Chia sẻ từ trái tim - Mùa Vu Lan: Đứa con liệt sanh
Bây giờ đến dạng con thứ ba. Nếu cha mẹ tu hành, làm thiện, làm lành mà đứa con lại không thiện, không lành thì đứa con đó, đức Phật gọi là liệt sanh.
Đi làm, một trong những điều ai cũng mong ước tìm được chính là một người sếp tốt. Tuy nhiên trong môi trường công sở, một người sếp tốt thôi đôi khi là chưa đủ để đưa đội nhóm "đi xa". Nói cách khác, sếp tốt là sếp có tâm, nhưng phải có thêm "cái tầm" nữa mới đủ.
Vậy "sếp có tâm" và "sếp có tầm" khác nhau thế nào?
Sếp có tâm là người đặt nặng yếu tố con người trong mọi quyết định. Họ quan tâm nhân viên có mệt không, có áp lực không, có được ghi nhận chưa. Kiểu lãnh đạo này thường rất gần gũi, luôn sẵn sàng lắng nghe, giải thích, chia sẻ, động viên từng cá nhân. Mối quan hệ giữa họ và nhân sự thường ấm áp, thoải mái và nhiều cảm xúc tích cực. Nhưng vì ưu tiên con người trước, đôi lúc họ có xu hướng "chiều" nhân viên hoặc né tránh những thay đổi khó khăn vì sợ ảnh hưởng tinh thần đội ngũ.
Trong khi đó, "sếp có tầm" lại nhìn vấn đề ở góc độ toàn bộ hệ thống. Họ quan sát dòng chảy của công việc, cấu trúc tổ chức, nguồn lực, định hướng và rủi ro. Điều họ quan tâm không chỉ là từng cá nhân, mà là cách tất cả các yếu tố trong hệ thống vận hành với nhau để đạt mục tiêu lớn hơn. Họ dám thay đổi, dám áp dụng chiến lược mới, dù biết điều đó có thể khiến một số người không vui. Khả năng của họ không nằm ở chỗ an ủi được bao nhiêu nhân viên, mà ở việc thiết kế một môi trường khiến nhân viên có thể phát huy năng lực một cách tự nhiên và bền vững.
Đây là sự khác biệt rất rõ ràng: "Sếp có tâm" thường ưu tiên sự thoải mái, an toàn và công bằng cảm xúc trong đội nhóm. Khi nhân viên sai, họ nhắc nhở nhẹ nhàng. Khi nhân viên áp lực, họ lắng nghe, động viên và có thể cân nhắc tạm thời giảm KPI, giãn deadline, hoặc tìm cách hỗ trợ từng người. Khi có mâu thuẫn, họ giải quyết theo hướng hạ nhiệt hơn là xử lý tận gốc vấn đề. Chính vì thế, làm việc với "sếp có tâm" thường dễ chịu, ít sóng gió, ít cảm thấy bị đẩy ra ngoài vùng an toàn.
"Sếp có tầm" thì khác, họ chọn hướng tối ưu theo hiệu quả. Họ quan tâm đến mục tiêu, năng suất, khả năng mở rộng và sự tiến bộ của từng cá nhân theo chuẩn mực rõ ràng. Họ không né tránh xung đột cần thiết, bởi họ hiểu có khó khăn mới có tiến bộ. Họ không ngại tạo áp lực hợp lý, bởi áp lực là cách để con người vượt giới hạn. Quan trọng nhất: Họ đặt ra mục tiêu đủ lớn để đội ngũ buộc phải trưởng thành.
Điều thú vị là, dù "sếp có tầm" thường bị hiểu lầm là khó tính, không tình cảm, nhưng đội nhóm của họ lại là những đội nhóm phát triển nhanh nhất và có khả năng cạnh tranh cao nhất.
Khác biệt lớn nhất nằm ở thời gian.
"Sếp có tâm" thường đưa ra quyết định dựa trên tình hình hiện tại: nhân viên đang mệt thì cho nghỉ, nhóm đang áp lực thì giảm chỉ tiêu, khách hàng bắt bẻ thì xin lỗi để giữ mối quan hệ. Các lựa chọn của họ giải quyết tốt vấn đề trước mắt, giúp đội nhóm cảm thấy an toàn và được bảo vệ. Nhưng về lâu dài, điều này có thể dẫn đến sự phụ thuộc: nhân viên quen chờ sự bao bọc, tổ chức quen với tiêu chuẩn thấp dễ chấp nhận.
Ngược lại, "sếp có tầm" luôn nhìn về phía trước. Họ ra quyết định không phải chỉ để giải quyết vấn đề của hôm nay, mà để chuẩn bị cho 6 tháng, 1 năm, 3 năm sau. Khi đội nhóm mệt, họ không chỉ cho nghỉ mà còn xem lại quy trình để tránh việc quá tải tái diễn. Khi nhân sự thiếu kỹ năng, họ không chỉ hỗ trợ mà còn thiết kế lại lộ trình đào tạo. Khi thị trường biến động, họ không chỉ cứu nguy trước mắt mà còn tái cấu trúc chiến lược để đi trước đối thủ.
Vì tư duy hướng tương lai, "sếp có tầm" hiểu rằng việc đối mặt và giải quyết cái khó hôm nay là cách nhanh nhất, hiệu quả nhất, không thể trì hoãn nhất để cả nhóm phát triển. Họ không chạy theo giải pháp ngắn hạn, mà xây nền tảng dài hạn - điều mà không phải quản lý nào cũng làm được.
Tựu trung lại, "sếp có tâm" khiến bạn cảm thấy được bảo vệ còn "sếp có tầm" lại biết cách thúc đẩy để từng người phát triển và tiến bộ hơn.
Thế nên một người sếp lý tưởng là người hội tụ cả hai: Có tâm để thấu hiểu nhân sự, và có tầm để dẫn dắt đội ngũ. Khoảng cách giữa hai kiểu sếp này không chỉ là phong cách quản lý, mà là khác biệt trong tư duy lãnh đạo: Một bên lo cho ngày hôm nay, một bên chuẩn bị cho tương lai.
