá thẳng thắn và ngây thơ. Họ đối xử với người khác một cách vô điều kiện và thường xuyên nhượng bộ trong mọi tình huống, luôn tin rằng sự chân thành sẽ được đáp lại và sự khoan dung sẽ được đền đáp bằng lòng tốt.
2

Đừng để hạnh phúc giả tạo giam cầm bạn

Bạn đã bao giờ cảm thấy rằng càng cố gắng tìm kiếm hạnh phúc, bạn càng trở nên lo lắng hơn chưa? Thực ra, tất cả chúng ta đều đã rơi vào một cái bẫy lớn.
3

10 câu cửa miệng của người EQ cao: Nói ít nhưng ai cũng muốn nghe

EQ cao không nằm ở việc nói nhiều hay tranh thắng, mà ở khả năng dùng đúng một câu nói để đặt ra ranh giới, tránh bị thao túng và vẫn giữ được sự tôn trọng từ đối phương.
4

Bạn luôn đưa ra lời khuyên tuyệt vời cho người khác, ngoại trừ chính mình

"Tạo khoảng cách với bản thân" (self-distancing) giải thích vì sao lời khuyên bạn có thể dành cho một người bạn chỉ trong năm phút lại là điều bạn không thể tự nói với chính mình suốt cả một tháng.
5

8 dấu hiệu cho thấy tổ chức của bạn đang mắc bẫy "tư duy đồng thuận độc hại"

Ngày 28/1/1986, tàu con thoi Challenger phát nổ 73 giây sau khi phóng, giết chết toàn bộ 7 thành viên phi hành đoàn trước hàng triệu người xem trực tiếp qua truyền hình.

Quan sát 62 sinh viên đại học danh tiếng: Bước ngoặt cuộc đời bắt đầu trước khi họ vào đại học

Chỉ cần bạn có hướng đi, biết lập kế hoạch, mỗi ngày tiến bộ một chút, với sự tích lũy theo thời gian, bạn sẽ tiến xa và trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình.

Sự mất mát về tinh thần mới là điều đáng sợ nhất

Có những người giống như những quả cầu thủy tinh khi gặp phải điều gì đó không vừa ý, một khi rơi xuống đất, họ sẽ vỡ tan thành từng mảnh.

Tại sao nhiều đứa trẻ không thương xót cha mẹ? Câu trả lời khiến hàng nghìn phụ huynh bất ngờ

Cái sai ngoài xã hội bao giờ cũng phải trả giá đắt hơn ở gia đình.

4 đoạn hội thoại giữa Khổng Tử và Lão Tử – Hiểu được 1 đoạn cuộc sống cũng thực đáng giá

Hãy đối xử với vạn vật bằng trạng thái bớt kỳ vọng, dù thế giới bên ngoài giông bão đến đâu, bạn vẫn có thể thong thả dạo bước.

Một ngày quan sát cuộc sống của đứa trẻ giàu và nghèo, tôi nhận ra 3 điều tạo nên khoảng cách

Cuộc đời là một con đường dài, nếu bạn không làm việc chăm chỉ, làm sao bạn biết bạn hoặc con bạn sẽ không thể tới được thành Rome?

'Dỗi', đặc quyền tình yêu hay công cụ thao túng tâm lý?

Nếu bạn thấy phụ nữ đã khó hiểu, thì một người phụ nữ khi dỗi còn khó hiểu gấp bội lần, ngay cả với các nhà triết học.

Sống đến 40 tuổi tôi mới biết: Hoá ra lười biếng thì đừng ‘than nghèo kể khổ'

Mỗi đồng xu bạn kiếm được đều chứa đựng những bất bình và khó khăn không thể tả xiết.

Lý do khiến một người mãi không thể trở nên giàu có: Nghĩ nhiều, làm ít!

Dù bạn có bao nhiêu suy nghĩ, ý tưởng tốt nhưng nếu không bắt tay hành động cụ thể thì những ý tưởng kia rồi cũng bằng không.

'Sức mạnh của Đạo' - khi người bận rộn học cách không cản đường chính mình

Có những cuốn sách đổi đời người ta không phải bằng một chân lý lớn, mà bằng một tai nạn nhỏ. Với Max Landsberg, đó là một mảnh gỗ nhỏ mắc trong cổ họng vào một tối thứ Sáu — và ba mươi năm để hiểu vì sao mình lại ngồi ăn pizza kiểu ấy.

Bạn có thể tìm thấy bao nhiêu khuôn mặt trong bức ảnh

Thư giãn - Tr. Quang - 30/07/2026 11:00
Chúng vô cùng khó tìm. Người ta nói rằng chỉ những người có khả năng quan sát cực kỳ tinh tường mới có thể tìm thấy chúng. Liệu bạn có phải là một trong số họ?

Người EQ cao vay tiền như thế nào?

Kỹ năng - Hà Nguyên - 30/07/2026 10:00
Ai cũng có lúc cần vay tiền để giải quyết một việc cấp bách. Nhưng điều khiến một người được tin tưởng không nằm ở số tiền họ vay, mà ở cách họ mở lời, giữ cam kết và ứng xử với khoản tiền mình đang mượn. Đó cũng là một biểu hiện của EQ tài chính.

Hành trình 3.000 km vượt sa mạc đến chiếc huy chương World Cup trên cổ của mẹ Nico Williams

Truyền cảm hứng - Minh Ngọc - 30/07/2026 09:00
Sau khi Tây Ban Nha bước lên ngôi vô địch, cầu thủ 24 tuổi của La Roja đã nhìn lên khán đài rồi tiến thẳng về phía mẹ mình - bà Maria, ôm bà thật chặt rồi tháo chiếc huy chương vô địch vừa nhận được để đeo lên cổ người phụ nữ đã đứng khóc suốt trận đấu.

'Sức mạnh của Đạo' - khi người bận rộn học cách không cản đường chính mình

Từ sách - Phim - Minh Nguyệt - 30/07/2026 08:00
Có những cuốn sách đổi đời người ta không phải bằng một chân lý lớn, mà bằng một tai nạn nhỏ. Với Max Landsberg, đó là một mảnh gỗ nhỏ mắc trong cổ họng vào một tối thứ Sáu — và ba mươi năm để hiểu vì sao mình lại ngồi ăn pizza kiểu ấy.

Lập kế hoạch dự án phần mềm

Blog GS John VU - GS John Vu - 29/07/2026 11:00
Một người phát triển phần mềm tới gặp tôi: “Tôi được đề bạt làm quản lí một dự án nhỏ. Ông chủ của tôi bảo tôi hội tụ vào viết mã chứ KHÔNG lập kế hoạch bởi vì lập kế hoạch là phí thời gian. Viết mã sẽ cho tổ nhiều thời gian hơn để hoàn thành dự án. Câu hỏi của tôi là làm sao lập kế hoạch cho dự án mà không phí thời gian và vẫn đạt tới thành công?”

Vì sao người Mỹ vẫn yêu quý Phạm Xuân Ẩn

Phong cách sống - Tô Giang - 29/07/2026 09:00
Giáo sư Larry Berman là tác giả "Perfect Spy", cuốn sách được độc giả Việt Nam biết đến với tên gọi "X6 - Điệp viên hoàn hảo" viết về Thiếu tướng tình báo Phạm Xuân Ẩn.

'Sức mạnh của Đạo': Lý - Nhận ra các khuôn mẫu để biết nên hành động lúc nào và như thế nào

Từ sách - Phim - TĐ - 29/07/2026 08:00
Lý nghĩa là các khuôn mẫu. Khi nhận ra các khuôn mẫu trong con người, tình huống và tự nhiên, bạn sẽ có cái nhìn rõ hơn về cách thức và thời điểm vận dụng các dòng chảy ngầm của vũ trụ sao cho có lợi cho bản thân. Đoạn trích dưới đây từ cuốn sách "Sức mạnh của Đạo" của tác giả Max Landsberg sẽ giúp bạn hiểu thêm về "Lý".

Thiếu hụt kỹ năng công nghệ thông tin

Blog GS John VU - GS John Vu - 28/07/2026 11:00
Trong vài năm qua, vấn đề thiếu hụt kĩ năng CNTT thường được nhắc tới ở Mĩ và nó làm khuấy động nhiều cuộc tranh cãi.

4 hành động thể hiện bạn là người EQ thấp

Kỹ năng - Kim Linh - 28/07/2026 10:00
Người có EQ (trí tuệ cảm xúc) thấp thường dễ hành động theo cảm tính, vô tình khiến cả bản thân lẫn người khác rơi vào những tình huống khó xử.

Nhà thiết kế nổi tiếng Việt Nam làm tài xế xe công nghệ để kiếm sống, mừng rỡ khi được khách 'boa' 2.000 đồng

Phong cách sống - Anh Khôi - 28/07/2026 09:00
Bài đăng của nhà thiết kế nhanh chóng nhận được làn sóng tương tác lớn từ giới giải trí.

Sắp phát hành: Đại chiến AI

Tủ sách - FN - 28/07/2026 08:00
Suốt nhiều thập kỷ, AI luôn được xem như một tương lai "đã cận kề", nhưng hết lần này đến lần khác vẫn chưa đáp ứng được những kỳ vọng. Phải đến khi ChatGPT, Gemini cùng hàng loạt công cụ AI tạo sinh khác bùng nổ, nhân loại mới thực sự tự hỏi: Có phải thời hoàng kim của AI đã điểm?

Cách giúp cho một dự án đang thất bại

Blog GS John VU - GS John Vu - 27/07/2026 11:00
Một người quản lí dự án hỏi tôi: “Dự án phần mềm của tôi không chạy tốt, tổ của tôi mệt mỏi và nản chí. Tôi phải làm gì?”

Bạn luôn đưa ra lời khuyên tuyệt vời cho người khác, ngoại trừ chính mình

Suy ngẫm - TĐ - 27/07/2026 10:00
"Tạo khoảng cách với bản thân" (self-distancing) giải thích vì sao lời khuyên bạn có thể dành cho một người bạn chỉ trong năm phút lại là điều bạn không thể tự nói với chính mình suốt cả một tháng.

Phạm Xuân Ẩn trong Mậu Thân 1968: Cuộc đấu trí từ bản cung của kẻ phản bội

Phong cách sống - Bích Phương - 27/07/2026 09:00
"Tiêu hết rồi các anh ơi!", Đại tá Tư Cang từng nhận định bi quan sau đợt 1 Tết Mậu Thân. Nhưng nguồn tin, phân tích chiến lược của ông Phạm Xuân Ẩn đã giúp Cụm H.63 nhìn ra bước ngoặt của cuộc chiến.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS