Đối thoại về giáo dục

GS John Vu09/05/2026 13:00
Đối thoại về giáo dục

Tuần trước, việc xếp hạng các đại học thế giới đã được trường đại học Giao thông ở Thượng Hải đưa ra khi họ xếp hạng Harvard là đại học hàng đầu trong tám năm qua.

Trong khoa học máy tính và kĩ nghệ phần mềm, họ xếp hạng CMU là số 5 trên thế giới sau Stanford, MIT, Berkeley và Princeton. Bạn có thể kiểm lại xếp hạng của họ tại

http://www.arwu.org/SubjectCS2010.jsp ;

Điều thú vị nhất từ xếp hạng của người Trung Quốc là ở chỗ trong 100 đại học tốt nhất trên thế giới, Mĩ có 54 trường nhưng không đại học nào ở Trung Quốc thậm chí lọt vào tốp 100. Chỉ hai đại học Trung Quốc được xếp vào tốp 200. Tôi rất ngạc nhiên rằng Đại Học Thanh Hoa được xếp hạng 191 và Đại học Bắc Kinh được xếp hạng 199. Tuy nhiên, Báo cáo News Report của Mĩ lại xếp hạng Đại học Thanh Hoa vào số 9 và Đại học Bắc Kinh vào số 10. Khi tôi hỏi một người bạn, giáo sư Yang tại đại Thanh Hoa về sự khác biệt này, ông ấy nói: “Thật đáng thất vọng rằng ít đại học Trung Quốc được xem xét tới trong các trường tốt nhất thế giới, ngay cả theo nguồn Trung Quốc. Điều đó nghĩa là hệ thống giáo dục của chúng tôi không đủ tốt như chúng tôi muốn và chúng tôi sẽ phải làm việc gian nan hơn để cải tiến nó.”

Bởi vì tôi cũng dạy ở Đại học Thanh Hoa như giáo sư thỉnh giảng, tôi thấy rằng sinh viên ở đó rất giỏi và chẳng có lí do gì để trường có thể được xếp hạng thấp thế cho nên tôi hỏi ông ấy: “Tại sao ông nghĩ Thanh Hoa được xếp hạng như thế theo nghiên cứu của Trung Quốc, nó phải có lí do nào đó mà tôi không biết”. Ts Yang giải thích: “Từ một người ngoài như ông, ông nhìn mọi thứ khác với ai đó ở bên trong. Cho dù trường chúng tôi rất tốt và phần lớn sinh viên rất có tính cạnh tranh nhưng hệ thống của chúng tôi không hoàn hảo. Sự kiện là thỉnh thoảng chúng tôi phải hạ thấp chuẩn đầu vào để nhận một số sinh viên không đủ tư cách. Nếu cái vào KHÔNG có chất lượng cao thì ông KHÔNG THỂ mong đợi cái ra tốt hơn. Đôi khi, chúng tôi được yêu cầu phải cho thi lại một số sinh viên bởi vì họ đã không làm bài thi tốt. Nếu kết quả của kì thi thứ hai vẫn không tốt hơn, chúng tôi phải cho họ thi lại lần nữa cho tới khi họ qua được. Mỗi lần thi được thực hiện, chúng lại phải hạ thấp chuẩn để cho chúng tôi đáp ứng được chỉ tiêu số lượng. Có vấn đề với việc gian lận trong thi cử giữa một số sinh viên nữa, cho dù điều đó vẫn là phần nhỏ khi so sánh với các trường khác. Nghiên cứu của Jiao Tong ở Thượng Hải đã kiểm lại chất lượng của sinh viên và họ có thể tìm ra cái gì đó. Các nghiên cứu khác như News & World Report của Mĩ đã không hội tụ vào kết quả sinh viên nhưng phần lớn vào nghiên cứu được xuất bản, và tỉ lệ giữa giáo sư và sinh viên. Phương pháp khác nhau dẫn tới các kết luận khác nhau.”

Tôi không hoàn toàn đồng ý với kết luận của bạn tôi vì tôi biết Thanh Hoa là trường xuất sắc với sinh viên giỏi. Nếu có vài trường hợp đặc biệt, họ là ngoại lệ thay vì đa số. Tuy nhiên, tôi cũng biết rằng xếp hạng ARWU của Thượng Hải để đánh giá các đại học Trung Quốc là trong việc xếp hạng xuất sắc toàn thế giới và được nhiều học giả kính trọng cao. Một cuộc điều tra về giáo dục cao hơn do tờ tạp chí The Economist tiến hành đã bình luận rằng “ARWU là việc xếp hạng hàng năm được sử dụng rộng rãi nhất” về các đại học trên thế giới, và tờ Chronicle of Higher Education cũng báo cáo rằng ARWU “được coi là việc xếp hạng quốc tế có ảnh hưởng nhất ngày nay.”

Ts. Yang bảo tôi: “Ngày nay số sinh viên Trung Quốc học tập ở nước ngoài còn cao hơn sinh viên ở bất kì nước nào. Mỗi năm, quãng nửa triệu người trong số họ rời Trung Quốc đi học ở hải ngoại, vài người hỏi tại sao con số cao thế. Lí do đơn giản: Họ tìm kiếm giáo dục tốt hơn, đào tạo tốt hơn, và cơ hội tốt hơn ở đâu đó. Thiếu giáo dục chất lượng là yếu tố chính làm cho họ phải đi học ở đâu đó khác. Thực tế, Trung Quốc đang đánh mất những sinh viên giỏi nhất nước bởi vì một khi họ ra đi, chỉ vài người quay về. Để giữ các tài năng giỏi nhất, Trung Quốc phải xây dựng nền giáo dục chất lượng tốt và làm cho giáo dục nội địa thành ưu tiên cao nhất. Chính phủ chúng tôi đã chi nhiều tiền vào cải tiến hệ thống giáo dục nhưng điều đó không dễ bởi vì nó yêu cầu một cách nghĩ hoàn toàn khác. Phương pháp truyền thống dựa trên thi cử không còn phù hợp, nó chỉ tạo ra nhiều người với tri thức sách vở mà không có kĩ năng thực hành. Sinh viên của chúng tôi dành nhiều thời gian nhồi nhét sách vở, ghi nhớ các lí thuyết thay vì áp dụng tri thức của họ vào thực hành. Nếu ông hỏi một sinh viên tại sao anh ta tới đại học, có lẽ ông sẽ có được câu trả lời đại loại như: “Để được bằng” hay “Để được việc làm lương cao.” Đó là suy nghĩ hiện thời trong các sinh viên của chúng tôi, bằng cấp là quan trọng hơn tri thức và kĩ năng. Nếu ông hỏi cùng câu hỏi với sinh viên ở Mĩ hay châu Âu câu trả lời chắc sẽ là “Để thu được giáo dục” hay “Để học cái gì đó kích động.” Kết quả buồn nản của nền giáo dục của chúng tôi là chúng tôi học sao chép chứ không sáng tạo, chúng tôi học bắt chước chứ không canh tân. Chừng nào cách nghĩ này còn chưa thay đổi, cải tiến sẽ không xảy ra và đó là lí do tại sao chúng tôi đã không được xếp hạng cao, ngay cả bởi hệ thống xếp hạng của riêng chúng tôi.”

Tất nhiên, không phải mọi người đều đồng ý với Ts. Yang. Một giáo sư giận dữ bảo tôi: “Loại xếp hạng này là vô nghĩa, đầy những thiên vị hướng về phương tây, ông nên bỏ qua nó.” Vị giáo sư khác phàn nàn: “Tôi không biết tại sao chúng tôi nói với thế giới về nhược điểm của nền giáo dục của chúng tôi. Loại chân thành đó tương đương với ngu xuẩn.”

English version

A conversation about Education

Last week, a ranking of world universities was released by ShanghaiJiaoTongUniversity where they ranked Harvard as the top university for the past eight year. In computer science and software Engineering, they rank CMU as number 5 in the world after Stanford, MIT, Berkeley and Princeton. You could check their ranking in  http://www.arwu.org/SubjectCS2010.jsp ;

The most interesting from this Chinese ranking was that among 100 best universities in the world, the U.S has 54 but no university in China even make it to the top 100. Only two Chinese universities were ranked in the top 200. I was very surprised that TsinghuaUniversity was ranked 191 and PekingUniversity was ranked 199. However, the U.S News Report ranking put TsinghuaUniversity at number 9 and PekingUniversity at number 10. When I asked a friend, Professor Yang at Tsinghua university about this differences, he said: “It is disappointing that few Chinese universities are considered among the world’s best, even by a Chinese source. It means our education system is not as good as we would like to and we will have to work harder to improve it”.

Because I also teach at Tsinghua University as a visiting professor, I found that students there were very good and under no reason the school could be ranked that low so I asked him: “Why do you think Tsinghua was ranked like that by a Chinese study, it must have reason that I do not know”. Dr Yang explained: “From an outsider like you, you see thing differently from someone who is inside. Even our school is very good  and most students are very competitive but our system is not perfect. The fact is sometime we have to lower the admission standard to accept some students who do not qualify. If the input is NOT of high quality then you CANNOT expect better output. Sometime, we were told to re-test some students because they did not do well in their tests. If the results of the second test were not better, we had to re-test them again until they passed. Each time the test was done, we had to lower our standard so we can meet the quota. There is problem with cheating on exams among some students too, even it is still a small portion as compare with other schools. The Shanghai Jiao Tong study checked the quality of students and they may find something. Other studies such as the U.S News & World Report did not focus on students outcomes but mostly on the amount of research published, and the ratio between professors and students. Different methods lead to different conclusions”.

I do not quite agree with my friend’s conclusion as I know Tsinghua is an excellent school with good students. If there are few special cases, they are an exceptions rather than a majority. However, I also know that the Shanghai’s ARWU ranking to evaluate Chinese universities was among the prominent ranking worldwide and highly respected by many scholars. A survey about higher education published by The Economist magazine commented that “The ARWU is the most widely used annual ranking” of the world’s universities, and the Chronicle of Higher Education also reported that the ARWU “is considered the most influential international ranking today.”

Dr. Yang told me: “Today number of Chinese students who study abroad are much higher than students from any country. Each year, about half million of them leave China to study oversea, few people would ask why such a high number. The simple reasons: They are seeking better education, better trainings, and better opportunities elsewhere. Lack of a quality education is the main factor causing them to study elsewhere. In fact, China is losing some of the country’s best students because once they leave, few would return. To retain the best talents, China must build good quality education system and make domestic education the highest priority. Our government has spent a lot of money on improving the education system but it is not easy because it requires a completely different mindset. The traditional method based on exams is no longer suitable, it only produces a lot of people with book knowledge but no practicing skills. Our students spent more time in cramming books, memorizing theories rather than applying their knowledge into practices. If you ask a student why he is attending university, you probably get an answer such as : “To get a degree” or “To get a high paying job” That is the current thinking among our students, the degree is more important than knowledge and skills. If you ask the same question of a students in the U.S or Europe the answer would probably be “To get an education” or “To learn something exciting”. The sad results of our education is we learn to copy rather than create, we learn to imitate rather than to innovate. Unless this mindset changes, improvement will not happen and that is why we were not ranked high, even by our own ranking system”.

Of course, not everybody agreed with Dr. Yang. One professor angrily told me: “This kind of ranking is nonsense, full of biases toward westerners, you should ignore it”. Another professor complained: “I do not know why we tell the world about our education weaknesses. That kind of honesty equates to stupidity”.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Vòng đời kiểm thử

Nhiều người trong các bạn đã hỏi tôi về kiểm thử và mối quan hệ của nó với vòng đời phát triển phần mềm. Về căn bản kiểm thử tuân theo vòng đời tương ứng với mọi pha của vòng đời phát triển.
2

Cách đo và độ đo

Tôi nhận được một email người gửi viết: “Cái gì là khác biệt giữa cách đo và độ đo và có bao nhiêu cách đo hay độ đo phần mềm?”
3

Thành công ở đại học

Thành công nghĩa là đạt tới mục đích của bạn, dù chúng là bất kì cái gì.
4

Cách đo

Tôi nhận được một email từ một sinh viên: “Tại sao chúng ta phải đo công việc của mình? Đo là khó và phí thời gian vì nó không cung cấp cho tôi giá trị. Nếu chúng ta có lỗi, chúng ta có thể sửa chúng về sau bất kể chúng có bao nhiêu. Tôi không biết tại sao chúng ta cần đo?”
5

Quy trình phần mềm

Tôi nhận được một email mà người gửi hỏi: “Khác biệt giữa qui trình phần mềm và qui trình được xác định là gì? Khác biệt giữ qui trình được xác định và qui trình cá nhân là gì?”

Quản lý dự án phần mềm

Chìa khoá cho thành công của bất kì dự án phần mềm nào là thiết lập các yêu cầu tốt. Từ những yêu cầu này, người quản lí dự án có thể đặt ra mục đích, chiều hướng, và trao đổi chúng với thành viên tổ.

Lại nói về chất lượng phần mềm

Một số trong các bạn hỏi tôi về khác biệt giữa Đảm bảo chất lượng phần mềm (SQA), Kiểm soát chất lượng phần mềm (SQC) và Kiểm thử phần mềm. Về cơ bản, SQA hội tụ vào các vấn đề có liên quan tới qui trình tạo ra sản phẩm phần mềm. SQC hội tụ vào vấn đề có liên quan tới sản phẩm phần mềm. Kiểm thử là phương pháp của SQC để chắc rằng sản phẩm làm việc như mong đợi.

Giám sát xu hướng

Ngày nay, công nghệ thông tin là một trong những khu vực tăng trưởng nhanh nhất, nghề nghiệp được trả lương cao nhất, và bao giờ cũng có nhu cầu cao. Tuy nhiên, cũng có rủi ro mà sinh viên phải xem xét khi lựa chọn lĩnh vực học tập này.

Lời khuyên khác cho sinh viên năm đầu

Tôi nhận được một email mà người gửi viết: “Tôi thực sự thích những lời khuyên của thầy trong website SEGVN nhưng bên cạnh việc học những vấn đề kĩ thuật còn gì khác thầy có thể gợi ý cho sinh viên đại học năm thứ nhất không?”

Viết tiếp về Trung Quốc và Ấn Độ

Tôi gặp Robert trên máy bay từ Thượng Hải tới San Francisco. Anh ấy là phó chủ tịch cấp cao của một công ti lớn đã có những tiện nghi chế tạo ở cả Trung Quốc và Ấn Độ cho nên chúng tôi nói chuyện về hai nước này dựa trên tri thức của anh ấy trong nhiều năm làm việc ở đó.

Dự án Agile

Thay đổi yêu cầu là một trong những vấn đề chính trong hầu hết các dự án phần mềm.

Xu hướng tương lai trong Công nghệ thông tin

Theo nghiên cứu gần đây của Carnegie Mellon về cái nhìn trong năm năm đối với công nghiệp Công nghệ thông tin (CNTT), thì sẽ có thay đổi lớn về cách chức năng CNTT được tổ chức và quản lí.

Nhu cầu công nghiệp

Ngày nay, doanh nghiệp phức tạp hơn và yêu cầu thông tin có ý nghĩa để giúp cấp quản lí ra quyết định. Để đáp ứng với những thay đổi, công nghệ thông tin (CNTT) được sử dụng để tiến hành thu thập dữ liệu, phân tích thông tin để giúp qui trình ra quyết định và tăng năng lực cạnh tranh của công ti.

Không khóc giữa nhân gian - Làm sao để hết khổ?

Đau khổ vốn không trừ một ai, và nó có trăm hình vạn trạng: một sự mất mát, cảm giác cô độc giữa đám đông, hay đơn giản là nỗi thất vọng khi không đạt được thứ mà mình mong chờ. Vậy phải làm sao để ta hết khổ? Đau khổ có thực sự đáng sợ như người ta vẫn nghĩ? Hay chúng ta vẫn có thể nhìn đau khổ dưới một góc độ bao dung hơn?

10 câu trích dẫn giúp bạn khi lạc lối

Suy ngẫm - Trinh Quang - 12/07/2026 09:00
Một khi đã đánh mất điều gì đó, bạn sẽ không bao giờ có thể lấy lại được. Có những việc, nếu bạn không làm ngay bây giờ, bạn sẽ không bao giờ làm lại được nữa.

Không khóc giữa nhân gian - Làm sao để hết khổ?

Từ sách - Phim - FN - 12/07/2026 08:00
Đau khổ vốn không trừ một ai, và nó có trăm hình vạn trạng: một sự mất mát, cảm giác cô độc giữa đám đông, hay đơn giản là nỗi thất vọng khi không đạt được thứ mà mình mong chờ. Vậy phải làm sao để ta hết khổ? Đau khổ có thực sự đáng sợ như người ta vẫn nghĩ? Hay chúng ta vẫn có thể nhìn đau khổ dưới một góc độ bao dung hơn?

Cách đo và độ đo

Blog GS John VU - GS John Vu - 11/07/2026 11:00
Tôi nhận được một email người gửi viết: “Cái gì là khác biệt giữa cách đo và độ đo và có bao nhiêu cách đo hay độ đo phần mềm?”

Không thích ai đó, cách khéo léo để xử lý việc này là thông qua "Phương pháp Sedona"

Suy ngẫm - PV - 11/07/2026 10:00
Trong cuộc sống, chúng ta sẽ luôn gặp những người mình không thích: đó có thể là một đồng nghiệp luôn nhắm vào bạn ở nơi làm việc, một người quen giả tạo và hay buôn chuyện, hoặc một người lạ có giá trị sống trái ngược với bạn và bạn không thể hòa hợp.

Mẹ tỷ phú Elon Musk chỉ cách nuôi dạy con thành tài: điều tuyệt đối không nên làm

Phong cách sống - Hân Ly - 11/07/2026 09:00
Mẹ của người giàu nhất thế giới cho rằng việc nuôi dạy con không nằm ở sự áp đặt, mà ở điều này cực kỳ quan trọng và cần thiết.

Sắp phát hành: Hồi ký của hy vọng

Tủ sách - PV - 11/07/2026 08:00
Hồi ký của hy vọng (Saving Five: A Memoir of Hope) thu hút sự chú ý của truyền thông quốc tế không chỉ bởi câu chuyện có thật của Amanda Ngọc Nguyễn, mà còn bởi cách cô kể lại cuộc đời mình vượt ra ngoài khuôn mẫu của một hồi ký về sang chấn.

Bạn không cần thêm thành tựu đâu, điều bạn cần là nghỉ ngơi

Suy ngẫm - TĐ - 10/07/2026 11:00
 Có những người dành cả tuổi trẻ để thoát khỏi nghèo khó, nhưng rồi khi đã bước ra khỏi nó, họ lại không biết làm thế nào để dừng việc “sống sót”.

Thành công ở đại học

Blog GS John VU - GS John Vu - 10/07/2026 10:00
Thành công nghĩa là đạt tới mục đích của bạn, dù chúng là bất kì cái gì.

Cuộc sống bình dị thích mặc đồ cũ, ăn cơm bụi của 'tượng đài điện ảnh' Châu Nhuận Phát

Phong cách sống - Ngọc Thanh - 10/07/2026 09:00
Dù nắm trong tay khối tài sản khổng lồ, tài tử Châu Nhuận Phát vẫn giữ lối sống giản dị đến mức khó tin.

‘Không khóc giữa nhân gian’ - Học cách bình yên đi qua nỗi buồn

Từ sách - Phim - FN - 10/07/2026 08:00
​​​​​​​Chúng ta lầm tưởng rằng sở hữu càng nhiều thì càng hạnh phúc, nhưng đâu ngờ càng nắm chặt, càng mong cầu thì khổ lụy càng chất chồng.

Cách đo

Blog GS John VU - 09/07/2026 11:00
Tôi nhận được một email từ một sinh viên: “Tại sao chúng ta phải đo công việc của mình? Đo là khó và phí thời gian vì nó không cung cấp cho tôi giá trị. Nếu chúng ta có lỗi, chúng ta có thể sửa chúng về sau bất kể chúng có bao nhiêu. Tôi không biết tại sao chúng ta cần đo?”

Bạn không cần phải hòa hợp với tất cả mọi người

Suy ngẫm - PV - 09/07/2026 10:00
Bạn không cần phải hòa hợp với tất cả mọi người, và thậm chí bạn cũng không cần phải chú ý đến hầu hết mọi người.

Khương Bình, người từng được ca ngợi là "thiên tài toán học" và điều đáng để suy ngẫm

Phong cách sống - PV - 09/07/2026 09:00
Không có tin vui nhận giải, cũng chẳng có tranh cãi mới, chỉ một đoạn video ghi lại cảnh doanh nghiệp địa phương đến tận nhà thăm hỏi đã một lần nữa kéo cô gái từng đứng nơi đầu sóng ngọn gió dư luận này quay trở lại trong tầm mắt của công chúng.

Không khóc giữa nhân gian - Chỉ cần sống thật với mình

Từ sách - Phim - PV - 09/07/2026 08:00
Đôi khi, ta phải chọn buông tay ai đó – không phải vì hết thương, mà để vá lại những niềm tin rách rưới trong cuộc đời mình.

Vòng đời kiểm thử

Blog GS John VU - GS John Vu - 08/07/2026 11:00
Nhiều người trong các bạn đã hỏi tôi về kiểm thử và mối quan hệ của nó với vòng đời phát triển phần mềm. Về căn bản kiểm thử tuân theo vòng đời tương ứng với mọi pha của vòng đời phát triển.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS