Bài 3: Kẻ trong chiếc quan tài dựng đứng ăn mặn, đời con khát nước

Thanh Anh06/01/2021 22:00
Bài 3: Kẻ trong chiếc quan tài dựng đứng ăn mặn, đời con khát nước

Sinh thời Tổng đốc Trần Bá Lộc là quan giàu nhất xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh. Nhưng đời sau của kẻ tay sai trong chiếc quan tài dựng đứng chịu cái kết đau buồn.

Viên Tổng đốc giàu nhất Nam K

Những bậc cao niên ở Cái Bè, Cai Lậy, Mỹ Tho kể về sự giàu có tột bậc của Tổng đốc Trần Bá Lộc như sau: hơn 2.000 mẫu ruộng của quan Tổng đốc phần lớn đều do chiếm đoạt của dân nghèo và những điền chủ có dính dáng đến các phong trào nghĩa quân chống Pháp bị Trần Bá Lộc o ép buộc họ hiến đất, nếu không thì ông ta cũng tự tay cướp lấy. Do vậy, ngoài chuyện khét tiếng về sự tàn ác, chém người không gớm tay, Tổng đốc Trần Bá Lộc còn nổi tiếng khắp xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh là 1 tên cướp ngày trắng trợn chuyên thu vén đất đai, vườn ruộng.

9.jpg
Cù lao Năm Thôn (Ngũ Hiệp) từng là tài sản riêng của Tổng đốc Lộc - Ảnh: Thanh Anh

Lúc sinh thời, ngoài 2.000 mẫu ruộng màu mỡ, Tổng đốc Lộc còn là chủ nhân của 2 cù lao nổi tiếng trên sông Tiền thuộc địa phận Mỹ Tho là cù lao Rồng (nay là cù lao Tân Long) nằm đối diện TP.Mỹ Tho và cù lao Năm Thôn ở H.Cai Lậy (hiện nay là cù lao Ngũ Hiệp). Theo các bậc cao niên, Tổng đốc Lộc phải bỏ ra rất nhiều tiền bạc mới mua được 2 cù lao này từ tay các điền chủ người Pháp. Chuyện Tổng đốc Lộc mua cù lao Rồng, đến nay không thấy sử sách ghi lại. Nhưng việc mua lại cù lao Năm Thôn rộng hơn 1.657 héc-ta thì các tài liệu ghi lại như sau:

Cù lao Năm Thôn đã được người dân khai khẩn từ hồi chúa Nguyễn, nổi danh trù phú nhờ hoa lợi từ những đám ruộng màu mỡ và nghề trồng cau, trồng dừa, trồng dâu nuôi tằm. Dân cù lao Năm Thôn đa số đều tham gia các phong trào kháng chiến của Trương Định, Thủ khoa Huân. Sau khi các cuộc khởi nghĩa này thất bại, dân cù lao Năm Thôn lo sợ bị bắt bớ, tù đày, chém giết nên bỏ trốn đi nơi khác, chỉ có 8 gia đình ở lại canh tác 36 héc-ta. Đất đai còn lại đều bị sung công theo quy định của chính quyền Pháp. Sau đó 1 người Pháp tên là Taillefer thấy đất đai cù lao Năm Thôn bỏ hoang liền đứng ra lập công ty, xin phép chính quyền thực dân cho khai khẩn 300 héc-ta đất hoang hóa với giá rẻ mạt 10 quan tiền/héc-ta.

Sau khi được phép khẩn hoang 300 héc-ta, Taillefer lần hồi mua được toàn bộ đất đai của cù lao Năm Thôn. Taillefer tuyên bố cù lao này thuộc quyền sở hữu của hắn, người dân đến làm ruộng thuê hoặc sinh sống trên đất cù lao đều là tá điền. Taillefer áp dụng chế độ cai trị như 1 “vương quốc”: sáng và chiều cho đánh trống, điểm danh tá điền, dân trên cù lao phải đóng “thuế đất” cho y, khỏi đóng thuế cho chính quyền. Taillefer lập nhà máy xay lúa, mua lúa non của dân trên cù lao, cho vay tiền, vay lúa với lãi suất cắt cổ, con nợ phải ký giấy để ràng buộc, đời cha không trả hết nợ thì đời con phải trả tiếp.

10.jpg
Ngôi mộ chôn đứng của Tổng đốc Lộc, phía sau là mộ Trần Bá Thọ cũng làm bằng đá trắng, phía xa trong hàng rào sắt là mộ cha mẹ Tổng đốc Lộc - Ảnh: Thanh Anh

Taillefer còn cạnh tranh mua bán lúa gạo với các thương lái người Hoa ở Mỹ Tho, Gia Định, mua gom lúa ở khu vực lân cận về xay và đưa lên Sài Gòn xuất khẩu. Taillefer còn nhập khẩu hàng tiêu dùng từ Pháp như nồi niêu, xoong chảo, vải, khăn mu-soa, rượu vang, bắt dân cù lao mua lại hoặc đổi bằng lúa với giá trên trời. Trên đất cù lao Năm Thôn, Taillefer còn buộc nông dân - tá điền trồng cây va-ni để chế bột thơm làm gia vị, trồng bông vải, trồng dâu nuôi tằm, trồng mía. Đến năm 1868, khi dân chúng trên cù lao lên đến khoảng hơn 1.200 người, Taillefer cho lập 2 ngôi làng.

Nhưng mùa màng liên tiếp thất bát, dân cù lao giật nợ trốn đi nơi khác hàng loạt; những người làm nghề hàng xáo lãnh tiền để mua lúa cho nhà máy xay của Taillefer cũng bỏ trốn biệt dạng. Taillefer kiện lên tòa án Mỹ Tho nhờ xét xử nhưng cuối cùng quan tòa xử cho các con nợ được trắng án vì Taillefer lấy lãi quá cao. Taillefer đệ đơn kiện lên Thống đốc Nam Kỳ, nhưng đơn kiện cũng bị bác, nên Taillefer phá sản.

Năm 1871, cù lao Năm Thôn bị chính quyền Pháp đem ra phát mại và Tổng đốc Lộc lúc đó đang ngồi ghế chủ quận Cái Bè là người bỏ tiền ra mua lại. Sau khi mua được cù lao Năm Thôn, Tổng đốc Lộc mở rộng đất canh tác lên tới 750 héc-ta. Thời đó, nắm trong tay cù lao Năm Thôn, cù lao Rồng và hơn 1.000 héc-ta đất được chính quyền Pháp cấp cho khẩn hoang sau khi đào xong kênh Tổng đốc Lộc (nay là kênh Nguyễn Văn Tiếp), 2.000 héc-ta ruộng tốt, Trần Bá Lộc nghiễm nhiên trở thành 1 trong những người giàu nhất Nam Kỳ Lục Tỉnh.

Cha nào con nấy và sự suy tàn của 1 gia tộc

Tổng đốc Lộc chỉ có 1 người con duy nhứt là Trần Bá Thọ. Sau khi Tổng đốc Lộc chết, Thọ lên làm chủ quận Kiến Phong (Sa Đéc, Đồng Tháp), nắm giữ toàn bộ gia sản của cha để lại. Thọ có tính tình hống hách tham lam giống cha như đúc. Theo cuốn “Sự có mặt của người Pháp ở Nam Kỳ và Cam Bốt”, từ năm 1886 trở đi Nam Kỳ đã bắt đầu gởi người du học qua Pháp. Bốn năm sau số du học sinh lên đến 90 người. Thọ là 1 trong những người du học đầu tiên đó. Thọ được cha cho đi du học tại Pháp cùng với người chú ruột là Trần Bá Hữu, không phải để lấy bằng cấp mà chỉ học chữ Pháp đủ sức làm thông ngôn, giao dịch với người Pháp.

Sau khi ở Pháp về, Thọ vừa làm Hội đồng Quản hạt Nam Kỳ vừa lo quản lý ruộng đất khổng lồ của cha để lại. Thọ là người quy dân lập ấp, xây chợ, cất nhà ở Sa Đéc, lúc ấy thuộc phủ Tân Thành, nơi Lộc từng trấn nhậm chức tri huyện và có rất nhiều đất đai. Những chuyện hống hách, ngang ngược ỷ thế cậy quyền làm càn của Thọ, dân gian vùng Cái Bè, Cai Lậy, Sa Đéc… truyền tụng nhiều, nhưng nổi tiếng nhất có lẽ là chuyện ông ta dám cưỡng đoạt cô dâu ngay giữa tiệc cưới ở làng Tân Dương, Sa Đéc.

Các bậc cao niên kể, cô dâu bị Thọ cướp giữa tiệc cưới là 1 thôn nữ đẹp người, đẹp nết, khiến Thọ rất si mê. Nhiều lần Thọ mang sính lễ đến nhà xin cưới nhưng đều bị cô gái và gia đình của cô từ chối thẳng thừng. Tức mình, Thọ hăm dọa nếu cô lấy chồng hắn sẽ đánh cướp cô dâu ngay trong ngày cưới. Tưởng Thọ chỉ hăm dọa, nhưng không ngờ trong ngày đám cưới của cô thôn nữ Thọ công khai kéo gia nhân, tay chân thân tín đến cướp cô dâu mang đi. Sự việc động trời này bị nhân sĩ Đặng Thúc Liêng lên tiếng tố cáo và Thanh tra chính trị Nam Kỳ tiến hành tra xét, sau đó cách chức, bắt giữ Thọ giải về Sài Gòn trị tội.

11.jpg
Kênh Tổng đốc Lộc, nay là kênh Nguyễn Văn Tiếp - Ảnh: Thanh Anh

Sau khi được thả, công cuộc làm ăn của Thọ ngày càng lụn bại, nợ nần chồng chất. Tiếp đó dinh cơ đồ sộ của Thọ ở Sa Đéc cũng bị dân chúng đốt cháy rụi, đất đai bị ngân hàng tịch biên phát mãi. Năm 1909 trong một lần uống rượu say, Trần Bá Thọ rút súng lục bắn vào đầu tự sát. Sau khi Thọ tự sát, cù lao Ngũ Hiệp và cả cù lao Rồng của cha con Tổng đốc Lộc bị phát mãi, bán cho Đốc phủ Lê Văn Mầu.

Hiện tại, dấu tích còn lại của gia tộc Tổng đốc Lộc chỉ là ngôi mộ chôn đứng của ông ta, cạnh đó là mộ Trần Bá Thọ cũng làm bằng đá trắng, trong khu đất Thánh của nhà thờ Cái Bè. Trong khu đất này còn có mộ của bà Nguyễn Thị Ở và ông Tú tài Trần Bá Phước, được xây theo kiểu xưa. Ở vùng Đồng Tháp Mười, vẫn còn 1 con kênh lớn dài 47 km, rộng 10 mét chạy từ Bà Bèo (Tân Phước, Tiền Giang) đến Đồng Tháp, trước đây mang tên Tổng đốc Lộc. Con kênh này do Tổng đốc Lộc đích thân chỉ huy dân phu đào. Công việc đào kinh rất nặng nhọc, giữa đồng hoang nhiều muỗi, đĩa và thiếu nước uống, nên nhiều người chết vì bệnh sốt rét và dịch tả.

Lúc đầu người Pháp không đồng ý với đề xuất đào kênh của Tổng Lộc, nhưng sau khi nhìn thấy tầm quan trọng về quân sự của con kênh đối với vùng Đồng Tháp Mười hoang vu, nên chấp thuận cho Tổng đốc Lộc đào kênh. Tháng 4.1897 khi con kênh đào xong, đích thân Toàn quyền Đông Dương Paul Doumer xuống khánh thành và đặt tên là kênh “Tổng đốc Lộc”.

Ngày nay kênh Tổng đốc Lộc được đổi tên thành kênh Nguyễn Văn Tiếp, 1 cán bộ liệt sĩ cao cấp của chính quyền cách mạng. Nhiều năm qua con kênh này đã góp phần làm cho những vùng đất hai bên bờ như Bà Bèo, Mỹ Phước, Mỹ Phước Tây, Hậu Mỹ, Mỹ An…ngày càng sung túc. Kênh Nguyễn Văn Tiếp còn là tuyến giao thông thủy rất quan trọng trong việc vận chuyển nông sản hàng hóa của vùng Đồng Tháp Mười và là tuyến kênh rửa phèn thoát lũ cực kỳ trọng yếu của vùng này.


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Đại dịch COVID-19 đã thay đổi cuộc sống của chúng ta như thế nào trong 2020?

Cuộc sống quay trở về những giá trị cơ bản, sống chậm lại, tiết kiệm hơn...Đó là những đổi thay do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 trong năm 2020.
2

Vẻ đẹp nguyên sơ của cuộc sống "săn bắn, hái lượm" nơi rừng sâu

Những bộ lạc thổ dân này cho tới giờ vẫn còn giữ được nhiều phần nguyên sơ trong cuộc sống thường nhật của họ.
3

Cha đẻ của karaoke là một tay đánh trống mù nhạc lý, người bỏ lỡ hàng trăm triệu USD vì "quên" đăng ký bản quyền

Chỉ với chiêu thuê người đẹp ăn mặc thu hút cầm mic hát, Daisuke Inoue đã khiến Karaoke trở thành trào lưu của toàn thế giới.
4

Bài 1: Bí ẩn chiếc quan tài dựng đứng của kẻ tay sai khét tiếng tàn ác

Trong khu đất Thánh của ngôi nhà thờ cổ Cái Bè (thị trấn Cái Bè, huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang) có ngôi mộ lớn bằng đá trắng, chôn quan tài dựng đứng.
5

Lăng Cha Cả và vài suy nghĩ về lịch sử

Lăng Cha Cả là một di tích quan trọng của Sài Gòn, một Sài Gòn bắt đầu xây dựng lại trù phú sau những lần chiến tranh giữa nhà Nguyễn và Tây Sơn…

Cha đẻ của karaoke là một tay đánh trống mù nhạc lý, người bỏ lỡ hàng trăm triệu USD vì "quên" đăng ký bản quyền

Chỉ với chiêu thuê người đẹp ăn mặc thu hút cầm mic hát, Daisuke Inoue đã khiến Karaoke trở thành trào lưu của toàn thế giới.

Bài 1: Bí ẩn chiếc quan tài dựng đứng của kẻ tay sai khét tiếng tàn ác

Trong khu đất Thánh của ngôi nhà thờ cổ Cái Bè (thị trấn Cái Bè, huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang) có ngôi mộ lớn bằng đá trắng, chôn quan tài dựng đứng.

Lăng Cha Cả và vài suy nghĩ về lịch sử

Lăng Cha Cả là một di tích quan trọng của Sài Gòn, một Sài Gòn bắt đầu xây dựng lại trù phú sau những lần chiến tranh giữa nhà Nguyễn và Tây Sơn…

Đại dịch COVID-19 đã thay đổi cuộc sống của chúng ta như thế nào trong 2020?

Cuộc sống quay trở về những giá trị cơ bản, sống chậm lại, tiết kiệm hơn...Đó là những đổi thay do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 trong năm 2020.

Lời hay ý đẹp để chúc nhau trong năm mới

Bước sang năm mới, những lời “chúc hay ý đẹp” sẽ là thông điệp ý nghĩa để bạn gửi tặng những người thân yêu của mình.

Quốc gia khởi nghiệp: Giấc mơ Mỹ - Hiện thực hóa giấc mơ trở thành siêu cường số 1 thế giới

Trên mảnh đất hoang vu, nghèo nàn về lịch sử, văn hóa nhưng người Mỹ đã tự làm giàu và mở ra "một kỷ nguyên mới" cho chính mình bằng việc tạo dựng nên một nền tảng tri thức vững chắc được hun đúc từ nhiều thế hệ, với mục đích cao nhất là hiện thực hóa khát vọng "giấc mơ Mỹ".

Trong những ngày cuối cùng của năm 2020, vĩnh biệt nhạc sĩ Lam Phương!

Sự ra đi của nhạc sĩ Lam Phương là thông tin đưa lại nhiều xúc cảm và sự hoài nhớ đối với công chúng trong đời sống văn hóa tuần qua.

Nữ nghệ nhân dành gần nửa thế kỷ "giữ hồn" tranh dân gian Đông Hồ

Bà Nguyễn Thị Oanh là nữ nghệ nhân duy nhất ở Bắc Ninh vẫn "giữ lửa" nghề làm tranh dân gian Đông Hồ trong suốt gần nửa thế kỷ. Mới đây, bà được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu "Nghệ nhân ưu tú".

Người đi bộ và xe 2 bánh được miễn phí qua phà Rạch Miễu

Thời sự - Thanh Nguyên - 26/01/2021 23:30
Ngày mai 27.1, phà Rạch Miễu nối 2 bờ Tiền Giang - Bến Tre sẽ được đưa vào hoạt động và sẽ miễn phí cho người đi bộ và xe 2 bánh.

Bộ GT-VT yêu cầu các bên sớm quyết toán Trạm BOT T2

Thời sự - Thanh Nguyên - 26/01/2021 23:15
Bộ GT-VT đã kết luận và có văn bản đôn đốc yêu cầu các bên liên quan khẩn trương hoàn thành công tác quyết toán toàn bộ dự án, quyết toán chi phí giải phóng mặt bằng (GPMB)…

Sau khi gộp 3 quận, TP Thủ Đức tạm chia 3 khu vực quản lý tương ứng 3 quận cũ

Thời sự - A.T - 26/01/2021 23:00
UBND TP Thủ Đức đã ban hành quyết định phân công tạm thời Chủ tịch và các phó chủ tịch phụ trách theo lĩnh vực và địa bàn trên 3 khu vực: Khu vực 1 - quận 2 cũ; Khu vực 2 - quận 9 cũ; Khu vực 3 - quận Thủ Đức cũ.

Chuyện gì sẽ xảy ra trong phiên tòa luận tội ông Trump?

Thế giới - Hoàng Phương - 26/01/2021 22:30
Chúng ta thử điểm qua vài điều có thể xảy ra trong phiên tòa luận tội ông Trump sắp diễn ra trong 2 tuần, so sánh với phiên tòa luận tội lần đầu tiên.

‘Xung đột Ấn Độ - Trung Quốc có thể vượt tầm kiểm soát dẫn đến chiến tranh thế giới thứ 3’

Thế giới - Nhân Hoàng - 26/01/2021 22:15
Căng thẳng giữa Trung Quốc và Ấn Độ có nguy cơ vượt khỏi tầm kiểm soát với hỏa lực được triển khai trong các cuộc đụng độ biên giới, chuyên gia quốc phòng Shashank Joshi nhận định.

Phim Cậu Vàng bị tẩy chay ở các rạp, bài học cho các nhà làm phim Việt

Điện ảnh - Nhật Hạ - 26/01/2021 22:00
Sau 2 tuần ra mắt và thua lỗ nặng nề, phim “Cậu Vàng” đã chính thức rút khỏi hệ thống rạp chiếu.

Nhiều sản phẩm dự thi Nhân tài Đất Việt có hàm lượng công nghệ cao

Công nghệ - Thu Anh - 26/01/2021 21:45
Dù số lượng dự thi năm 2020 không cao như các năm trước nhưng chất lượng sản phẩm khá tốt, nhiều sản phẩm có hàm lượng công nghệ cao và khả năng ứng dụng vào thực tế tốt.

Các hiệu sách ở Anh đạt doanh thu cao ngất trong thời kỳ đại dịch

Sách - Nhật Hạ - 26/01/2021 21:30
Bất chấp đại dịch COVID-19, hơn 200 triệu sách in đã được bán ở Anh vào 2020, lần đầu tiên kể từ năm 2012, theo ước tính từ công ty giám sát doanh số bán sách Nielsen BookScan.

Dubai – Tầm nhìn thay đổi quốc gia

Văn hóa - T.N.L - 26/01/2021 21:00
Từ sa mạc kép, khô cằn và nghèo nàn nhưng chỉ trong 20 năm, Dubai đã phát triển thần kỳ, nổi lên như một thành phố toàn cầu và là một trung tâm kinh tế của thế giới với các trung tâm tài chính, công nghệ thông tin, du lịch, cảng biển, bất động sản, các công trình đồ sộ bậc nhất thế giới.

Các đối tác của Apple dụ nhân viên không về quê ăn tết, Trung Quốc kêu gọi tặng phong bao lì xì

Thế giới - Nhân Hoàng - 26/01/2021 20:45
Người lao động được khuyến khích không về nhà khi các đợt bùng phát COVID-19 trong khu vực gia tăng.

Sử dụng công nghệ AI trong âm nhạc để làm sống lại giọng người đã khuất

Giải trí - Hoàng Phương - 26/01/2021 20:30
Hàn Quốc đã sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để đưa giọng hát của những ca sĩ đã khuất đến với công chúng thời nay. Song việc này lại dấy lên nhiều lo ngại về mặt đạo đức và vấn đề bản quyền.

Á khôi Ngô Mỹ Hải không kỳ thị chuyện hát nhép

Giải trí - Tiểu Vũ - 26/01/2021 20:00
Á khôi Ngô Mỹ Hải bộc bạch: “Bản thân em không kì thị vấn đề hát nhép, nếu xuất hiện trên sân khấu và muốn phần trình diễn của mình được tốt hơn thì em quan niệm không có điều gì xấu khi lựa chọn hình thức hát nhép”

Con đường đầy chông gai của Tổng thống Biden để đưa Mỹ trở lại lãnh đạo thế giới

Thế giới - Đức Thanh - 26/01/2021 19:30
Tổng thống Mỹ Biden đang có những nỗ lực hy vọng khôi phục lại vai trò “lãnh đạo thế giới” của nước Mỹ, nhưng bối cảnh và số liệu thực tế cho thấy không dễ để Mỹ lấy lại được vị thế.

Đồng Tháp: Bắt nhóm người tổ chức cho 1 phụ nữ nhập cảnh trái phép

Thời sự - Tô Văn - 26/01/2021 19:00
Lực lượng chức năng vừa bắt giữ nhóm người vì tổ chức, chở thuê một phụ nữ nhập cảnh trái phép.

PGS-TS Đinh Trọng Thịnh: Chứng khoán, bất động sản tăng nóng, cẩn trọng “bong bóng”

Kinh tế - Lam Thanh - 26/01/2021 18:30
Thời gian gần đây, lượng vốn đổ vào thị trường chứng khoán rất lớn, xuất hiện nhiều nhà đầu tư F0 dẫn đến lo ngại việc hình thành bong bóng tài sản.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS
Thứ 4, 27/01/2021