Sao ta làm điều ta làm

FN04/01/2023 18:00
Sao ta làm điều ta làm

Thấu hiểu động lực; Giải mã hành vi; Làm chủ cuộc đời – Quyển sách chứa đựng hy vọng, cho biết những gì chúng ta có thể làm với chính mình.

Liệu rằng, mọi quyết định mà bạn đưa ra trong từng giai đoạn của cuộc đời có chính là từ niềm yêu thích, sự thôi thúc từ bên trong hay bị chi phối bởi các tác nhân bên ngoài?

Đứng trước những ngã rẽ của cuộc đời, chúng ta luôn vật lộn để đưa ra những lựa chọn. Khó phân định đâu là quyết định xuất phát từ việc bản thân muốn “chọn làm”, đâu là những quyết định bị kiểm soát “phải làm”.

Bắt nguồn từ trăn trở tương tự về việc tự chủ hay bị kiểm soát,  Edward L. Deci cùng cộng sự của mình đặt ra câu hỏi: Tại sao trẻ em chào đời với thiên hướng khát khao học hỏi, chúng tò mò và hiếu kỳ với tất cả mọi thứ, thế nhưng tính hiếu kỳ và năng lực học hỏi này dần suy giảm khi bọn trẻ bước vào môi trường học đường? Bằng những nghiên cứu và quan sát của mình, Edward L. Deci đã cho ra đời quyển sách “Sao ta làm điều ta làm”, nhằm giúp giải quyết những trăn trở về động lực thúc đẩy hành vi con người thông qua các nghiên cứu về khía cạnh nền tảng của Tâm lý học hành vi: Động lực.

Edward L. Deci trình bày về động lực nội tại của con người xoay quanh sự phân biệt quan trọng trong hành vi, giữa việc nó là tự chủ hay bị kiểm soát. Tự chủ là hành động đúng theo cái tôi của bản thân, nghĩa là cảm thấy tự do và tự nguyện khi hành động. Ngược lại, bị kiểm soát nghĩa là hành động vì phải chịu áp lực. Khi bị kiểm soát, con người hành động mà không cảm thấy có sự tán thành của bản thân. Lúc này, những hành vi của họ không phải là biểu hiện của cái tôi, vì cái tôi đã bị kiểm soát và khuất phục.

Một hành vi được coi là lành mạnh, hiệu quả và có khả năng tự duy trì phải đến từ một động lực nội tại có tính tự chủ, hợp nhất với cái tôi của mỗi người. Hoạt động tự chủ đòi hỏi rằng một điều lệ hay quy tắc được nội hóa phải được chấp nhận là của bản thân bạn; điều lệ đó phải trở thành một phần trong bạn. “Yếu tố then chốt để xác định liệu con người có đang sống một cách tự chủ hay không là liệu họ có cảm thấy, tận sâu bên trong, rằng những hành động của họ là lựa chọn của chính họ hay không.”, Edward L. Deci nhấn mạnh.

Có nhiều hiểu lầm về những thứ có thể tạo động lực cho hành vi con người, trong đó hai hiểu lầm cơ bản nhất là phần thưởng và hình phạt. Hình phạt hiển nhiên là thứ có tính kiểm soát, và vì vậy nó làm xói mòn động lực. Nhưng trái với suy nghĩ của nhiều người, phần thưởng là động lực bên ngoài, và nó cũng làm suy yếu động lực nội tại – sức sống, sự tự nguyện, tính chân thật và hiếu kỳ vốn nằm trong bản chất của con người.

Qua 13 chương sách, Edward L. Deci cùng cộng sự Richard M. Ryan, bước đầu xác định những điểm đối lập của sự tự chủ và bị kiểm soát, từ đó chỉ ra tầm quan trọng của tính tự chủ, nhu cầu tự chủ trong mỗi con người. Từ những nghiên cứu về động lực để xem xét mối quan hệ giữa sự tự chủ với trách nhiệm, khám phá sự khác biệt giữa động lực nội tại và ngoại tại, Edward L. Deci dẫn dắt độc giả một lần nữa suy ngẫm vấn đề thúc đẩy tính trách nhiệm trong cuộc sống, duy trì tính tự chủ giữa vô vàn sự kiểm soát để hướng đến cuộc sống tự do, hạnh phúc. 

“Cuốn sách này chứa đầy hy vọng, vì nó cho biết những gì chúng ta có thể làm cho chính mình, cho con cái, nhân viên, bệnh nhân, học sinh và các vận động viên của chúng ta - đúng hơn là những gì chúng ta có thể làm cho xã hội”, tác giả khẳng định.

“Sao ta làm điều ta làm” không phải thần dược có khả năng cứu chữa cho cuộc đời của bất cứ ai, mà với những quan sát của mình, Edward L. Deci đã đưa ra các giải pháp hữu hiệu để giải quyết các vấn đề trăn trở trong hành vi con người. Theo ông, các giải pháp này tương thích với mỗi cá nhân trong việc quản lý bản thân, và chúng có thể áp dụng cho các vai trò giáo viên, nhà quản lý, cha mẹ, bác sĩ và huấn luyện viên.

Cách “chữa bệnh” bắt đầu từ việc hiểu về động lực của con người - ở mức độ có tính tự chủ và sử dụng những hiểu biết đó để quản lý bản thân hiệu quả hơn, kết nối và tạo ra những mối quan hệ bền chặt hơn, thúc đẩy sự tự chủ lành mạnh của bản thân và những người xung quanh để kiến tạo một cuộc sống ý nghĩa.

Về tác giả

Tiến sĩ Edward L. Deci sinh năm 1942, là giáo sư tâm lý học và là giám đốc chương trình động lực con người ở Đại học Rochester. Cùng với Richard Ryan, Edward L. Deci đã xây dựng Lý thuyết về tự quyết (SDT – self-determination theory). SDT là học thuyết vĩ mô về động lực con người và có sức ảnh hưởng lớn trong nhánh tâm lý học hành vi. Lý thuyết này được áp dụng rộng rãi để dự đoán hành vi và chỉnh đốn hành vi trong nhiều phạm vi khác nhau, bao gồm: giáo dục, chăm sóc sức khỏe, môi trường làm việc, nuôi dạy con, thể thao…

Dành hơn 40 năm miệt mài với các nghiên cứu về động lực, Edward L. Deci đã có những đóng góp vô cùng quan trọng với việc chỉnh đốn và cải thiện hành vi cũng như hạnh phúc của con người nói chung. Nhà tâm lý học Daniel Goleman cho rằng “Edward L. Deci là một trong những nhà tư tưởng sắc sảo nhất, sáng suốt nhất và quan trọng nhất của tâm lý học hiện đại”.

  • Nhà xuất bản: NXB Dân Trí
  • Tác giả: Edward L. Deci & Richard Flaste
  • Số trang: 320 trang
  • Khổ sách: 14,5 x 20,5 cm
  • Giá bìa: 168.000 VNĐ

Gửi bình luận
(0) Bình luận

Lời tiên tri Celestine

Quyển sách mang đến sự khai sáng đầy thông tuệ, những nhận thức mới mẻ về mặt tâm linh. Sách được GS John Vu – Nguyên Phong viết lời giới thiệu.

Sài Gòn một thuở - Dân Ông Tạ đó - Tập 2

Tác giả Cù Mai Công tiếp tục dẫn bạn đọc đi sâu vào từng ngõ hẻm, gặp gỡ những nhân vật đã làm nên một trời tuổi thơ đầy kỷ niệm của nhiều cư dân Ông Tạ...

Quyền lực biểu tượng

Đừng đuổi theo cái mới, hãy biến cái hiện có trở nên xuất sắc

Cẩm nang chăm sóc sức khỏe răng miệng trẻ em

Những trang bị hữu ích để phụ huynh luôn sẵn sàng và chủ động trong việc chăm sóc sức khỏe răng miệng của trẻ.

Kỷ niệm 28 năm ngày thành lập First News - Trí Việt - 100 cuốn sách do First News thực hiện có giá trị vĩnh hằng

Nhân kỷ niệm 28 năm ngày thành lập (10-12-1994), First News – Trí Việt đặc biệt ưu đãi 30% tất cả các loại sách của First News trong 10 ngày từ 10-12 đến 20-12-2022.

‘Muôn kiếp nhân sinh’ ấn bản tiếng Anh của GS. John Vu - Nguyên Phong chính thức phát hành trên thế giới

“Muôn kiếp nhân sinh” của Nguyên Phong đã được First News - Trí Việt chuyển ngữ sang tiếng Anh, phát hành ở Việt Nam và trên thế giới với tựa đề “Many Lives Many Times” - An untold story of why the pandemic and karma are happening in the world.

Dám nghĩ lại

Sức mạnh của việc biết mình không biết.

Gia Định là nhớ, Sài Gòn là thương

Với những ai từng yêu mến Cù Mai Công, đọc “Gia Định là nhớ, Sài Gòn là thương” dường như ta thấy không có nơi nào trong thành phố này mà chưa từng có bước chân của tác giả. 

Thở bằng mũi và thở bằng miệng có ảnh hưởng khác nhau như thế nào?

Kỹ năng - Anh Tú (dịch) - 31/01/2023 12:12
Các nghiên cứu gần đây đã gợi ý rằng hơi thở có thể ảnh hưởng đến hiệu suất của mọi người trong một loạt các bài kiểm tra trong phòng thí nghiệm.

Công nghệ thông tin và thế giới của chúng ta

Blog GS John VU - GS John Vu - 31/01/2023 11:00
Công nghệ thay đổi nhanh chóng và tạo ra những thách thức mới cho mọi công ti và cấp quản lí của nó nhưng một số công ti có thể không biết phải làm gì.

10 đạo lý nên hiểu khi trưởng thành

Suy ngẫm - Trung Hạ - 31/01/2023 09:00
Không nên ngưỡng mộ cuộc sống của người khác, bởi lẽ những thứ bạn nhìn thấy không phải là tất cả trong cuộc đời của họ.

Hạt giống tâm hồn - Bất kỳ vị khách nào cũng quan trọng và đáng được giúp đỡ

Truyền cảm hứng - FN - 31/01/2023 08:00
“Chúng ta không có nhiều cơ hội lớn để giúp đỡ người khác, nhưng những cơ hội nhỏ để giúp đỡ mọi người thì xuất hiện quanh ta mỗi ngày.”

Cuộc hội ngộ xúc động giữa cô gái trẻ và người lính cứu hỏa đã cứu mình

Truyền cảm hứng - Minh Nhân - 30/01/2023 15:23
Giây phút hội ngộ lần đầu tiên sau vụ hỏa hoạn hồi tháng 10/2022, người lính cứu hỏa và cô gái trẻ ôm chầm lấy nhau, như cái ôm khi họ cùng bước qua khoảnh khắc sinh tử.

Ồn ào chửi thề ở "Nhà bà Nữ": Trấn Thành tả đời hay hạ thấp người lao động?

Điện ảnh - Bích Phương - 30/01/2023 13:00
Nhà phê bình điện ảnh Lê Hồng Lâm cho rằng "Nhà bà Nữ" thể hiện đúng ngôn ngữ của đời sống thị dân, trong khi nhà văn Hoài Hương lại nói: "Trấn Thành đang hạ thấp văn hóa của người lao động miền Nam".

Big data và World Cup

Blog GS John VU - GS John Vu - 30/01/2023 12:00
Ngay cả tôi dạy và tiến hành nghiên cứu về phân tích Big Data, tôi không hề hình dung được rằng Big data cũng có thể được dùng trong thể thao, đặc biệt trong giải vô địch bóng đá thế giới 2014.

Nổi bật tuần qua: Người phụ nữ và trẻ nhỏ bị vạ lây bởi va chạm giao thông

Thư giãn - Gia An - 30/01/2023 11:00
Đang ngồi chơi bên lề đường, người phụ nữ và 2 trẻ nhỏ bất ngờ bị vạ lây bởi một tình huống va chạm giao thông ở gần đó. Đoạn clip ghi lại là một trong những khoảnh khắc giao thông nổi bật tuần qua.

9 câu nói nên đút túi để làm châm ngôn học hành cho năm 2023

Suy ngẫm - Thiên An - 30/01/2023 10:00
Năm mới năm me, đút túi ngay những câu nói này để 365 ngày sắp tới cuộc sống thuận lợi mà việc học cũng không còn vất vả nữa thôi nào!

Luật Nhân Quả trong Lời tiên tri Celestine: Hãy cho đi và bạn sẽ nhận trở lại nhiều hơn

Từ sách - Phim - Quang Thanh - 30/01/2023 09:00
Bạn có tin rằng bất kỳ khi nào bạn lắng nghe trực giác và giúp đỡ người khác, thì ngay lập tức một khoản tiền nhất định sẽ chạy vào tài khoản của bạn?

Học viện thành công - Những người thành công đều khởi sự gian nan

Suy ngẫm - FN - 30/01/2023 08:00
Không có mục tiêu và kế hoạch, bạn giống như một con tàu căng buồm ra khơi mà không có đích đến.

Nhờ chăm quét trại giam, chàng trai ở Mỹ kiếm bộn tiền sau khi mãn hạn tù

Phong cách sống - Tuệ Minh - 29/01/2023 12:00
Sau khi mãn hạn tù, anh chàng ở Mỹ đã nghĩ đến dịch vụ dọn dẹp có thể giúp kiếm tiền nên quyết định khởi nghiệp.

Clip nổi bật tuần qua

Thư giãn - Quang Huy - 29/01/2023 11:00
Cô gái chuẩn bị thực hiện một màn nhảy xuống nước đầy ấn tượng trước máy quay, nhưng không ngờ lại gặp sự cố. Đó là một trong những khoảnh khắc nổi bật nhất mạng xã hội tuần qua.

Lời khuyên cho người chủ công ti nhỏ

Blog GS John VU - GS John Vu - 29/01/2023 10:00
Công nghệ thông tin (IT) có thể tự động hoá nhiều điều, làm tăng tính hiệu quả cũng như giảm chi phí cho các công ti. Nhưng có hiểu lầm rằng CNTT chỉ tốt cho công ti lớn mà không phù hợp cho công ti vừa hay nhỏ.

15 câu chấn chỉnh bản thân để bước sang năm mới mạnh mẽ, dồi dào động lực

Suy ngẫm - Trung Hạ - 29/01/2023 09:00
Hãy nghĩ rằng hôm nay rồi cũng sẽ thành quá khứ, có khổ thì hạnh phúc mới càng ngọt ngào.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS
Thứ 3, 31/01/2023