Thứ 6, 21/09/2018

Khi người Việt chơi cây cảnh

13/09/2018 09:21
Khi người Việt chơi cây cảnh

Tuổi cây càng cao thì cây càng quý. Một cây cảnh được coi là đẹp, là quý khi đó là cổ thụ trong hình hài nhỏ gọn, xinh xắn. Bộ rễ của cây sẽ phản ánh điều này. Cây cảnh có bộ rễ chắc khỏe, sum xuê, hình thù cổ quái thì giá trị càng cao.

Tháng 3/2012, tạp chí BCI chuyên viết về nghệ thuật chơi hoa cảnh của Mỹ có đăng bài Bonsai in Vietnam and Indonesia của Budi Sulystio, viết về thú chơi cây cảnh ở Việt Nam và ở Indonesia. 

Đáng chú ý là trang bìa của số báo này in trọn hình cây cảnh có tên Mâm xôi con gà của ông Nguyễn Nam Thành, một đại gia ở Việt Trì, Phú Thọ. Cây cảnh Mâm xôi con gà này từng gây xôn xao dư luận trong nước khi xuất hiện tại triển lãm sinh vật cảnh chào mừng đại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội vào tháng 10.2010 bởi nhiều nguồn tin cho rằng giá của nó lên đến 6 triệu đô la Mỹ. Thực hư không ai rõ, nhưng sự xuất hiện của cây cảnh này trên một tạp chí hàng đầu về thú chơi cây cảnh ở Mỹ đã chứng tỏ cây cảnh Việt Nam bắt đầu được thế giới biết đến, dù rằng nghề trồng cây cảnh và thú chơi cây cảnh của người Việt đã có hơn 800 năm tuổi.

Cây sanh, chủ đề mẫu tử. Ảnh: Trần Đức Anh Sơn

Thú chơi cây cảnh của người Việt có lẽ bắt nguồn từ Trung Quốc. Cổ văn Trung Hoa có câu: Chỉ xích chi nội nhi chiêm vạn lý chi dao. Phương thuấn chi trung nãi biện thiên tầm chi tuấn (Học giả Lý Thân dịch: Cao ngất ngàn tầm dựng trong gang tấc. Xa xôi muôn dặm thâu gọn vòng ôm) để nói về một nghệ thuật có từ lâu đời, gọi là bồn cảnh (cảnh trong chậu). Đến thời Minh (1368 - 1644), người Trung Hoa phân nghệ thuật bồn cảnh thành hai loại: thụ thung bồn cảnh (chậu cảnh cây cối) và sơn thủy bồn cảnh (chậu cảnh sông núi) mà người Việt thường gọi nôm na là chơi cây cảnh và chơi non bộ, còn người Nhật thì gọi chung là nghệ thuật bonsai.

Không rõ nghệ thuật chơi cây cảnh truyền bá vào Việt Nam từ lúc nào, nhưng dân làng Vị Khê (xã Điền Xá, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định) thì cho rằng ông tổ của nghề trồng hoa và cây cảnh là Tô Trung Tự, quan Thái úy phụ chính của vương triều Lý, người đã đến đây vào năm 1211 và dạy cho dân làng này nghề trồng hoa và cây cảnh để làm kế mưu sinh. Có lẽ vì thế mà Nam Định ngày nay nổi tiếng với nghề trồng cây cảnh và có nhiều đại gia trong nghề chơi cây cảnh.

Ngày trước, chơi cây cảnh là thú vui của các bậc thức giả. Họ lựa chọn những thảo mộc có sẵn tự nhiên như: sanh, cừa, lộc vừng, khế, bồ đề, hoàng mai… đưa về trồng trong chậu gốm hoặc sứ, rồi chăm sóc, tỉa tót, tạo dáng rất mực công phu để tạo thành những tác phẩm nghệ thuật trang trí nơi sân vườn, thư phòng hay sử dụng như những yếu tố bài trí theo thuật phong thủy. Cũng vì vậy mà người xưa thường chuộng cây cảnh có kích thước nhỏ và quan tâm đến thế cây, tuổi cây hơn là tầm vóc, quy mô của cây như người chơi cây cảnh hiện nay. 
Thế cây là hình dáng của cây, do bàn tay nghệ thuật của con người tác động vào để thành hình.

Cây cảnh có nhiều thế, song tựu trung đều thuộc vào 4 thế cơ bản là: trực (thẳng đứng), hoành (ngang), khuynh (xiêu) và huyền (chúc xuống). Từ 4 thế cơ bản này, người chơi sẽ biến hóa cây cảnh theo nhiều chủ đề khác nhau như: tam đa, tứ quý, ngũ phúc, phụ tử, mẫu tử, phu thê, huynh đệ, long giáng, phụng vũ, long phụng trình tường, nguyệt ảnh, nghinh phong… Mỗi chủ đề sẽ tạo cho cây thành một tác phẩm nghệ thuật độc đáo, hoàn chỉnh, có bố cục chặt chẽ và chuyển tải một thông điệp, một triết lý nhân sinh nhất định. 

Cây linh sam, chủ đề hạc vũ. Ảnh: Trần Đức Anh Sơn

Tuổi cây càng cao thì cây càng quý. Một cây cảnh được coi là đẹp, là quý khi đó là cổ thụ trong hình hài nhỏ gọn, xinh xắn. Bộ rễ của cây sẽ phản ánh điều này. Cây cảnh có bộ rễ chắc khỏe, sum suê, hình thù cổ quái thì giá trị càng cao. Ngoài bộ rễ, thì cành và lá cũng là những yếu tố được quan tâm uốn lượn, cắt tỉa để biến những loài thảo mộc tự nhiên thành những tác phẩm nghệ thuật hoàn hảo, đúng như lời ngẫm của cổ nhân: Tuy do nhân tác, tướng tự thiên sinh (Tuy do người tạo tác, hình dáng tựa trời sinh).

Thời thế đổi thay! Chơi cây cảnh ở Việt Nam ngày nay dường như không còn là thú vui của các “tao nhân, thức giả” mà trở thành thú chơi xa xỉ của những người lắm tiền, nhiều của. Từ thư phòng, trà thất hay hiên nhà của cổ nhân, cây cảnh đã bước thẳng vào đại sảnh của các tòa biệt thự, ngạo nghễ chiếm dụng những không gian rộng lớn nơi điền trang của các đại gia mới nổi. Giá của cây cảnh tăng tới tiền tỉ, thậm chí hàng chục, hàng trăm tỉ. Sự cầu kỳ và kích thước của cây cũng tăng lên tương ứng với giá của cây cảnh.

Người chơi cây cảnh hiện nay ít ưa chuộng những cây cảnh có kích thước khiêm tốn như cổ nhân mà say sưa truy tầm những cây cảnh đại thụ, có nguồn gốc tự nhiên và hình thù kỳ quái. Cây cảnh càng lạ, càng cao niên, càng bề thế thì giá càng cao và càng được ưa chuộng. Với nhiều người, cây cảnh không chỉ là những tác phẩm nghệ thuật do tạo hóa và con người cùng tạo tác mà còn là gia sản, là của để dành; chơi cây cảnh cũng không còn là thú tiêu khiển thuần túy như xưa đã trở thành một nghề để mưu sinh, một ngành kinh doanh siêu lợi nhuận. 

Âu cũng là lẽ thường tình, bởi trong thời buổi “kim tiền vi thượng” như hiện nay thì nghệ thuật và tiền bạc luôn là bạn đồng hành.

Trần Đức Anh Sơn


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Khi người Việt chơi cây cảnh

Tuổi cây càng cao thì cây càng quý. Một cây cảnh được coi là đẹp, là quý khi đó là cổ thụ trong hình hài nhỏ gọn, xinh xắn. Bộ rễ của cây sẽ phản ánh điều này. Cây cảnh có bộ rễ chắc khỏe, sum xuê, hình thù cổ quái thì giá trị càng cao.
2

Mây Trắng – 18 năm cho một thương hiệu band girl lâu nhất Vbiz​

Ngọc Châu – trưởng nhóm Mây Trắng khẳng định: “Thời hoàng kim của Mây Trắng đã qua nhưng chúng tôi giờ là thương hiệu”.
3

Vẻ đẹp đời thường cuốn hút của Hoa hậu Trần Tiểu Vy

Trần Tiểu Vy đã chính thức trở thành tân Hoa hậu Việt Nam năm 2018, chính thức khép lại hành trình kéo dài nhiều tháng qua để tìm kiếm cô gái xứng đáng nhất cho ngôi vị cao nhất của cuộc thi sắc đẹp lâu đời và uy tín nhất Việt Nam.
4

Đạo diễn Phạm Đông Hồng bất ngờ qua đời ở tuổi 63 vì đột quỵ

Chia sẻ với phóng viên, một người bạn thân của đạo diễn Phạm Đông Hồng cho biết ông vừa bị đột quỵ khi đang ăn cơm cùng với gia đình, mặc dù đã đưa đi cấp cứu ngay sau đó nhưng ông không qua khỏi ở tuổi 63.
5

Nhà sản xuất bác bỏ nghi án 'dàn dựng chuyện Kiều Minh Tuấn và An Nguy' để PR phim

Xung quanh nghi án Cát Phượng "dàn dựng" chuyện Kiều Minh Tuấn và An Nguy yêu nhau để quảng bá cho phim ‘Chú ơi đừng lấy mẹ con’ sắp ra rạp, nhà sản xuất bộ phim này đã chính thức lên tiếng.

Đàm Vĩnh Hưng đã có nhiều lần lỡ lời làm lộ bí mật của loạt sao

Dù bị Đàm Vĩnh Hưng làm lộ bí mật riêng tư nhưng những nghệ sĩ này vẫn dành cho nam ca sĩ tình cảm quý mến và trân trọng.​

Những cuộc tình ảo thời kỹ thuật số

Khi cuộc tình thơ mộng tan vỡ vào năm 22 tuổi, Ayumi Saito đã tìm sự thay thế để lấp đầy vị trí trống trải mà người bạn trai cũ để lại. Cô gái sống tại Tokyo này đã tải game tình yêu vào điện thoại và chính thức từ bỏ cuộc sống yêu đương thực tại để bước vào thế giới tưởng tượng.

Quyền Linh tung loạt ảnh giản dị kỷ niệm 13 năm ngày cưới

MC Quyền Linh vừa đăng những tấm ảnh kỷ niệm 13 năm ngày cưới khiến cho người hâm mộ thích thú.

Dũng Taylor ủng hộ Thu Phương tái ngộ Bằng Kiều ở Hà Nội

Trong tiết thu dịu nhẹ của Hà Nội, nữ ca sĩ Thu Phương lại quay trở về nơi đây như một lời hẹn ước mỗi năm một lần với mảnh đất mà cô vô cùng lưu luyến.

Nữ diễn viên có giọng khàn đặc biệt qua đời tuổi 90

Diễn viên kỳ cựu của Anh Fenella Fielding qua đời ở tuổi 90 sau hai tuần đột quỵ

Armie Hammer tiết lộ 'Call me by your name' sẽ có phần 2

Trả lời phỏng vấn của tờ Variety vào cuối tuần qua, nam diễn viên người Mỹ Armie Hammer cho biết anh rất thích ý tưởng thực hiện phần tiếp theo của bộ phim "Call me by your name".

Mặc ồn ào chuyện ly hôn, Phạm Quỳnh Anh tình tứ song ca cùng Hoàng Hiệp

Tiếp tục chuỗi dự án Lam Phương - The Gift, ca sĩ Hoàng Hiệp và Phạm Quỳnh Anh vừa ra mắt bản song ca ''Thiên đàng ái ân'' đầy ngọt ngào mặc nghi án rạn nứt tình cảm giữa nữ ca sĩ và ông bầu Quang Huy. Thậm chí có tin đồn còn cho rằng cả hai đã hoàn tất thủ tục ly hôn.

Mai Phương gửi lời cảm ơn khi được về nhà sau 25 ngày tích cực điều trị ung thư

Vừa được xuất viện trở về nhà, Mai Phương đã đăng tải dòng trạng thái đầu tiên sau 25 ngày tích cực điều trị căn bệnh ung thư phổi.

Trương Vĩnh Ký Kỳ 1: Cái chết của Trương Vĩnh Ký

Nhân 120 năm ngày mất của Trương Vĩnh Ký (1837-1898), xin giới thiệu những đóng góp của ông đối với chữ quốc ngữ, thứ chữ mà chúng ta đang tự hào và là báu vật mà tiền nhân để lại, điều mà người khen lẫn chê ông đều phải thừa nhận.

Lần đầu tiên dùng máy lực âm cứu sống bé sơ sinh bị nhiễm trùng

Sức khỏe - 20/09/2018 17:59
Trong lúc các phương pháp điều trị để cứu bé gái sơ sinh bị viêm màng não mủ, nhiễm trùng huyết, hoại tử cẳng tay trái đang bất lực thì bất ngờ bé gái này được cứu sống bằng phương pháp đặt máy áp lực âm, tưới rửa liên tục bằng nước muối sinh lý.

Trương Vĩnh Ký Kỳ 1: Cái chết của Trương Vĩnh Ký

Văn hóa - Trần Nhật Vy - 20/09/2018 14:45
Nhân 120 năm ngày mất của Trương Vĩnh Ký (1837-1898), xin giới thiệu những đóng góp của ông đối với chữ quốc ngữ, thứ chữ mà chúng ta đang tự hào và là báu vật mà tiền nhân để lại, điều mà người khen lẫn chê ông đều phải thừa nhận.

Chạy thử liên động toàn bộ hệ thống đường sắt Cát Linh - Hà Đông

Thời sự - 20/09/2018 12:25
Sáng nay (20.9), Ban QLDA Đường sắt và tổng thầu Dự án đường sắt trên cao tuyến đường sắt Cát Linh - Hà Đông đã tiến hành vận hành chạy thử liên động toàn hệ thống. Trong thời gian chạy thử liên động khoảng từ 3 - 6 tháng tới, Tổng thầu Trung Quốc sẽ trực tiếp vận hành đường sắt trên cao mà không có sự tham gia của người Việt.

Công an Thanh Hóa: Không có việc mời công dân lên vì phản ánh lạm thu

Thời sự - 20/09/2018 11:28
Công an huyện Thường Xuân, Thanh Hóa cho biết việc mời vợ chồng anh Vinh, chị Mai là để làm rõ việc vợ chồng anh Vinh có đăng tải, chia sẻ và bình luận trên facebook một số bài viết có nội dung xuyên tạc, kích động, chống phá Đảng, Nhà nước, chứ không phải vấn đề lạm thu trong trường học như các trang mạng đã nêu.

Nguyên nhân vụ 13 người chết ở Lai Châu: Tài xế xe bồn sai kỹ thuật

Thời sự - 20/09/2018 11:28
Theo Công an tỉnh Lai Châu, nguyên nhân vụ tai nạn làm 13 người chết xảy ra tại huyện Tam Đường (Lai Châu) vào sáng 15.9 là do tài xế xe bồn khi xuống dốc đã thao tác sai kỹ thuật dẫn đến phanh mất hiệu lực.

Tập thói quen sống chủ động để gia đình hạnh phúc

Sách - 20/09/2018 11:28
Để có được cuộc hôn nhân thành công hay một gia đình hạnh phúc thì phải làm rất nhiều việc. Không phải tự nhiên mà có được mà đó là cả một quá trình nỗ lực và hi sinh như lời hứa của chúng ta khi kết hôn là : “Sẽ luôn bên nhau trong lúc nghèo khổ cũng như giàu sang, lúc khỏe mạnh và lúc ốm đau.”

Lội ngược dòng ngoan mục, U.19 Việt Nam thắng đậm Bờ Biển Ngà

Thể thao - 20/09/2018 11:26
Tại lượt trận thứ hai Cúp Tứ Hùng U19 Qatar diễn ra đêm qua, ĐT U19 Việt Nam đã có màn trình diễn đầy khởi sắc trước Bờ Biển Ngà và lội ngược dòng giành chiến thắng với tỷ số 3-1.

'Quái kiệt' Tòng Sơn tổ chức đêm nhạc tri ân khán giả

Giải trí - 20/09/2018 11:25
Danh kèn Harmonica huyền thoại - nghệ sĩ Tòng Sơn tự đứng ra tổ chức chương trình "Đêm tri ân" với mong muốn tri ân khán giả và những người đã ủng hộ, giúp đỡ ông trong suốt thời gian qua.

Lê Công Sơn chắt chiu thương nhớ quê nhà

Sách - 20/09/2018 11:20
Với bạn bè văn chương một thuở, việc Lê Công Sơn in sách hẳn là một tin mừng. Mừng cho tình yêu của bạn được sinh thành. Mừng cho văn chương vẫn có chỗ đứng trang trọng giữa thời buổi nhốn nháo này.

Học tiếng Anh qua bài hát Sympathy

Tiếng Anh - 20/09/2018 09:58
Giờ thì khi bạn lên giường tối nay, Khi bạn đã cửa đóng then cài, Hãy nghĩ về những người ngoài kia tối tăm và lạnh lẽo. Bởi không có đủ tình yêu để sẻ chia cho tất cả.

Thực hiện hồi sức tim phổi cho người lớn

Kỹ năng - 20/09/2018 09:56
CPR (hồi sức tim phổi) là sự kết hợp giữa động tác ấn ngực và hô hấp nhân tạo xen kẽ nhau. Khi thực hiện CPR một cách tức thời và chính xác, bạn hoàn toàn có thể cứu được một người bất ngờ bị đột quỵ hay mới bị ngưng thở.

Nét cổ kính bình yên nơi Làng cổ Phước Tích - Huế

Du lịch - Ngô Quốc Duy - 20/09/2018 09:55
Trải qua hơn năm trăm năm hình thành, làng cổ Phước Tích vẫn giữ được sự bình dị của một làng quê Việt với vẻ hiền hòa, nguyên sơ nép mình bên dòng Ô Lâu xanh biếc.

Nhà ngoại giao, nhà nghiên cứu Dương Danh Dy qua đời

Thời sự - 20/09/2018 09:51
Xác nhận với phóng viên báo điện tử Một Thế Giới, một đại sứ ngoại giao cho biết nhà nghiên cứu Dương Danh Dy vừa qua đời.

Man City thua sốc, Ronaldo nhận thẻ đỏ

Thể thao - 20/09/2018 09:33
có vô số bất ngờ trong các trận đấu tại Champions League rạng sáng qua khi ứng cử viên số 1 Man City thua sốc trong khi vua phá lưới Ronaldo chịu bẽ bàng khi trở lại Tây Ban Nha.

Những bộ phim danh giá của thế giới trong LHP quốc tế Hà Nội - HANIFF

Giải trí - 20/09/2018 09:32
Một loạt tác phẩm từng giành nhiều giải thưởng tại các LHP quốc tế danh giá trên thế giới sẽ có mặt tại LHP quốc tế Hà Nội (HANIFF) lần thứ 5. Đây là những bộ phim thuộc các chương trình đặc sắc của HANIFF năm nay như: Tiêu điểm điện ảnh Ba Lan, Chương trình phim Iran, Chương trình Toàn cảnh điện ảnh thế giới…
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS