Lý giải khoa học về ‘thối não’

Cẩm Bình26/12/2024 12:00
Lý giải khoa học về ‘thối não’

Đầu tháng qua, Nhà xuất bản Đại học Oxford thông báo “Brain rot” (tạm dịch: thối não) được chọn là từ của năm 2024.

Từ “thối não” chỉ tình trạng suy giảm về tinh thần hay trí tuệ, đặc biệt được xem như kết quả của việc tiếp nhận quá nhiều nội dung (đặc biệt hiện nay là nội dung trực tuyến) tầm thường hoặc không có giá trị.

2024-12-17-153807.png

Theo một số chuyên gia, hành vi lướt xem nội dung trực tuyến liên tục quả thực đang làm hỏng não của con người. Tiến sĩ khoa học thần kinh Kyra Bobinet chỉ ra: “Trong thời đại ngày nay mọi người gặp khó khăn với khả năng tập trung. Họ cảm thấy não bộ mù mịt, ít tập trung hơn, không làm được việc đòi hỏi chuyên tâm. Và còn có đại dịch cô đơn đang rình rập vì chúng ta chẳng thể tập trung thực sự tập trung vào bất cứ điều gì kể cả xây dựng mối quan hệ”.

Cụ thể thì phần habenula nằm ở vùng trung tâm não gặp vấn đề vì hành vi lướt xem nội dung trực tuyến liên tục. Habenula tham gia vào nhiều chức năng quan trọng như tạo động lực hay ra quyết định. Nhưng khi được kích hoạt thì phần này cũng có thể “giết chết” động lực cố gắng. Dù biết phải làm gì đó, ta lại lướt xem nội dung trực tuyến. Đây là hành vi tránh né nhằm cho não nghỉ ngơi do habenula kiểm soát, qua đó làm mất động lực.

Không có giải pháp phổ quát nào cho hành vi lướt xem nội dung trực tuyến liên tục. Mấu chốt nằm ở chỗ mỗi cá nhân cần tự nhận thức và sửa đổi, theo bà Bobinet.

Bác sĩ Don Grant (Trung tâm Y tế Newport Healthcare) chỉ trích các hãng sản xuất và nhà sáng tạo nội dung cố ý khiến người dùng nghiện thiết bị điện tử.

“Họ rất thông minh khi viết nên thuật toán đồng thời tận dụng hệ thống limbic của não chúng ta, giống như cách người phát minh máy đánh bạc đã làm. Kéo cần gạt và bạn không biết mình sẽ nhận được gì”, ông Grant lý giải.

Vị chuyên gia này vô cùng lo ngại con người mất đi trí tưởng tượng: “Chúng ta không cần phải tưởng tượng bất cứ thứ gì nữa. Mỗi lần cần suy nghĩ ta lại cầm thiết bị lên. Tôi lo lắng cho trí nhớ và giáo dục”. Ông còn lưu ý hành vi lướt xem nội dung trực tuyến liên tục gây mất ngủ.

Ông Grant kêu gọi mọi người chú ý hơn đến nội dung trực tuyến, 80% nội dung mà mình nên lành mạnh, chỉ 20% mang tính giải trí là đủ. Ngoài ra cũng nên đặt giới hạn thời gian lên mạng, dành thời gian ra ngoài vận động cơ thể, chơi trò chơi trí tuệ.


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Tâm lý học: Hai lời khuyên này sẽ càng có lợi nếu bạn biết chúng càng sớm càng tốt

Nhiều người sống một cuộc đời khó khăn, thường xuyên chịu mất mát, không phải vì họ thiếu lòng tốt hay nỗ lực, mà vì họ quá thẳng thắn và ngây thơ. Họ đối xử với người khác một cách vô điều kiện và thường xuyên nhượng bộ trong mọi tình huống, luôn tin rằng sự chân thành sẽ được đáp lại và sự khoan dung sẽ được đền đáp bằng lòng tốt.
2

Bạn luôn đưa ra lời khuyên tuyệt vời cho người khác, ngoại trừ chính mình

"Tạo khoảng cách với bản thân" (self-distancing) giải thích vì sao lời khuyên bạn có thể dành cho một người bạn chỉ trong năm phút lại là điều bạn không thể tự nói với chính mình suốt cả một tháng.
3

Đừng để hạnh phúc giả tạo giam cầm bạn

Bạn đã bao giờ cảm thấy rằng càng cố gắng tìm kiếm hạnh phúc, bạn càng trở nên lo lắng hơn chưa? Thực ra, tất cả chúng ta đều đã rơi vào một cái bẫy lớn.
5

8 dấu hiệu cho thấy tổ chức của bạn đang mắc bẫy "tư duy đồng thuận độc hại"

Ngày 28/1/1986, tàu con thoi Challenger phát nổ 73 giây sau khi phóng, giết chết toàn bộ 7 thành viên phi hành đoàn trước hàng triệu người xem trực tiếp qua truyền hình.

Liệu chúng ta nên suy nghĩ về sự may mắn theo cách khác?

Nhưng "may mắn" thực sự có nghĩa là gì?

Nếu vẫn cố chấp giữ thứ này, tương lai bạn sẽ ngày càng đi lùi

Cuộc sống của người trưởng thành sẽ không thiếu những phút giây mà chúng ta cảm thấy khó khăn hoặc muốn gục ngã.

Dấu hiệu của một người sắp trở nên giàu có: Biết được 4 nguyên tắc đào ra tiền này

Người không có tiền nghèo ở cái đầu chứ không phải cái ví.

Quan ăn dán thông báo 'lạ', một cách làm hay cần khuyến khích

Từ khi có thông báo "lạ", khách đến quán đông hơn. Đa phần vui vẻ hưởng ứng, khen hay. Cũng có vài người băn khoăn nhưng khi nghe giải thích, đều ủng hộ.

Đổi đời nhờ mạng xã hội

Sự phát triển của mạng xã hội đã tạo ra nhiều ngành nghề mới, trong đó, nghề sáng tạo nội dung số rất hot những năm gần đây với những gương mặt nổi bật như Lê Tuấn Khang, bà Tân Vlog...

Những sai lầm ở thời thơ ấu có thể tẩy xóa, nhưng trưởng thành thì không

Quá khứ là một tờ giấy lộn, hiện tại là một tờ báo và tương lai là một bảng câu hỏi. Khắc ghi 10 nguyên tắc sống của người thành đạt để nâng cấp đời mình.

Đứa trẻ mê điện thoại di động và đứa trẻ cầm trên tay cuốn sách có tương lai hoàn toàn khác biệt

Tại sao con nên hạn chế sử dụng điện thoại di động? Một bà mẹ đã đưa ra những nhận định thẳng thắn khiến nhiều phụ huynh bừng tỉnh!

Tuổi trẻ như một chú ngựa, nếu không rèn luyện thì mãi chỉ là ngựa thường

Khi còn trẻ, chúng ta việc gì cũng có thể làm, khó khăn ra sao cũng có thể vượt qua, bên trong mỗi người chính là một con chiến mã đích thực, thế nhưng nếu không chịu rèn luyện sẽ chỉ quanh quẩn làm chú ngựa trong chuồng.

Thế giới trong giọt nước - Khi những người tử tế không đồng ý với nhau

Trong "Thế giới trong giọt nước", Regina Linke không đặt các nhân vật trước lựa chọn giữa thiện và ác. Họ đều muốn giúp một con chim sẻ bị thương, nhưng lại không thống nhất về cách giúp. Cũng từ những bất đồng ấy, câu chuyện không còn chỉ nói về lòng tốt.

Giới khoa học chụp não người đang toan tính trả thù và phát hiện ra thứ đáng sợ hơn cả ma túy

Suy ngẫm - Long Vân - 31/07/2026 10:00
"Quân tử trả thù mười năm chưa muộn", câu nói cửa miệng quen thuộc hóa ra không chỉ đơn thuần là một triết lý sống. Dưới lăng kính của thần kinh học hiện đại, nó là mô tả chính xác về một chu kỳ gây nghiện đáng sợ.

Nhạc sĩ Trần Tiến đi xe ôm lên tận đỉnh núi, ước mơ bỏ hết thế gian

Phong cách sống - Tùng Ninh - 31/07/2026 09:00
"Tôi đi 43 nước, không nước nào thân yêu bằng Việt Nam" – nhạc sĩ Trần Tiến nói.

Thế giới trong giọt nước - Khi những người tử tế không đồng ý với nhau

Từ sách - Phim - Quang Anh - 31/07/2026 08:00
Trong "Thế giới trong giọt nước", Regina Linke không đặt các nhân vật trước lựa chọn giữa thiện và ác. Họ đều muốn giúp một con chim sẻ bị thương, nhưng lại không thống nhất về cách giúp. Cũng từ những bất đồng ấy, câu chuyện không còn chỉ nói về lòng tốt.

Bạn có thể tìm thấy bao nhiêu khuôn mặt trong bức ảnh

Thư giãn - Tr. Quang - 30/07/2026 11:00
Chúng vô cùng khó tìm. Người ta nói rằng chỉ những người có khả năng quan sát cực kỳ tinh tường mới có thể tìm thấy chúng. Liệu bạn có phải là một trong số họ?

Người EQ cao vay tiền như thế nào?

Kỹ năng - Hà Nguyên - 30/07/2026 10:00
Ai cũng có lúc cần vay tiền để giải quyết một việc cấp bách. Nhưng điều khiến một người được tin tưởng không nằm ở số tiền họ vay, mà ở cách họ mở lời, giữ cam kết và ứng xử với khoản tiền mình đang mượn. Đó cũng là một biểu hiện của EQ tài chính.

Hành trình 3.000 km vượt sa mạc đến chiếc huy chương World Cup trên cổ của mẹ Nico Williams

Truyền cảm hứng - Minh Ngọc - 30/07/2026 09:00
Sau khi Tây Ban Nha bước lên ngôi vô địch, cầu thủ 24 tuổi của La Roja đã nhìn lên khán đài rồi tiến thẳng về phía mẹ mình - bà Maria, ôm bà thật chặt rồi tháo chiếc huy chương vô địch vừa nhận được để đeo lên cổ người phụ nữ đã đứng khóc suốt trận đấu.

'Sức mạnh của Đạo' - khi người bận rộn học cách không cản đường chính mình

Từ sách - Phim - Minh Nguyệt - 30/07/2026 08:00
Có những cuốn sách đổi đời người ta không phải bằng một chân lý lớn, mà bằng một tai nạn nhỏ. Với Max Landsberg, đó là một mảnh gỗ nhỏ mắc trong cổ họng vào một tối thứ Sáu — và ba mươi năm để hiểu vì sao mình lại ngồi ăn pizza kiểu ấy.

Lập kế hoạch dự án phần mềm

Blog GS John VU - GS John Vu - 29/07/2026 11:00
Một người phát triển phần mềm tới gặp tôi: “Tôi được đề bạt làm quản lí một dự án nhỏ. Ông chủ của tôi bảo tôi hội tụ vào viết mã chứ KHÔNG lập kế hoạch bởi vì lập kế hoạch là phí thời gian. Viết mã sẽ cho tổ nhiều thời gian hơn để hoàn thành dự án. Câu hỏi của tôi là làm sao lập kế hoạch cho dự án mà không phí thời gian và vẫn đạt tới thành công?”

Vì sao người Mỹ vẫn yêu quý Phạm Xuân Ẩn

Phong cách sống - Tô Giang - 29/07/2026 09:00
Giáo sư Larry Berman là tác giả "Perfect Spy", cuốn sách được độc giả Việt Nam biết đến với tên gọi "X6 - Điệp viên hoàn hảo" viết về Thiếu tướng tình báo Phạm Xuân Ẩn.

'Sức mạnh của Đạo': Lý - Nhận ra các khuôn mẫu để biết nên hành động lúc nào và như thế nào

Từ sách - Phim - TĐ - 29/07/2026 08:00
Lý nghĩa là các khuôn mẫu. Khi nhận ra các khuôn mẫu trong con người, tình huống và tự nhiên, bạn sẽ có cái nhìn rõ hơn về cách thức và thời điểm vận dụng các dòng chảy ngầm của vũ trụ sao cho có lợi cho bản thân. Đoạn trích dưới đây từ cuốn sách "Sức mạnh của Đạo" của tác giả Max Landsberg sẽ giúp bạn hiểu thêm về "Lý".

Thiếu hụt kỹ năng công nghệ thông tin

Blog GS John VU - GS John Vu - 28/07/2026 11:00
Trong vài năm qua, vấn đề thiếu hụt kĩ năng CNTT thường được nhắc tới ở Mĩ và nó làm khuấy động nhiều cuộc tranh cãi.

4 hành động thể hiện bạn là người EQ thấp

Kỹ năng - Kim Linh - 28/07/2026 10:00
Người có EQ (trí tuệ cảm xúc) thấp thường dễ hành động theo cảm tính, vô tình khiến cả bản thân lẫn người khác rơi vào những tình huống khó xử.

Nhà thiết kế nổi tiếng Việt Nam làm tài xế xe công nghệ để kiếm sống, mừng rỡ khi được khách 'boa' 2.000 đồng

Phong cách sống - Anh Khôi - 28/07/2026 09:00
Bài đăng của nhà thiết kế nhanh chóng nhận được làn sóng tương tác lớn từ giới giải trí.

Sắp phát hành: Đại chiến AI

Tủ sách - FN - 28/07/2026 08:00
Suốt nhiều thập kỷ, AI luôn được xem như một tương lai "đã cận kề", nhưng hết lần này đến lần khác vẫn chưa đáp ứng được những kỳ vọng. Phải đến khi ChatGPT, Gemini cùng hàng loạt công cụ AI tạo sinh khác bùng nổ, nhân loại mới thực sự tự hỏi: Có phải thời hoàng kim của AI đã điểm?
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS