Chính điều này khiến họ trở thành người bạn đáng tin cậy, người lắng nghe tuyệt vời và là người chữa lành thầm lặng trong nhiều mối quan hệ. Nhưng nghịch lý là: càng thấu cảm, họ lại càng dễ bị tổn thương. Chính khả năng đặc biệt ấy nếu không đi kèm với ranh giới cá nhân lành mạnh sẽ đẩy họ vào những mối quan hệ đầy tổn thương và hao mòn.
Họ cảm nhận rõ cảm xúc, sự khó khăn, tổn thương trong người đối diện, và gần như theo phản xạ, họ dang tay ra giúp đỡ một cách không toan tính. Nhưng chính sự rộng lòng ấy lại dễ trở thành nguyên nhân khiến họ bị lợi dụng hoặc cuốn vào những mối quan hệ mất cân bằng. Trong nhiều trường hợp, người thấu cảm không chủ động tìm kiếm các mối quan hệ độc hại, nhưng lại vô thức thu hút chúng. Họ trở thành “miếng đất màu mỡ” cho những người mang nhiều tổn thương chưa được chữa lành, những cá nhân dễ rơi vào hành vi kiểm soát, đổ lỗi và thao túng cảm xúc. Khi người thấu cảm cho đi quá nhiều mà không được đáp lại đúng mực, họ bắt đầu mệt mỏi, hụt hơi và sau đó là đau lòng với những vòng xoáy cảm xúc cuộn trào.
Anita Moorjani – tác giả cuốn sách "Sức mạnh của người thấu cảm" (Sensitive is the New Strong) đã từng đi qua một hành trình đầy va vấp như thế. Trong sách, cô kể lại câu chuyện về tình bạn kéo dài suốt nhiều năm với Tanisha, một người mẹ đơn thân mà cô từng hết lòng giúp đỡ. Anita giúp cô ấy trông con, sắp xếp thời gian, hy sinh cả nhu cầu cá nhân để hỗ trợ bạn mình, chỉ bởi vì cô quá cảm thông với những khó khăn mà Tanisha đang đối mặt. Cô làm điều đó không phải vì bị ép buộc, mà vì trái tim cô thúc đẩy. Cô không thể quay lưng với cảm xúc của người khác, kể cả khi điều đó khiến cô rời xa cảm xúc của chính mình.
Nhưng Tanisha bắt đầu coi đó là mặc định và đáp lại bằng sự chiếm hữu thay vì biết ơn. Và dần dần, Anita nhận ra mình đang bị hút vào một vòng xoáy đầy mâu thuẫn. Cô cảm thấy có lỗi khi nghĩ đến việc từ chối, phẫn nộ vì không còn được là chính mình, và rồi lại thấy tội lỗi vì phẫn nộ. Cuối cùng, cô tự trách, cố gắng nhiều hơn để "bù đắp” cho người bạn ấy. Đó là vòng lặp cảm xúc quen thuộc mà nhiều người thấu cảm sẽ lặng lẽ gật đầu: giận dỗi - im lặng - tự trách - và cuối cùng lại tiếp tục cho đi. Như thể việc giữ bình yên cho người khác quan trọng hơn việc giữ an yên cho chính mình.
Cho đến một ngày, Anita lựa chọn đặt dấu chấm hết cho mối quan hệ ấy, không phải bằng giận dữ hay cắt đứt lạnh lùng, mà bằng một sự tỉnh thức. Cô nhận ra rằng: nếu không học cách thiết lập ranh giới, người thấu cảm sẽ mãi là người gánh vác nỗi đau của người khác một cách vô thức, âm thầm và tự nguyện dù chẳng ai yêu cầu họ phải như thế. Không ít người thấu cảm nghĩ rằng, yêu thương đồng nghĩa với chịu đựng, rằng sự tử tế đòi hỏi họ phải nhún nhường. Nhưng trong thực tế, những mối quan hệ lành mạnh không đến từ lòng trắc ẩn đơn phương, mà đến từ sự thấu hiểu, bảo vệ cảm xúc bản thân một cách nghiêm túc và sự đồng cảm từ hai phía. “Chúng ta có thể vô tình hủy hoại quan hệ tình cảm của mình nếu luôn tìm cách chiều lòng người khác, xâm phạm ranh giới của bản thân và nhún nhường trước đối phương.” - Anita chia sẻ.
Nếu bạn cũng mang trong mình trái tim nhạy cảm từng gồng mình để làm vừa lòng người khác và từng để cảm xúc của người khác chế ngự tâm trí; thì chắc chắn Sức mạnh của người thấu cảm sẽ là người bạn đồng hành tuyệt vời dẫn lối cho bạn. Quyển sách không chỉ là cẩm nang dành cho những trái tim nhạy cảm mà là một chiếc gương soi lại những gì họ thường bỏ quên: nhu cầu được lắng nghe, quyền được từ chối, và giá trị sâu sắc của sự hiện diện lành mạnh trong bất kỳ mối quan hệ nào.
Không chỉ chia sẻ trải nghiệm cá nhân, Anita còn kết nối những lát cắt đời sống đó với tri thức khoa học về cảm xúc, năng lượng và cơ chế vận hành nội tâm của người thấu cảm. Qua từng chương sách, độc giả sẽ dần nhận ra rằng: cảm xúc của mình cũng đáng được ưu tiên, giới hạn cũng là một cách yêu thương, và chữa lành không phải là chịu đựng và hy sinh bản thân mình.
Đây là cuốn sách dành cho những ai đang học cách thiết lập ranh giới mà không đánh mất sự dịu dàng vốn có và cho những người vẫn muốn yêu thương, nhưng không còn muốn đánh đổi bản thân trong tình yêu đó. Và cũng dành cho tất cả những ai đang trên hành trình tìm lại chính mình một cách nguyên vẹn, mạnh mẽ và trở thành phiên bản tốt hơn sau những vết xước của việc luôn “cố gắng trở thành người tốt”.