Thứ 6, 03/04/2020

Vi-rút COVID-19 có đặc tính như zombie để tấn công loài người

24/03/2020 16:22
Vi-rút COVID-19 có đặc tính như zombie để tấn công loài người

Vi-rút đã mất hàng tỷ năm để hoàn thiện nghệ thuật sinh tồn mà không cần biểu hiện sống - một chiến lược hiệu quả đáng sợ khiến chúng trở thành mối đe dọa tiềm tàng trong thế giới ngày nay.

Điều đó đặc biệt đúng với coronavirus chủng mới gây chết rất nhiều người và khiến xã hội toàn cầu phải đình trệ. Nó chẳng nhiều hơn một đoạn mã di truyền được bao bọc bởi lớp vỏ protein xù xì gai góc có kích thước bằng một phần nghìn chiều rộng của sợi lông mi. Nhờ vậy, nó duy trì khả năng tồn tại giống như zombie và khó có thể coi đó là một sinh vật như chúng ta từng hình dung.

Cách thức hoạt động của mầm bệnh coronavirus này thực sự là khả năng phi thường nhưng đáng sợ: Chúng có thể xâm nhập dễ dàng vào cơ thể người mà họ không hay biết. Trước khi vật chủ bộc phát các triệu chứng, chúng đã nhân rộng các bản sao phát tán ra khắp nơi, rồi lây sang nạn nhân tiếp theo. Nó có sức mạnh chết chóc với một số người nhưng có vẻ yếu ớt trong cơ thể ở những người khác. Chính người bị nhẹ này lại không được phát hiện cách ly và mang mầm bệnh lây lan xa hơn.

Khi các nhà nghiên cứu chạy đua để phát triển các loại thuốc và vắc-xin điều trị bệnh dịch đã làm 350.000 người mắc bệnh và hơn 15.000 người tử vong thì đây là chân dung một "quái vật" mà chúng ta đang phải chống lại.

Nằm giữa ranh giới hóa học và sinh học

Vi-rút bệnh hô hấp có xu hướng lây nhiễm và nhân lên ở hai nơi: Hoặc trong mũi và cổ họng, nơi chúng rất dễ lây lan, hoặc trong phổi, nơi chúng khó lây lan nhưng nguy hiểm hơn nhiều.

Loại coronavirus mới này đang xoá nhoà sự khác biệt. Chúng có thể cư ngụ ở khúc trên đường hô hấp, nơi dễ hắt hơi hoặc ho lây cho người khác. Nhưng ở một số bệnh nhân, chúng có thể nằm sâu trong phổi, nơi nó có thể dễ dàng gây tử vong. Sự kết hợp đó giúp nó có thể lây nhiễm theo phương thức lây của một số bệnh cảm lạnh hay như coronavirus gây bệnh SARS từng bùng phát 2002-2003 ở châu Á.

Một đặc điểm "xảo quyệt" khác của loại vi-rút COVID-19: Bằng cách từ bỏ chút biểu hiện nguy hiểm, các triệu chứng của nó xuất hiện ít hơn so với SARS. Nhưng điều đó lại khiến mọi người thường truyền vi-rút cho người khác trước khi họ biết mình nhiễm bệnh. Nói cách khác, nó có tài ẩn thân để tàn phá toàn thế giới.

Các vi-rút như thế này đã gây ra nhiều đợt bùng phát tàn phá nhất trong 100 năm qua: dịch cúm năm 1918, 1957 và 1968; và SARS, MERS và Ebola. Các coronavirus gây bệnh kể trên đều theo kiểu bệnh từ động vật lây sang người. Và tất cả là do vi-rút mã hóa gen di truyền của chúng trong RNA. Các nhà khoa học nói rằng không có sự trùng hợp ngẫu nhiên nào ở đây cả. Sự tồn tại của vi-rút RNA theo kiểu zombie khiến chúng dễ lây lan và khó tiêu diệt.

Khi bên ngoài một vật chủ, vi-rút như "ngủ đông". Chúng không không chết dù không có các biểu hiện sự sống truyền thống: trao đổi chất, chuyển động, khả năng sinh sản. Và chúng có thể tồn tại theo cách này trong một thời gian khá dài. Nghiên cứu trong phòng thí nghiệm gần đây cho thấy, mặc dù COVID-19 thường yếu đi trong vài phút hoặc vài giờ bên ngoài vật chủ, nhưng một số vẫn có thể tồn tại - có khả năng lây nhiễm - trong tối đa 24 giờ trên bìa giấy và thậm chí là ba ngày trên thép không gỉ. Vào năm 2014, các nhà khoa học phát hiện ra một loại vi-rút bị đông lạnh trong băng vĩnh cửu suốt 30.000 năm và nó vẫn có khả năng lây nhiễm amip sau khi được hồi sinh trong phòng thí nghiệm.

Khi vi-rút gặp phải vật chủ, chúng sử dụng protein trên bề mặt để chọc thủng và xâm chiếm các tế bào của vật chủ. Sau khi kiểm soát các tế bào đó, chúng dùng bộ mã gen của mình để sao chép và sản xuất ra nhiều vi-rút hơn. Gary Whittaker, giáo sư ngành vi-rút học của Đại học Cornell cho biết, với khả năng chuyển đổi giữa sống và không sống thì loại vi-rút này như đang ở đâu đó giữa vùng hóa học và sinh học, chứ không phải đơn thuần là sinh học như ta nghĩ. Nhưng tại sao vi-rút gây COVID-19 khó bị đánh bại hơn các vi-rút gây dịch bệnh trong quá khứ? Chúng không chỉ có chiến thuật tốt mà còn có "vũ khí" tốt.

Chiếc vương miện và 3 cây búa

Trong số các vi-rút dạng RNA, coronavirus - được đặt tên dựa trên hình dáng các gai protein tô điểm cho chúng giống như hình của vương miện – có kích thước lớn và cấu tạo phức tạp. Chúng lớn gấp ba lần mầm bệnh gây ra sốt xuất huyết, West Nile và Zika và có khả năng sản xuất thêm các protein giúp củng cố khả năng thâm nhập thành công của chúng.

Nói một cách ví von, vi-rút sốt xuất huyết chỉ có một cây búa trong cuộc chiến với tế bảo vật chủ còn coronavirus gây COVID-19 có tớ ba búa khác nhau, mỗi búa sử dụng hiệu quả cho một tình huống khác nhau.

Trong số vũ khí đó, có một loại protein hiệu đính, cho phép coronavirus khắc phục một số lỗi xảy ra trong quá trình sao chép. Chúng vẫn có thể đột biến nhanh hơn vi khuẩn nhưng ít có khả năng sinh sản nên ít chịu các đột biến bất lợi cho chúng.

Trong khi đó, khả năng thay đổi giúp vi-rút thích nghi với môi trường mới, cho dù đó là ruột lạc đà hay đường thở của con người thì cũng bị chúng xâm nhập.

Các nhà khoa học tin rằng vi-rút SARS có nguồn gốc là một loại vi-rút do dơi truyền sang người thông qua mèo cầy được bán ở chợ động vật. Vi-rút hiện tại, cũng có thể liên quan đến dơi hay tê tê.

Jeffery Taubenberger, nhà vi-rút học thuộc Viện Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm Quốc gia đánh giá: “Tôi nghĩ rằng thiên nhiên đã nói với chúng ta trong suốt 20 năm qua rằng, 'Này, các coronavirus bắt đầu từ dơi có thể gây ra đại dịch ở người và chúng ta phải nghĩ rằng chúng giống như cúm, như những mối đe dọa lâu dài”.

Tài trợ cho nghiên cứu về coronavirus đã tăng sau đại dịch SARS, nhưng trong những năm gần đây, nguồn tài trợ vơi dần. Những vi-rút kiểu như vậy thường chỉ gây cảm lạnh và không được đánh giá nghiêm trọng như các mầm bệnh vi-rút khác, ông Taubenberger cho biết.

Khi ở trong một tế bào, vi-rút có thể tự tạo ra 10.000 bản sao trong vài giờ. Trong vòng vài ngày, người nhiễm bệnh sẽ mang theo hàng trăm triệu vi-rút trong lượng máu bằng muỗng cà phê.

Sự tấn công dữ dội của coronavirus gây ra phản ứng dữ dội từ hệ thống miễn dịch của vật chủ: Hóa chất phòng thủ được giải phóng. Nhiệt độ cơ thể tăng lên, gây hiện tượng sốt. “Lực lượng bảo vệ các tế bào” là bạch cầu chiến đấu với vi-rút gây bệnh tràn ngập khu vực bị nhiễm bệnh. Thông thường, phản ứng này khiến cho một người phát bệnh.

Andrew Pekosz, một nhà vi-rút học tại Đại học Johns Hopkins, đã so sánh vi-rút gây COVID-19 với những kẻ trộm đặc biệt phá hoại: "Chúng đột nhập vào nhà bạn, khoắng hết đồ ăn của bạn và sử dụng đồ đạc của bạn và sau vài giờ, chúng có 10.000 tân binh. Và sau đó chúng rời khỏi nơi bị càn quét. Thật không may, con người có rất ít cơ chế phòng thủ chống lại những kẻ trộm này".

(còn nữa)

A.T

Theo Một Thế Giới


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Vi-rút COVID-19 có đặc tính như zombie để tấn công loài người

Vi-rút đã mất hàng tỷ năm để hoàn thiện nghệ thuật sinh tồn mà không cần biểu hiện sống - một chiến lược hiệu quả đáng sợ khiến chúng trở thành mối đe dọa tiềm tàng trong thế giới ngày nay.
2

Nga sản xuất khẩu trang nano bạc diệt virus ngay tức thì

Vật liệu may khẩu trang dựa trên meltblown (vật liệu polypropylene không dệt) và nano bạc được các nhà khoa học Nga phát triển có khả năng diệt virus ngay lập tức và có thể sử dụng trong vài ngày.
3

Đà Nẵng: Khánh thành giai đoạn 1 Nhà máy sản xuất linh kiện hàng không vũ trụ

Công ty TNHH Universal Alloy Corporation Vietnam (UACV) vừa tổ chức lễ khánh thành nhà máy sản xuất linh kiện hàng không vũ trụ Sunshine tại Khu công nghệ cao Đà Nẵng với tổng vốn đầu tư 170 triệu USD.
4

Mỹ tìm được cách lọc mỡ khỏi máu để ngăn các bệnh tim mạch, tiểu đường...

Các nhà nghiên cứu của Đại học Cincinnati (Mỹ) đã phát hiện cơ chế hoạt động và tìm được cách sản xuất protein apolipoprotein A5 (APOA 5) có tác làm tan mỡ máu, mở ra cơ hội khống chế sự phát triển của các bệnh tim mạch, béo phì và tiểu đường.
5

Bỉ phát triển kháng thể có khả năng vô hiệu hóa virus SARS-CoV-2

Viện nghiên cứu công nghệ sinh học Flemish (VIB) của Bỉ công bố đã phát hiện một loại kháng thể có khả năng vô hiệu hóa virus corona chủng mới (SARS-CoV-2) gây bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19.

Mỹ tìm được cách lọc mỡ khỏi máu để ngăn các bệnh tim mạch, tiểu đường...

Các nhà nghiên cứu của Đại học Cincinnati (Mỹ) đã phát hiện cơ chế hoạt động và tìm được cách sản xuất protein apolipoprotein A5 (APOA 5) có tác làm tan mỡ máu, mở ra cơ hội khống chế sự phát triển của các bệnh tim mạch, béo phì và tiểu đường.

Xác định chính xác ấu trùng ruồi trong tử thi giúp khám phá nhanh tội phạm

Theo Analytical Chemistry, ấu trùng của các loài ruồi sống trong tử thi từ lâu đã được pháp y sử dụng để xác định thời điểm và hoàn cảnh tử vong của người.

Nga phát triển thuốc ngừa COVID-19 trên virus Sendai

Theo TASS, các bác sĩ Nga đã đề xuất chống lại sự lây lan của coronavirus mới bằng cách sử dụng các loại thuốc dựa trên một loại virus chuột đặc thù. Nó buộc hệ miễn dịch tạo ra các phân tử ngăn chặn sự sinh sôi nảy nở của hầu hết các virus được biết.

Các giai đoạn thử nghiệm vắc-xin chống COVID-19 của Mỹ

Mỹ đang thử nghiệm vắc-xin chống COVID-19 trên người mà bỏ qua việc thử nghiệm hoàn chỉnh trước trên đông vật. Việc thử nghiệm này có thể rút ngắn thời gian sản xuất đại trà nhưng vẫn cần phải thông qua các giai đoạn cơ bản. Vậy các giai đoạn cơ bản là gì?

Bỉ phát triển kháng thể có khả năng vô hiệu hóa virus SARS-CoV-2

Viện nghiên cứu công nghệ sinh học Flemish (VIB) của Bỉ công bố đã phát hiện một loại kháng thể có khả năng vô hiệu hóa virus corona chủng mới (SARS-CoV-2) gây bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19.

Trí tuệ nhân tạo chẩn đoán nhanh và chính xác 32 loại khối u

Các nhà khoa học đã huấn luyện trí tuệ nhân tạo qua phân tích 30.000 hình ảnh từ 11.000 bệnh nhân với các loại khối u khác nhau, qua đó, trí tuệ nhân tạo đã đạt được độ chính xác 100% trong việc xác định 32 loại khối u ở 25 cơ quan và bộ phận của cơ thể.

Mực nước biển dâng cao và những hậu quả đối với nền kinh tế

Các nhà khoa học cảnh báo: nếu nhân loại không giảm khí thải nhà kính, 50% các bãi cát trên thế giới sẽ chìm trong nước hoặc bị phá hủy do xói mòn, gây ra thiệt hại to lớn cho nền kinh tế, đặc biệt là du lịch và cũng sẽ khiến các khu vực ven biển dễ bị tổn thương hơn bởi thiên tai.

Các nhà khoa học nữ phân lập thành công Covid-19 được trao giải Kovalevskaia Việt Nam 2019

Giải thưởng Kovalevskaia Việt Nam 2019 sẽ được trao cho tập thể nhà khoa học nữ Phòng Thí nghiệm Cúm (Khoa Virus, Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, Bộ Y tế) và PGS.TS Trần Thị Thu Hà (Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Phát triển Lâm nghiệp, Trường Đại học Nông Lâm, Đại học Thái Nguyên, Bộ Giáo dục và Đào tạo).

Hàng không Việt và nguy cơ 'sống còn'

Doanh nghiệp - 03/04/2020 16:21
Các kịch bản đối phó với COVID-19 của ngành hàng không đến nay đều bị "phá sản" vì thị trường nội địa đã phải hạn chế tối đa, việc duy trì một số ít đường bay trọng điểm và mỗi hãng chỉ khai thác 1 chuyến bay/ngày thì hy vọng cũng coi như hết, các hãng rơi vào tình cảnh cạn kiệt nguồn lực.

Bạn có thể nhiễm bệnh trước khi nhận ra: Cuộc xâm nhập thầm lặng của virus corona thật sự... không thể đùa!

Giới trẻ - 03/04/2020 16:12
Bạn cho rằng bản thân còn trẻ, không nằm trong nhóm nguy hiểm nên chủ quan. Nhưng khi nằm trên chiếc giường tạm bợ trong bệnh viện, mắc nối các loại máy móc bên người, bạn chỉ còn biết hi vọng mọi chuyện sẽ chuyển biến khả quan.

Bắt chuyến bay cuối cùng, chàng trai đi cầu hôn ở đất nước khác đầy hiểm nguy giữa mùa dịch Covid-19

Giới trẻ - 03/04/2020 16:08
19 bùng phát, tôi tin rằng không còn nơi nào an toàn, và việc mình tự cách ly sẽ là hành động tốt nhất. Tuy nhiên, tình yêu sẽ khiến bạn làm những điều ngu ngốc.

Việt Nam có thêm 10 ca xuất viện sau khi chữa khỏi COVID-19

Thời sự - 03/04/2020 16:05
Hôm nay 3.4, cả nước có thêm 10 bệnh nhân mắc COVID-19 được công bố khỏi bệnh. Như vậy, đến thời điểm này tại Việt Nam đã có 85 bệnh nhân mắc COVID-19 được công bố khỏi bệnh, chưa có ca tử vong nào.

TP.HCM: Cơ sở y tế tư nhân đầu tiên được phép xét nghiệm COVID-19

Thời sự - 03/04/2020 16:03
Cở sở y tế tư nhân ở TP.HCM được Bộ Y tế cho phép thực hiện xét nghiệm vi rút SARS-CoV-2 là Bệnh viện FV (quận 7, TP.HCM). Đây là cơ sở y tế tư nhân đầu tiên ở TP.HCM được phép thực hiện xét nghiệm và khẳng định SARS- CoV-2.

Đàn voi dùng thân che chắn bảo vệ con trước bầy chó hoang

Thế giới - 03/04/2020 16:01
Thấy đàn voi đang di chuyển với nhiều con non, bầy chó hoang nhanh chóng tiếp cận để tìm cách bắt mồi. Tuy nhiên, những con voi đầu đàn đã nhanh chóng dập tắt hy vọng của bầy chó hoang khi cùng nhau dùng thân tạo thành những "bức tường" che chắn cho đàn con.

Lửng mật háu đói xâu xé xác rùa báo châu Phi

Thế giới - 03/04/2020 16:00
Hình ảnh trong video cho thấy, một con rùa báo đã bỏ mạng dưới nanh vuốt của kẻ săn mồi. Phát hiện ra miếng mồi béo bở, lửng mật đã nhanh chóng lao đến xâu xé xác rùa báo.

Chuyên gia hô hấp hàng đầu Trung Quốc: Có thể kiểm soát COVID-19 vào cuối tháng 4

Thế giới - 03/04/2020 15:58
Người đứng đầu nhóm chuyên gia phụ trách cố vấn cho chính phủ Trung Quốc về đại dịch COVID-19, ông Chung Nam Sơn (Zhong Nanshan) nhận định rằng có thể kiểm soát được đại dịch vào cuối tháng 4, nhưng chưa thể chắc chắn về việc liệu dịch bệnh có quay trở lại trong mùa xuân tới hay không.

Anh phát triển phần mềm di động giúp kiểm soát sự lây lan của SARS-CoV-2

Công nghệ - 03/04/2020 15:57
Các nhà nghiên cứu Anh đề xuất một ứng dụng di động có thể giúp làm chậm sự lây lan của SARS-CoV-2 cho đến khi vắc xin và các phương pháp điều trị chống virus trở nên phổ biến.

Siêu du thuyền tự 'cách ly' của các tỷ phú thế giới, bên trong có cả bệnh viện thu nhỏ

Thế giới - 03/04/2020 15:55
Hôm 30.3, một siêu du thuyền đã đến cảng biển Pool ở Dorest, phía Nam nước Anh và chở theo một số người đang tự cách ly phòng tránh dịch bệnh COVID-19.

Tổng thống Trump kêu gọi mọi người dùng khẩu trang

Thế giới - 03/04/2020 15:54
Để hạn chế sự lây lan của đại dịch COVID-19, chính quyền của Tổng thống Donald Trump chuẩn bị ban hành các hướng dẫn mới nhằm khuyến khích người dân Mỹ đeo khẩu trang khi ra ngoài.

Vợ không chịu trả 30 ngàn phí vận chuyển, chồng đánh và kéo ngã xe shipper

Thời sự - 03/04/2020 15:52
Chạy chục km để giao hàng nhưng khi đến nơi thì khách không nghe điện thoại, thậm chí có trường hợp nhắn tin thông báo “bạn đã bị boom hàng”. Đó mối lo lớn của shipper vào ngày thường chứ không riêng gì mùa dịch. Nam shipper ở An Giang gặp phải chuyện bức xúc hơn thế khi giao hàng cho khách thiếu văn hóa và côn đồ.

Chuyên gia nhãn khoa Nga: Đang mùa dịch COVID-19 không nên đeo kính áp tròng

Sức khỏe - 03/04/2020 15:46
Khẳng định hiện đã có đủ bằng chứng trong tài liệu chuyên ngành cho thấy rằng virus SARS-CoV-2 có thể được truyền qua màng nhầy của mắt, chuyên gia nhãn khoa Nga khuyên mọi người trong mùa dịch COVID -19 nên thay thế kính áp trong bằng kính đeo bình thường, cần tăng cường tuân thủ các biện pháp vệ sinh.

Các tiệm bánh trên thế giới vượt khó trong đại dịch COVID-19 như thế nào?

Kinh doanh - 03/04/2020 15:37
Những món ăn như bánh phục sinh chocolate corona ở Pháp, bánh cách ly ở Mỹ hay bánh mang hình cuộn giấy vệ sinh ở Đức là những sáng tạo của đầu bếp bánh trong đại dịch COVID-19.

Ném bình vật tư y tế, người phụ nữ phải đi tái tạo vành tai

Thời sự - 03/04/2020 15:36
Sáng 3.4.2020, BS.CK2 Phạm Thanh Phong - Phó giám đốc chuyên môn Bệnh viện đa khoa Trung ương Cần Thơ, cho biết: các bác sĩ khoa Tai Mũi Họng của bệnh viện vừa phẫu thuật thành công, tạo hình toàn bộ vành tai bằng sụn tự thân cho 1 bệnh nhân bị tai nạn sinh hoạt.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS