Trong bối cảnh giao tiếp số phát triển mạnh, các cuộc trò chuyện giữa con người ngày nay ít diễn ra trực tiếp mà chủ yếu thông qua điện thoại và những dòng tin nhắn trên mạng xã hội.
Hiện nay, ứng dụng Zalo đã trở thành một trong những kênh liên lạc phổ biến nhất tại Việt Nam. Nhiều cuộc trò chuyện, trao đổi công việc hay kết nối cá nhân đều diễn ra qua những tin nhắn trên ứng dụng này. Vì thế, cách một người trả lời tin nhắn, lựa chọn ngôn từ và phản ứng trong từng cuộc trò chuyện trên Zalo không còn là chuyện nhỏ, nó phản ánh trực tiếp mức độ tinh tế cũng như trí tuệ cảm xúc (EQ) của họ.
Thực tế cho thấy, có những người chỉ cần gửi một câu “bạn có đang online không?” cũng đủ khiến người nhận cảm thấy dễ chịu; ngược lại, cũng có những người mà tin nhắn của họ xuất hiện là kéo theo sự mệt mỏi. Những biểu hiện ấy không phải ngẫu nhiên, mà liên quan mật thiết đến EQ và khả năng xử lý quan hệ xã hội.
Phản hồi ngay lập tức rồi lại biến mất
Một dạng hành vi phổ biến khi nhắn tin là kiểu phản hồi cực nhanh ở tin nhắn đầu tiên, nhưng sau đó lại đột ngột im lặng. Nhiều người từng trải qua tình huống: gửi tin nhắn đi và nhận được phản hồi tức thì với lời lẽ như “có chuyện gì vậy?”.
Tuy nhiên, khi chia sẻ một đoạn dài hoặc bắt đầu trình bày vấn đề, đối phương lại biến mất hàng chục phút, thậm chí không trả lời tiếp. Khi được hỏi, họ thường giải thích rằng “vừa bận việc” hoặc “không nhìn thấy tin nhắn”.
Đây là dấu hiệu cho thấy người nhắn tin hành động dựa trên cảm xúc nhất thời, thiếu kiên nhẫn và không đặt nặng tính liên tục trong giao tiếp. Họ hồi đáp nhanh không phải vì thực sự quan tâm, mà do hứng thú tại thời điểm đó.
Ngược lại, người có EQ cao thường giao tiếp một cách có trách nhiệm. Nếu bận, họ sẽ nói rõ với đối phương thời điểm có thể phản hồi. Nếu đã bước vào cuộc trò chuyện, họ dành thời gian lắng nghe trọn vẹn trước khi đưa ra ý kiến. Sự nhất quán ấy thể hiện thái độ tôn trọng đối phương và tôn trọng thời gian của nhau.
Chỉ xoay quanh bản thân
Một kiểu nhắn Zalo khác thường gây khó chịu là thói quen biến cuộc trò chuyện thành nơi xoay quanh cảm xúc và suy nghĩ cá nhân. Trong tin nhắn của những người này, hầu hết câu chữ đều bắt đầu bằng chính họ: “Tôi đang mệt”, “tôi áp lực quá”, “tôi thấy bạn không hiểu tôi”, “tôi muốn nói thế, bạn cứ nghe đã”...
Khi người khác đưa ra ý kiến, họ vội vàng bác bỏ. Khi được chia sẻ hoặc an ủi, họ lại trách móc. Và khi người khác cố gắng giải thích, họ phủ nhận thẳng thừng bằng một câu ngắn gọn: “Tôi không đồng ý”.
Kiểu người này không thiếu khả năng giao tiếp, mà thiếu khả năng lắng nghe và thấu hiểu. Họ đặt cảm xúc cá nhân lên hàng đầu, không dành khoảng trống cho quan điểm của người khác.
Trong môi trường nhắn tin, sự ích kỷ ấy càng thể hiện rõ khiến lời nói của đối phương dễ dàng bị xem nhẹ, mọi nỗ lực trao đổi trở nên vô nghĩa.
Người có tầm nhìn rộng và EQ tốt luôn xem giao tiếp là quá trình hai chiều. Họ biết chia sẻ, nhưng đồng thời biết tiếp nhận. Họ có chính kiến, nhưng không cực đoan, và tôn trọng sự khác biệt của người đối thoại.
Mỉa mai, bóng gió
Một dạng hành vi gây khó chịu khác là nhắn tin theo kiểu mỉa mai, vừa châm chọc vừa nửa đùa nửa thật. Những câu như: “Bận quá nhỉ, cuối cùng cũng thèm trả lời tôi rồi”, “tôi đâu dám làm phiền người quan trọng như bạn”, hay “giờ thành người nổi tiếng rồi, khó gần quá nhỉ” xuất hiện không ít trong các cuộc trò chuyện hàng ngày.
Thực chất, những câu nói này là cách gián tiếp thể hiện sự bực bội. Tuy nhiên, thay vì nói thẳng, người gửi lại chọn lối diễn đạt vòng vo, khiến đối phương lúng túng và làm bầu không khí trở nên nặng nề.
Đây là biểu hiện rõ ràng của sự thiếu trưởng thành về mặt cảm xúc: không dám bày tỏ trực tiếp nhu cầu của mình, nhưng lại muốn người khác phải “tự hiểu”.
Người có EQ cao hiểu rằng sự mỉa mai không giúp giải quyết vấn đề. Họ chọn cách diễn đạt rõ ràng, tránh buộc tội, không sử dụng lời lẽ công kích. Cách giao tiếp này vừa tăng hiệu quả trao đổi, vừa giữ được sự tôn trọng giữa hai bên.
Bên cạnh những hành vi kể trên, có 2 thói quen tuy nhỏ nhưng dễ khiến cuộc trò chuyện trở nên nặng nề mà chúng ta cần tránh:
- Gửi tin nhắn liên tục, dồn dập: tách một câu thành nhiều tin, nhắn liên tiếp khi đối phương chưa kịp phản hồi. Điều này tạo áp lực và khiến người nhận cảm thấy bị thúc giục.
- Gửi chuỗi tin nhắn thoại dài và rời rạc: mỗi đoạn vài chục giây nhưng không có trọng tâm, khiến người nghe mất thời gian và dễ bỏ lỡ ý quan trọng.
Sự tinh tế trong giao tiếp thể hiện ở việc hiểu và tôn trọng thói quen của người khác, tránh biến cuộc trò chuyện thành hành vi áp đặt.
(Tổng hợp)
