Kháng thể đơn dòng giúp điều trị COVID-19 như thế nào và có thay thế được vắc xin?

Đan Thuỳ09/09/2021 21:00
Kháng thể đơn dòng giúp điều trị COVID-19 như thế nào và có thay thế được vắc xin?

Ngoài các loại vắc xin hiện có thì kháng thể đơn dòng cũng là phương pháp hứa hẹn trong điều trị COVID-19.

Ngoài 3 loại vắc xin phổ biến tại Mỹ (Pfizer, Moderna và Johnson & Johnson) đang cho thấy tính hiệu quả cao chống lại COVID-19, có một phương pháp điều trị khác cũng đang được quan tâm. Năm ngoái, kháng thể đơn dòng đã được phê duyệt như liệu pháp cho những người mắc COVID-19 có nguy cơ phát triển bệnh nặng. Gần đây, trên các phương tiện truyền thông cũng đã quảng cáo lựa chọn mới cho bệnh COVID-19 và chính quyền Tổng thống Joe Biden cũng khuyến khích việc sử dụng phương pháp điều trị này. Vậy kháng thể đơn dòng là gì?

Kháng thể đơn dòng dòng không hoàn toàn giống những kháng thể mà vắc xin tạo ra trong cơ thể con người. Kháng thể đơn dòng được tạo ra trong phòng thí nghiệm và chỉ tập trung vào phần nguy hiểm nhất của vi rút SARS-CoV-2. Song với những người có nguy cơ mắc COVID-19 nghiêm trọng và những ai không thể tiêm vắc xin một cách an toàn, kháng thể đơn dòng có thể là "vị cứu tinh".

Theo các chuyên gia, đây là điều mà mọi người cần biết về kháng thể đơn dòng trong điều trị COVID-19 và lý do tại sao vẫn nên tiêm vắc xin càng sớm càng tốt.

Kháng thể đơn dòng là gì?

Theo Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA), kháng thể đơn dòng là “các phân tử được sản xuất trong phòng thí nghiệm đóng vai trò như các kháng thể thay thế có thể khôi phục, tăng cường hoặc bắt chước cuộc tấn công của hệ thống miễn dịch với tế bào”. Trong trường hợp đó, các kháng thể này tái tạo phản ứng miễn dịch của cơ thể con người với COVID-19, ngăn chặn hoặc vô hiệu hoá SARS-CoV-2 trước khi vi rút này có thể khiến bệnh trở nên trầm trọng.

Shmuel Shoham, Phó giáo sư tại Trường Y Đại học Johns Hopkins (Mỹ), giải thích rằng liệu pháp kháng thể đơn dòng không phải mới. Trên thực tế, nó đã được phát triển trong nhiều thập kỷ. Gần đây, các bác sĩ đã triển khai điều trị các bệnh truyền nhiễm bằng phương pháp này.

Vào tháng 11, FDA được phê duyệt hai phương pháp điều trị kháng thể đơn dòng casirivimab và imdevimab, có nghĩa là được sử dụng đồng thời cả hai cho những bệnh nhân từ 12 tuổi trở lên có kết quả xét nghiệm dương tính với COVID-19 và những ai có nguy cơ cao tiến triển thành bệnh nặng. Ba tháng sau, FDA phê duyệt hai phương pháp điều trị kháng thể đơn dòng khác, bamlanivimab và etesevimab, cho cùng một quần thể.

Một phương pháp điều trị kháng thể đơn dòng khác là sotrovimab đã được phê duyệt vào tháng 5 để điều trị COVID-19 từ nhẹ đến trung bình ở những bệnh nhân trên 12 tuổi có nguy cơ mắc bệnh nặng.

Patrizia Cavazzoni, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Đánh giá Thuốc của FDA, cho biết: “Với sự cho phép của phương pháp điều trị bằng kháng thể đơn dòng này, chúng tôi đang cung cấp một lựa chọn khác để giúp những bệnh nhân có nguy cơ cao tránh phải nhập viện”.

Không giống vắc xin COVID-19, liệu pháp kháng thể đơn dòng được thực hiện sau khi một người được chẩn đoán mắc bệnh. Mục tiêu là không để những bệnh nhân có nguy cơ cao phải điều trị tích cực (ICU), tuy nhiên đây cũng chưa phải là một điều chắc chắn. Nếu được tiêm vắc xin, mọi người nên đi chích ngừa vì không có gì đảm bảo rằng các kháng thể đơn dòng sẽ ngăn chặn các ca COVID-19 nặng.

Sử dụng kháng thể đơn dòng điều trị COVID-19 như thế nào?

Khi cơ thể con người tạo ra kháng thể COVID-19 sau khi mắc bệnh hoặc được tiêm chủng (chúng được gọi là kháng thể đa dòng), sẽ không có kết quả bảo vệ chung. Các loại kháng thể khác nhau tập trung vào các phần khác nhau của cấu trúc vi rút. Các kháng thể do phòng thí nghiệm tạo ra chỉ nhắm mục tiêu vào phần quan nhất, có tính hủy diệt của vi rút SARS-CoV-2.

“Các kháng thể đơn dòng tập trung vào một phần của vi rút, được gọi là protein tăng đột biến”, Tiến sĩ Shoham giải thích. Ông cho biết kháng thể đơn dòng có tác dụng bám dính vào các vị trí khác nhau trên protein gai của SARS-CoV-2, ngăn không cho vi rút lây nhiễm sang các tế bào.

khang-the-don-dong-2-16295352789901295105426.jpeg
Kháng thể đơn dòng là liệu pháp hứa hẹn trong điều trị COVID-19 - Ảnh: Internet

“COVID-19 là do chính vi rút gây ra. Sau đó một thời gian, COVID-19 gây ra phản ứng quá mức của cơ thể với vi rút. Các kháng thể đơn dòng hoạt động, chúng phải đến vào thời điểm vi rút gây bệnh. Sau khoảng 10 ngày, kháng thể đơn dòng không còn nhiều việc phải làm. Đó là lý do tại sao bất kỳ quảng cáo nào đều tập trung vào những người đã được chẩn đoán mắc COVID-19 nhưng chưa bị bệnh nặng”, Tiến sĩ Shoham cho biết.

Các kháng thể đơn dòng chỉ cung cấp sự bảo vệ trong thời gian dài nhưng cơ thể không thể sản xuất thêm chúng. Vẫn chưa rõ khả năng bảo vệ kéo dài bao lâu nhưng kháng thể đơn dòng chắc chắn sẽ hao mòn sau 90 ngày, FDA lưu ý.

Kháng thể đơn dòng có an toàn không?

Tiến sĩ Shoham nói: “Bất cứ thứ gì bạn đưa vào cơ thể đều có thể có tác dụng phụ. Các biến chứng khi truyền kháng thể đơn dòng khá hiếm gặp, nhưng một số người có thể bị dị ứng với nó giống như vắc xin COVID-19. Các phản ứng phụ bao gồm sốt, phát ban, buồn nôn, ớn lạnh và cảm thấy lâng lâng”.

FDA giải thích rằng trong các thử nghiệm lâm sàng, một lần truyền bamlanivimab và etesevimab “làm giảm đáng kể tỷ lệ nhập viện và tử vong liên quan đến COVID-19” so với giả dược trong suốt 1 tháng.

Ai nên điều trị kháng thể đơn dòng?

Liệu pháp kháng thể đơn dòng đã được FDA cho phép dùng ở bệnh nhân COVID-19 từ 12 tuổi trở lên đang có nguy cơ trở nặng. “Hai ngày đầu tiên sau khi chẩn đoán mắc COVID-19 là thời gian tốt nhất để dùng phương pháp này”, Tiến sĩ Shoham giải thích.

Phương pháp điều trị này cũng lý tưởng cho những người tiếp cận với vắc xin COVID-19 một cách thận trọng, bao gồm những ai bị suy giảm miễn dịch, những người đang điều trị steroid liều cao, bệnh nhân cấy ghép tạng và những người mắc một số bệnh ung thư. “Họ vẫn nên tiêm vắc xin nhưng phản ứng của họ với vắc xin có thể không mạnh mẽ. Do đó, vắc xin có thể không bảo vệ được họ”, Shoham nói.

“Nếu ai đó đã ở trong phòng chăm sóc đặc biệt hoặc vào viện để thở oxy, điều này hầu như không phải do vi rút gây ra nữa mà đó là do phản ứng quá mức của cơ thể. Trong trường hợp đó, việc điều trị bằng kháng thể sẽ không có hiệu quả”, Shoham nhấn mạnh.

Kháng thể đơn dòng có thể thay thế vắc xin COVID-19 không?

Câu trả lời là không, ít nhất là không phải trong dài hạn. Tiến sĩ Shoham giải thích rằng có hai hình thức chủng ngừa: Chủng ngừa chủ động (từ vắc xin hoặc từ chính vi rút) và chủng ngừa thụ động (từ các liệu pháp như kháng thể đơn dòng).

Tiêm vắc xin chủ động giúp cơ thể sản xuất kháng thể không có hiệu lực ngay lập tức và kéo dài tương đối lâu. Chủng ngừa thụ động cung cấp các kháng thể được tạo sẵn và không giúp hệ thống miễn dịch tạo ra nhiều kháng thể hơn dẫn đến có hiệu lực gần như ngay lập tức và kéo dài trong một thời gian tương đối ngắn.

thai-lan-tang-bo-vang-cho-nguoi-tiem-vac-xin-covid-19.jpeg
Kháng thể đơn dòng vẫn chưa thể thay thế được vắc xin - Ảnh: Internet

Sự khác biệt chính khác là liên quan đến lây truyền vi rút. Các vắc xin COVID-19 dường như làm giảm sự lây truyền COVID-19 không có triệu chứng nhưng các kháng thể đơn dòng không hạn chế khả năng lây bệnh.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) khuyến cáo rằng bất kỳ ai đã nhận được liều kháng thể đơn dòng nên đợi ít nhất 90 ngày sau khi xét nghiệm COVID-19 để tiêm một trong các loại vắc xin hiện có. Đây là một biện pháp phòng ngừa để “tránh sự can thiệp tiềm ẩn của liệu pháp kháng thể với các phản ứng miễn dịch do vắc xin tạo ra”.

Những người đã được tiêm vắc xin đầy đủ vẫn nhiễm vi rút SARS-CoV-2 (nhiễm COVID-19 đột phá) vẫn nên xem xét điều trị bằng kháng thể đơn dòng nếu chúng thuộc các danh mục được FDA chấp thuận mà không cần quan tâm đến thời gian, CDC giải thích.

“Trừ khi ai đó có lý do cụ thể để không chủng ngừa và những trường hợp đó rất hiếm thì còn lại, tôi sẽ khuyến khích tiêm vắc xin”, Tiến sĩ Shoham nói.


Gửi bình luận
(0) Bình luận
1

Vắc xin AstraZeneca có hiệu quả 74% trong ngăn ngừa các ca mắc COVID-19 có triệu chứng

Theo kết quả thử nghiệm lâm sàng của AstraZeneca được công bố vào ngày 29.9, vắc xin COVID-19 của hãng này đạt hiệu quả 74% trong việc ngăn ngừa các ca mắc bệnh có triệu chứng, con số này tăng lên 83,5% ở những người từ 65 tuổi trở lên.
2

‘Không cần tiêm nhắc lại hằng năm vì bạn có kháng thể cực cao sau liều vắc xin COVID-19 thứ 4’

Đó là nhận định của Thomas Triomphe, người đứng đầu bộ phận vắc xin của hãng dược Sanofi (Pháp).
3

CEO Pfizer: Có thể phải tiêm vắc xin hàng năm để phòng ngừa các biến thể SARS-CoV-2 mới

Giám đốc điều hành hãng dược Pfizer - Albert Bourla nói hôm 26.9 rằng ông tin cuộc sống sẽ trở lại bình thường trong năm tới dù các biến thể mới của SARS-CoV-2 có thể sẽ tiếp tục xuất hiện trên toàn cầu.
4

Tin tốt cho hàng vạn người từng tiêm vắc xin COVID-19 loại 1 mũi của J&J

Vài tháng qua, khi thế giới đang tranh luận về liều vắc xin tăng cường, nhiễm COVID-19 đột phá và hiệu quả trong thế giới thực, nhiều người từng tiêm vắc xin 1 mũi của Johnson & Johnson hẳn sẽ thắc mắc: “Những người như chúng ta thì sao?".
5

‘Ngay cả các ca mắc COVID-19 nhẹ cũng để lại dấu vết trên não’

Với hơn 18 tháng xảy ra đại dịch, các nhà nghiên cứu đã liên tục thu thập những hiểu biết mới và quan trọng về tác động của COVID-19 với cơ thể cùng não bộ.

Nhiễm COVID-19 đột phá nghiêm trọng thường xảy ra ở đối tượng nào?

Các nghiên cứu gần đây cho thấy rằng những người cao tuổi và những người mắc nhiều bệnh lý nền có nguy cơ nhiễm COVID-19 đột phá dẫn đến phải nhập viện và tử vong.

Novavax phát triển vắc xin kết hợp ngừa COVID-19 lẫn cúm

Hãng Novavax (Mỹ) cho biết đã bắt đầu một nghiên cứu giai đoạn đầu để kiểm tra vắc xin kết hợp ngừa COVID-19 lẫn cúm.

Cảnh báo biến đổi khí hậu gây ra tác hại thảm khốc với sức khỏe nhân loại

Hơn 200 tạp chí sức khỏe hàng đầu thế giới đã tập hợp lại với nhau vào cuối tuần qua để đưa ra một tuyên bố chung kêu gọi các nhà lãnh đạo toàn cầu cắt giảm lượng thí thải gây hiệu ứng nhà kính để giảm thiểu biến đổi khí hậu mà theo họ là mối đe dọa lớn nhất đối với sức khỏe nhân loại.

Nguy cơ nhiễm COVID-19 đột phá ở người Mỹ đã tiêm 2 liều vắc xin có cao?

Một số dữ liệu gần đây cho thấy tỷ lệ nhiễm COVID-19 đột phát ở những người Mỹ đã tiêm 2 liều vắc xin không đáng lo ngại.

Biến thể Delta không làm trẻ em mắc COVID-19 trở nặng hơn

Số ca nhập viện của bệnh nhi mắc COVID-19 ở Mỹ tăng lên kể từ khi biến thể Delta chiếm ưu thế. Thế nhưng, nghiên cứu mới cung cấp cái nhìn đầu tiên về dữ liệu liên quan cho thấy lo ngại Delta gây ra bệnh nặng hơn ở trẻ em là không có cơ sở.

Năm biến chủng COVID-19 'đáng quan tâm’ và 4 biến chủng ‘đáng lo ngại'

Biến chủng Mu (B.1.621) xuất hiện lần đầu ở Colombia vào đầu tháng 1, là biến chủ mới nhất được WHO xếp vào nhóm “đáng quan tâm” vào ngày 30.8.

Tiêm 2 mũi vắc xin giúp giảm nguy cơ mắc triệu chứng COVID-19 kéo dài nếu nhiễm vi rút

Tiêm 2 mũi vắc xin có thể giảm một nửa nguy cơ phát triển các triệu chứng kéo dài do mắc COVID-19, còn được gọi là "COVID-19 kéo dài", một nghiên cứu mới của Anh cho thấy.

'1 liều vắc xin AstraZeneca tạo kháng thể gấp 30 lần ở người từng mắc COVID-19'

'1 liều vắc xin AstraZeneca tạo kháng thể ở người từng mắc COVID-19 cao hơn 30 lần người bình thường nhận 2 liều'Đây là kết quả nghiên cứu được thực hiện ở bang Kerala, Ấn Độ.

Facebook có thể sắp đổi tên

Công nghệ - 20/10/2021 18:00
Facebook có thể sẽ có tên mới vào tuần tới để phản ánh sự tập trung của công ty vào việc xây dựng metaverse - một vũ trụ trên thế giới ảo.

Angelina Jolie và dàn sao Eternals gây ấn tượng trong bộ ảnh thời trang

Giải trí - Minh An - 20/10/2021 17:30
Trong những bộ cánh mang nhiều phong cách khác nhau, Angelina Jolie và dàn sao phim Eternals đã có bộ ảnh ấn tượng trên tạp chí thời trang Elle số tháng 11.

TP.HCM chỉ còn hơn 10.000 bệnh nhân COVID-19 đang điều trị tại bệnh viện

Sức khỏe - Hồ Quang - 20/10/2021 17:00
Dịch bệnh COVID-19 tại TP.HCM đã được kiểm soát, số ca bệnh nặng giảm dần, nhiều bệnh viện đã tiến hành “mở rộng vùng xanh”, phục hồi công năng.

Cận cảnh những toa tàu cũ 40 tuổi ngành đường sắt đang xin nhập khẩu

Doanh nghiệp - 20/10/2021 16:30
Các toa tàu được sản xuất từ năm 1979-1982 đã ngừng sử dụng, trong đó 37 toa có thể chuyển giao ngay cho Việt Nam với giá 0 đồng. Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam xin nhập về để cải tạo, khai thác.

Ủy ban Thượng viện Mỹ thông qua dự luật trừng phạt Trung Quốc ở Biển Đông

Thế giới - 20/10/2021 16:00
Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ ngày 19/10 đã thông qua dự luật về trừng phạt các cá nhân và tổ chức của Trung Quốc có liên quan đến tranh chấp ở Biển Đông và biển Hoa Đông.

M1 MacBook Pro và M1 Max: CPU mạnh gấp đôi Core i7 8 nhân, GPU ngang ngửa RTX 3080 nhưng tiết kiệm điện hơn

Công nghệ - 20/10/2021 15:30
Không chỉ những mẫu MacBook đời cũ với chip Intel, Apple còn đưa những mẫu laptop gaming vào màn so sánh hiệu năng với M1 Pro và M1 Max.

Vắc xin Pfizer hiệu quả 93% ngăn ngừa nhập viện ở người 12 - 18 tuổi

Khoa học - Đan Thuỳ - 20/10/2021 15:00
Vắc xin Pfizer có hiệu quả 93% trong việc ngăn ngừa nhập viện ở những người 12 – 18 tuổi, theo một phân tích được công bố bởi Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) hôm 19.10.

Nước Mỹ xôn xao trước báo cáo Trung Quốc thử vũ khí bắn xuyên khí quyển

Thế giới - Anh Tú - 20/10/2021 14:30
Bản tin nổi lên vào cuối tuần qua đã gây ra nhiều cảnh báo: Trung Quốc đã âm thầm phóng một loại vũ khí không gian mới cách đây hai tháng.

Không phải Thang Duy, đây là lựa chọn đầu tiên cho vai nữ chính Sắc Giới

Điện ảnh - 20/10/2021 14:00
Sắc, Giới" là tác phẩm điện ảnh nổi tiếng của đạo diễn Lý An khi đưa Thang Duy từ một diễn viên vô danh trở thành ngôi sao nổi tiếng. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, cô không phải là lựa chọn đầu tiên.

Tử Cấm Thành Trung Quốc là gì, ở đâu, 13 bí mật sâu thẳm bên trong

Du lịch - 20/10/2021 13:30
Tử Cấm Thành Trung Quốc được xây dựng cách đây hàng trăm năm với quy mô hoành tráng. Tuy nhiên bên trong nó ẩn chứa 13 bí mật vô cùng thú vị ít ai biết tới.

Nhà thần kinh học khuyên: 'Có 4 cụm từ cha mẹ phải NGỪNG nói với con trẻ'

Giới trẻ - 20/10/2021 13:00
Phạt con trẻ có thể giúp bạn cảm thấy mình có cảm giác kiểm soát, nhưng nghiên cứu cho thấy điều đó không chỉ làm tổn hại đến mối quan hệ của bạn với con mà còn là một công cụ không hiệu quả trong thay đổi hành vi.

Hành trình trở thành triệu phú gian nan của Tiên nữ đồng quê Lý Tử Thất

Giới trẻ - 20/10/2021 12:30
Từ một cô thôn nữ và có hoàn cảnh gia đình khó khăn, Lý Tử Thất trở thành một người nổi tiếng, được cộng đồng mạng ưu ái gọi là "tiên nữ đồng quê" và sở hữu khối tài sản đáng mơ ước.

Tiêm vắc xin sau khi khỏi COVID-19 bao lâu để có siêu miễn dịch và chống tái nhiễm tốt nhất?

Sức khỏe - Sơn Vân - 20/10/2021 12:00
Nhiều người mắc COVID-19 trong 20 tháng qua dù đã cố gắng hết sức, hoặc do họ không thực hiện đủ các biện pháp phòng ngừa vi rút. Đã xuất hiện dữ liệu về việc họ có thể được bảo vệ như thế nào để chống lại tái nhiễm vi rút SARS-CoV-2.

Kỳ 78: Stephen Hawking – Giải mã vũ trụ bên tách cà phê

Văn hóa - T.N.L - 20/10/2021 11:30
Stephen Hawking là biểu tượng vang danh nhất của khoa học đương đại bởi trí tuệ và sức sáng tạo phi thường. Những công trình nghiên cứu của ông đã làm thay đổi cách con người hiểu về vũ trụ.

Chân dung nữ giảng viên FTU từng lọt Top 5 Miss Teen: Thông thạo 3 ngôn ngữ, GPA tốt nghiệp 3.9/4.0

Giới trẻ - 20/10/2021 11:00
Giảng viên Ánh Thơ không chỉ xinh đẹp mà còn vô cùng tài năng khiến nhiều người ngưỡng mộ.
HẠT GIỐNG TÂM HỒN
2018 Bản quyền thuộc về hatgiongtamhon.vn. Phát triển bởi ONECMS
Thứ 4, 20/10/2021