Vụ kiện dân sự tranh chấp bản quyền các nhân vật trong bộ truyện tranh Thần đồng đất Việt giữa nguyên đơn là ông Lê Linh và bị đơn là Công ty Phan Thị.
Thẩm phán Nguyễn Quang Huynh chủ tọa phiên tòa
Phiên tòa hôm nay, Hội đồng xét xử dành thời gian cho luật sư của hai bên tranh luận. Không khí vô cùng căng thẳng bởi tranh cãi gay gắt của cả hai bên khi bảo vệ quan điểm của mình. Phía họa sĩ Lê Linh vẫn khăng khăng cho rằng ông là tác giả duy nhất. Trong khi đó, bên Công ty Phan Thị luôn khẳng định họ là đồng tác giả của các nhân vật Trạng Tí, Sửu Ẹo, Dần Béo, Cả Mẹo.
Ông Lê Linh có mặt rất sớm tại tòa án
Sau phần tranh luận kéo dài hơn 1 tiếng đồng hồ, Hội đồng xét xử vào phần nghị án. Tuy nhiên do tính chất phức tạp của vụ kiện bản quyền chưa từng có tiền lệ tại Việt Nam, nên thẩm phán Nguyễn Quang Quynh chủ tọa phiên tòa tuyên bố tòa án cần thêm thời gian xem xét để đưa ra phán quyết cuối cùng.
Thẩm phán Nguyễn Quang Huynh công bố: "Vào ngày 18.2.2019, TAND Q.1 (TP.HCM) sẽ công bố phán quyết cuối cùng của phiên sơ thẩm vụ kiện tranh cấp quyền tác giả các nhân vật trong bộ truyện tranh Thần đồng đất Việt.
Luật Nguyễn Vân Nam đại diện bên bị đơn tranh luận tại phiên tòa
Trong các phiên xét xử trước, phiên tòa diễn ra cũng vô cùng gay cấn. Phía nguyên đơn là họa sĩ Lê Linh đưa ra 4 yêu cầu đối với bị đơn là Công ty Phan Thị, gồm:
- Đề nghị HĐXX không thừa nhận bà Phan Thị Mỹ Hạnh là đồng tác giả bộ truyện tranh Thần đồng đất Việt.
- Yêu cầu Công ty Phan Thị chấm dứt việc tạo ra và sử dụng các biến thể khác nhau từ những nhân vật trong Thần đồng đất Việt, cũng như trong các ấn phẩm khác như: Thần đồng đất Việt khoa học, Thần đồng đất Việt mỹ thuật, Thần đồng đất Việt toán học...
- Yêu cầu Công ty Phan Thị xin lỗi công khai ông Lê Văn Linh trên các phương tiện truyền thông báo chí trong 3 kỳ liên tiếp.
- Đồng thời, buộc Công ty Phan Thị bồi thường phí luật sư trong vụ kiện là 20 triệu đồng.
Trong khi đó Công ty Phan Thị đã bác bỏ những yêu cầu của phía Lê Linh và có yêu cầu gần như là ngược lại:
- Buộc nguyên đơn ngay lập tức cam kết chấm dứt hành vi vu khống bị đơn là bà Phan Thị Mỹ Hạnh.
- Buộc nguyên đơn xin lỗi công khai trên báo chí.
- Buộc nguyên đơn ngay lập tức chấm dứt việc lợi dụng các quy định về quyền tác giả, quyền đồng tác giả gây ảnh hưởng đến các tác phẩm thuộc quyền sở hữu của Công ty Phan Thị.
Luật sư Trương Thị Thu Hồng đại diện bên nguyên đơn
Cũng trong phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát (VKS) đưa ra ý kiến khá bất lợi cho phía Phan Thị, gần như bác bỏ tất cả các lập luận của bên bị đơn đưa ra nhằm giữ quan điểm Phan Thị là đồng tác giả của các nhân vật Trạng Tí, Sửu Ẹo, Dần Béo, Cả Mẹo trong bộ truyện tranh Thần đồng đất Việt.
Theo VKS thì không có bất cứ bằng chứng nào để xác định bà Phan Thị Mỹ Hạnh là người sáng tạo ra các nhân vật bởi lẽ trước khi họa sĩ Lê Linh hợp tác với Phan Thị thì phía Phan Thị đã không có bộ truyện tranh với 4 hình tượng như nhân vật Trạng Tí, Sửu Ẹo, Dần Béo, Cả Mẹo. Các nhân vật chỉ ra đời sau có sự xuất hiện của họa sĩ Lê Linh tại công ty.
Ông Lê Linh trình bày với HĐXX
Như Một Thế Giới đã thông tin trước đó, Thần đồng Đất Việt là một bộ truyện tranh thiếu nhi nhiều tập được xuất bản tại Việt Nam. Tập truyện đầu tiên mang tên Pháp sư gọi bưởi được NXB Trẻ phát hành ngày 16.2.2002. Ban đầu tác phẩm được thực hiện bởi tác giả Lê Phong Linh (bút danh Lê Linh) và Công ty Phan Thị.
Theo ghi nhận thì ông Lê Linh đã cùng với bà Phan Thị Mỹ Hạnh (Giám đốc Công ty Phan Thị) đứng tên đăng ký quyền tác giả. Từ tháng 5.2002, Cục Bản quyền cấp giấy chứng nhận bản quyền tác giả, ghi nhận quyền tác giả thuộc về đồng tác giả là ông Lê Linh và bà Phan Thị Mỹ Hạnh, quyền tài sản (các quyền khai thác, sử dụng tác phẩm…) thuộc về Công ty Phan Thị.
Tuy nhiên, Thần đồng đất Việt phát hành đến tập thứ 78 thì họa sĩ Lê Linh quyết định ngưng cộng tác với Phan Thị. Các tập tiếp theo của bộ truyện vẫn tiếp tục ra đời nhưng không đề tên tác giả, họa sĩ là ai. Phía Phan Thị cho rằng mình là chủ sở hữu có các quyền tài sản đối với tác phẩm nên tổ chức xuất bản các tập tiếp theo mà không cần ý kiến của tác giả.
Vụ kiện thu hút sự quan tâm của báo giới tại TP.HCM
Trong khi đó ông Lê Linh cũng không còn làm việc tại Phan Thị. Vì vậy công ty có quyền thuê người khác làm những tập tiếp theo.
Phía họa sĩ Lê Linh thì cho rằng mình là tác giả nên có quyền bảo vệ sự toàn vẹn đối với tác phẩm, không ai có quyền sáng tác các tập tiếp theo dựa trên các nhân vật trong truyện của mình. Vì vậy, vào tháng 4.2007, họa sĩ Lê Linh đã chính thức khởi kiện Công ty Phan Thị lên Tòa án Kinh tế TP.HCM.
Sau đúng 12 năm, vụ kiện mới được đưa ra xét xử vào cuối năm 2018 đầu năm 2019. Theo công bố của TAND Q.1, vào lúc 8 giờ sáng 18.2 tòa sẽ đưa ra phán quyết cuối cùng.
Tiểu Vũ
