Thứ 4, 26/06/2019

Cà phê: Nguồn gốc khởi sinh và hành trình chinh phục toàn cầu

12/06/2019 17:51
Cà phê: Nguồn gốc khởi sinh và hành trình chinh phục toàn cầu

Hơn 1.000 năm, cà phê từ thức uống trong những buổi cầu nguyện của người Hồi Giáo đã khởi tạo được một không gian văn hóa đặc thù. Trở thành loại hàng hóa làm thay đổi toàn bộ cục diện nền kinh tế các quốc gia và hiện nay là hàng hóa có giá trị lớn thứ 2 toàn cầu.

Món quà của thượng đế
Vào thế kỷ thứ 9, một cậu bé chăn dê ở vùng Kaffa thuộc lãnh thổ Ethiopia phát hiện đàn dê của mình sau khi ăn lá và quả của loài cây có hoa màu trắng, quả màu đỏ thì trở nên hưng phấn, chạy nhảy, hoạt động không biết mệt mỏi. Cậu bé tò mò nhai thử và cảm thấy tỉnh táo lạ thường. Quá kinh ngạc, cậu bé báo cho vị quản nhiệm ở một tu viện gần đó.

Vị tu sĩ sợ rằng đây là một thứ trái cấm của quỷ dữ nên lập tức vứt vào lò lửa. Thế nhưng, những quả màu đỏ kia cháy xém lại tỏa ra mùi thơm khiến tinh thần khoan khoái và tỉnh táo. Lúc này, vị tu sĩ tin rằng đây là món quà của Thượng đế ban tặng, và gọi thêm những tăng lữ khác đến. Họ đem hạt rang lên, giã nhỏ rồi pha vào nước uống để cùng hưởng thiên ân và bàn tán về những lời tiên tri vĩ đại có thể khai sáng trí khôn và giúp con người tỉnh táo thâu đêm suốt sáng. Vì đồi Kaffa là nơi đầu tiên phát hiện nên cây này được đặt tên là cây cà phê (caffe) và sau này tinh chất chiết xuất từ cà phê gọi là caffeine.

Trở thành hàng hóa thúc đẩy sự phát triển kinh tế

Sau khi người Ethiopia tìm ra cà phê, thứ thức uống này được người Hồi Giáo Sufi coi như nguồn năng lượng giúp đầu óc tỉnh táo trong những buổi cầu nguyện nửa đêm. Cuối thế kỷ 15, những người hành hương đã mang cà phê đi khắp thế giới hồi giáo ở Ottoman, Ba Tư, Ai cập, Bắc Phi, biến nó thành một sản phẩm mang lại lợi ích kinh tế.

Thiết lập không gian văn hóa mới

Với sự bành trướng của Đế quốc Ottoman, cà phê được ưa chuộng và phổ biến hơn. Giữa thế kỷ 16, quán cà phê đầu tiên được mở ở Istanbul (Thổ Nhĩ Kỳ). Những quán cà phê này được gọi là “Mekteb-i 'irfan” - trường học tri thức với các hoạt động chia sẻ thông tin về đời sống xã hội, giáo dục, chính trị…

Vai trò của Châu Á trong lịch sử cà phê

Năm 1616, người Hà Lan lúc này đang thống trị thương mại hàng hải khắp thế giới, họ mang được một cây cà phê từ Eden (thành phố cảng của Yemen) về trồng ở Ceylon (Sri Lanka). Tuy nhiên, do điều kiện thổ nhưỡng và khí hậu không phù hợp, họ thất bại trong cuộc thử nghiệm đầu tiên. Sau đó, người Hà Lan tiếp tục mang hạt cà phê quý giá trồng tại quần đảo Java-Indonesia. Cây cà phê phát triển tốt và mở rộng canh tác đến Sumatra, Celebes, Timor, Bali.

Chinh phục và làm thay đổi châu Âu

Du nhập vào châu Âu từ thế kỷ 17, thức uống đặc biệt của vùng Ả Rập gặp phải sự lên án mạnh mẽ của giáo sĩ Kito. Giáo hoàng Clement VIII đã nếm thử thức uống của người Hồi giáo và thốt lên: “Tại sao cái thức uống của quỷ Satan này lại quá tuyệt vời như vậy, thật là đáng tiếc nếu để cho những kẻ vô đạo được độc quyền sử dụng nó”. Tiếp đó, Giáo hoàng thực hiện nghi thức rửa tội và tuyên bố cà phê là thức uống của Cơ đốc giáo.

Băng Đại Tây Dương tiến vào Châu Mỹ

Năm 1714, cây cà phê được người Hà Lan dùng làm quà ngoại giao tặng vua Louis XIV của Pháp và được Pháp trồng trong Vườn Bách thảo Hoàng gia Paris. Một thuyền trưởng của Hải quân Pháp tên De Clieu đóng quân ở Martinique tình cờ đến thăm Paris. Ông đã mang cây cà phê giống đến vùng biển Caribbean, nơi có điều kiện trồng cà phê lý tưởng. Trải qua vô số thách thức: cướp biển, bão tố, khí hậu vùng xích đạo… trên hành trình vượt Đại Tây dương, cuối cùng cây cà phê đã bám rễ trên đất Martinique, chính thức được canh tác trên lãnh thổ Trung và Nam Mỹ.

Ngay từ khi xuất hiện, cà phê đã được xem là nguồn năng lượng sáng tạo, giúp con người tỉnh thức. Và trong suốt diễn trình lịch sử, từ khởi nguyên cho đến khi thành mặt hàng thông dụng nhất thế giới, cà phê là thức uống không thể thiếu trong cuộc sống sáng tạo không ngừng của loài người, đóng vai trò quan trọng thúc đẩy sự phát triển của mỗi xã hội. Nếu như trong lịch sử, cà phê đã được coi là chất xúc tác để tạo ra hầu hết các phát minh, sáng chế, thì ở xã hội hiện đại, cà phê thực sự đã được xem là nguồn năng lượng của bộ não, là máu của nền kinh tế trí thức, kinh tế sáng tạo của các xã hội.

“CÀ PHÊ LÀ THẦN DƯỢC CHO TRÍ NÃO TỈNH THỨC MẠNH MẼ
VÀ NHỮNG SÁNG TẠO PHI THƯỜNG”

Vòng quanh trái đất, từ Đông sang Tây, để rồi lan tỏa bốn phương tám hướng, cà phê đã hóa thân thành phong cách sống, quan niệm sống, lối sống, văn hóa sống, triết lý sống… mà nhiều người sẽ bất ngờ với những kết luận về quyền năng to lớn của cà phê đối với quá khứ, hiện tại, tương lai của nhân loại.

Cà phê có mặt ở khắp nơi và mọi mặt của đời sống. Ngay tại thời điểm đầu tiên, vào thế kỷ thứ 16, cà phê với sức quyến rũ của mình đã vượt qua được mâu thuẫn tôn giáo, phần nào làm các tôn giáo lớn xích lại gần nhau. Cà phê đã trở thành thức uống thông dụng nhất trên thế giới chỉ sau nước uống thông thường với mỗi ngày có hơn 2 tỉ người trên thế giới sử dụng cà phê. Quán cà phê được ra đời như một tụ điểm cho những sinh hoạt xã hội, trở thành một đặc trưng quan trọng cho một địa bàn văn hóa nào đó. Những nơi đó trở thành nơi giao lưu và trao đổi những tư tưởng mới, tạo nên những mối quan hệ, những kế hoạch, những tình cảm tốt đẹp giữa con người với con người cũng được ươm mầm tại những quán cà phê. Như vậy, cà phê có mặt ở khắp mọi nơi tạo ra và hình thành những đặc trưng văn hóa, nghệ thuật, xã hội rất đa dạng nhưng lại thống nhất vào thuộc tính kích thích sự sáng tạo và cầu mong sự hài hòa giữa con người với con người, con người với thiên nhiên.

Cà phê là năng lượng cho bộ não, là máu của nền kinh tế tri thức. Nhìn lại lịch sử phát triển của loài người, sẽ là không quá khi chúng ta cho rằng “cà phê - xét trên một khía cạnh nào đó cũng có vai trò như lửa đối với sự phát triển của con người. Nếu lửa giúp biến con người từ một động vật bình thường thành động vật tinh khôn; thì cà phê kích thích các sáng tạo để biến con người tinh khôn thành con người văn minh, hiện đại”. Hầu hết các nhà phát minh, các vĩ nhân trong mọi lĩnh vực đều là những tín đồ của cà phê là điều hiển nhiên và không thể chối bỏ. Giờ đây là thời đại của nền kinh tế tri thức, kinh tế sáng tạo; thì cà phê đã và đang thực sự trở thành năng lượng cho bộ não, trở thành máu của nền kinh tế tri thức, kinh tế sáng tạo. Sự phát triển và quyền năng ngày càng lớn của kinh tế tri thức là một lợi thế cho cà phê, và cho một đất nước vừa sở hữu tiềm năng cà phê, vừa sở hữu một tiềm năng trí tuệ lớn, lại đang ở trong đà phát triển để thoát khỏi sự tụt hậu, khẳng định vị thế với thế giới như Việt Nam chúng ta.

Một Lối sống cà phê Minh Triết. Từ đó, chẳng hề nghi ngờ khi nói rằng cà phê chuyển tải ngay trong lịch sử phát triển của mình một nội hàm đầy tính nhân văn: nếu “Nhân” là phận làm người và “Văn” là vươn đến tính hoàn mỹ, nếu “Minh” là sự sáng suốt, biết áp dụng nhận thức, sự hiểu biết để đạt được kết quả mong đợi và “Triết” là quá trình tìm kiếm hiền minh thì quả là cà phê đã mật thiết tương liên với tất cả những niệm tưởng ấy. Và sẽ càng bất ngờ hơn khi nhận ra rằng Việt Nam chúng ta có đầy đủ các điều kiện để trở thành trung tâm cà phê của thế giới, như một điều kiện căn bản và chiến lược để xác lập “quyền lực mềm Việt Nam” trong thế giới toàn cầu hóa đang chứa đựng nhiều khủng hoảng.

Nhằm mục đích thấu đạt được cho một kết cấu “Lối sống cà phê minh triết” thì việc đầu tiên chính là cần hiểu bốn trục tư tưởng của văn minh cà phê trong sự liên hợp của bốn cặp phạm trù cao - sâu, đây - đó, trong - ngoài, sau - trước vốn xuyên suốt trong quá trình phát triển của văn hóa cà phê. Tiếp đến là việc định ra bản chất của tinh thần cà phê, hình dung như một kim chỉ nam của việc tổ chức những phương thức tư duy và hành động khởi dựng của một trật tự kinh tế xã hội mới, đặt nền tảng cho đường hướng phát triển đủ đầy nhân tính, nhân bản và nhân tình theo chiều hướng sáng tạo có trách nhiệm.

Mỗi giọt cà phê, trong chiều hướng đó, phải là một rung chuyển nhân tâm và mỗi hành động theo Lối sống cà phê minh triết và tinh thần cà phê, từ bây giờ và bất kỳ ở đâu, phải là một vọng vang đến tận vô cùng. Từ đấy, mỗi một cá nhân phải là một giọt cà phê cho đời, bởi lẽ đòi hỏi sự thức tỉnh của mỗi cá nhân chính là thúc đẩy tiến trình khởi dựng và kiến tạo những quốc gia thật sự thịnh vượng, hài hòa cùng khắp nhân loại, mở ra một kỷ nguyên đích thực của sáng tạo phát triển bền vững.

CẢ VŨ TRỤ TRONG MỘT TÁCH CÀ PHÊ!

D.T

Theo Một Thế Giới


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Đặng Lê Nguyên Vũ khùng điên hay khát vọng phi thường?

Thời điểm này, có lẽ không nhân vật nổi tiếng nào gây hoang mang, chia rẽ dư luận đủ mọi tầng lớp bằng Đặng Lê Nguyên Vũ.
2

Từ vụ 'đại gia xăng dầu' Trịnh Sướng nhìn về 'văn hoá doanh nhân'

Làm ăn gian dối, gây hại cho cộng đồng, Sướng quay sang khỏa lấp, “xây dựng thành trì” cho mình bằng cách làm “từ thiện” ở tỉnh nhà Sóc Trăng.
3

EVN đang nợ bao nhiêu?

Với doanh thu tăng mạnh trong năm 2018 đạt hơn 338.500 tỉ đồng, EVN ghi nhận khoản lãi sau thuế cũng khá cao, ở mức hơn 6.817 tỉ đồng. Ngoài doanh thu và lợi nhuận đều tăng thì khoản nợ của tập đoàn này cũng là điều được dư luận quan tâm.
4

Những lý do khiến giá vàng thế giới tăng mạnh, vượt mốc cao nhất 6 năm qua

Ngày giao dịch 21.6 vừa qua, chứng kiến khoảnh khắc giá vàng lần đầu vượt mốc 1.400 USD một ounce, mức giá cao nhất của kim loại quý này từ tháng 9.2013 đến nay.
5

Bà Vũ Kim Hạnh nói rõ việc vì sao Asanzo bị tước danh hiệu Hàng Việt Nam Chất lượng cao

Bà Vũ Kim Hạnh, Chủ tịch Hội Doanh nghiệp hàng Việt Nam chất lượng cao chia sẻ trên trang cá nhân Facebook rằng, Hội có cơ sở đối chiếu khác là hồ sơ doanh nghiệp do Asanzo nộp thể hiện sự cố tình khai báo sai về xuất xứ hàng của Asanzo.

Highlands, The Coffee House, Starbucks, Phúc Long trong 'đại chiến' chuỗi cà phê Việt

Trong khi doanh thu của Highlands Coffee đang tạo khoảng cách quá lớn so với phần còn lại của thị trường chuỗi cà phê Việt thì vị trí thứ hai đang là cuộc ganh đua căng thẳng giữa The Coffee House, Starbucks và Phúc Long.

Grab, Shopee, FPT Shop... phải dừng quảng cáo trên các kênh YouTube 'bẩn'

Hàng loạt công ty như Grab, Shopee, FPT Shop, Huawei Việt Nam… sẽ phải dừng việc quảng cáo trong các video trên YouTube có nội dung xấu độc, phản động, chống phá.

Trung Quốc cảnh báo Microsoft, Dell, Samsung sẽ đối mặt 'hậu quả thảm khốc' nếu tuân theo lệnh cấm của Mỹ

Chính phủ Trung Quốc vào giữa tuần trước đã triệu tập đại diện các công ty công nghệ lớn của Mỹ như Microsoft, Dell và cả các nước khác như Samsung của Hàn Quốc để tham gia họp bí mật, tờ New York Times đưa tin.

Đề xuất tăng phí 37 dự án BOT

Bộ GTVT vừa có văn bản lấy ý kiến bộ, ngành, địa phương trước khi trình Thủ tướng tình trạng sụt giảm doanh thu của hàng chục dự án BOT và đề xuất tăng phí ở 37 dự án BOT trên cả nước.

Số người dùng ví điện tử tại Việt Nam sẽ đạt 10 triệu vào 2020

Thị trường ví điện tử Việt Nam đang tăng trưởng mạnh khi có ngày càng nhiều "ông lớn" tham gia.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Tổng thầu Trung Quốc làm dự án Cát Linh - Hà Đông thiếu kinh nghiệm vận hành

Theo Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể, quá trình triển khai dự án, tổng thầu xây dựng đường sắt tốt, nhưng vận hành đường sắt thì thiếu kinh nghiệm, vì thi công và vận hành tàu đường sắt đô thị là hai việc khác nhau.

14 ngân hàng quốc tế lớn sẽ sử dụng tiền kỹ thuật số trong thanh toán quốc tế

Dựa vào công nghệ Blockchain, 14 ngân hàng lớn của thế giới như MUFG Bank, Sumitomo Mitsui Banking Corp, UBS, Credit Suisse, Barclays, State Street... đang tham gia phát triển hệ thống thanh toán xuyên biên giới bằng tiền kỹ thuật số...

Huy động tối đa nguồn nhàn rỗi trong dân để đẩy lùi tín dụng đen

Các đối tượng lợi dụng mạng viễn thông, Internet, núp bóng các doanh nghiệp có chức năng cho vay tài chính, dịch vụ đòi nợ, kinh doanh cầm đồ, tạo vỏ bọc, đối phó với cơ quan chức năng để tổ chức các hoạt động cho vay không thế chấp với lãi suất rất cao.

Chủ tịch VFF phủ nhận ông Cấn Văn Nghĩa thôi chức vì chuyện hợp đồng của HLV Park Hang-seo

Thể thao - 25/06/2019 15:51
Trả lời phỏng vấn trên website Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF), Chủ tịch Lê Khánh Hải khẳng định, việc ông Cấn Văn Nghĩa thôi chức danh Phó Chủ tịch phụ trách tài chính và vận động tài trợ sẽ không ảnh hưởng đến hoạt động của VFF.

Nghịch lý nhà sách bị làm lậu, làm giả thua kiện kẻ in lậu

Sách - 25/06/2019 15:30
“Nếu hôm nay chúng tôi mang tất cả các sách in lậu, sách làm giả mà chúng tôi thu giữ được trong nhiều năm qua đến đây, thì cả hội trường này sẽ cao lên 2 mét đầy sách in lậu, sách giả mà các anh chị không thể có chỗ để ghế ngồi”, ông Nguyễn Văn Phước - Giám đốc First News thông tin.

Thủ tướng yêu cầu kiểm tra vụ Asanzo lấy 'hàng Trung Quốc đội lốt hàng Việt'

Kinh tế - 25/06/2019 15:25
Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản truyền đạt chỉ đạo của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu kiểm tra, xác minh thông tin phản ánh về Công ty CP Điện tử Asanzo Việt Nam nhập hàng Trung Quốc "đội lốt" hàng Việt Nam bán ra thị trường.

Một con sên 'đi lạc' khiến hệ thống tàu hỏa Nhật Bản hỗn loạn

Thế giới - 25/06/2019 15:23
Một con sên "đi lạc" là nguyên nhân của sự cố mất điện khiến hàng chục chuyến tàu bị chậm lại làm 12.000 người trễ tàu tại Nhật Bản, theo nhà điều hành đường sắt Kyushu Railway.

Đàn ông Việt không còn lo bệnh ‘trên bảo dưới không nghe’

Sức khỏe - 25/06/2019 15:22
Bằng phương pháp đặt thể hang nhân tạo, bệnh nhân mắc bệnh rối loạn cương mà dân gian thường gọi là mắc bệnh “trên bảo dưới không nghe” sẽ được trả lại chức năng đàn ông bình thường mà bấy lâu nay điều trị bằng thuốc và nhiều phương pháp khác không thành công.

Các nhà khoa học định đưa tinh trùng lên không gian ngoài Trái đất

Khoa học - 25/06/2019 15:12
Các nhà khoa học cho rằng cần sớm xây dựng một ngân hàng tinh trùng trong không gian, nhằm có thể tạo ra những thế hệ người tiếp theo bên ngoài Trái đất.

Madonna tiếp tục thống trị bảng xếp hạng Billboard ở tuổi 60

Giải trí - 25/06/2019 14:47
Bước sang độ tuổi U.70, "cô nàng vật chất" Madonna vẫn tiếp tục viết tiếp câu chuyện về mình và lần nữa khẳng định sức hút của mình đối với người hâm mộ.

Cách giữ chất dinh dưỡng trong khi chế biến thực phẩm

Sức khỏe - 25/06/2019 14:46
Rau củ chứa rất nhiều chất dinh dưỡng, nhưng nếu không biết cách chế biến, một số chất dinh dưỡng quan trọng sẽ bị mất đi. Dưới đây là những cách để bạn lưu giữ được chất dinh dưỡng khi chế biến thực phẩm.

Nhật Bản và Trung Quốc trong cuộc đua đầu tư cơ sở hạ tầng tại Đông Nam Á

Kinh tế - 25/06/2019 14:44
Theo Bloomberg, Nhật Bản vẫn đang lấn lướt trong cuộc đua xây dựng cơ sở hạ tầng Đông Nam Á trước Trung Quốc, với các dự án đang chờ xử lý có giá trị gần gấp rưỡi so với đối thủ.

Cựu TT Mỹ Barack Obama và phu nhân nghỉ mát tại Ý cùng vợ chồng George Clooney

Giải trí - 25/06/2019 14:42
Sau khi gặp gỡ ca sĩ Bono tại Pháp, gia đình ông Obama đã bay sang Ý để hội ngộ với nam tài tử George Clooney.

Loa thông minh nhận biết suy tim để gọi cấp cứu

Công nghệ - 25/06/2019 14:18
Các nhà khoa học ở Đại học Washington đã trang bị thêm một công cụ mới như trợ lý ảo Amazon Alexa cho những chiếc loa thông minh giúp thu bắt được âm thanh biểu thị bệnh suy tim qua hơi thở và gọi xe cứu thương.

Thoái hóa đốt sống cổ do ‘nghiện’ smartphone

Sức khỏe - 25/06/2019 14:17
Theo nghiên cứu tại Mỹ của tiến sĩ Kenneth Hansraj – chuyên gia phẫu thuật và chỉnh hình cột sống ở Poughkeepsie (New York), trong số những người dùng smartphone từ 2-4 giờ mỗi ngày, hiện có 58% người phải đối mặt với các vấn đề ở về cột sống, nhất là cột sống cổ.

Mỹ, Úc, Nhật liên minh cạnh tranh sáng kiến 'Vành đai, Con đường'

Thế giới - 25/06/2019 14:14
Nhật Bản, Mỹ và Úc đã khởi xướng một dự án cho vay 1 tỉ USD nhằm phát triển khí đốt tự nhiên hóa lỏng ở Papua New Guinea. Đây là trường hợp đầu tiên các nước này hợp tác tài trợ chung cho một quốc gia ở khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương.

Danh ca Tuấn Ngọc cùng vợ chồng Cẩm Vân tặng 500 triệu cho nghệ sĩ Xuân Hiếu điều trị bệnh ung thư

Giải trí - 25/06/2019 13:43
Vừa qua, các nghệ sĩ đứng ra khởi xướng đêm nhạc "Vì yêu" đã đến thăm và trao tặng số tiền 500 triệu đồng cho nghệ sĩ saxophone Xuân Hiếu. Trong đó có vợ chồng ca sĩ Cẩm Vân - Khắc Triệu, con gái Cece Trương, ca sĩ Tuấn Ngọc, MC Hoài Trinh.

Những ‘ngôi chùa’ đẹp như tác phẩm nghệ thuật ở Chiang Rai

Du lịch - 25/06/2019 12:07
Chùa Trắng, chùa Xanh và Nhà đen, ba công trình có chung điểm đặc biệt là đẹp, độc và lạ tọa lạc tại đô thị miền bắc Thái Lan - Chiang Rai đang được rất nhiều du khách chọn làm điếm đến ưa thích.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS