Thứ 7, 23/03/2019

Không có chuyện vua Minh Mạng xử tử 'cha vợ' là Phó tổng trấn Gia Định

26/11/2018 11:24
Không có chuyện vua Minh Mạng xử tử 'cha vợ' là Phó tổng trấn Gia Định

Chuyện Hoàng Công Lý (hay Huỳnh Công Lý) là cha vợ Minh Mạng chỉ tồn tại trên một vài giai thoại mà giai thoại đôi khi lại gây ra ngộ nhận về lịch sử. Trong những trường hợp giai thoại đánh tráo nhận định lịch sử thì chúng ta cần phải minh định rõ ràng để lịch sử được trả về đúng sự thật. Minh Mạng chỉ xử một viên tham quan chứ đừng 'đóng mác' cho ông là xử tử cha vợ, hay để bụng với Lê Văn Duyệt trong vụ án Hoàng Công Lý.

Phó tổng trấn Gia Định là sủng thần thời Gia Long bị Minh Mạng xử chết vì tham nhũng

Trong số trước, báo điện tử Một Thế Giới đã có bài về chuyện Phó tổng trấn Gia Định là sủng thần thời Gia Long bị Minh Mạng xử chết về tội tham nhũng. Chính sử đã ghi rất rõ chuyện Minh Mạng ban chết cho Hoàng Công Lý bởi tội danh tham nhũng. Thế nhưng, Hoàng Công Lý chưa bao giờ được chính sử ghi là cha vợ của Minh Mạng.

Tuy nhiên, Wikipedia phần chép về Hoàng Công Lý lại ghi: "Đến khi con gái ông được tuyển vào cung, được vua Minh Mạng phong làm phi (Huệ phi), ông càng được tin cậy" và đây là nguồn cơn khiến nhiều tờ báo ngộ nhận rằng con gái của Hoàng Công Lý là Huệ phi thì đương nhiên ông Lý là cha vợ. Trên thực tế, gia phả hoàng tộc nhà Nguyễn cũng không hề ghi chép về việc Minh Mạng có người vợ nào là Huệ phi, là con gái của Hoàng Công Lý cả. Do vậy, việc nói Minh Mạng "quân pháp bất vị thân" trong vụ xử chết cha vợ tham nhũng hay việc Lê Văn Duyệt "tiền trảm hậu tấu" đối với Hoàng Công Lý đều không có cơ sở.

Trước hết, cần phải xem trong Đại Nam thực lục ghi chép khá rõ việc xử tội Hoàng Công Lý. Cụ thể là năm 1820, "Phó tổng trấn Gia Định là Hoàng Công Lý tham lam trái phép, bị quân nhân tố cáo hơn mười việc. Lê Văn Duyệt đem việc tâu lên. Vua bảo Nguyễn Văn Nhân và Nguyễn Đức Xuyên rằng : “Không ngờ Công Lý quá đến thế, công trạng nó có gì bằng các khanh, duy nhờ Tiên đế cất nhắc, ngôi đến Phó tổng trấn, lộc nước ơn vua, thực không phải bạc, thế mà lại bóc lột tiểu dân, làm con mọt nước. Nay tuy dùng phép buộc tội, nhưng dân đã khốn khổ rồi”.

Cuối năm, khi bàn bạc với quần thần thì vua Minh Mạng lại nhắc đến Hoàng Công Lý với thái độ rất dứt khoát: “Trẫm nuôi dân như con, thực không kể phí tổn. Nhưng bọn quan lại tham lam giảo quyệt, ngấm ngầm chứa đầy túi riêng, mà kẻ quan quả cô độc lại không được thấm nhuần ơn thực. Gần đây Hoàng Công Lý làm Phó tổng trấn Gia Định không bao lâu mà bóc lột của dân đến trên 3 vạn. Nếu các viên mục thú đều như y cả, thì dân ta còn nhờ cậy vào đâu. Trẫm dẫu có lòng săn sóc thương xót cũng không làm thế nào được”.

Năm 1821, thời điểm Huỳnh Công Lý bị đưa ra chấp pháp thì Minh Mạng có dụ rằng: “Gia Định là nơi đất rộng dân nhiều. Hoàng khảo ta mưu tính, thành lập quân lữ, khôi phục dư đồ, cái nền móng xây dựng cơ nghiệp thực là ở đấy. Từ trước đến nay vẫn thận trọng lựa chọn những trọng thần công lao danh vọng sai trấn phủ cho muôn dân yên ổn. Không may có Hoàng Công Lý, lấy tư cách đê hèn, chứa chất thói tham bạo, vặn trái pháp luật, ăn lót kể đến muôn vàn, bắt người làm việc [riêng] mỗi lần đến hàng mấy nghìn, mọt nước hại dân đến thế là cùng. Nghĩ các ngươi vô tội mà gặp nỗi độc hại này, dù của cải đền được nhưng nỗi khổ lâu ngày khó mà hồi được. Nay tội nhân như thế, pháp luật phải thi hành, để cho nhân dân uất ức một phương đều rõ cái ý trừ bạo an dân của triều đình”.

Lý làm Tả thống chế quân Thị trung, ngày ngày bắt quân sĩ xây dựng nhà riêng ở trên bờ sông Hương, đến nay việc phát, hạ lệnh trị giá bán nhà ấy lấy tiền cho cấm binh. Rồi nhân đó dụ rằng từ nay biền binh trong ngoài nếu gặp kẻ tham tàn cậy quyền thế áp bức mà không kêu được, thì cho phép đón xa giá mà tâu. Lại dụ rõ cho các đại thần võ ban nên lấy việc Lý làm răn".

Như vậy, trong Đại Nam thực lục ghi rất rõ thái độ, phát ngôn của vua Minh Mạng về Hoàng Công Lý và cả việc xử phạt. Trong đó không hề nhắc chuyện như Wikipedia và các thông tin thiếu kiếm chứng trên mạng về sự kiện sau khi Hoàng Công Lý bị chấp pháp thì "gái ông là Huệ phi bị đuổi ra khỏi cung về làm dân thường".

Chuyện vô lý ở đây là nếu con gái của Hoàng Công Lý đã lên đến chức Huệ phi thì cũng có địa vị rất cao trong hậu cung và phải được ghi rõ trong thế phả hoàng tộc (nhà Nguyễn không lập hoàng hậu mà vua thường chỉ có rất ít người phi, tần rồi sau đó mới đến Tiệp dư, Quý nhân, Mỹ nhân, Tài nhân...). Nhưng trên thực tế thì nếu chiếu theo cuốn "Nguyễn Phúc tộc thế phả" của Hội đồng trị sự Nguyễn Phúc tộc biên soạn (do Nhà xuất bản Thuận Hóa - Huế phát hành năm 1995) không có dòng nào ghi chép về Huệ phi thời Minh Mạng.

Trong các hậu phi của Minh Mạng được thế phả ghi rõ gồm Nhất giai Thần phi Hồ Thị Hoa (con Phúc quốc công Hồ Văn Bôi), người là mẹ vua Thiệu Trị sau khi Thiệu Trị lên ngôi mới tôn làm Tá Thiên nhân Hoàng hậu. Hai người phi là Nhất giai Hiền phi Ngô Thị Chinh (con gái của Chưởng cơ Ngô Văn Sở) và Nhị giai Gia phi Phạm Thị Tuyết (con gái của Quang Lộc tự thiếu khanh Phạm Văn Chẩn). Thời Minh Mạng chỉ ghi chép về 2 người phi này chứ tuyệt đối không có ai là Huệ phi cả, tức là không có ai mang họ Hoàng hay là con của Hoàng Công Lý được phong làm phi cả.

Vấn đề đặt ra là có thể Huệ phi bị gạch tên hay không? Câu trả lời là không. Trước hết có thể dựa vào chuyện của Lê Thị Tường (con gái của Quốc công Lê Chất). Do Lê Chất công cao nên con gái cũng được phong đến tước Tần trong hậu cung. Đến khi có án Lê Chất, Minh Mạng dù rất căm tức Lê Chất nhưng cũng chỉ phế tước trong hậu cung của Lê Thị Tường. Nếu chuyện của một tần là Lê Thị Tường được gia phả Hoàng tộc nhà Nguyễn ghi lại rõ ràng thì chẳng có lý do lại "quên" ghi một Huệ phi nào đó.

Quan trọng nhất là thời điểm xử phạt Hoàng Công Lý năm 1821 thì hậu cung nhà Nguyễn chưa hề có tước Huệ phi mà chức này chỉ được lập vào 15 năm sau, tức là năm 1836. Chúng ta có thể thấy việc này được ghi chép rõ trong Nội các triều Nguyễn, Khâm định Đại Nam Hội điển Sự lệ.

Trang 163 tập 6 cuốn Khâm định Đại Nam Hội điển Sự lệ (do nhà xuất bản Thuận Hóa in năm 1993) có ghi việc phi tần hậu cung nhà Nguyễn thời kỳ đầu được quy định theo thứ bậc như sau: “Lúc quốc sơ định lệ cung giai: 3 Phi là Quý phi, Minh phi, Kính phi. 3 Tu là Tu nghi, Tu Dung, Tu viện. 9 Tần là Quý tần, Hiền tần, Trang tần, Đức Tần, Thục tần, Huệ tần, Lệ tần, An tần, Hòa tần. 3 Chiêu là Chiêu nghi, Chiêu dung, Chiêu viện. 3 Sung là Sung nghi, Sung dung, Sung viện. 6 chức là Tiệp dư, Dung hoa, Nghi nhân, Tài nhân, Linh nhân, Lương nhân

Mãi đến năm Minh Mạng thứ 17 (1836), nhà vua lại có chỉ dụ để đặt lại thứ bậc của hậu cung như sau: “… Nay châm chước việc người xưa đã làm, đặt làm 9 bậc ở Nội cung: đặt một Hoàng quý phi ở trên bậc nhất, để giúp Hoàng thái hậu trông coi lương thực ở trong cung, chỉnh tề công việc bên trong. Lại đặt Quý phi, Hiền phi, Thần phi làm bậc nhất, Đức phi, Thục phi, Huệ phi làm bậc nhì. Quý tần, Hiền tần, Trang tần làm bậc ba. Đức tần, Thục tần, Huệ tần làm bậc 4. Lệ tần, An tần, Hòa tần làm bậc 5. Tiệp dư làm bậc 6, Quý nhân làm bậc 7, Mỹ nhân làm bậc 8, Tài nhân làm bậc 9. Khiến cho trong chốn khuê môn được trật tự phân minh, để tỏ phong hóa tôn nghiêm, tuân theo mãi mãi. Lại xuống dụ: Trước đã chuẩn định nội cung 9 bậc, trong đó Đức phi, nay đổi làm Gia phi” - trích trang 164 tập 6 cuốn Khâm định Đại Nam Hội điển Sự lệ.

Từ những điều ghi trong chính sử, trong thế phả và cả những sự kiện mang tính chất điển lệ thì có thể khẳng định nhân vật Huệ phi thời Minh Mạng vốn không tồn tại trong lịch sử. Trong số các phi tần bậc cao vốn dành chỗ cho các con gái đại thần cũng không có ai mang họ Huỳnh/Hoàng cả nên không thể có chuyện Hoàng Công Lý là cha vợ Minh Mạng. Do vậy, chuyện sau khi xử án Hoàng Công Lý, vua Minh Mạng đuổi Huệ phi về làm dân thường chỉ là giai thoại mơ hồ, gây ngộ nhận về nhân vật lịch sử Minh Mạng.

Chúng ta sẽ tiếp tục phân tích sự phi lý và thử mổ xẻ động cơ dẫn đến nảy sinh các giai thoại "Minh Mạng xử tử cha vợ" ở phần tiếp theo.

Ý kiến của nhà nghiên cứu Nguyễn Đắc Xuân

Chúng tôi đã gửi thư trao đổi với ông Nguyễn Đắc Xuân (nhà nghiên cứu Huế và lịch sử triều Nguyễn) về những hoài nghi về sự tồn tại của nhân vật Huệ phi được cho là con gái của Hoàng Công Lý. Nhà nghiên cứu Nguyễn Đắc Xuân cho biết: Theo Nguyễn Phúc tộc Thế phả, viết theo Đại Nam Liệt truyện, vua Minh Mạng chỉ có hai bà phi là Hiền phi Ngô Thị Chính (vợ thứ hai) và Gia phi Phạm Thị Tuyết (vợ thứ ba của vua Minh Mạng). Không có ai mang họ Hoàng/Huỳnh được phong là Huệ phi cả.

Anh Tú

Theo Một Thế Giới


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Ngày Quốc tế Phụ nữ, đọc những câu nói hay về phụ nữ

Sau phụ nữ, thì những bông hoa là điều đáng yêu tiếp theo mà Thượng Đế đã dành tặng cho thế giới.
2

Hàng ngàn cuốn sách quý đã đến với các bạn trẻ tại Lễ hội cà phê Buôn Ma Thuột

Tối 10.3 đã diễn ra chương trình Hành trình Từ Trái Tim - Hành trình Lập Chí Vĩ Đại - Khởi Nghiệp Kiến Quốc cho 30 triệu thanh niên Việt tại không gian Trung Nguyên Legend.
3

Thương hoài giọt nước mắm Nam Ô

Xưa, người Quảng truyền nhau rằng, Quảng Nam có 5 món “tiến vua” thì Nam Ô sở hữu đến 3 món gồm: nước mắm Nam Ô, gỏi cá và mứt. Nhiều lần đến với Nam Ô, tôi được nghe nhiều chuyện hư thực về những món “tiến vua” của người dân Nam Ô.
4

Thừa Thiên - Huế và Đà Nẵng chung tay bảo tồn di tích Hải Vân quan

Chiều ngày 20.2 tại TP.Huế, đại diện 2 địa phương TP.Đà Nẵng và tỉnh Thừa Thiên - Huế đã họp bàn ký kết thỏa thuận bảo tồn và phát huy giá trị của di tích Hải Vân quan nằm trên đỉnh núi Hải Vân.

Phó tổng trấn Gia Định là sủng thần thời Gia Long bị Minh Mạng xử chết vì tham nhũng

Sự kiện Hoàng Công Lý làm Phó tổng trấn Gia Định được nêu trong Đệ nhất kỷ - Quyển LVIII - Thực lục về Thế tổ cao hoàng đế tức Gia Long. Năm 1818, Lấy Đô thống chế Tả dinh quân Thần sách là Lê Văn Phong làm Phó tổng trấn Bắc Thành, Tả thống chế Thị trung là Hoàng Công Lý làm Phó tổng trấn Gia Định.

Truyền kỳ lãnh địa A Rem: Bài 1: Cách thức lưu giữ tình yêu

Đây là những câu chuyện độc đáo của tộc người A Rem giữa nền văn minh của thế kỷ 21. Khi mọi thứ đổi thay thì họ vẫn sống sót bằng phương cách cổ xưa về ngôn ngữ, tâm linh, hát hò riêng...

Chuyện giặc Minh nướng thịt người nhìn từ góc độ lịch sử

Trong Bình Ngô đại cáo, khi Nguyễn Trãi kể tội giặc Minh đã viết: "Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn/Vùi con đỏ xuống hầm tai vạ". Đó không phải là những câu kể tội mang tính ước lệ mà là để nói về sự thật về tội ác của giặc Minh dưới thời Trương Phụ gieo rắc xuống dân nước Nam với sự toan tính đáng sợ.

Á hậu Hoàng My giới thiệu sách Đắc nhân tâm đến sinh viên

Ngày 16-17.11, Hành trình Từ trái tim – Hành trình Lập Chí Vĩ Đại – Khởi Nghiệp Kiến quốc cho 30 triệu Thanh niên Việt đã đến với hàng ngàn sinh viên của Trường ĐH Kiến Trúc TP.HCM và ĐH Y Dược TP.HCM.

Đám cưới truyền thống của người Vân Kiều ở Quảng Bình

Chúng tôi được chứng kiến một đám cưới truyền thống của người Vân Kiều ở Đá Còi, xã Ngân Thủy, Lệ Thủy, Quảng Bình tại đất cổ Trường Sơn. Ông Hồ Văn Ba đón rể về nhà để cưới chồng cho con gái. Ông tự hào và vui mừng vì lễ cưới còn giữ được nếp xưa và có nét hiện đại do con trai, con dâu đưa về. Theo tiếng Vân Kiều, đám cưới là rưh penl.

Chuyện giặc Minh nướng thịt người nhìn từ góc độ lịch sử

Trong Bình Ngô đại cáo, khi Nguyễn Trãi kể tội giặc Minh đã viết: "Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn/Vùi con đỏ xuống hầm tai vạ". Đó không phải là những câu kể tội mang tính ước lệ mà là để nói về sự thật về tội ác của giặc Minh dưới thời Trương Phụ gieo rắc xuống dân nước Nam với sự toan tính đáng sợ.

Con cháu Trần Thủ Độ cũng có kẻ hàng giặc cầu vinh

Tuy Trần Thủ Độ anh hùng đến vậy nhưng hậu duệ của ông lại có những người nhát gan, sẵn sàng bán nước cầu vinh. Khi giặc Nguyên tràn vào nước ta thì cháu nội Trần Thủ Độ là Trần Văn Lộng không nhớ đến câu "Đầu thần chưa rơi xuống đất, bệ hạ đừng lo gì khác". Thay vào đó, Lộng mang cả nhà sang hàng.

Sứ giả nhà Minh sao dám phán: Vận nước Nam có 400 năm

Trong bài viết này, chúng tôi không có ý bào chữa cho Lê Uy Mục mà chỉ muốn đặt vấn đề với câu được cho là của sứ nhà Minh, Hứa Thiên Tích: "An Nam tứ bách vận vưu trường/Thiên ý như hà giang quỷ vương?" (Vận nước An Nam bốn trăm năm rất dài/Không biết lòng trời như thế nào lại giáng sinh ông vua quỷ sứ).

Hơn 2 triệu bản sách sẽ được bày bán trong hội Sách TP.Cần Thơ

Sách - 22/03/2019 17:00
Trong 7 ngày diễn ra hội Sách TP.Cần Thơ lần thứ III, có trên 70 đơn vị đăng ký tham dự với gần 300 gian hàng của các nhà xuất bản, công ty phát hành sách, công ty kinh doanh văn hóa phẩm, truyền thông…

TP.HCM: Miễn phí 2.500 chỗ ở cho thí sinh dự thi đánh giá năng lực

Giáo dục - 22/03/2019 16:11
Đại học Quốc gia TP.HCM quyết định sẽ hỗ trợ miễn phí khoảng 2.500 chỗ ở cho các thí sinh khi đến đây dự thi đợt 1 kỳ thi đánh giá năng lực.

Eo thon giúp ngừa ung thư buồng trứng

Sức khỏe - 22/03/2019 15:11
Các chuyên gia y tế Mỹ đã có phát hiện quan trọng về sự lây lan của các tế bào ung thư buồng trứng tới lớp mỡ vùng eo nơi có màng nối dạ dày - ruột (mentum) và việc chúng lợi dụng dinh dưỡng từ chất béo để tăng trưởng, mở ra hướng phát triển phương pháp điều trị có thể giúp ích cho những phụ nữ bị ung thư buồng trứng.

‘Được mùa’ tại Asia's Got Talent, Việt Nam có làm nên lịch sử tại sân chơi quốc tế?

Giải trí - 22/03/2019 15:10
Sau nhiều tuần chờ đợi, khán giả Việt đã có thể reo mừng khi Việt Nam có đại diện đầu tiên vào vòng Bán kết chương trình “Tìm kiếm tài năng châu Á - Asia's Got Talent 2019” mùa 3. Hai nhóm tiết mục còn lại đang trong giây phút chờ đợi hồi hộp?

Trẻ dưới 1 tuổi ăn mật ong có thể bị nhiễm độc chết người

Sức khỏe - 22/03/2019 15:05
Hệ tiêu hóa của trẻ chưa ổn định, tạo điều kiện cho vi khuẩn C.Botulinum phát triển, sinh ra độc tố gây tử vong.

Câu chuyện rùng rợn về ngôi biệt thự bỏ hoang nổi tiếng ở Ý

Du lịch - 22/03/2019 15:03
Nằm ở phía đông của hồ Como ở vùng núi Cortenova, miền bắc nước Ý, ngôi nhà này được cho là che giấu một thảm kịch. Và mặc dù với kiến trúc gothic rất ấn tượng, ngôi nhà vẫn bị bỏ hoang trong nhiều thập kỷ.

Chùa Ba Vàng tổ chức trục vong, gọi hồn là vi phạm pháp luật

Thời sự - 22/03/2019 15:01
Liên quan đến thông tin chùa Ba Vàng (TP.Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh) tổ chức các hoạt động mang tính mê tín dị đoan như gọi vong, hóa giải các ân oán từ nhiều kiếp trước..., Ban Tôn giáo Chính phủ đã có công văn gửi Ban Tôn giáo (Sở Nội vụ) tỉnh Quảng Ninh và Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam.

Vợ nhạc sĩ Y Vân hé lộ bóng hồng trong ca khúc 'Ảo ảnh' là không có thật

Giải trí - 22/03/2019 15:00
Vợ nhạc sĩ Y Vân khóc nghẹn vì nhớ chồng đồng thời khẳng định nhạc sĩ không có bóng hồng bên ngoài và hình ảnh cô gái trong ca khúc Ảo ảnh là không có thật.

Tự kỷ - Kiên nhẫn và yêu thương

Sách - 22/03/2019 11:47
Sẽ không quá lời nếu nói rằng Kiên nhẫn và yêu thương là một tác phẩm xuất sắc trong việc truyền cảm hứng cho những người không may có con mắc căn bệnh nan giải của thời đại: chứng tự kỷ.

Lộ cuộc gọi cấp cứu con gái Michael Jackson tự tử vì phim ấu dâm của cha

Giải trí - 22/03/2019 11:41
Mặc dù gia đình phủ nhận nhưng mới đây một đoạn băng ghi âm được hé lộ về ngày gia đình của Paris Jackson gọi điện cấp cứu khẩn cấp vì cô tự tử

Tiêu hủy gần 1 tấn nem chua, chả lụa không rõ nguồn gốc

Sức khỏe - 22/03/2019 11:16
Lực lượng chức năng phòng chống dịch bệnh gia súc, gia cầm đã bất ngờ phát hiện 790 kg nem chua, chả lụa không có nguồn gốc xuất xứ, không có giấy kiểm dịch được vận chuyển từ Hà Nội vào TP.HCM để tiêu thụ. Lực lượng chức năng đã tiến hành xử phạt hành chính và tiêu hủy toàn bộ số nem, chả trên.

Những chiếc GrabCar chở cả yêu thương giữa Sài thành tấp nập

Kinh tế - 22/03/2019 10:55
Hai anh đối tác tài xế GrabCar Nguyễn Thịnh Hoàng Sơn và Trần Ngọc Tuấn Anh quan niệm rằng, đã làm nghề dịch vụ là phải không ngừng hoàn thiện việc phục vụ khách hàng để chuyên nghiệp hóa chính công việc của mình.

Hơn 1.600 người bị quay lén trong khách sạn tại Hàn Quốc

Thế giới - 22/03/2019 10:52
Khoảng 1.600 người bị quay lén trong 30 khách sạn tại 10 thành phố trên toàn Hàn Quốc. Những đoạn phim được phát trực tiếp cho khách hàng trả tiền.

Lãng phí kho dược liệu quý ngừa bệnh ung thư từ…vỏ trái cây

Sức khỏe - 22/03/2019 10:32
Hằng ngày, một lượng lớn vỏ trái cây bị bỏ đi, và phải mất rất nhiều thời gian, công sức, kinh phí để xử lý. Song ít ai biết rằng chúng là nguồn thuốc quý.

'Thiên linh cái' gây ám ảnh với poster báo rùng rợn

Giải trí - 22/03/2019 10:30
Sau 2 teaser trailer gây ám ảnh về thuật luyện bùa ngải Thiên Linh Cái đầy ma mị thì mới đây người xem lại được dẫn dắt trở về với vụ án mạng giết người hàng loạt có thật gây rúng động cách đây 20 năm về trước tại Việt Nam.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS