Thứ 6, 15/11/2019

TS Nguyễn Hữu Liêm-Triết gia nhà quê và 'Cám dỗ Việt Nam'

03/07/2019 16:08
TS Nguyễn Hữu Liêm-Triết gia nhà quê và 'Cám dỗ Việt Nam'

Nhà xuất bản Hội Nhà Văn vừa cho ra mắt tác phẩm “Cám dỗ Việt Nam” của giáo sư triết học, TS Nguyễn Hữu Liêm, hiện đang giảng dạy Đại học tại Mỹ.

Trong thời gian gần đây ông đã cho xuất bản nhiều sách viết về địa hạt nghiên cứu được nhiều bạn đọc yêu chuộng trí thức quan tâm. Đơn cử như cuốn “Thời tính, Hữu thể và Ý chí: Một luận đề siêu hình học” do NXB Đà Nẵng phát hành 2018. Trước buổi gặp gỡ bạn đọc, giới thiệu ra mắt sách tại TP.HCM, ông đã dành cho báo Một Thế Giới một cuộc trao đổi.

- Được biết trong tuần tới Giáo sư sẽ có mặt ở TP.HCM để ra mắt tác phẩm mới. Ông có thể cho biết cảm tưởng của mình và những cuốn sách đã viết?

TS Nguyễn Hữu Liêm: Mỗi lần trở lại Việt Nam thì lòng vui như kẻ đi thật xa về lại làng xưa - dù tôi về nước thường xuyên. Kỳ nầy, tôi sẽ giới thiệu với độc giả trong nước tuyển tập bút ký của tôi “Cám dỗ Việt Nam” do NXB Hội NhàVăn và Domino phát hành. Đây là những bài viết ngắn về những chuyến đi khắp nơi trên quê hương, bao gồm những suy tư, mang dạng triết học, về đất nước, con người, quê nhà, bà con, bạn hữu. Đây là tuyển tập thứ nhất, sau đó sẽ là tuyển tập thứ hai mang tên, “Quốc gia như ảo thức đọa đày” về các vấn đề xã hội và lịch sử Việt.

Về sách chuyên môn ngành triết học thì ở Việt Nam tôi đã có cuốn “Thời tính, Hữu thể và Ý chí: Một luận đề siêu hình học” (2018) do NXB Đà Nẵng phát hành. Nội dung đưa ra một luận đề mới và khác, rất là nguyên thủy về bản thể luận trên nền tảng chữ Thời và Ý chí. Cách đây ba năm, tôi cũng đã cho ra đời cuốn “Sử tính và Ý thức: Một triết học cho lịch sử Việt Nam”. Hiện nay, tôi cũng đang xin giấy phép xuất bản cuốn mới “Phác thảo một triết học cho lịch sử thế giới.” Đây là cuốn khá dày, trên 600 trang, mà tôi ưng ý nhất. Hy vọng nó sẽ được ra mắt độc giả một ngày gần đây.

- Văn hóa đọc của độc giả trẻ trong nước gần đây như mở rộng và đa chiều. Sách bao quát nhiều lĩnh vực cũng được in nhiều hơn. Tuy nhiên, sách chuyên biệt cho Triết học hay lĩnh vực “đào xới tư duy” này rất ít ỏi. Tác phẩm của các tác giả Việt viết càng ít. Ông có thể cho biết thêm nguyên do vì sao ông “cần mẫn” độc hành trên con đường rất chông gai này?

- TS Nguyễn Hữu Liêm: Tôi say mê triết học từ thời trung học, khi còn là cậu học trò nghèo khó ở Quảng Trị. Qua Mỹ, tôi học nhiều ngành, nhưng cuối cùng cũng trở lại trường học triết và sau đó đi dạy triết học ở đại học Mỹ. Hình như tôi chỉ có một niềm vui duy nhất: đọc, viết và giảng dạy, thuyết trình triết học.

Tôi dạy triết toàn thời gian cho sinh viên Mỹ, nói tiếng Anh bằng giọng Quảng Trị nặng như đá, cho nên sinh viên tưởng là cao siêu - vì chúng chẳng hiểu mô tê chi cả. Rứa mà lớp học của thầy Liêm lúc mô cũng đông sinh viên - vì tôi liên tục kể chuyện vui đùa kiểu nhà quê làm cho bọn trẻ cười văng bàn, văng ghế. Tôi hành nghề luật sư thì đồng nghiệp gọi tôi là “country lawyer” (luật sư nhà quê), dạy triết thì các giáo sư trong trường kêu là “country philosopher” (triết gia nhà quê)!

Bìa sách “Cám dỗ Việt Nam” của nhà xuất bản Hội Nhà Văn 7.2019

- Theo ông, người Việt có một nền tảng về Triết học không? Hình như trong văn hóa người Việt không thích khoa học, triết lý, sâu xa?

- TS Nguyễn Hữu Liêm: Hình như nấc thang phát triển trí tuệ của người Việt còn đang ở nấc thang thi ca, văn chương, và phiên dịch sách ngoại ngữ - chứ chưa đến tầm mức tư duy khái niệm.

Một trong những lý do là sự cắt đoạn sử tính khi chúng ta bỏ ngang chữ Hán Nôm để theo chữ Quốc ngữ. Sự chưa trưởng thành của ngôn ngữ Việt đã là nguyên nhân chính cản trở năng lực trí tuệ Việt.

Tôi đã phân tích vấn đề nầy kỹ trong cuốn “Sử Tính và Ý Thức”. Ngoại trừ một số rất ít, trí thức Việt còn tư duy và sáng tác theo dạng mô tả, tâm sự, hay viết truyện ngắn dạng kể chuyện, mỉa mai bóng gió, hay thơ phú theo kiểu chơi chữ, thiếu tư tưởng chiều sâu.

Vấn đề tổng thể chung mà tôi đã nói trong cuốn “Sử Tính” rằng dân tộc ta, về trọng tâm tiến hóa, vẫn còn ở tuổi thiếu niên. Thành ra, hầu hết trí thức, văn nghệ sĩ, khoa học gia, chuyên gia, tu sĩ, lãnh đạo, dù học vị cao bao nhiêu, họ vẫn là những chàng niên thiếu ở khoảng tuổi 15-16. Đây là cơ bản của tất cả mọi vấn đề cho lịch sử và xã hội Việt Nam xưa nay. Tức là nói chung, dân tộc ta vẫn chưa đến tuổi trưởng thành.

- Như ông tự nhận mình “triết gia nhà quê” một cách vui vẻ nhưng tôi thấy chính vì nhà quê mà câu chuyện về đề tài ngỡ “cao siêu” bỗng hóa ra hồn nhiên, dễ hiểu và cũng không kém phần sâu sắc. Ông có thể cho biết thêm suy nghĩ của ông về nhà triết học Trần Đức Thảo, một hiện tượng triết học Việt Nam. Với ông, vai trò của Trần Đức Thảo "thời tính" thế nào của triết lý Việt Nam và thế giới?

- TS Nguyễn Hữu Liêm: Về Trần Đức Thảo thì tôi đã có viết và dịch sang Việt ngữ một ít các bài viết của ông từ văn bản Anh ngữ. Ông xứng đáng là một triết gia tầm cỡ thế giới. Chúng ta hãnh diện về ông - một phần vì tự ái dân tộc. Tuy nhiên, ông chỉ kết hợp Hiện tượng luận của Husserl với Marxism vốn mang tính phê phán hơn là sáng tạo.

Cuốn“Phenomenology and Dialectical Materialism” của ông là một tác phẩm lớn - nhưng chỉ xuất sắc nửa đầu cuốn, nửa sau thì hỏng và bình thường lắm.

Nguyễn Hữu Hồng Minh thực hiện

Nguyễn Hữu Liêm, tiến sĩ Luật khoa, tiến sĩ Triết học (Hoa Kỳ), nguyên chủ nhiệm tập san Triết xuất bản ở Hoa Kỳ vào thập niên 1990-2000, là tác giả của Dân chủ Pháp trị (1991), Tự do và Đạo lý (1994), Sử tính và Ý thức (2018), Thời tính, Hữu thể và Ý chí – một luận đề siêu hình học (Nxb. Đà Nẵng – Domino Books 2018).

Theo Một Thế Giới


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Câu chuyện quét lá trong sân chùa dạy ta bài học đón nhận mọi việc trong đời một cách tích cực nhất

Tiểu hoà thượng được giao nhiệm vụ quét lá rụng trong sân chùa vào mỗi sáng, cậu đã nghĩ nhiều cách để công việc bớt vất vả. Nhưng khi làm theo lời khuyên của sư trụ trì cậu kịp giác ngộ ra nhiều điều.
2

Chất Michelle - Vì sao phái nữ cần sở hữu quyển sách này?

Tất cả những điều phụ nữ cần nhớ và “ghim” chặt vào lòng đều có hết trong quyển sách này!
3

Người họa sĩ thông minh đã vẽ chân dung vị vua xấu xí như thế nào để không bị chém đầu

Chuyện kể rằng ngày xưa có một vị vua dung mạo rất xấu xí. Ông vừa bị chột vừa bị què. Ngày nọ, ông triệu tập tất cả các họa sĩ tài ba trong vương quốc vẽ chân dung cho ông.
4

Thiết kế một cuộc đời đáng sống - Giải quyết vấn đề mà bạn đang “mắc kẹt” bằng tư duy thiết kế

Làm thế nào để bạn có được một cuộc sống chỉnh chu, hạnh phúc; một đời sống sáng tạo, luôn biến đổi và tiến triển không ngừng? Câu trả lời chính là hãy học cách thiết kế một cuộc đời đáng sống.
5

Ikigai – Công thức giúp người Nhật tìm được “lẽ sống”

Ikigai là một quan niệm truyền thống của người Nhật về việc tìm thấy lẽ sống – những gì giúp bạn cảm thấy mãn nguyện trong cuộc đời. Nó có thể là bất cứ điều gì mang lại cho ai đó niềm vui và hạnh phúc, bao gồm sở thích, công việc và gia đình.

Những cuốn sách kinh điển mà doanh nhân, chủ doanh nghiệp nên nằm lòng

9 đầu sách này là gợi ý của cựu quản lý cấp cao của KPMG - Gene Marks. Với 25 năm kinh nghiệp điều hành doanh nghiệp và đọc rất nhiều cuốn sách kinh doanh tuyệt vời, ông cho rằng, độc giả rất nên đọc chúng.

Chicken Soup - Điều không thể chỉ cần thêm một ít thời gian

Tôi giật bắn mình tỉnh giấc bởi tiếng kim loại bị nghiền nát và tiếng những mảnh kính vỡ. Mọi thứ lại đột ngột chìm vào im lặng, cũng nhanh như lúc nó xảy ra. Khi mở mắt ra, tôi thấy mọi thứ xung quanh đều tối sầm lại...

Tiki và Fahasa.com ký kết hợp tác chiến lược

Nhà bán lẻ thương mại điện tử Tiki.vn và Fahasa.com đã ký kết hợp tác chiến lược chiều ngày 01.07.2019.

Mọi đứa trẻ đều sáng tạo cho đến khi chúng trở thành những con rô-bốt

Hãy sống như một đứa trẻ và bạn sẽ trở nên sáng tạo. Mọi đứa trẻ đều sáng tạo. Để sáng tạo, ta cần có sự tự do – tự do thoát khỏi tâm trí, kiến thức và những định kiến.

Trở thành người hạnh phúc với "tứ trụ" triết lý của dân Bắc Âu: Lagom, Hygge, Lykke, Sisu

Từ bao đời nay, tiền tài vẫn luôn được coi là công cụ mưu cầu hạnh phúc của con người. Nhưng đối với cư dân vùng Bắc Âu xa xôi, lạnh lẽo kia, họ lại tìm thấy hạnh phúc trong những triết lý giản dị mà vô cùng sâu sắc.

Từ khởi đầu hèn mọn, chàng trai với ước mơ điên rồ đã hoán cải thành công số phận

Như nhiều người châu Phi khác, tôi tin rằng số phận không tạo ra tôi, mà chính tôi mới là người tạo ra số phận của mình - Legson Kayira.

Chicken Soup Sống với ước mơ - Miếng đề can dán càng xe của Tommy

Một cậu nhóc ở nhà thờ tại bãi biển Huntington đến gặp tôi sau khi nghe tôi nói chuyện về Ngân Hàng Cho Trẻ Em. Cậu bé bắt tay tôi và nói: “Cháu là Tommy Tighe, cháu sáu tuổi và cháu muốn vay tiền của Ngân Hàng Cho Trẻ Em ạ”.

5 cuốn sách xây dựng hạnh phúc gia đình

Gia đình là nơi "đi xa muốn về, khổ đau càng muốn về", là chốn nương tựa của mỗi người trong đời. Nhưng không có mái nhà bình yên nào mà không cần tới công sức vun đắp, xây dựng của các thành viên.

Công ty thuê bạn để làm gì?: Trả lời được câu hỏi này mới thoát khỏi cái mác "nhân viên văn phòng lương 3 cọc 3 đồng"

Kỹ năng - 15/11/2019 10:30
Dù là môi trường làm việc văn phòng công sở hay bất cứ đâu, xác định được câu trả lời cốt lõi, chúng ta mới xác định được giá trị cho mình.

Cái gì cũng có thể mất, nhưng chữ Tín thì không: Một lần bất tín, vạn lần bất tin, đừng tin những kẻ đã dối và đừng dối những người đã tin

Giới trẻ - 15/11/2019 10:00
Với những nhà tỷ phú hàng đầu, chữ Tín được coi trọng như sinh mạng thứ hai mà bất cứ thứ gì cũng không thể đánh đổi được.

'Frozen 2' nhận cơn mưa lời khen nhưng bị nhận xét không hay bằng phần đầu

Điện ảnh - 15/11/2019 08:30
Frozen 2' đã nhận được phản hồi rất tích cực từ giới chuyên môn.

3 cách 'đánh lừa' trí nhớ của bạn để nó hoạt động hiệu quả hơn

Kỹ năng - 15/11/2019 08:30
Bạn đã bao giờ tự hỏi bộ não hoạt động thế nào khi bạn học chưa? Biết được điều này có thể cải thiện khả năng lưu giữ và tìm kiếm thông tin khi cần.

Việt Nam chỉ cần thêm 8 điểm trong 4 trận lượt về là chắc chắn đầu bảng G

Thể thao - 15/11/2019 08:09
Có thêm 9 điểm trong 4 trận cuối chưa chắc Việt Nam có ngôi đầu bảng G nhưng nếu giành 8 điểm thì lại chắc chắn giành ngôi đầu.

5 điểm nhấn trận Việt Nam đánh bại UAE: Siêu phẩm Tiến Linh, Tuấn Anh làm lu mờ 'Messi châu Á'

Thể thao - 15/11/2019 08:07
Bàn thắng duy nhất của Tiến Linh đã giúp tuyển Việt Nam vượt qua UAE với tỉ số 1-0. Ba điểm giành được trước đại diện Tây Á tạm thời đưa đoàn quân HLV Park Hang-seo dẫn đầu bảng G sau lượt trận thứ 4.

Inbound PR: Cách mới để làm PR và truyền thông

Sách - 15/11/2019 08:00
Liệu ngành PR và truyền thông cần một khái niệm mới trong thời đại công nghệ số hiện nay? Câu trả lời của Iliyana Stareva, tác giả cuốn sách “Inbound PR – Dịch chuyển hoạt động PR theo mô hình inbound” là “Có”.

Disney thừa nhận nhiều phim hoạt hình của mình đã ‘lỗi thời’

Điện ảnh - 15/11/2019 07:11
Các phim hoạt hình kinh điển của Disney như 'The Jungle Book', 'Peter Pan' và 'Fantasia' đã được dán nhãn 'nhạy cảm' khi xuất hiện trên kênh streaming mới Disney+.

Hàng lậu, hàng giả về TP.HCM ngày càng nhiều

Kinh tế - 15/11/2019 07:11
Càng gần cuối năm, hàng lậu, hàng giả, hàng nhái lại tràn ngập trong nhiều cửa hàng, siêu thị, trung tâm thương mại lớn ở TP.HCM. Cục Hải quan TP.HCM và Cục Quản lý Thị trường TP.HCM đã liên tiếp phát hiện và thu giữ nhiều lô hàng.

HLV Park Hang-seo: 'Hãy quên chiến thắng UAE đi, giờ là lúc nghĩ tới trận Thái Lan'

Thể thao - 15/11/2019 07:09
Phát biểu sau trận thắng với UAE, HLV Park Hang-seo tỏ ra hài lòng về kết quả đạt được. Tuy nhiên, ông thầy người Hàn Quốc không cho phép sự tự mãn bởi ĐT Việt Nam mới chỉ đi được nửa chặng đường và vẫn còn 4 trận đấu ở phía trước...

Việt Nam là 1 trong 5 đội lập hat-trick thắng, Trung Quốc và Iran mơ vé vớt

Thể thao - 15/11/2019 07:07
Sau 4 lượt trận vòng loại World Cup khu vực châu Á, chỉ có 4 đội duy trì được mạch hat-trick thắng (thắng 3 trận thắng liên tiếp). Đây là điều không dễ khi ngay cả Hàn Quốc cũng không thể đạt được.

Báo chí UAE bình luận về chiến thắng của Việt Nam và thẻ đỏ của đội nhà

Thể thao - 15/11/2019 07:06
Sau chiến thắng của tuyển Việt Nam trước UAE, báo chí UAE nhìn chung thể hiện sự tâm phục khẩu phục. Họ cũng không thắc mắc nhiều xung quanh tấm thẻ đỏ trực tiếp của hậu vệ Al Hammadi.

HLV UAE không hài lòng về thẻ đỏ nhưng vẫn khen ngợi tuyển Việt Nam

Thể thao - 14/11/2019 23:14
Sau thất bại trước Thái Lan rồi giờ đến Việt Nam, HLV từng dẫn dắt tuyển Hà Lan ở World Cup 2010 dường như đang trải qua những cảm xúc đầy thất vọng trong sự nghiệp cầm quân của mình.

Chẩn đoán chính xác bệnh tâm thần phân liệt chỉ qua một giọt máu

Sức khỏe - 14/11/2019 23:05
Các nhà khoa học Nga đã tìm thấy khoảng 50 hợp chất trong huyết tương giúp chẩn đoán chính xác bệnh tâm thần phân liệt ở mức 95-97%. Kết quả phân tích trong phòng thí nghiệm này trùng khớp với chẩn đoán y khoa.

Bánh mì, thịt sống và dưa chuột muối

Sức khỏe - 14/11/2019 23:01
Ngạn ngữ Đức có câu “Brot öffnet jeden Mund”, nôm na kiếu như “bánh mì là đầu câu chuyện” của Việt Nam, nhưng với người Đức “bánh mì là đầu câu chuyện”.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS