An ninh công nghệ thông tin

GS John Vu14/01/2026 13:00
An ninh công nghệ thông tin

Theo báo cáo an ninh mới nhất của Viện Kĩ nghệ phần mềm Carnegie Mellon, năm ngoái đã có hơn mười nghìn trường hợp tấn công máy tính, xâm nhập, và cấy mã độc từ “những người không biết” trên khắp thế giới.

Điều đó lên tới 86 phần trăm so với năm trước và 146 phần trăm so với hai năm trước. Việc tăng vụ tấn công máy tính đã nâng tầm quan trọng của quản lí rủi ro an ninh trong mọi công ti cũng như ở mức cá nhân. Mọi người đều có thể là mục tiêu của tấn công, từ giám đốc thông tin của một công ti lớn tới học sinh phổ thông trong một thành phố nhỏ, bất kì ai với máy tính cá nhân hay điện thoại thông minh đều có thể là nạn nhân.

Vài tuần trước, chủ tịch một ngân hàng lớn ở Mĩ đã thấy rằng máy tính của mình tự động gửi đi dữ liệu tài chính quan trọng cho các máy tính ở nhiều nước trên khắp thế giới. Nói cách khác, ông ấy đã là nạn nhân của “tấn công giả mạo” bởi hacker. Một lần chúng lọt vào bên trong máy tính của ông ấy, chúng có thể dùng máy tính cá nhân của ông ấy như công cụ để bắt lấy bất kì thông tin nào chúng muốn và truy nhập vào máy tính của những người làm việc cho ngân hàng của ông ấy, bởi vì sau rốt, ông ấy là ở mức quản lí cao nhất. Bao nhiêu tổn hại thế nào không được biết vào lúc này, điều hacker đang làm với thông tin cũng là chưa được xác định nhưng nó có thể là nghiêm trọng.

Có những vấn đề tương tự xảy ra cho các quan chức chính phủ trên khắp thế giới khi họ tới thăm những websites nào đó hay mở các email được tự gửi tới từ người không biết. Tất nhiên, các quan chức chính phủ không bao giờ phơi bày thông tin về điều đã xảy ra cho máy tính của họ nhưng đây là những vấn đề nghiêm trọng do bản chất của thông tin nhạy cảm được lưu trong máy tính của họ. Ngày nay, không còn chỉ là chuyện các hacker muốn chứng minh rằng họ có thể gây hại gì đó, hay những kẻ tội phạm muốn đánh cắp tài khoản ngân hàng cá nhân và buôn bán cổ phần, mà cả các cơ quan chính phủ của các quốc gia nước ngoài cũng muốn thu thập thông tin nhạy cảm nữa.

Theo báo cáo an ninh, mọi năm hàng nghìn hệ thông tin bị truy nhập bởi những người không có thẩm quyền bởi vì người phát triển phần mềm của họ đã tạo ra lỗi lập trình. Phần lớn các vấn đề an ninh đều là kết quả từ những khiếm khuyết được đưa vào một cách bất cẩn trong khi phát triển phần mềm. Để giảm bớt vấn đề an ninh, điều quan trọng là tổ chức phải giảm số lỗi trong phần mềm nhưng đào tạo hiện thời, đặc biệt trong chương trình khoa học máy tính lại chỉ hội tụ vào vòng đời phát triển phần mềm thay vì dựa vào kiểm thử sau khi phần mềm đã được xây dựng. Vấn đề khác là ngày nay, nhiều người phát triển phần mềm được đào tạo trong “trường huấn luyện” chứ KHÔNG ở đại học, các trường này thậm chí KHÔNG dạy cấu trúc lập trình cơ bản mà chỉ “cách viết mã” để đáp ứng nhu cầu thị trường. Sinh viên được dạy nhiều về “công cụ và thủ thuật” cho nên họ có thể viết mã mà không hiểu điều nền tảng.

Viện Kĩ nghệ phần mềm (SEI) đã phân tích hàng nghìn chương trình trên khắp thế giới và thấy rằng ngay cả những người phát triển có kinh nghiệm cũng vẫn đưa vào nhiều khiếm khuyết khi họ phát triển phần mềm. Về căn bản người phát triển phần mềm trung bình đưa vào một lỗi trong 10 dòng mã. Mặc dầu nhiều lỗi bị bắt và loại bỏ bởi trình biên dịch và kiểm thử nhưng một số vẫn còn lại. Nghiên cứu phần mềm của Carnegie Mellon tiến hành trên hàng nghìn dự án phần mềm chỉ ra rằng nội dung khiếm khuyết trung bình của phần mềm được đưa ra biến thiên từ 1 tới 7 khiếm khuyết trong một nghìn dòng mã. Sự kiện thú vị là trên 90% vấn đề an ninh phần mềm bị gây ra bởi các kiểu khiếm khuyết đã biết và mười nguyên nhân hàng đầu chiếm tới 75% của tất cả những điểm mong manh. Một số vấn đề bị gây ra bởi vấn đề thiết kế và kiến trúc phúc tạp như xác thực không thích hợp, thẩm quyền không hợp thức, dùng không đúng mật mã, không bảo vệ dữ liệu, và không phân hoạch cẩn thận các ứng dụng. Nhưng phần lớn bị gây ra bởi việc bỏ quên đơn giản dẫn tới các kiểu khiếm khuyết như lỗi khai báo, lỗi logic, lỗi kiểm soát chu trình, lỗi biểu thức điều kiện, lỗi hợp thức cái vào, lỗi đặc tả giao diện, lỗi cấu hình, và không hiểu vấn đề an ninh cơ sở. Rõ ràng là thực hành phát triển phần mềm ngày nay dẫn tới phần mềm khiếm khuyết cho nên điều quan trọng là người phát triển phải được đào tạo trong lập trình an ninh nhưng thay đổi trong đào tạo đại học lại rất chậm và đó là lí do tại sao an ninh vẫn là vấn đề chính.

Để quản lí các rủi ro an ninh này, người quản lí hệ thông tin phải tiến hành các cuộc kiểm điển an ninh thường xuyên. Họ phải biết cách thiết lập bảo vệ nào đó chống lại các mối đe doạ của người ngoài và đảm bảo rằng người của họ có hiểu biết về thực hành an ninh. Sai lầm thông thường nhất của người dùng là mở email được tự nhiên gửi tới không có quan hệ hay bấm vào thông tin quảng cáo không biết cho nên điều bản chất là người quản lí hệ thông tin tiến hành đào tạo để nhắc nhở người dùng về nguy hiểm của những kiểu sai lầm này. Cách khác tốt hơn là cải tiến qui trình phát triển phần mềm và xây dựng phần mềm tốt hơn và an ninh hơn, bởi vì nó sẽ tạo ra phần mềm với ít khiếm khuyết hơn và ít mong manh cho hacker tấn công. Điều cũng quan trọng là nhận diện bất kì cấu phần phần mềm cốt yếu nào kiểm soát các chức năng liên kết với an ninh. Những cấu phần đó phải được giám sát chặt chẽ qua phát triển và kiểm thử.

Hơn bao giờ hết, đào tạo “lập trình an ninh” cho mọi nhân viên và có người quản lí hệ thông tin có hiểu biết về an ninh có thể là đầu tư tốt nhất mà công ti có thể làm.

English version

IT security

According to the latest Carnegie Mellon’s Software Engineering Institute security report, last year there were more than ten thousand cases of computer attacks, intrusions, and plantings of malicious code from “unknown people” around the world. That’s up 86 percent from the previous year and 146 percent from two years ago. The increase of computer attack has raised the importance of managing security risk in every company as well as at the individual level. Everybody could be the target of attack, from the Chief Information Officer (CIO) of a large company to a highschool student in a small city, anyone with a personal computer or a smart-phone could be victim.

Few weeks ago, a president of a large bank in the U.S found that his computer was automatically sending important financial data to computers located in several countries around the world. In other word, he had been the victim of a “phishing attack” by hackers. Once they got inside his computer, they can use his personal computer as an instrument to capture any information they wanted and access to computers of people who work for his bank, because after all, he is at the highest level of management. How much damage is not known at this time, what hackers are doing with the information is also not determined yet but it could be severe.

There were similar problems happened to government officials around the world when they visited certain websites or opened an unsolicited emails from unknown persons. Of course, government officers never disclosed information about what happened to their computers but theses were all serious problems due to the nature of sensitive information stored in their computers. Today, it is no longer just hackers want to prove that they can do some damages, or criminals who want to steal personal bank and stock trading accounts, but also government agencies of foreign nationals who want to collect sensitive information too.

According to the security reports, every year thousands of information systems are accessed by unauthorized persons because their software developers have made programming errors. Most security issues are resulting from defects that are unintentionally introduced during software development. To reduce security problems, it is important that organization must reduce number of defects in software but current training, especially in computer science program is only focusing on teaching programming not “secured programming” where security is integrated into the software development life cycle rather than rely on testing after software already being built. Another problem is today, many software developers are trained in “training school” NOT university, these schools do NOT even teach basic programming structure but only on “how to code” to meet market demand. Students are taught a lot of “Tools and tricks” so they can code without any understanding of the fundamental.

The Software Engineering Institute (SEI) have analyzed thousands of programs all over the world and found that even experienced developers still inject many defects as they develop software. Typically an average developer injects one defect for every 10 lines of code. Although many are caught and removed by compilers and tests but some are still remain. Carnegie Mellon’s software studies conducted on thousands of software projects show that the average defect content of released software varies from about 1 to 7 defects per thousand lines of code. The interesting fact is over 90% of software security issues are caused by known defect types and the top ten causes account for about 75% of all vulnerabilities. Some problems are caused by sophisticated architectural and design issues such as inadequate authentication, invalid authorization, incorrect use of cryptography, failure to protect data, and failure to carefully partition applications. But most are caused by simple oversight that leads to defect types such as declaration errors, logic errors, loop control errors, conditional expressions errors, failure to validate input, interface specification errors, configuration errors, and failure to understand basic security issues. It is clear that software development practices today lead to defective software so it is important that developers must be trained in security programming but change in university training is very slow and that is why security is still a major issue.

To manage these security risks, information system manager must conduct security reviews often. They must know how to set up certain protection against threats by outsiders and ensure that their people is knowledgeable about security practices. The most common mistake of users is opening of unsolicited emails or click into unknown advertising information so it is essential that information system managers conduct trainings to remind users about the dangerous of these mistakes. The other better ways are improving the software development process and building better and more secured software, because it will produce software with fewer defects and less vulnerable to hackers attack. It is also important to identify any critical software components that control functions associated with security. Those components must be monitored closely throughout development and testing.

More than ever, “secured programming” training for all employees and having a security knowledgeable Information System Manager could be the best investment a company could make.

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Lời khuyên về giáo dục

Theo một nghiên cứu toàn cầu mới, năm nay các công ti sẽ thuê nhiều sinh viên tốt nghiệp đại học hơn năm ngoái nhưng chỉ với những bằng cấp nào đó. Khoa học máy tính, kĩ nghệ phần mềm, y học và chăm sóc sức khoẻ là NÓNG.
2

Công nhân có kỹ năng cho công việc dự án

Mục tiêu then chốt của mọi dự án phần mềm là đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Điều khách hàng muốn là tổ dự án chuyển giao sản phẩm tương ứng theo lịch biểu, trong chi phí, và có chất lượng cao. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất với nhiều người quản lí dự án là lịch biểu dự án.
3

Phát triển phần mềm Agile

Agile là cách tiếp cận phát triển phần mềm trong đó tổ xây dựng phần mềm trong vài lần lặp ngắn, thay vì mọi thứ đi từ bắt đầu tới kết thúc. Agile cung cấp ích lợi như linh hoạt, dễ thay đổi, chất lượng tốt, ít rủi ro và thoả mãn khách hàng tốt hơn nhưng có “tiền điều kiện” mà tổ chức phải có để đạt tới những ích lợi này.
4

Vấn đề với cách tiếp cận Agile

Một người phát triển phần mềm hỏi tôi: “Người quản lí của tôi nói rằng hoạt động chính của Agile chỉ là viết mã và kiểm thử. Bạn không cần tài liệu cho nên chúng tôi có thể hoàn thanh nhanh và đó là lí do tại sao cái tên “Agile – mau lẹ” tới. Điều đó có đúng không?”
5

Chương trình bằng cấp chuyên sâu

Có vài lí do mà sinh viên muốn tiếp tục theo đuổi các bằng cấp chuyên sâu như Thạc sĩ hay Tiến sĩ. Nhiều người muốn chuyên sâu tri thức của họ và đẩy mạnh giáo dục của họ nhưng một số người không biết làm cái gì, cho nên họ quyết định ở lại trường.

Robot trong thế kỉ 21

Nếu trước đây ai đó bảo bạn rằng trong mười năm nữa kể từ giờ, bạn sẽ có nhiều robot làm việc cho bạn, từ lau chùi nhà cửa tới nấu bữa tối cho bạn, bạn nghĩ sao? Bạn có tin vào điều đó hay nghĩ rằng đó chỉ là tưởng tượng?

Công nhân phần mềm nước ngoài ở Mỹ

Bởi vì thiếu hụt kĩ năng mấu chốt, chính phủ Mĩ ban hành chương trình visa di trú đặc biệt có tên là H1B và L-1 để cho phép công nhân nước ngoài có kĩ năng vào và làm việc ở Mĩ.

Cuộc sống và hạnh phúc

Khi ngày tốt nghiệp tới gần, tôi có một thảo luận thú vị về nghề nghiệp trong lớp phần mềm. Một sinh viên nói: “Tôi muốn có việc làm được trả lương cao vậy thì tôi sẽ hạnh phúc.”

Sự kiện thú vị về công nghệ phần mềm

Điều thú vị nhất về công nghiệp phần mềm là nhiều công ti hàng đầu đã do các sinh viên đại học sáng lập ra.

Ngôn ngữ lập trình

Một sinh viên hỏi tôi: “Ngày nay có bao nhiêu ngôn ngữ lập trình? Ngôn ngữ nào là tốt nhất? Liệu có thể dùng một ngôn ngữ máy tính cho mọi ứng dụng không? Tôi cần biết ngôn ngữ nào?”

Công nghiệp phần mềm ở Trung Quốc 2010

Tuần trước, tôi đã dạy kĩ nghệ phần mềm ở Trung Quốc. Sau đây là tóm tắt điều tôi đã quan sát năm nay.

Lời khuyên cho năm mới 2

Khi các bạn tiến bộ trong nghề nghiệp chuyên môn, bạn cần nghĩ về đại học và các giáo sư của mình.

Lời khuyên cho năm mới 1

Khi các sinh viên phần mềm mới tốt nghiệp và bắt đầu làm việc trong công nghiệp, họ sẽ thấy rằng có nhiều điều nữa cần học hơn là họ tưởng.

Thần đồng 15 tuổi đỗ đại học, trở thành thiên tài thi ca nhưng cuộc đời khép lại ở tuổi 25

Phong cách sống - Thiên An - 15/08/2026 10:00
Cuộc đời của một trong những nhà thơ tài hoa nhưng đoản mệnh nhất Trung Quốc hiện đại vẫn còn để lại nhiều suy ngẫm cho đến tận ngày nay.

Chia sẻ từ trái tim - Mùa Vu Lan: Đứa con liệt sanh

Từ sách - Phim - FN - 15/08/2026 09:00
Bây giờ đến dạng con thứ ba. Nếu cha mẹ tu hành, làm thiện, làm lành mà đứa con lại không thiện, không lành thì đứa con đó, đức Phật gọi là liệt sanh.

Vấn đề với cách tiếp cận Agile

Blog GS John VU - GS John Vu - 14/08/2026 11:00
Một người phát triển phần mềm hỏi tôi: “Người quản lí của tôi nói rằng hoạt động chính của Agile chỉ là viết mã và kiểm thử. Bạn không cần tài liệu cho nên chúng tôi có thể hoàn thanh nhanh và đó là lí do tại sao cái tên “Agile – mau lẹ” tới. Điều đó có đúng không?”

Tâm lý học: Tài sản quý giá nhất của người phụ nữ

Suy ngẫm - Tr. Quang - 14/08/2026 10:00
Tài sản quý giá nhất của người phụ nữ không bao giờ là tuổi trẻ hay sắc đẹp, mà chính là hai khả năng tưởng chừng như trái ngược nhau này. 

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung miễn tác quyền trong 7 trường hợp, người sử dụng không cần xin phép

Phong cách sống - Minh Ngọc - 14/08/2026 09:00
Nhạc sĩ cho biết sẵn sàng cho phép sử dụng và miễn tác quyền đối với nhiều hoạt động giáo dục, cộng đồng, tôn giáo hay mục đích cá nhân không tạo ra doanh thu. Thậm chí, với những trường hợp nằm trong danh sách này, mọi người không cần mất công nhắn tin xin phép anh trước khi sử dụng các ca khúc.

Chia sẻ từ trái tim - Mùa Vu Lan: Những đứa con tùy sanh

Từ sách - Phim - FN - 14/08/2026 08:00
Hồi nhỏ Pháp Hòa có một thú chơi mà nhiều người không thích: Pháp Hòa đi tìm con gián, con dế, con thằn lằn, v.v…, con nào chết, Pháp Hòa làm đám tang cho nó đàng hoàng.

Lời khuyên về giáo dục

Blog GS John VU - GS John Vu - 13/08/2026 11:00
Theo một nghiên cứu toàn cầu mới, năm nay các công ti sẽ thuê nhiều sinh viên tốt nghiệp đại học hơn năm ngoái nhưng chỉ với những bằng cấp nào đó. Khoa học máy tính, kĩ nghệ phần mềm, y học và chăm sóc sức khoẻ là NÓNG.

Tôi dùng ChatGPT thay cho 12 ứng dụng trên điện thoại và cái kết bất ngờ

Kỹ năng - Quốc Vinh - 13/08/2026 10:00
ChatGPT có thể thay thế được các ứng dụng trên điện thoại như báo thức, máy tính hay thời tiết hay không?

Nam sinh từng cõng mẹ tâm thần đi học ĐH, từ chối mức lương 2 tỷ để về núi dạy học

Truyền cảm hứng - Nhật Linh - 13/08/2026 09:00
Năm 2008, hình ảnh một tân sinh viên Trung Quốc tay xách hành lý, tay dắt theo người mẹ mắc bệnh tâm thần đến nhập học từng khiến hàng triệu người xúc động.

Chia sẻ từ trái tim - Mùa Vu Lan: Con cái là phước hay là nghiệp?

Từ sách - Phim - FN - 13/08/2026 08:00
Người ta thường nói: “Cha mẹ sinh con, trời sinh tánh”. Thật ra câu đó chỉ để an ủi thôi, chứ đúng ra cha mẹ sinh con là duyên của cha mẹ, còn con được như thế nào là giữa cái nghiệp của nó và phước của cha mẹ.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS