Thứ 4, 22/05/2019

Ba hồn ma đêm Giáng sinh và món quà từ Charles Dickens

Lê Hồng Lâm19/12/2018 14:10
Ba hồn ma đêm Giáng sinh và món quà từ Charles Dickens

A Christmas Carol thuộc loại tiểu thuyết mỏng nhất và dễ đọc nhất của Charles Dickens (bản song ngữ của First New chỉ khoảng 300 trang in). Nó được xem là tiểu thuyết dành cho thiếu nhi nhưng thực ra người lớn mới là đối tượng mà ông nhắm đến.

Trong số những nhà văn thời đại Nữ hoàng Victoria (1837-1901), Charles Dickens vẫn là nhà văn được yêu thích hơn cả. Những cuốn tiểu thuyết xuất chúng của ông với tài năng kể chuyện tuyệt vời và cách xây dựng nhân vật đóng đinh vào trí nhớ khán giả, được đọc đi đọc lại trong suốt gần một thế kỷ rưỡi qua, kể từ lúc ông qua đời.

Những cuốn tiểu thuyết nổi tiếng nhất của ông như A Christmas Carol (Giáng sinh yêu thương or Bài ca mừng Giáng sinh), Great Expectations (Những kỳ vọng lớn lao), Oliver Twist, David Copperfield hay A Tale of Two Cities (Hai kinh thành)... được in với số lượng lên đến cả trăm triệu bản và được dịch khắp thế giới. Kỷ lục in nhiều nhất chắc thuộc về A Christmas Carol, được xem là "Cuốn sách hay nhất về Giáng sinh", được tái bản có... 2583 lần và được dịch ra hơn 50 ngôn ngữ khác nhau.

Điều gì làm nên sức hấp dẫn và không bị nhạt phai theo năm tháng từ những cuốn sách của Charles Dickens? Ngoài tài kể chuyện và xây dựng nhân vật bậc thầy của ông, điều làm nên những giá trị kinh điển của Dickens chính là tinh thần nhân đạo và phản biện xã hội của ông. Vốn là một nhà văn hiện thực, ông luôn hướng ngòi bút của mình đến thân phận của những người nghèo khổ, những kẻ bị bóc lột dưới đáy xã hội và cũng không ngần ngại bóc trần bộ mặt giả dối, hám lợi, ích kỷ của đám nhà giàu. Một trong những cuốn tiểu thuyết thể hiện rõ nhất các chủ đề này là A Christmas Carol.

A Christmas Carol thuộc loại tiểu thuyết mỏng nhất và dễ đọc nhất của Charles Dickens (bản song ngữ của First New chỉ khoảng 300 trang in). Nó được xem là tiểu thuyết dành cho thiếu nhi nhưng thực ra người lớn mới là đối tượng mà ông nhắm đến.

Cuốn tiểu thuyết này kể về lão Ebenezer Scrooge, một lão già nhà giàu hám lợi, keo kiệt, bần tiện, xấu tính và cô độc. Đến hai đồng tiền mà lão đặt lên mắt của người đồng nghiệp quá cố, cuối cùng lão cũng lấy lại vì quá số tiền ma chay lão chi ra.

Xét về độ keo kiệt, bủn xỉn thì lão chẳng kém Lão hà tiện của Molière hay Lão Grande trong tiểu thuyết của Honoré de Balzac. Ba lão già giàu có bủn xỉn này một người một vẻ mười phân vẹn mười. Các cụ chúng ta thường nôm na gọi bọn này là "ăn một ký đinh thải ra ba ký sắt" đấy. Nhưng điều khác biệt của A Christmas Carol là khi trang cuối cùng của cuốn tiểu thuyết khép lại, lão Scrooge đã hoàn toàn thay đổi. Thay đổi một cách ngoạn mục. Và chỉ có Charles Dickens mới làm cho sự thay đổi này hợp lý hợp tình đến vậy.

Mở đầu tiểu thuyết, lão đáng ghét và keo kiệt bao nhiêu thì cuối truyện lão đáng yêu, tử tế và hào phóng bấy nhiêu.

Lão là một nhân vật được đem ra làm trò giễu trong trò chơi "Có và Không" đêm Giáng sinh của bọn bạn bè đứa cháu lão. Đại loại một đứa đố: "Một sinh vật còn sống, hung tợn, ương bướng, hay càu nhàu và gầm gừ, đôi khi cũng nói chuyện, sống ở London, đi bộ trên đường phố, hay lánh né mọi người và chẳng cận kề với ai, chẳng để bị ai sai khiến, không bị nuôi nhốt trong chuồng , không bao giờ bị giết thịt trong chợ, chẳng phải là ngựa cũng chẳng phải là lừa, bò sữa, bò đực hay cọp, chó, heo, mèo và gấu". Câu đố dễ nhất trần đời, cả đám gào lên: lão Scrooge.

Trong một đêm Giáng sinh nọ, lão cô độc trở về nhà trong khi thiên hạ đang quây quần bên gia đình thì bị hồn ma vất vưởng của Marley - người chết 7 năm trước viếng thăm. Chưa hết kinh hồn táng đởm, ba hồn ma khác cũng xuất hiện và đưa lão quay ngược lại quá khứ, ở hiện tại và đến tương lai để lão thấy được chân dung của mình trong thời ấu thơ, trong con mắt của người khác và trong tương lai gần, khi lão được chứng kiến những điều ghê rợn đang chờ đợi lão ở phía trước.

"Cuộc sống của một người sẽ báo trước kết cục của họ, mà nếu không thay đổi, họ sẽ phải hứng chịu. Nhưng nếu họ thay đổi cách sống, kết cục cũng sẽ thay đổi." - chuyến phiêu lưu với ba hồn ma trong đêm Giáng sinh đã giúp lão nhận ra điều đó trước khi quá muộn.

Charles Dickens đã biến cuốn tiểu thuyết thiếu nhi này trở thành một tác phẩm tràn ngập hài hước nhưng cũng đầy cảm động. Bên cạnh tài năng kể chuyện bậc thầy, Dickens còn thể hiện sự tài hoa và sâu sắc của ông khi đưa vào tác phẩm những điển tích từ các câu chuyện cổ, từ Kinh Thánh và từ những câu thoại nổi tiếng trong các vở kịch của Shakespeare. Vì vậy mà quý vị phải dành thời gian đọc hết phần Phụ lục (chú giải) mới hiếu hết những thâm ý tác giả gửi gắm trong cuốn tiểu thuyết thiếu nhi này.

Ví dụ như khi viết về những điều nuối tiếc muộn màng của hồn ma Marley, ông ta nói rằng điều ân hận nhất khi sống là "khi đi ngang mọi người mà mắt cứ nhìn cắm xuống đất, chẳng bao giờ ngẩng lên nhìn ngôi sao phước lành đã dẫn dắt những con người khôn ngoan hướng đến những nơi nương náu tồi tàn nọ."

Một câu văn rất bình thường thôi, nhưng nó ẩn chứa một điển tích trong Kinh Thánh mà Charles Dickens muốn gửi gắm: "Cái ngịch lý của ánh sao là như thế. Ánh sao đó xuất hiện cho những người thành tâm thiện chí, soi đường cho những người khát khao muốn tìm chân lý; nhưng ánh sao đó lại biến mất trước những người chỉ mải mê xây dựng "ngai vàng" cho cuộc đời mình."

Còn rất nhiều điều thú vị về cuốn tiểu thuyết này mà mỗi lần đọc ta lại khám phá ra một điều gì đó mà tác giả gửi gắm, và quan trọng là nó vẫn rất thời sự trong thời đại hôm nay. Không phải ngẫu nhiên mà tờ tạp chí The Gentleman's Magazine của Anh đã cho rằng "chính tác phẩm A Christmas Carol đã khơi mào cho sự bùng nổ bất ngờ của hoạt động từ thiện ở Anh quốc lúc bấy giờ."

Vì mức độ phổ biến, sức hấp dẫn của cốt truyện và biệt tài xây dựng nhân vật, tiểu thuyết của Dickens được xem là mỏ vàng của Hollywood và được chuyển thể lên phim không biết bao nhiêu lần.

Oliver Twist, David Copperfield, A Tale of Two Cities, Great Expectations và đặc biệt nhất là A Christmas Carol đã được chuyển thể lên phim không biết bao nhiêu lần.

Tối Chủ nhật tuần này, 23.12.2018, tại Salon Văn hóa Cà phê thứ Bảy (38 Võ Văn Tần, Q.3, TP.HCM) sẽ có buổi chiếu A Christmas Carol, phiên bản phim hoạt hình bom tấn của Walt Disney (với kỹ thuật mô phỏng diễn xuất của các diễn viên như Jim Carrey, Colin Firth, Gary Oldman...) của đạo diễn Robert Zemeckis sẽ được trình chiếu ngay trước đêm Giáng sinh. Sau đó, nhà phê bình điện ảnh Lê Hồng Lâm sẽ có buổi trò chuyện ngắn với chủ đề “Điện ảnh chuyển thể từ văn học: Được gì và mất gì?”. Đăng ký (miễn phí) để thưởng thức một trong những tác phẩm Giáng sinh hay nhất và có ý nghĩa nhất mọi thời đại.

 Điện ảnh và văn học vẫn thường gặp nhau ở một giao lộ nào đó. Nếu không phải là văn học nảy mầm từ thước phim sống động thì cũng là những tác phẩm điện ảnh được khơi nguồn từ tiểu thuyết. Thông thường trong quá trình giao thoa ấy, cả nguyên tác văn học lẫn phiên bản điện ảnh chuyển thể đều được công chúng đưa lên “cán cân” so sánh, nếu không muốn nói là có phần thiên vị hơn cho nguyên tác.

Thế nhưng, hiếm có một tác phẩm nào mà nguyên tác và chuyển thể đều được đánh giá cao như cuốn sách Giáng sinh yêu thương (A Christmas Carol) của đại văn hào Charles Dickens và bộ phim cùng tên của đạo diễn Robert Zemeckis ra mắt năm 2009. Tuy nhiên, giữa hai tác phẩm này lại có nhiều điểm khác biệt nhất định không chỉ trong hình thức biểu hiện mà còn trong cách sắp xếp nội dung, diễn giải nhân vật…

Để làm rõ nét hơn những nét khác biệt này và sự kế thừa của phiên bản điện ảnh, nhà báo – nhà phê bình Lê Hồng Lâm sẽ có buổi trò chuyện với khán giả về chủ đề: “Điện ảnh chuyển thể từ văn học: Được gì và mất gì?”. Qua đó, nhìn nhận lại hướng đi của một số tác phẩm điện ảnh chuyển thể tương tự ở Việt Nam và trên thế giới.

Theo Một Thế Giới


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Làm gì với nhà thờ Bùi Chu?

Nếu ngày hôm nay, chúng ta cứ nhất định bảo thủ với những cách làm mang tính “đặc thù” của mình – sự hời hợt, nông cạn đến khó hiểu chỉ vì ưa chuộng những cái hào nhoáng, mới mẻ, hiện đại… thì trong tương lai không xa, cái giá của “học phí” kia sẽ trượt dài theo cái đà của sự tha hóa hôm nay.
2

Nơi Quang Trung và Gia Long 'chung một mái đền'

Vua Quang Trung và vua Gia Long là 2 trang tuấn kiệt trong lịch sử Việt Nam. Tuy nhiên, giữa hai người lại có mối thù không đội trời chung nên hơi lạ khi thấy hai người chung một mái đền.
3

Cục Di sản văn hóa lên tiếng về việc phá dỡ nhà thờ Bùi Chu

Ngày 2.5, Cục Di sản văn hóa có văn bản gửi Sở VH-TT-DL tỉnh Nam Định liên quan đến công trình nhà thờ Bùi Chu.
4

TS kinh tế Vương Quân Hoàng: Đặng Lê Nguyên Vũ không 'điên', cũng không phải dị nhân và càng không hề vĩ cuồng!

Chúng ta có thể thấy rõ nhiều khái niệm, cách thức sống của thanh niên trẻ hiện nay có bóng dáng của những thông điệp mà Đặng Lê Nguyên Vũ muốn truyền tải".
5

Dự kiến phục chế Nhà thờ Đức Bà trở thành ngôi nhà xanh

Kế hoạch xây dựng một nhà kính khổng lồ tại Nhà thờ Đức Bà Paris mới đây được các kiến trúc sư người Pháp tiết lộ.

Dám ước mơ vĩ đại

Ngày 7.12 vừa qua, Hành trình Từ Trái Tim - Hành trình Lập chí Vĩ đại - Khởi nghiệp Kiến quốc đã đến với thanh niên tỉnh Đắk Lắk.

First News - Hành trình 24 năm, xin được cảm ơn tất cả!

Tròn 24 năm trước, vào ngày 10 -12 -1994 - Ban Biên dịch First News đã ra đời tại một hẻm nhỏ Sài Gòn chỉ với ba người. Và từ nơi đây những cuốn sách tạo sóng đầu tiên mang tên First News ra đời.

Giai thoại 'cha vợ Minh Mạng bị chém' và chuyện Voi 9 ngà

Ý nghĩa các giai thoại thể hiện thái độ của người dân nhưng đó không phải sử liệu để làm bằng chứng thể hiện sự tồn tại của nhân vật Huệ phi. Điều này cũng giống như khi đọc về truyền thuyết Sơn Tinh - Thủy Tinh thì chúng ta thấy được ý nghĩa về cuộc chiến chống lũ lụt của ông cha ta chứ chúng ta không thể nào tin là có voi 9 ngà được.

Chuyện 'Tả quân chém cha vợ Minh Mạng': Khi lịch sử được chế biến trên sân khấu

Các đình thần thời Minh Mạng đã soi chân tơ kẽ tóc nhưng chẳng hề có cái chuyện nào là việc Lê Văn Duyệt tự tiện chém trọng thần Hoàng Công Lý mà không báo cho Minh Mạng biết. Như vậy là đủ biết giai thoại Lê công kỳ án mang sặc màu sắc hư cấu, xa rời lịch sử.

Xin hãy 'nhẹ tay' với di tích

Từ việc trùng tu tôn tạo lại di tích biến sự cổ kính, trang nghiêm, thành loè loẹt phô trương; hay việc bôi bẩn, khắc tên mình vào di tích đến việc lấn chiếm, bức hại di tích; trộm cắp bảo vật ở di tích… cho thấy hành xử kém văn hoá tại các di tích hiện là hồi chuông đáng báo động.

Sự phi lý trong giai thoại 'Lê Văn Duyệt chém đầu cha vợ Minh Mạng'

Để phủ định việc Hoàng (hay Huỳnh) Công Lý là cha vợ Minh Mạng là việc làm không dễ khi từ cả trăm năm nay, người ta thường nghĩ Hoàng Công Lý là cha vợ của vị vua thứ 2 triều Nguyễn.

Nguyễn Văn Phước: 'Chiến binh' sách

Người sáng lập và điều hành First News - Trí Việt, anh Nguyễn Văn Phước vừa cười vừa thở dài: “Là một trí thức trong lĩnh vực xuất bản mà tôi lại được tặng thưởng về thành tích chống tham nhũng!"

Không có chuyện vua Minh Mạng xử tử 'cha vợ' là Phó tổng trấn Gia Định

Chuyện Hoàng Công Lý (hay Huỳnh Công Lý) là cha vợ Minh Mạng chỉ tồn tại trên một vài giai thoại mà giai thoại đôi khi lại gây ra ngộ nhận về lịch sử. Trong những trường hợp giai thoại đánh tráo nhận định lịch sử thì chúng ta cần phải minh định rõ ràng để lịch sử được trả về đúng sự thật. Minh Mạng chỉ xử một viên tham quan chứ đừng 'đóng mác' cho ông là xử tử cha vợ, hay để bụng với Lê Văn Duyệt trong vụ án Hoàng Công Lý.

Nghĩ giàu và làm giàu sách 'gối đầu giường' - Câu chuyện vô cùng đắt giá về 'vua xe hơi'

Sách - 22/05/2019 08:00
Trong cuốn sách nổi tiếng "Nghĩ giàu và làm giàu", Napoleon Hill tiết lộ rằng ông đã dành 25 năm để nghiên cứu và tìm hiểu những người giàu có đã làm thế nào để đạt được những thành quả như vậy.

Báo Hoàn cầu (TQ) : Đánh Huawei là 'khởi đầu sự suy tàn của Mỹ'

Thế giới - 21/05/2019 17:14
Hoàn cầu Thời báo, phụ trương tiếng Anh của Nhân dân Nhật báo cơ quan ngôn luận của đảng Cộng sản Trung Quốc đã có một bài bình luận mới về việc các công ty lớn "tẩy chay" Huawei theo lệnh của Mỹ "có thể là sự khởi đầu thực sự của sự suy tàn của Mỹ".

Cần Thơ: Tài xế chiếm làn phản ứng Trạm thu phí BOT T2 trên quốc lộ 91

Thời sự - 21/05/2019 16:21
Các tài xế điều khiển xe tải mang biển số tỉnh An Giang và TP.HCM chiếm 3 làn thu phí tại Trạm thu phí BOT T2 trên quốc lộ 91, gây ách tắc giao thông hướng từ An Giang đi Cần Thơ.

Hắc Long Miếu lặng lẽ bên Hoàng Hà cuộn sóng

Du lịch - 21/05/2019 16:19
Qikou một thời sầm uất, giờ quạnh vắng là một nét duyên miễn nhiễm bởi nhân danh phát triển của du lịch. Hắc Long Miếu to lớn theo độ sầm uất ngày cổ giờ cũng buồn lây. Nhưng Hoàng Hà vẫn sóng sau xô sóng trước cuồn cuộn…

Mỗi năm Nhà nước có thể thất thu 1.000 tỉ đồng tiền thuế từ Grab

Kinh tế - 21/05/2019 16:18
Cả nước có trên 50.000 xe tham gia vào Grab, tính ra mỗi năm Nhà nước có thể thất thu khoảng gần 1.000 tỉ đồng tiền thuế.

Những vai diễn nhí gây tranh cãi trong lịch sử điện ảnh thế giới

Giải trí - 21/05/2019 16:16
Phim “Vợ ba” của đạo diễn Ash Mayfair đang gây tranh cãi tại Việt Nam khi cho diễn viên mới 13 tuổi đóng cảnh nhạy cảm. Trên thế giới cũng có không ít những bộ phim vấp phải phản ứng của dư luận khi để diễn viên nhí tham gia trong những phân cảnh nhạy cảm, bạo lực.

Ẩm thực Ryukyu trở thành di sản Nhật Bản

Du lịch - 21/05/2019 16:12
Ẩm thực Ryukyu có các món ăn khá giống Việt Nam như khổ qua xào trứng hay thịt kho, rượu gạo... được xem là di sản Nhật Bản.

Bệnh viện Đại học Y Dược thanh toán viện phí bằng điện thoại di động

Sức khỏe - 21/05/2019 14:44
Chỉ với chiếc điện thoại thông minh, bệnh nhân có thể thanh toán chi phí khám, chữa bệnh tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM bằng ứng dụng Mobile Banking (QR Code).

Chuyện ở BV tâm thần - kỳ 3: Người đàn ông nuôi vợ tâm thần hơn 30 năm

Thời sự - 21/05/2019 14:30
Hơn 30 năm trước, ông Đỗ Hùng Cường tình cờ gặp cô gái tâm thần tên Nguyễn Thị Mèo, động lòng trắc ẩn, ông nhận cưu mang rồi tự mình tìm cách chạy chữa. Nỗ lực của ông cũng được đền đáp khi bệnh tình của bà Mèo thuyên giảm, mái ấm được vun đắp. Rồi cho đến 1 ngày…

Nhật ký lữ hành Argentina Phần 5: Bắt đầu ở nơi tận cùng thế giới

Du lịch - 21/05/2019 14:00
Chiếc áo năm xưa mang tôi tới Patagonia, nhưng phải mãi tới khi tìm hiểu kỹ hơn về Argentina để lên lịch trình cho chuyến đi, tôi mới biết rằng Patagonia không phải là một địa điểm. Patagonia là cả một vùng rộng tới hơn 1 triệu km2, chiếm gần một nửa diện tích Argentina và và một nửa diện tích Chile.

Ung thư, chiếc nạng và sải bước vượt qua số phận

Giới trẻ - 21/05/2019 10:27
Vượt qua nghịch cảnh, vươn lên những cột mốc mà ngay cả người bình thường không chắc đạt được là câu chuyện của Mama Cax - gương mặt vừa được tờ New York Times vinh danh một trong năm bạn trẻ truyền cảm hứng, giúp mọi người yêu cơ thể mình hơn.

Madonna bênh vực Michael Jackson trước scandal phim tài liệu ấu dâm

Giải trí - 21/05/2019 10:16
Nữ hoàng nhạc Pop’ tỏ ý đứng về phía ‘ông hoàng nhạc Pop’ khi lên tiếng nghi ngờ động cơ thực hiện “Leaving Neverland” - dự án tài liệu gây shock tố cáo Michael Jackson về hành vi ấu dâm trong quá khứ. Trả lời báo giới vừa qua, nữ ca sĩ nêu ra băn khoăn: liệu bộ phim có nhằm mục đích “moi tiền”?

Thừa đạm, cơ thể sẽ có những dấu hiệu này

Sức khỏe - 21/05/2019 10:12
Việc nạp quá nhiều đạm có thể gây ra các vấn đề sức khỏe như hại thận, rối loạn nội tiết, bệnh về tim mạch hay làm giảm chức năng gan… Do đó, khi nhận thấy những biểu hiện sau, bạn hãy chú ý điều chỉnh chế độ ăn để cân bằng lượng đạm nạp vào cơ thể.

Nhật ký lữ hành Argentina - Phần 4: Ngã vào tình yêu

Du lịch - 21/05/2019 09:54
Ở xứ sở của điệu Tango mà không đi xem Tango là một thiếu sót lớn. Thế nên, bỏ qua sức hấp dẫn của một tour ngắm Buenos Aires từ trên cao trong đêm, tối cuối cùng tôi đi xem Tango Show.

Kiến nghị giảm thu phí hoàn vốn 7 dự án BOT hơn 16 năm

Kinh tế - 21/05/2019 09:51
Kiểm toán Nhà nước đã kiến nghị giảm thời gian thu phí hoàn vốn của 7/8 dự án BOT là hơn 16 năm. Đối với kết quả kiểm toán 7 dự án BT, cho thấy việc giao đất chỉ định cho nhà đầu tư là trái với quy định của Luật Đất đai.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS