Hướng dẫn nghề nghiệp trong hệ thống giáo dục

Bình Anh06/11/2022 09:00
Hướng dẫn nghề nghiệp trong hệ thống giáo dục

Quản lí nghề nghiệp là quá trình cả đời cần bắt đầu sớm nhất có thể được nhưng hiện thời  phần lớn các trường không cung cấp hướng dẫn  về quản lí nghề nghiệp.

Với nhiều sinh viên, nghề nghiệp là cái gì đó được xét tới SAU KHI được tốt nghiệp, điều có thể giải thích tại sao có nhiều người tốt nghiệp không có việc làm. Việc lập kế hoạch nghề nghiệp không phải là cái gì đó được dạy cho người bị thất nghiêp để tìm ra việc làm mà nên được dạy cho mọi sinh viên để làm quyết định đúng TRƯỚC KHI vào đại học. Mọi sinh viên đều phải tự hỏi bản thân mình về việc chọn lĩnh vực học tập nào? Môn học nào cần hội tụ vào? Họ nên vào đại học hay vào trường hướng nghề, hay chỉ đi làm? Đại học nào sẽ là tốt nhất cho nghề nghiệp của họ? Tất cả những chọn lựa này có hệ quả lớn lên tương lai của họ và nên được dạy sớm để giúp cho họ làm quyết định đúng.

Ở một số nước, quyết định nghề nghiệp thường được phụ huynh của sinh viên làm nhưng nhiều phụ huynh không có đủ thông tin để hướng dẫn cho con cái họ. Một số phụ huynh đặt lời khuyên của họ trên kinh nghiệm của họ hay trên quá khứ thay vì tương lai. Nhiều người không xét tới mối quan tâm hay năng lực của con cái họ mà dựa trên suy nghĩ ước muốn riêng của họ.

Vài năm trước, một người cha của sinh viên nói với tôi: “Sao bận tâm tới lập kế hoạch nghề nghiệp, cứ học y khoa, nha khoa và dược khoa thì mọi thứ sẽ tốt.” Tôi hỏi ông ấy: “Đây toàn là chọn lựa tốt nhưng những lĩnh vực này rất có tính chọn lọc. Điều gì xảy ra nếu sinh viên không vào những trường này? Họ có thể làm được gì khác?” Người cha im lặng rồi trở nên giận: “Làm sao thầy có thể nói điều đó được? Con tôi thông minh và chúng sẽ vào vào được.”

Sinh viên thường hỏi tôi: “Em không có chọn lựa; bố mẹ em muốn em học lĩnh vực này hay lĩnh vực kia.” Tất nhiên mọi phụ huynh đều có ‎ý định tốt vì họ muốn điều tốt nhất cho con cái họ nhưng lập kế hoạch nghề nghiệp KHÔNG phải là ước muốn hay ước mơ. Nó phải thực tế dựa trên xu hướng thị trường việc làm và tuỳ theo sự quan tâm, năng lực của sinh viên. Nó cũng phải bao gồm bản kế hoạch thay thế khi mọi sự không làm việc. Việc lập kế hoạch nghề nghiệp nên bắt đầu từ sinh viên, họ phải đánh giá mối quan tâm của họ, đam mê của họ, năng lực của họ rồi cố gắng đối sánh chúng với nhiều lĩnh vực học tập để làm hẹp lại vài khu vực mà họ muốn học.

Đây là lúc sinh viên nên học về bản thân họ, về những điểm mạnh và yếu của họ và nên là gì để được độc lập, đặt ra tiến trình cho tương lai của họ. Họ phải đánh giá lĩnh vực học tập ưa thích của họ với thị trường việc làm và xu hướng công nghiệp để xác định tính thực tiễn cũng như cơ hội trước khi làm hẹp lại lĩnh vực mà họ muốn học. Có tất cả những thông tin này, họ nên thảo luận với bố mẹ họ, các cố vấn nhà trường về hướng dẫn thêm trước khi làm quyết định chung cuộc.

Ngay cả với nhiều thông tin sẵn có trên Internet ngày nay, nhiều sinh viên vẫn vào đại học mà không chắc chắn về lĩnh vực học của họ. Nhiều người chọn cái gì đó dựa trên ước muốn của bố mẹ họ thay vì năng lực riêng của họ và đó là lí do tại sao một số người không học tốt trong trường. Có phương hướng rõ ràng về nghề nghiệp của mình là quan trọng vì một số lĩnh vực yêu cầu nhiều chuẩn bị. Nếu họ không có nền tảng vững, họ có thể tụt lại sau và không thể theo kịp. Một số lĩnh vực như khoa học và kĩ nghệ yêu cầu các môn học phải được học theo trật tự. Bỏ lỡ hay không học được vài môn học trong năm thứ nhất nghĩa là sẽ mất thời gian lâu hơn để hoàn thành bằng cấp này.

Bằng việc biết nghề nào họ muốn theo đuổi, lĩnh vực nào họ muốn học TRƯỚC KHI vào đại học sẽ giúp cho họ chọn trường đúng. Có nhiều đại học, từng đại học đều có chương trình riêng của họ và tri thức chuyên gia của các thầy trong khoa và một số trường là tốt hơn các trường khác. Việc lựa chọn lĩnh vực học tập đúng, đại học đúng là cách tốt nhất để đảm bảo thành công nghề nghiệp. Phần lớn các thầy giáo đều làm việc tốt trong truyền thụ tri thức của họ cho sinh viên nhưng họ thường không chú ‎ý tới nghề nghiệp của sinh viên hay cái gì xảy ra trong thị trường việc làm.

Nhiều thầy giáo chỉ dành chút thời gian để giúp sinh viên nghĩ về cơ hội nghề nghiệp nào là sẵn có, hay cách quyết định nghề nào cần phát triển. Mặc cho khối lượng thời gian mà sinh viên dành ra ở trường, chút ít thời gian nên được dành cho suy nghĩ về tri thức của họ có thể được áp dụng thế nào sau khi họ tốt nghiệp. Không có hướng dẫn nghề nghiệp thích hợp nhiều trường vẫn đang cung cấp “giáo trình hàn lâm” thiếu liên quan tới thị trường việc làm và liên quan tới bản thân sinh viên. Không có hướng dẫn nghề nghiệp, sinh viên có thể vật lộn với nghề nghiệp của họ sau khi tốt nghiệp.

Là thầy giáo và nhà giáo dục, chúng ta nên nghĩ về chỗ của giáo dục nghề nghiệp bên trong hệ thống giáo dục của chúng ta vì nghề nghiệp là quan niệm mạnh nên được đặt vào trung tâm của giáo dục thay vì bổ sung vào như một lời giải thích về sau.


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Giáo sư và việc dạy

Một người bạn bảo tôi: “Tôi không biết điều gì xảy ra cho sinh viên đại học của tôi ngày nay. Dường như là nhiều người KHÔNG muốn học cái gì cả. Chúng ta đã lớn lên trong thời khó khăn khi việc vào đại học là đặc quyền. Ngày nay sinh viên không biết họ được may mắn thế nào để có cơ hội tốt như thế.”
2

Phần mềm mã nguồn mở

Phần mềm “nguồn mở” là phần mềm được viết theo cách mã nguồn để mở, sẵn có cho mọi người dùng, thay đổi, cải tiến và tự do phân phối lại nó.
3

Điều nước Mỹ cần

Theo báo cáo của chính phủ Mĩ, trong năm thứ hai liên tiếp, kĩ sư phần mềm là việc làm số một ở Mĩ.
4

Kỹ nghệ phần mềm và khoa học máy tính

Một sinh viên hỏi tôi: “Tại sao tôi cần học Kĩ nghệ phần mềm thay vì Khoa học máy tính? Sau rốt, chúng là như nhau và sau khi tốt nghiệp đằng nào chúng tôi cũng sẽ làm việc trong công nghiệp phần mềm?”
5

Tri thức và kỹ năng

Tuần trước, tôi đã thảo luận với sinh viên về kĩ năng mà công nghiệp phần mềm cần. Khi tôi bảo họ rằng có nhiều việc làm cho xây dựng ứng dụng di động và làm việc với các ứng dụng bán sẵn trên thị trường Commercial Off The Shelf (COTS) như SAP và PeopleSoft, một sinh viên lập tức lên tiếng lo ngại rằng những điều đó không được dạy trong trường.

Thành công của Amazon

Tuần trước tôi đọc một bài báo ngắn của tác giả Vernon Gunnarson về công ti Amazon mà tôi muốn chia sẻ với các bạn.

Một cuộc điều tra về nghề nghiệp Công nghệ thông tin

Đêm qua, tôi đọc một bài báo về cuộc điều tra thanh niên ở 22 nước về giáo dục và khát vọng nghề nghiệp. Gần như tất cả họ đều nói rằng họ muốn có nghề, không chỉ là việc làm.

Nghề Trinh sát doanh nghiệp

Một sinh viên năm thứ hai viết cho tôi: “Em học Quản lí hệ thông tin và quan tâm tới khu vực trinh sát doanh nghiệp. Em cầm kĩ năng nào và triển vọng việc làm là gì cho nghề này? Xin thầy giúp cho.”

Phần mềm cho khách sạn

Một khách sạn quốc tế lớn tuyển vị trí nhưng yêu cầu có tri thức trong phần mềm quản lí khách sạn. Em chưa bao giờ nghe nói tới phần mềm này. Xin thấy giúp cho.

Công nghệ đeo được

Công nghệ đeo được nói tới một loại thiết bị công nghệ có thể được mọi người đeo trong mình vì nó sẽ theo dõi thông tin liên quan tới mạnh khoẻ, cường tráng và các hoạt động khác.

Tại sao dùng Học tích cực?

Sao phải thay đổi cách chúng ta dạy khi sinh viên đang học tốt. Sao sinh viên phải tự làm mọi nhiệm vụ học tập khi họ có thể học tốt hơn từ các thầy?

Tầm quan trọng của giáo dục với mỗi gia đình và cả Quốc gia

Tôi nhận được thư của GS John Vu về sự tối cần thiết ưu tiên giáo dục. GS từng khẳng định việc dạy học, định hướng nên được ưu tiên hàng đầu để đưa đất nước tốt đẹp lâu dài. Xin chia sẻ đến các bạn.

Vị trí kỹ sư yêu cầu

Muốn tìm việc làm vị trí kĩ sư yêu cầu hay người phân tích doanh nghiệp nhưng không thấy mấy quảng cáo tuyển người những vị trí này.

Minh triết từ nỗi bất an - Khi hiểu biết làm con người mệt mỏi hơn

Trong “Minh triết từ nỗi bất an”, Alan Watts viết về một nghịch lý rất gần với con người hiện đại: càng cố hiểu, cố dự đoán và kiểm soát đời sống để thấy an toàn, ta lại càng dễ mắc kẹt trong lo âu.

Lập mục đích

Blog GS John VU - GS John Vu - 19/06/2026 12:00
Bạn có biết thuyền trưởng dẫn hướng con thuyền của mình trên đại dương thế nào không?

Tâm lý CEO: Nghệ thuật giữ bình tĩnh, ra quyết định và dẫn dắt trong áp lực

Kỹ năng - Vũ Anh - 19/06/2026 11:00
Giữ được sự minh mẫn, kiểm soát cảm xúc và ra quyết định tỉnh táo trong khủng hoảng — đó là “môn võ thượng thừa” mà không trường lớp nào có thể dạy.

"Thần đồng" Đại học Thanh Hoa, 49 tuổi vẫn thất nghiệp: Khi ra tới biển lớn, mới biết bản thân chỉ là hạt cát nhỏ

Suy ngẫm - Nguyễn Phượng - 19/06/2026 10:00
Khi vào đại học Thanh Hoa, nam sinh được mệnh danh là "thần đồng" mới biết còn nhiều người giỏi hơn mình.

Con trai duy nhất của Gia Cát Lượng vì sao không thể nối nghiệp cha?

Phong cách sống - Linh Lan - 19/06/2026 09:00
Gia Cát Lượng chỉ có một con trai ruột, rất thông tuệ và sớm được trọng dụng, nhưng "bên ngoài chẳng giúp được quốc gia, bên trong chẳng thể thay đổi triều chính".

Minh triết từ nỗi bất an - Khi hiểu biết làm con người mệt mỏi hơn

Từ sách - Phim - Bảo Lam - 19/06/2026 08:00
Trong “Minh triết từ nỗi bất an”, Alan Watts viết về một nghịch lý rất gần với con người hiện đại: càng cố hiểu, cố dự đoán và kiểm soát đời sống để thấy an toàn, ta lại càng dễ mắc kẹt trong lo âu.

Công nghệ và cơ hội

Blog GS John VU - GS John Vu - 18/06/2026 12:00
Nếu chúng ta nhìn lại thành tựu của công nghệ, chúng ta sẽ ngạc nhiên về tiến bộ đã được thực hiện.

Warren Buffett tiết lộ nguyên tắc vàng, đảm bảo sự thành công bền vững

Phong cách sống - Thiên Di - 18/06/2026 11:41
Bên cạnh những phân tích sắc sảo về báo cáo tài chính hay các thương vụ đầu tư trị giá hàng tỷ USD, huyền thoại Warren Buffett mới đây đã chia sẻ về một triết lý sống cốt lõi mà ông cho rằng là chìa khóa để duy trì sự thành công và bền vững cho mọi tổ chức.

Sắp phát hành: Sức mạnh của nghỉ ngơi

Tủ sách - FN - 18/06/2026 08:00
Chúng ta thường nghĩ rằng nghỉ ngơi là ngủ một giấc, nằm yên một lúc, tạm rời công việc rồi cơ thể sẽ tự hồi phục lại. Nhưng có lúc ta ngủ đủ mà vẫn thức dậy trong trạng thái nặng nề. Cơ thể có thể không quá mỏi, nhưng đầu óc vẫn quay cuồng; ta vẫn thấy mình phải trả lời tin nhắn, phải tỏ ra ổn, phải chiều lòng người khác, phải tiếp tục.

Phần mềm mã nguồn mở

Blog GS John VU - GS John Vu - 17/06/2026 12:00
Phần mềm “nguồn mở” là phần mềm được viết theo cách mã nguồn để mở, sẵn có cho mọi người dùng, thay đổi, cải tiến và tự do phân phối lại nó.

Người già khôn ngoan thường giả bộ 3 điều này với con cái

Kỹ năng - Thanh Hương - 17/06/2026 11:00
Có những thứ nên giả bộ cho qua

Tỷ phú Rockefeller: Miễn phí là cái bẫy đáng sợ nhất, muốn thành công phải ghi nhớ 3 điều sau

Suy ngẫm - Ứng Hà Chi - 17/06/2026 10:00
Một số người chết trong nghịch cảnh, trong khi những người khác nhìn thấy cơ hội.

Sống giữa 25 triệu người vẫn cô đơn: Vì sao giới trẻ Hà Nội và TP.HCM vẫn tìm đến AI để được yêu thương?

Phong cách sống - Minh Ngọc - 17/06/2026 09:00
Khi công nghệ vô tri trở thành nơi nương tựa cảm xúc duy nhất, liệu AI đang thực sự "chữa lành" hay chỉ đang làm sâu sắc thêm nỗi cô đơn của con người thời đại số?

Sắp phát hành: Để thanh thản khi về già

Tủ sách - FN - 17/06/2026 08:00
“Để thanh thản khi về già” – Bí quyết sống vui cho người cao tuổi là một trong những quyển sách bán chạy nhất Hàn Quốc và được Thư viện Quốc gia Hàn Quốc khuyên đọc!

Người kiểm thử và người lập trình

Blog GS John VU - GS John Vu - 16/06/2026 12:00
Người lập trình không thích người kiểm thử và chúng tôi không thích họ. Làm sao chúng tôi có thể xây dựng được cách làm việc tổ trong tình huống này?

Một kiểu cha mẹ nhìn qua thì dễ bị người đời chê trách nhưng thực tế: Họ mới là bậc thầy dạy con!

Kỹ năng - Thanh Hương - 16/06/2026 11:00
Cách dạy dỗ của họ mới thực sự có lợi cho con.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2019 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.com.vn. Phát triển bởi ONECMS