Năng suất được đo bằng số đầu việc hoàn thành trong một khoảng thời gian, còn khả năng hiện diện trọn vẹn trong từng khoảnh khắc lại trở thành điều hiếm hoi. Trớ trêu thay, càng cố gắng “tiết kiệm thời gian” bằng cách đa nhiệm, ta càng cảm thấy thời gian trôi nhanh hơn, tâm trí ngày một mệt mỏi và bản thân dần đánh mất sự kết nối với cuộc sống của mình.
Om Swami, một bậc thầy tâm linh nổi tiếng, đã viết về điều này như sau: “Hầu như ai cũng đang vội vã đi đâu đó, nhưng khi đến được nơi cần đến, họ lại chẳng thấy vui. Chẳng hạn, có những người lái xe đi làm không khác gì hung thần trên xa lộ: phóng nhanh, vượt ẩu, bấm còi inh ỏi. Nhưng khi đến nơi, họ lại không muốn ở đó. Họ ghét chỗ làm của họ, một nơi đầy áp lực và những cuộc đấu khẩu. Rồi họ về nhà, một nơi cũng đầy căng thẳng. Họ cũng không muốn ở nhà. Vậy mà trên đường về, họ lái xe như thể họ muốn về đến nhà ngay. Đó là cách sống hoàn toàn buông thả và vắng bóng chánh niệm”.
Theo Om Swami, đa nhiệm chính là kẻ thù của chánh niệm. Muốn thực sự nhận biết từng khoảnh khắc của hiện tại, ta chỉ nên làm một việc tại một thời điểm. Chỉ khi ấy, sự chú ý mới không bị chia cắt và tâm trí mới có thể hiện diện trọn vẹn với điều đang diễn ra. Đó cũng là tinh thần xuyên suốt của cuốn sách “Thiền giữa đời thường”.
Dựa trên những giáo lý gốc của Thiền tông, Om Swami cho rằng thiền không nhất thiết phải gắn với nghi lễ hay một không gian tu tập biệt lập. Đi bộ, ăn uống, rửa bát hay uống một tách trà cũng có thể trở thành thiền nếu được thực hiện trong chánh niệm. Thiền không tách con người khỏi cuộc sống, mà giúp con người trở về với chính cuộc sống một cách trọn vẹn hơn.
Cuốn sách “Thiền giữa đời thường” mở đầu bằng câu chuyện của Thái tử Tất Đạt Đa - người sau này trở thành Đức Phật. Sau nhiều năm theo đuổi lối tu khổ hạnh đến mức thân thể kiệt quệ mà vẫn chưa tìm thấy con đường giải thoát, Ngài tình cờ nghe một người hát rong nhắc bạn mình chỉnh dây đàn: nếu lên quá căng dây sẽ đứt, nếu để quá lỏng, tiếng đàn sẽ lạc tông, chỉ khi được chỉnh ở mức vừa phải mới có thể chơi được những bản nhạc du dương. Từ câu nói ấy, Đức Phật nhận ra con đường mình đang đi, từ xa hoa đến khổ hạnh, đều không dẫn đến sự tỉnh thức.
Om Swami cũng lấy tư tưởng này làm một trong những nền tảng của cuốn sách: sống cân bằng, không chìm trong hưởng thụ nhưng cũng không ép mình vào khổ hạnh cực đoan.
Cuốn sách còn mở rộng sang nhiều chủ đề khác của đời sống nội tâm, như bản chất của đau khổ; cách quan sát cảm xúc thay vì để bản thân bị chi phối bởi những phản ứng bộc phát như nóng giận hay lo âu; những phẩm chất mà một người thực hành thiền cần rèn luyện, như lòng trắc ẩn, sự khiêm nhường, tính kỷ luật và sự bao dung…
Dù bàn đến những vấn đề khá trừu tượng, Om Swami không trình bày chúng theo lối triết lý khô khan. Tác giả luôn bắt đầu bằng những câu chuyện, từ các tích truyện về Đức Phật, giai thoại của các thiền sư cho đến những quan sát trong đời sống thường nhật, rồi mới rút ra nguyên lý và cách áp dụng vào thực tế. Nhờ đó, ngay cả những khái niệm vốn trừu tượng cũng trở nên dễ tiếp cận.
Bên cạnh đó, cuốn sách còn đưa ra nhiều hướng dẫn có thể áp dụng ngay trong đời sống hằng ngày. Tác giả gợi ý nhiều cách đơn giản để đưa chánh niệm vào cuộc sống: quan sát hơi thở, ngồi thiền, điều chỉnh tư thế cơ thể, đặt một cành hoa trên bàn làm việc, hay thay đổi hình nền điện thoại bằng những lời nhắc quay về với hiện tại... Nếu bạn là người mới bắt đầu tìm hiểu về thiền, cuốn sách này sẽ giúp bạn hành thiền ngay cả trong những khoảnh khắc đơn giản nhất.
Với Om Swami, thiền không phải là hành trình rời khỏi đời sống, mà là cách học lại nghệ thuật sống giữa những bộn bề thường ngày. Cuốn sách vì thế phù hợp với số đông độc giả, kể cả những người bận rộn, luôn cảm thấy mình đang chạy đua với thời gian mà không rõ vì điều gì. Như Om Swami đã nói: “Nếu không hạnh phúc với những gì mình đang có, ta sẽ không bao giờ hạnh phúc với bất cứ thứ gì mình có thể sẽ có trong tương lai”.
 |
Om Swami là một bậc thầy tâm linh, nhà huyền môn và tác giả của nhiều quyển sách bán chạy. Ông nổi tiếng là am hiểu sâu sắc về cả kinh điển cổ xưa lẫn đời sống hiện đại. Sau khi lấy bằng MBA tại Đại học Sydney và tạo dựng một sự nghiệp kinh doanh thành công, ông trải qua một sự thức tỉnh tâm linh sâu sắc và quyết định từ bỏ mọi mưu cầu vật chất.
Om Swami đã dành nhiều năm chuyên tâm thiền định ở một nơi hẻo lánh dưới chân dãy Himalaya. Sau đó, ông sáng lập tu viện Sri Badrika Ashram tại Ấn Độ để hướng dẫn cho người muốn học đạo đến từ khắp nơi trên thế giới.
Là sự kết hợp hài hòa giữa trí tuệ vượt thời gian với những góc nhìn thực tế, các tác phẩm của Om Swami khiến những triết lý cao siêu, phức tạp trở nên gần gũi và dễ tiếp cận với đông đảo độc giả. Một số tác phẩm tiêu biểu: If Truth be Told: A Monk's Memoir, Mind Full to Mindful: Zen Wisdom from a Monk’s Bowl, A Million Thoughts: Learn All About Meditation from a Himalayan Mystic, The Last Gambit…
