An ninh công nghệ thông tin

GS John Vu14/01/2026 13:00
An ninh công nghệ thông tin

Theo báo cáo an ninh mới nhất của Viện Kĩ nghệ phần mềm Carnegie Mellon, năm ngoái đã có hơn mười nghìn trường hợp tấn công máy tính, xâm nhập, và cấy mã độc từ “những người không biết” trên khắp thế giới.

Điều đó lên tới 86 phần trăm so với năm trước và 146 phần trăm so với hai năm trước. Việc tăng vụ tấn công máy tính đã nâng tầm quan trọng của quản lí rủi ro an ninh trong mọi công ti cũng như ở mức cá nhân. Mọi người đều có thể là mục tiêu của tấn công, từ giám đốc thông tin của một công ti lớn tới học sinh phổ thông trong một thành phố nhỏ, bất kì ai với máy tính cá nhân hay điện thoại thông minh đều có thể là nạn nhân.

Vài tuần trước, chủ tịch một ngân hàng lớn ở Mĩ đã thấy rằng máy tính của mình tự động gửi đi dữ liệu tài chính quan trọng cho các máy tính ở nhiều nước trên khắp thế giới. Nói cách khác, ông ấy đã là nạn nhân của “tấn công giả mạo” bởi hacker. Một lần chúng lọt vào bên trong máy tính của ông ấy, chúng có thể dùng máy tính cá nhân của ông ấy như công cụ để bắt lấy bất kì thông tin nào chúng muốn và truy nhập vào máy tính của những người làm việc cho ngân hàng của ông ấy, bởi vì sau rốt, ông ấy là ở mức quản lí cao nhất. Bao nhiêu tổn hại thế nào không được biết vào lúc này, điều hacker đang làm với thông tin cũng là chưa được xác định nhưng nó có thể là nghiêm trọng.

Có những vấn đề tương tự xảy ra cho các quan chức chính phủ trên khắp thế giới khi họ tới thăm những websites nào đó hay mở các email được tự gửi tới từ người không biết. Tất nhiên, các quan chức chính phủ không bao giờ phơi bày thông tin về điều đã xảy ra cho máy tính của họ nhưng đây là những vấn đề nghiêm trọng do bản chất của thông tin nhạy cảm được lưu trong máy tính của họ. Ngày nay, không còn chỉ là chuyện các hacker muốn chứng minh rằng họ có thể gây hại gì đó, hay những kẻ tội phạm muốn đánh cắp tài khoản ngân hàng cá nhân và buôn bán cổ phần, mà cả các cơ quan chính phủ của các quốc gia nước ngoài cũng muốn thu thập thông tin nhạy cảm nữa.

Theo báo cáo an ninh, mọi năm hàng nghìn hệ thông tin bị truy nhập bởi những người không có thẩm quyền bởi vì người phát triển phần mềm của họ đã tạo ra lỗi lập trình. Phần lớn các vấn đề an ninh đều là kết quả từ những khiếm khuyết được đưa vào một cách bất cẩn trong khi phát triển phần mềm. Để giảm bớt vấn đề an ninh, điều quan trọng là tổ chức phải giảm số lỗi trong phần mềm nhưng đào tạo hiện thời, đặc biệt trong chương trình khoa học máy tính lại chỉ hội tụ vào vòng đời phát triển phần mềm thay vì dựa vào kiểm thử sau khi phần mềm đã được xây dựng. Vấn đề khác là ngày nay, nhiều người phát triển phần mềm được đào tạo trong “trường huấn luyện” chứ KHÔNG ở đại học, các trường này thậm chí KHÔNG dạy cấu trúc lập trình cơ bản mà chỉ “cách viết mã” để đáp ứng nhu cầu thị trường. Sinh viên được dạy nhiều về “công cụ và thủ thuật” cho nên họ có thể viết mã mà không hiểu điều nền tảng.

Viện Kĩ nghệ phần mềm (SEI) đã phân tích hàng nghìn chương trình trên khắp thế giới và thấy rằng ngay cả những người phát triển có kinh nghiệm cũng vẫn đưa vào nhiều khiếm khuyết khi họ phát triển phần mềm. Về căn bản người phát triển phần mềm trung bình đưa vào một lỗi trong 10 dòng mã. Mặc dầu nhiều lỗi bị bắt và loại bỏ bởi trình biên dịch và kiểm thử nhưng một số vẫn còn lại. Nghiên cứu phần mềm của Carnegie Mellon tiến hành trên hàng nghìn dự án phần mềm chỉ ra rằng nội dung khiếm khuyết trung bình của phần mềm được đưa ra biến thiên từ 1 tới 7 khiếm khuyết trong một nghìn dòng mã. Sự kiện thú vị là trên 90% vấn đề an ninh phần mềm bị gây ra bởi các kiểu khiếm khuyết đã biết và mười nguyên nhân hàng đầu chiếm tới 75% của tất cả những điểm mong manh. Một số vấn đề bị gây ra bởi vấn đề thiết kế và kiến trúc phúc tạp như xác thực không thích hợp, thẩm quyền không hợp thức, dùng không đúng mật mã, không bảo vệ dữ liệu, và không phân hoạch cẩn thận các ứng dụng. Nhưng phần lớn bị gây ra bởi việc bỏ quên đơn giản dẫn tới các kiểu khiếm khuyết như lỗi khai báo, lỗi logic, lỗi kiểm soát chu trình, lỗi biểu thức điều kiện, lỗi hợp thức cái vào, lỗi đặc tả giao diện, lỗi cấu hình, và không hiểu vấn đề an ninh cơ sở. Rõ ràng là thực hành phát triển phần mềm ngày nay dẫn tới phần mềm khiếm khuyết cho nên điều quan trọng là người phát triển phải được đào tạo trong lập trình an ninh nhưng thay đổi trong đào tạo đại học lại rất chậm và đó là lí do tại sao an ninh vẫn là vấn đề chính.

Để quản lí các rủi ro an ninh này, người quản lí hệ thông tin phải tiến hành các cuộc kiểm điển an ninh thường xuyên. Họ phải biết cách thiết lập bảo vệ nào đó chống lại các mối đe doạ của người ngoài và đảm bảo rằng người của họ có hiểu biết về thực hành an ninh. Sai lầm thông thường nhất của người dùng là mở email được tự nhiên gửi tới không có quan hệ hay bấm vào thông tin quảng cáo không biết cho nên điều bản chất là người quản lí hệ thông tin tiến hành đào tạo để nhắc nhở người dùng về nguy hiểm của những kiểu sai lầm này. Cách khác tốt hơn là cải tiến qui trình phát triển phần mềm và xây dựng phần mềm tốt hơn và an ninh hơn, bởi vì nó sẽ tạo ra phần mềm với ít khiếm khuyết hơn và ít mong manh cho hacker tấn công. Điều cũng quan trọng là nhận diện bất kì cấu phần phần mềm cốt yếu nào kiểm soát các chức năng liên kết với an ninh. Những cấu phần đó phải được giám sát chặt chẽ qua phát triển và kiểm thử.

Hơn bao giờ hết, đào tạo “lập trình an ninh” cho mọi nhân viên và có người quản lí hệ thông tin có hiểu biết về an ninh có thể là đầu tư tốt nhất mà công ti có thể làm.

English version

IT security

According to the latest Carnegie Mellon’s Software Engineering Institute security report, last year there were more than ten thousand cases of computer attacks, intrusions, and plantings of malicious code from “unknown people” around the world. That’s up 86 percent from the previous year and 146 percent from two years ago. The increase of computer attack has raised the importance of managing security risk in every company as well as at the individual level. Everybody could be the target of attack, from the Chief Information Officer (CIO) of a large company to a highschool student in a small city, anyone with a personal computer or a smart-phone could be victim.

Few weeks ago, a president of a large bank in the U.S found that his computer was automatically sending important financial data to computers located in several countries around the world. In other word, he had been the victim of a “phishing attack” by hackers. Once they got inside his computer, they can use his personal computer as an instrument to capture any information they wanted and access to computers of people who work for his bank, because after all, he is at the highest level of management. How much damage is not known at this time, what hackers are doing with the information is also not determined yet but it could be severe.

There were similar problems happened to government officials around the world when they visited certain websites or opened an unsolicited emails from unknown persons. Of course, government officers never disclosed information about what happened to their computers but theses were all serious problems due to the nature of sensitive information stored in their computers. Today, it is no longer just hackers want to prove that they can do some damages, or criminals who want to steal personal bank and stock trading accounts, but also government agencies of foreign nationals who want to collect sensitive information too.

According to the security reports, every year thousands of information systems are accessed by unauthorized persons because their software developers have made programming errors. Most security issues are resulting from defects that are unintentionally introduced during software development. To reduce security problems, it is important that organization must reduce number of defects in software but current training, especially in computer science program is only focusing on teaching programming not “secured programming” where security is integrated into the software development life cycle rather than rely on testing after software already being built. Another problem is today, many software developers are trained in “training school” NOT university, these schools do NOT even teach basic programming structure but only on “how to code” to meet market demand. Students are taught a lot of “Tools and tricks” so they can code without any understanding of the fundamental.

The Software Engineering Institute (SEI) have analyzed thousands of programs all over the world and found that even experienced developers still inject many defects as they develop software. Typically an average developer injects one defect for every 10 lines of code. Although many are caught and removed by compilers and tests but some are still remain. Carnegie Mellon’s software studies conducted on thousands of software projects show that the average defect content of released software varies from about 1 to 7 defects per thousand lines of code. The interesting fact is over 90% of software security issues are caused by known defect types and the top ten causes account for about 75% of all vulnerabilities. Some problems are caused by sophisticated architectural and design issues such as inadequate authentication, invalid authorization, incorrect use of cryptography, failure to protect data, and failure to carefully partition applications. But most are caused by simple oversight that leads to defect types such as declaration errors, logic errors, loop control errors, conditional expressions errors, failure to validate input, interface specification errors, configuration errors, and failure to understand basic security issues. It is clear that software development practices today lead to defective software so it is important that developers must be trained in security programming but change in university training is very slow and that is why security is still a major issue.

To manage these security risks, information system manager must conduct security reviews often. They must know how to set up certain protection against threats by outsiders and ensure that their people is knowledgeable about security practices. The most common mistake of users is opening of unsolicited emails or click into unknown advertising information so it is essential that information system managers conduct trainings to remind users about the dangerous of these mistakes. The other better ways are improving the software development process and building better and more secured software, because it will produce software with fewer defects and less vulnerable to hackers attack. It is also important to identify any critical software components that control functions associated with security. Those components must be monitored closely throughout development and testing.

More than ever, “secured programming” training for all employees and having a security knowledgeable Information System Manager could be the best investment a company could make.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Làm việc hay không làm việc

Tuần trước tôi nhận được một email: “Dường như là thầy đang khuyến khích sinh viên đi làm trong khi vẫn đang học đại học nhưng bố mẹ em bảo em rằng em phải tập trung vào học tập vì họ có thể chăm lo cho em. Đi làm sẽ làm phân tán học tập của em và em KHÔNG nên làm hai điều đồng thời thì sẽ không thành công trong cái nào. Thầy nghĩ thế nào?”
2

Phần mềm mã nguồn mở

Phần mềm “nguồn mở” là phần mềm được viết theo cách mã nguồn để mở, sẵn có cho mọi người dùng, thay đổi, cải tiến và tự do phân phối lại nó.
3

Tính toán mây

Một người quản lí hỏi: “Tác động của tính toán mây là gì? Công ti tôi được coi như dùng dịch vụ tính toán mây từ Microsoft. Điều gì sẽ xảy ra cho những người làm việc trong nhóm công nghệ thông tin hỗ trợ cho công ti?”
4

Lập mục đích

Bạn có biết thuyền trưởng dẫn hướng con thuyền của mình trên đại dương thế nào không?
5

Tri thức và kỹ năng

Tuần trước, tôi đã thảo luận với sinh viên về kĩ năng mà công nghiệp phần mềm cần. Khi tôi bảo họ rằng có nhiều việc làm cho xây dựng ứng dụng di động và làm việc với các ứng dụng bán sẵn trên thị trường Commercial Off The Shelf (COTS) như SAP và PeopleSoft, một sinh viên lập tức lên tiếng lo ngại rằng những điều đó không được dạy trong trường.

Robot trong thế kỉ 21

Nếu trước đây ai đó bảo bạn rằng trong mười năm nữa kể từ giờ, bạn sẽ có nhiều robot làm việc cho bạn, từ lau chùi nhà cửa tới nấu bữa tối cho bạn, bạn nghĩ sao? Bạn có tin vào điều đó hay nghĩ rằng đó chỉ là tưởng tượng?

Công nhân phần mềm nước ngoài ở Mỹ

Bởi vì thiếu hụt kĩ năng mấu chốt, chính phủ Mĩ ban hành chương trình visa di trú đặc biệt có tên là H1B và L-1 để cho phép công nhân nước ngoài có kĩ năng vào và làm việc ở Mĩ.

Cuộc sống và hạnh phúc

Khi ngày tốt nghiệp tới gần, tôi có một thảo luận thú vị về nghề nghiệp trong lớp phần mềm. Một sinh viên nói: “Tôi muốn có việc làm được trả lương cao vậy thì tôi sẽ hạnh phúc.”

Sự kiện thú vị về công nghệ phần mềm

Điều thú vị nhất về công nghiệp phần mềm là nhiều công ti hàng đầu đã do các sinh viên đại học sáng lập ra.

Ngôn ngữ lập trình

Một sinh viên hỏi tôi: “Ngày nay có bao nhiêu ngôn ngữ lập trình? Ngôn ngữ nào là tốt nhất? Liệu có thể dùng một ngôn ngữ máy tính cho mọi ứng dụng không? Tôi cần biết ngôn ngữ nào?”

Công nghiệp phần mềm ở Trung Quốc 2010

Tuần trước, tôi đã dạy kĩ nghệ phần mềm ở Trung Quốc. Sau đây là tóm tắt điều tôi đã quan sát năm nay.

Lời khuyên cho năm mới 2

Khi các bạn tiến bộ trong nghề nghiệp chuyên môn, bạn cần nghĩ về đại học và các giáo sư của mình.

Lời khuyên cho năm mới 1

Khi các sinh viên phần mềm mới tốt nghiệp và bắt đầu làm việc trong công nghiệp, họ sẽ thấy rằng có nhiều điều nữa cần học hơn là họ tưởng.

Nghề nghiệp và việc làm

Blog GS John VU - GS John Vu - 23/06/2026 12:00
"Em hiểu rằng giáo dục đại học là quan trọng nhưng em vẫn bị lẫn lộn về chọn lựa của em khi kết thúc giáo dục bậc đại học rồi đi làm cùng việc làm như mọi người có sáu tháng đào tạo lập trình..."

Điều doanh nghiệp cần biết về GPT - “bộ não” phía sau chatbot AI

Kỹ năng - Vân Anh - 23/06/2026 11:00
GPT, viết tắt của Generative Pre-trained Transformer, là một lớp mô hình trí tuệ nhân tạo tạo sinh có khả năng tạo ra văn bản, tóm tắt tài liệu, viết email, trả lời câu hỏi, hỗ trợ lập trình hoặc phân tích dữ liệu theo yêu cầu bằng ngôn ngữ tự nhiên. Nói đơn giản, GPT giống như “bộ não ngôn ngữ” đứng sau nhiều chatbot AI nổi tiếng hiện nay, bao gồm Chat GPT.

Không phải nghèo hay xấu xí: 3 kiểu đàn ông này mới là “án tử xã hội”

Suy ngẫm - Ứng Hà Chi - 23/06/2026 10:00
Đàn ông có những vấn đề này không chỉ là lỗi hành vi, mà phản ánh sự rối loạn ở tầng nhận thức, khả năng tự kiểm soát và phán đoán cốt lõi.

Việt Nam có một nhà văn sở hữu tác phẩm được dịch ra ít nhất 3 thứ tiếng, là tài liệu nghiên cứu, giảng dạy tại Havard, Stanford, Oxford

Phong cách sống - Nhật Linh - 23/06/2026 09:00
Không chỉ là cây bút lớn của văn học Việt Nam hiện đại, nhà văn này còn là tác giả sở hữu tác phẩm có sức sống vượt ra khỏi biên giới quốc gia.

 'Để hiểu một người' - Chúng ta đang sống trong thời đại khủng hoảng kết nối 

Từ sách - Phim - TĐ - 23/06/2026 08:00
Thứ chúng ta cần nhất là các mối quan hệ, và thứ mà chúng ta xử lý vụng về nhất dường như cũng là các mối quan hệ.

Tính toán mây

Blog GS John VU - GS John Vu - 22/06/2026 12:00
Một người quản lí hỏi: “Tác động của tính toán mây là gì? Công ti tôi được coi như dùng dịch vụ tính toán mây từ Microsoft. Điều gì sẽ xảy ra cho những người làm việc trong nhóm công nghệ thông tin hỗ trợ cho công ti?”

Thất nghiệp đừng vội hoảng: 5 kỹ năng "hái ra tiền" tự học miễn phí giúp bạn lật ngược thế cờ

Kỹ năng - Kiều Dương - 22/06/2026 11:00
Thay vì lo âu khi CV gửi đi chưa có phản hồi, hãy tận dụng khoảng thời gian này để trang bị 5 kỹ năng hữu ích hoàn toàn miễn phí trên mạng.

Tỷ phú Elon Musk và 5 lời khuyên: Chỉ cần làm được 1 điều, cơ hội thành công sẽ tăng vọt

Suy ngẫm - Phương Anh - 22/06/2026 10:00
Vị tỷ phú này cho rằng, để đạt được thành công, mỗi người cần phải mạnh mẽ và nỗ lực thực hiện những điều sau.

Câu chuyện đằng sau tấm ảnh sét đánh đỉnh Landmark 81 thu hút "bão like"

Phong cách sống - Vũ Thanh Bình - 22/06/2026 09:00
Sau 7 năm theo dõi hiện tượng giông sét, tác giả bức ảnh đã ghi lại được khoảnh khắc sét đánh trúng đỉnh tòa nhà Landmark 81 trong cơn mưa lớn tại TPHCM.

Biến tiềm năng thành tài năng - Chúng ta đang sống trong một nền văn hóa tôn thờ tài năng thiên bẩm

Từ sách - Phim - TĐ - 22/06/2026 08:00
 Adam Grant cho rằng tiềm năng không nằm ở nơi bạn bắt đầu, mà nằm ở quãng đường bạn có thể đi được.

Công nghiệp công nghệ thông tin ở Nga

Blog GS John VU - GS John Vu - 21/06/2026 12:00
Khi lần đầu tiên tôi tới thăm Nga năm 1996 để tiến hành nghiên cứu về xu hướng phần mềm, tôi đã bị ấn tượng về lực lượng lao động kĩ năng cao quãng vài nghìn người phát triển phần mềm, nhiều người có bằng tiến sĩ và thạc sĩ với đào tạo chuyên sâu về toán học và vật lí.

Vì sao quẹt thẻ ngân hàng thanh toán đúng chỗ nhưng bạn không được hoàn tiền như quảng cáo?

Kỹ năng - Thu Thủy - 21/06/2026 11:00
Bạn nghĩ mình đã quẹt thẻ tại đúng nhà hàng, đúng chương trình ưu đãi nhưng vẫn không nhận được hoàn tiền như kỳ vọng. Trong khi đó, người khác chi tiêu tương tự lại được hưởng đầy đủ. Sự khác biệt nằm một mã 4 chữ số ít ai để ý.

Sau 30 tuổi, bạn biết mình có thể làm khác đi, nhưng chưa dám

Suy ngẫm - Hà Nguyên - 21/06/2026 10:00
Không phải không muốn cố gắng, mà là không biết cố vào lúc nào.

Từng bị smartphone "khai tử", Gen Z bất ngờ hồi sinh dòng máy ảnh 20 năm tuổi

Phong cách sống - Minh Ngọc - 21/06/2026 09:00
Bị smartphone 'khai tử' suốt hơn 10 năm, máy ảnh compact bất ngờ hồi sinh: Gen Z đang săn lùng thứ công nghệ lỗi thời này vì điều gì?

Cô đơn ở đỉnh cao

Từ sách - Phim - Minh Nguyệt - 21/06/2026 08:00
Có một câu hỏi mà nhiều lãnh đạo tự hỏi mình sau một cuộc họp dài, khi căn phòng đã vắng hết người: tại sao mình lại cô đơn đến vậy?
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS