Xoay chuyển tình hình Biển Đông

FN27/10/2023 09:00
Xoay chuyển tình hình Biển Đông

Theo tác giả, chỉ riêng cuộc chiến giành quyền đánh bắt đã là câu chuyện phức tạp về kinh tế và môi trường trong tranh chấp giữa Trung Quốc với các nước láng giềng Đông Nam Á, tại một trong những điểm nóng địa chính trị hàng đầu thế giới.

  • Nói đến Biển Đông, chắc hẳn điều đầu tiên nhiều người sẽ nghĩ đến là tranh chấp chủ quyền “5 nước 6 bên” ngày càng được thế giới quan tâm trong những năm qua. Song, một cuộc khủng hoảng khác cũng đang âm thầm diễn ra dưới những con sóng vốn không yên ả, đe dọa tương lai các cộng đồng xung quanh vùng biển chiến lược này. Đó chính là tình trạng xuống cấp của môi trường sinh thái ở Biển Đông do tác động của biến đổi khí hậu cũng như các hoạt động của con người.

Trước những tham vọng địa chính trị, những lời kêu gọi hợp tác để cứu lấy môi trường Biển Đông dường như không có sức nặng. Tuy vậy, nhà báo, nhà nghiên cứu kỳ cựu về Đông Nam Á James Borton vẫn tin rằng Biển Đông có thể trở thành “vùng biển đoàn kết thay vì chia rẽ”. Những bằng chứng, lập luận, kiến giải và đề xuất hướng đến mục tiêu đó đã được ông trình bày trong cuốn sách Xoay chuyển tình hình Biển Đông vì một tương lai bền vững (tựa gốc: Dispatches from the South China Sea: Navigating to Common Ground). Được chia thành ba phần: Ghi chép thực địa, Chính trị sinh thái và Ngoại giao khoa học, cuốn sách này là nỗ lực truyền tải đến người đọc quan điểm rằng, có những điểm chung có thể dẫn đến sự chuyển đổi về chính sách, thậm chí đóng vai trò như giải pháp cho xung đột trên biển.

Theo ông Borton, tác động từ sự phát triển liên tục ở các vùng duyên hải, tình trạng lấn biển, tàn phá san hô, đánh bắt quá mức cũng như giao thông hàng hải ngày càng gia tăng đã đưa tất cả chúng ta lên “tuyến đầu” của cuộc chiến bảo vệ môi trường ở Biển Đông.

Đó là một tình trạng đáng báo động khi các rạn san hô ở biển khơi - nơi mang đến thực phẩm, công ăn việc làm cho chúng ta và giúp chúng ta chống lại bão lũ - đang bị tàn phá với mức độ nghiêm trọng chưa từng thấy trong những thập niên gần đây. Cuốn sách mô tả sống động những thách thức về an ninh lương thực dưới góc nhìn của ngư dân và giới khoa học biển, những người cho rằng sự suy giảm nguồn cá đang nhanh chóng trở thành một thực tế khó giải quyết không chỉ đối với ngư dân.

Bên cạnh vấn đề sinh kế, cuốn sách cũng bàn về “chính trị sinh thái”, những câu chuyện liên quan đến vấn đề môi trường trong cách hành xử thô bạo của Bắc Kinh trên Biển Đông. Khi ngư dân Trung Quốc đánh bắt từng con cá từ đáy biển động để đưa lên những chiếc tàu vỏ thép khổng lồ của họ, phá hủy các rạn san hô và đâm vào tàu cá của các quốc gia tranh chấp, hành động tấn công của họ gây ra những tác động cả tức thời lẫn lâu dài.

Các vụ đụng độ ở ngư trường và các hành động khiêu khích do Trung Quốc cầm đầu hiện nay đã phủ bóng đen lên Biển Đông và gây thiệt hại kinh tế cho nhiều ngư dân khi thuyền của họ bị đánh chìm và trang thiết bị của họ bị đánh cắp.

Theo tác giả, chỉ riêng cuộc chiến giành quyền đánh bắt đã là câu chuyện phức tạp - dù ít được báo cáo - về kinh tế và môi trường trong tranh chấp giữa Trung Quốc với các nước láng giềng Đông Nam Á, tại một trong những điểm nóng địa chính trị hàng đầu thế giới. Song, ở trung tâm của vùng biển nhiều cơ hội, đầy bất định và luôn tồn tại các mối đe dọa này, vấn đề môi trường vẫn chỉ là những cuộc đối thoại của giới nghiên cứu.

Trong bối cảnh đó, tác giả đặt niềm tin vào khoa học, xem xét vai trò của hợp tác khoa học và việc thực hiện “ngoại giao khoa học” như một chiến lược để chấm dứt tình trạng căng thẳng vốn đã ngày càng gia tăng vì các yêu sách chủ quyền chồng lấn. Theo ông Borton, khoa học không phải là chính trị hay ý thức hệ, mà là một thứ ngôn ngữ toàn cầu có thể thúc đẩy hợp tác. Tác giả gợi ý xem xét mô hình “Hội đồng Bắc Cực” như một công cụ ngoại giao để duy trì hòa bình ở Biển Đông. Trong diễn đàn liên chính phủ này - được thành lập vào năm 1996 giữa Mỹ, Nga và sáu quốc gia Bắc Cực khác - bằng chứng khoa học là nền tảng cho các cuộc đàm phán.

Điều khiến cuốn sách này khác biệt với những cuốn khác về Biển Đông là sự kết hợp giữa nghiên cứu của cá nhân tác giả và ghi nhận thực địa. Từ năm 2014, ông Borton đã là diễn giả, đồng thời cũng đã tổ chức thực hiện sáu chương trình và podcast có chủ đề liên quan đến an ninh môi trường ở Biển Đông với sự tham gia của các nhà khoa học biển và chuyên gia chính sách uyên bác. Ông cũng là phóng viên thường trú hơn hai thập niên ở Đông Nam Á, từng lênh đênh trên các thuyền đánh cá, xuồng ba lá và tàu Cảnh sát biển Việt Nam ở Biển Đông.

Trong những câu chuyện của mình, ông đưa người đọc đến gặp những con người đã gắn cuộc đời mình với Biển Đông, từ những ngư dân Quảng Nam, Đà Nẵng kiên cường bám biển bất chấp sự sách nhiễu và quấy rối của Trung Quốc, cho đến những giáo sư, tiến sĩ đã dành cả sự nghiệp để nghiên cứu về hệ sinh thái ở Biển Đông và làm thế nào để bảo vệ sinh kế của các cộng đồng sống dựa vào biển.

James Borton là nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Chính sách Đối ngoại thuộc Trường Nghiên cứu Quốc tế Nâng cao Paul H. Nitze (SAIS) của Đại học Johns Hopkins, nơi ông nghiên cứu về an ninh môi trường ở Biển Đông và “khoa học công dân” (citizen science) ở đồng bằng sông Cửu Long. Ông từng dạy các khóa học viết tại Đại học Duyên hải Carolina, cũng như từng là giảng viên tại Đại học Nam Carolina.

Là nhà báo với hơn hai thập niên kinh nghiệm đưa tin từ nước ngoài, ông đã lăn lộn khắp Đông Nam Á, đặc biệt là ở Việt Nam. Ông là cộng tác viên của Geopolitical Monitor, World Politics Review, South China Morning Post và Nikkei Asia. Ông tường thuật cũng như đóng góp các bài viết quan điểm về châu Á - Thái Bình Dương cho The Washington Times.

Trước khi cho ra đời cuốn sách này, ông đã tham gia biên tập “Biển Đông: Thách thức và hứa hẹn” (The South China Sea: Challenges and Promises) và “Đảo, đá ở Biển Đông: Sau phán quyết The Hague” (Islands and Rocks in the South China Sea: Post Hague Ruling).


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Thiền là gì?

Ngày nay, thiền càng ngày càng trở nên phổ biến với vô số trường phái, hệ thống và phương pháp tiếp cận khác nhau. Nhưng thiền là gì? Và làm thế nào để thực hành thiền đúng đắn?

Những cuốn sách không thể thiếu trong tủ sách của bất kỳ doanh nhân nào

Đọc sách giúp nâng cao kiến thức, cập nhật những phương pháp và kỹ năng mới giúp phát triển bản thân cho tất cả mọi người mà đặc biệt là những doanh nhân, những người chủ doanh nghiệp, những nhà quản lý.

Tương lai thế giới sẽ phát triển đến mức nào và con người sẽ làm gì trong thế giới đó?

Có bao giờ chúng ta đặt tay lên trán ngẫm nghĩ và tự hỏi: liệu rằng thế giới có còn phát triển hơn nữa hay không?

Cú hích – Phiên bản cuối cùng

Cuốn sách cải thiện kỹ năng ra quyết định về sức khỏe, hạnh phúc và sự giàu có.

Hạt giống tâm hồn - Nắng ấm sau mưa

Những chỉ dẫn giúp bạn vượt qua giai đoạn khó khăn.

Hạt giống tâm hồn - Vượt qua dông bão

Những khó khăn cùng cực nhất, bài học thấm thía nhất, cho đến đổi thay quý giá nhất… đó là những gì mà đại dịch COVID-19 đã mang lại cho chúng ta.

Hạt giống tâm hồn - Những chồi non hy vọng

“Trong cuộc sống, bi kịch không nằm ở việc ta không đạt được mục tiêu, mà nằm ở chỗ ta không hề có mục tiêu để vươn đến.” – Benjamin E. Mays

Hạt giống tâm hồn - Gieo hạt mầm tử tế: Hành động tử tế để hạnh phúc trọn vẹn

Bạn có nghĩ một hành động nhỏ của mình có thể thay đổi cuộc đời của một người nào đó không, hoặc… ngược lại?

Những cuốn sách đặc biệt dành cho mùa vu lan

Có một tình yêu bao la của đấng sinh thành. Tình yêu đó vượt lên trên tất cả tình cảm khác của trái tim. Họ sẵn sàng hy sinh mọi hạnh phúc, từ bỏ mọi niềm vui để mang lại những điều tốt đẹp nhất cho các con của mình.

Chia sẻ từ trái tim - 50 bài pháp thoại giúp chữa lành tâm hồn

“Chia sẻ từ trái tim" chính là “đơn thuốc" quý báu đến từ người thầy thuốc có tâm, giúp người đọc gạt bỏ tâm bệnh cùng những đau khổ không rõ căn nguyên, để tìm thấy sự bình an và hạnh phúc trong cuộc sống thường ngày.

Xã hội tri thức - 1

Blog GS John VU - GS John Vu - 24/07/2024 12:00
Tiến bộ của công nghệ đã làm thay đổi cấu trúc kinh tế và xã hội của nhiều nước. Qua ứng dụng công nghệ thông tin, các công ti có thể làm kinh doanh bất kể nơi họ đang ở hay nơi khách hàng ở.

Đào hố cát trên bãi biển - Trò chơi nguy hiểm chết người

Kỹ năng - Phạm Hường - 24/07/2024 11:00
Bãi biển là nơi vui chơi được ưa thích trong dịp nghỉ hè, nhưng nhiều người không hề biết trò chơi đào hố cát ở đây nguy hiểm đến mức nào.

Bức thư ông bố giảng viên gửi con gái vừa đỗ đại học khiến chục triệu người rơi lệ

Suy ngẫm - Đông - 24/07/2024 10:00
Những tâm sự của ông bố này khiến ai cũng xúc động.

Chia sẻ từ trái tim - 50 bài pháp thoại giúp chữa lành tâm hồn

Từ sách - Phim - Minh Hằng - 24/07/2024 09:00
“Chia sẻ từ trái tim" chính là “đơn thuốc" quý báu đến từ người thầy thuốc có tâm, giúp người đọc gạt bỏ tâm bệnh cùng những đau khổ không rõ căn nguyên, để tìm thấy sự bình an và hạnh phúc trong cuộc sống thường ngày.

Từ bỏ - Mô hình tâm lý ‘con khỉ và bệ đỡ’

Từ sách - Phim - Quìn - 24/07/2024 08:00
Hãy hình dung bạn đang cố gắng huấn luyện một con khỉ tung hứng những ngọn đuốc đang cháy khi đứng trên một bệ đỡ trong công viên. Nếu thành công trong màn trình diễn ấn tượng này, xem như bạn đã nắm được công cụ kiếm tiền.

Giáo dục là nền tảng của xã hội tri thức

Blog GS John VU - GS John Vu - 23/07/2024 12:00
Để thiết lập một xã hội tri thức thành công, hệ thống giáo dục cần thúc bẩy công nghệ thông tin chuyển giao các phương pháp dạy mới kiểu như “bài giảng theo nhu cầu”, “e-learning”, và “Học qua hành” v.v.

Bức ảnh cậu bé hiếu học ngồi đọc sách trong lúc ăn xin và 10 năm sau

Truyền cảm hứng - Nguyệt - 23/07/2024 11:00
Câu chuyện của cậu bé hiếu học này đã truyền động lực cho nhiều người.

18 câu nói kinh điển của Đại học Harvard: Hôm nay đi bộ thì mai bạn sẽ phải chạy

Suy ngẫm - Ứng Hà Chi - 23/07/2024 10:00
Người càng xuất sắc, họ càng thấy mình kém hiểu biết, tầm thường đến mức nào, họ càng nhận ra tầm quan trọng của việc học.

Tu giữa đời thường - Hãy nhìn nhận thiền định một cách đúng đắn

Từ sách - Phim - Quìn - 23/07/2024 09:00
Phương pháp thiền định hiện nay đang thu hút được sự quan tâm và thực hành của rất nhiều người trên toàn thế giới vì những lợi ích mà phương pháp này mang lại như: giảm căng thẳng, cải thiện sức khoẻ, nâng cao khả năng tập trung,…

40 câu trích dẫn của Osho về tình yêu, cái chết, sắc đẹp, sự thật và hòa bình

Từ sách - Phim - TĐ - 23/07/2024 08:00
 Trong mỗi tác phẩm của mình, thiền sư Osho đều gửi gắm những bài học mang thông điệp cuộc sống vô cùng sâu sắc.

3 thứ tuyệt đối không được để trong phòng ngủ nếu không muốn cuộc sống bị kéo xuống

Kỹ năng - Như Nguyễn - 22/07/2024 12:00
Đừng bao giờ đặt 3 thứ này trong phòng bạn ngủ. Một khi được đặt, chúng sẽ không chỉ phá vỡ từ trường của cuộc sống mà còn kéo cuộc sống của bạn xuống.

Một danh lam thắng cảnh ở Trung Quốc thuê người “dọa khách”

Thư giãn - Minh Hà - 22/07/2024 11:00
Danh lam thắng cảnh này thuê sinh viên hóa trang thành người hoang dã, la hét, giả vờ cướp đồ ăn của du khách.

Ghét ai đó thì đừng nói xấu, hãy làm 3 cách này

Suy ngẫm - Ứng Hà Chi - 22/07/2024 10:00
Đây là những cách trả thù ngọt ngào mà không tốn nhiều sức!

Chia sẻ từ trái tim - Khi im lặng còn mạnh hơn cả sấm sét 

Từ sách - Phim - TĐ - 22/07/2024 09:00
Khi thấy người khác nóng giận, mình có nên nói gì thêm không? Không. Mình nói sẽ làm cho cơn giận của họ tăng thêm, vì lúc đó trong mắt họ, mình là một người dễ ghét vô cùng.

Người phụ nữ 60 tuổi lựa chọn lối sống DINK: Yêu trai trẻ, không sinh con

Phong cách sống - Diệp Anh - 22/07/2024 08:00
Thay vì chọn sinh con, cặp đôi này chọn lối sống DINK (Double Income, No Kids), chỉ cặp đôi đều có nguồn thu nhập, có công việc nhưng không sinh con.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS
Thứ 5, 25/07/2024