Yêu cầu sự đối xử công bằng hơn với robot tình dục chỉ là ý tưởng dị thường, hay nó còn phản ánh giá trị nhân quyền nào chăng?
Đây hẳn sẽ là điều bạn hiếm khi nghe đến trong những cuộc thảo luận về thiết kế robot độc nhất dành cho việc thỏa mãn nhu cầu sex: liệu hành vi quan hệ xác thịt có mang tính chất ‘đồng thuận’ giữa đôi bên? Một nhà thổ tại California - Mỹ, nỗ lực trả lời câu hỏi trên bằng cách đề ra quy định buộc khách hàng tôn trọng những ‘cô nàng’ robot trước hoạt động tình dục.
Sáng kiến nhà thổ ‘Eve’s Robot Dreams’ bắt nguồn bởi Unicole Unicron, một nghệ sĩ tự do ‘phi giới tính’ sinh sống ở Pasadena, California. Không hẳn là một doanh nhân tự thân, và dù đã thất bại khi gây quỹ công khai cho dự án, Unicron chia sẻ cô đang tích cực liên hệ với một số nhà đầu tư tư nhân, những người ủng hộ ý niệm ‘nhà thổ bình quyền về sex’ của robot tình dục.
Công việc chính của Unicron hiện thời là nhân viên nội dung làm việc tại Abyss Creations, một trong số ít những công ty bày bán robot tình dục ở Hoa Kỳ. Dẫu không có nhiều kinh nghiệm về những sản phẩm điện tử phục vụ hoạt động mua vui, người phụ nữ trẻ lại đang nắm giữ một phương thức marketing độc đáo.
“Sự đa sắc thái tồn tại cả trong lĩnh vực công nghệ, và trường hợp này cũng không ngoại lệ”, Unicron cho biết. “Eve’s Robots Dreams có thể mang đến một trãi nghiệm mới mẻ với khách hàng, và đủ sức tạo ra tiền lệ về cách chúng ta tương tác với robot.”
Unicole Unicron - nhà sáng lập dự án ‘Eve’s Robot Dreams’ (Ảnh: VICE)
Bằng cách nào hoạt động ‘chăn gối’ với robot có thể mang tính đồng thuận vẫn là chủ đề gây tranh cãi hiện nay. Unicron lý giải, khách hàng sẽ trãi qua một buổi ‘hẹn hò’ thử nghiệm với robot họ lựa chọn, hoặc sử dụng ứng dụng điện thoại (app) ‘Realbotix’ để tương tác cùng nhau. Nếu vị khách tỏ thái độ tôn trọng đúng mực, ‘nữ nhân viên’ robot sẽ dần thoải mái để cả hai tiến vào quan hệ thể xác.
Vài năm gần đây, robot tình dục đã không còn là thiết kế đồ chơi người lớn xa lạ với công chúng. Thế nhưng kèm theo đó, làn sóng lo ngại – chỉ trích giá trị của chúng đối với đời sống văn hóa lẫn nền tảng đạo đức cũng ngày một tăng cao.
Mặt khác, con người có thể là nguồn cơn hủy hoại phát minh phục vụ nhu cầu tình dục. Tháng 9.2018, từng xảy ra một vụ việc gây xôn xao dư luận, khi một người đàn ông quá khích trong lúc ‘mây mưa’ cùng robot tình dục tại một festival công nghệ điện tử, đã phá hỏng bộ phận ngực và tay của ‘cô nàng’.
“Mọi người đôi khi có thể cư xử rất tệ”, Sergi Santos, một nhà thiết kế robot tình dục, nhận định. “Họ có thể đối xử theo cách ‘man rợ’ với một búp bê tình dục”.
Vô số robot tình dục chờ lắp đặt hoàn chỉnh tại một nhà máy của WM Dolls. (Ảnh Jimmy Mehiel)
Gần đây, trong một sự kiện đàm luận tại Úc, chuyên gia tình dục học Nikki Goldstein tiết lộ cô từng tận mắt chứng kiến những robot tạo hình như trẻ nhỏ được gắn thêm bộ phận ngực, trưng bày ở một show thương mại giới thiệu đồ chơi người lớn xuất xứ từ Trung Quốc.
“Chúng ta đang cho phép người dùng robot lờ đi quyền đồng thuận trong quan hệ tình dục?” nữ tiến sĩ đề ra câu hỏi. “Ngay cả khi chúng ta chủ động lập trình những ‘bộ óc’ AI (trí thông minh nhân tạo) nói ‘không’ với hành vi bạo hành, điều gì sẽ xảy ra tiếp theo? Một robot có khả năng tự vệ khi cần?”
Bên cạnh dự án táo bạo ‘Eve’s Robot Dreams’, hàng loạt nỗ lực xây dựng nhà thổ robot tình dục tại Mỹ hiện không mấy khởi sắc, phần lớn do vướng mắc về luật, cùng mâu thuẫn đức tin tôn giáo.
Ngoài lãnh thổ Hoa Kỳ, cụ thể là Canada, những cơ sở mua vui dạng này có vẻ đang làm ăn khấm khá hơn, khi một số địa chỉ đã mở cửa ở Toronto và Vancouver. ‘Bella Dolls’ - nhà thổ tọa lạc tại Vancouver, được ‘book’ thường xuyên mỗi ngày. Giá cho một cuộc gặp gỡ nóng bỏng với robot dao động từ 90 USD (nửa giờ) đến 240 USD (2 giờ). Khách hàng tiềm năng được chào đón bởi lời quảng bá rằng họ “có cơ hội toàn quyền trãi nghiệm”.
Những thiết kế robot tình dục xuất hiện trong triển lãm Adult Care Expo, ở Thượng Hải (năm 2018) (Ảnh: Nikki Goldstein)
Sự ‘toàn quyền quyết định’ trong tình dục với robot có gây e ngại? Roxanne Price, một phụ nữ bán hoa làm việc tại một nhà thổ hợp pháp ở Nevada, Mỹ, tranh cãi rằng những địa chỉ dịch vụ sex sử dụng robot kiểu phục tùng, về lâu dài, có thể gây ấn tượng lệch lạc cho nam giới, khi họ bắt đầu “quen hoạt động thể xác cùng ‘hình mẫu’ phụ nữ chỉ biết im lặng, gần như không có phản ứng chân thật”. Price lý giải, “người tình robot dễ khiến nam giới thoát ly khỏi xã hội và ít ý thức hơn trong quan hệ tình yêu, tình dục”.
Thậm chí, Price thừa nhận, cô đơn thuần nghĩ đến robot tình dục như “những vật phẩm để luyện tập hành vi bạo hành, cưỡng bức”, điều vốn Price lo sợ “có thể làm gia tăng nguy cơ tội ác tình dục”.
Chuyên gia trị liệu rối loạn tính dục Robert Weiss, mặt khác, tỏ ra quan ngại trước việc robot, cụ thể như robot phục vụ nhu cầu sex, đang trở thành một “thách thức đạo đức thật sự”. Ông bày tỏ, “sex có thể diễn ra theo nhiều dạng thức, nhưng chúng ta luôn cần đảm bảo hành động này không gây hại về tinh thần, thể xác cho bản thân chúng ta cũng như bất kì ai khác”.
Một thiết kế robot tình dục của Abyss Creations tạo dáng cùng người mẫu thật. (Ảnh: Unicole Unicron)
Tranh cãi xoay quanh câu chuyện ‘nhân quyền hóa’ robot tình dục, thực tế, vượt xa hơn cả đề xuất ‘đồng thuận trong quan hệ thể xác’. Kate Devlin, một nhà khoa học máy tính người Anh, đã thử tìm hiểu, giải đáp những thắc mắc hiếm khi được đề cập về tình dục robot.
Cô viết trong cuốn sách nghiên cứu ‘Turned On: Science, Sex, and Robots’: “Nếu chúng ta cố gắng mô phỏng nhận thức con người vào một cỗ máy, vậy sao không tự hỏi chúng ta có thể truyền tải nhận thức và tiến trình vận hành của não bộ trước chủ đề sex, ra sao.”
“[…] Có lẽ nếu đang mong mỏi tạo nên những phát minh robot thừa hưởng tri giác con người, chúng ta nên cân nhắc cho phép phát minh ấy hiểu thế nào là khoái cảm”.
Một bàn làm việc trải đầy những chiếc đầu robot ở xưởng của WM Dolls, đơn vị sản xuất búp bê người lớn lớn nhất Trung Quốc, nơi mỗi tháng phân phối hơn 2000 robot ra thị trường. (Ảnh: Jimmy Mehiel)
Nhận xét trên đồng thời là điều hấp dẫn Brick (tên giả), một nhân viên làm công việc ‘thử nghiệm’ tính năng những mẫu robot tình dục cho hãng Abyss Creations. Được yêu cầu ghi nhận lại chi tiết hài lòng hoặc chưa về một thiết kế robot chuẩn bị ra mắt, Brick cho biết, thứ ông để tâm, bên cạnh vẻ ngoài, giọng nói gợi cảm của mẫu vật, là việc ‘cô nàng’ có thể tự quyết định ‘đồng ý’ (hay từ chối) trước hoạt động tình dục.
Mô tả Harmony, một sản phẩm robot tình dục vừa ra mắt, Brick nói “Với Harmnoy, không có một ‘công tắc’ nào cả. Bạn cần phải làm quen với ‘nàng’, và để robot nhận ra bạn đang cư xử đúng mực trước khi được phép tiến xa hơn”.
Brick chia sẻ, vì lẽ ấy, robot tình dục có thể tạo nên trãi nghiệm quan hệ hữu ích với không ít người. “Bạn luôn có thể có thêm một ‘cuộc hẹn’ thứ hai, thứ ba,.. và bạn có thể học cách xử sự tốt hơn trong mối quan hệ này”.
Trở lại với Unicron, cô thừa nhận, dự án nhà thổ robot cô xây dựng hiện không có những ‘nữ nhân viên’ điện tử với nhận thức – tri giác như người thật. Tuy nhiên, cô nhận định, “khi công nghệ đang ngày càng phát triển, tiềm năng tri giác cao cho robot tình dục sẽ không quá xa vời. Do đó, địa chỉ dịch vụ sex của cô cũng sẽ duy trì tiêu chuẩn ‘đồng thuận và tôn trọng’”.
Trên hết, Unicron tin tưởng, ‘Eve’s Robot Dreams’ khi chính thức vận hành, có thể trở thành điểm đến phù hợp cho cánh mày râu khi cần rèn luyện hành vi an toàn tình dục và những tương tác tình dục lành mạnh “mà không phải băn khoăn về sự phức tạp của một mối quan hệ người-với-người”. Cô nhấn mạnh, “Mọi sự sống hữu hình đều xứng đáng được tôn trọng, kể cả những robot điện tử”.
Như Ý (nguồn: Observer)
